Дж. К. Роўлінг

Гары Потэр і Рэліквіі Смерці

I. Узвышэнне Цёмнага Лорда

Двое мужчын узнікнулі з ніадкуль, у некалькіх ярдах адзін ад аднаго на вузкай, залітай светам месяца дарожцы. На працягу секунды яны стаялі, накіраваўшы палачкі адзін аднаму ў грудзі. Затым яны пазналі адзін аднаго, прыбралі палачкі пад мантыі і хутка пакрочылі у адным напрамку.

— Навіны? — папытаў другога больш высокі.

— Найлепшыя, — адказаў Сэверус Снэйп .

Злева дарожку абмяжоўвала дзікая, нізкарастучая ажына, справа — высокая, акуратна падстрыжаная агароджа. Мантыі мужчын развейваліся вакол іх ладыжак.

— Магчыма, я спазніўся, — сказаў Якслі. Яго грубыя рысы твару то з’яўляліся, то зноў знікалі з разадраных галінамі плямаў месяцовага свету. — Гэта было крыху складаней, чым я думаў. Але спадзяюся: ён будзе задаволены. Ты ўпэўнены, што твая навіна будзе добрай?

Снэйп кіўнуў, але ўдакладняць не стаў. Яны звярнулі направа на шырокую дарогу і спыніліся перад каванай жалезнай брамай. Ніхто не зрабіў і кроку. У цішыне абодва ўскінулі левую руку (нібы віталі кагосьці) і прайшлі скрозь браму, быццам гэта быў не цёмны метал, а дым.

Цісавыя агароджы прыглушвлі крокі мужчын. Аднекуль справа данёсся шолах: Якслі ізноў дастаў палачку, накіраваўшы яе над галавой Снэйпа, але крыніца шолаху была не чым ішым як беласнежным паўлінам.

— Люцыюс заўсёды рабіў для сябе няблага. Паўліны… — чмыхнуўшы, Якслі схаваў палачку зваротна пад мантыю.

З цемры ў канцы дарогі ўзнік вялікасны маентак, які зіхацеў дыяментамі вокнаў. Дзесьці ў цёмным садзе, за той стараной агароджы спяваў фантан. Пад нагамі Снэйпа і Якслі, які спяшаліся да дзвярэй, хрумсцеў жвір. Дзверы расхінулася, як толькі яны наблізіліся, прычым без чыйгосьці відавочнага ўдзелу.

Вялікая гасцеўня была слаба асветлена і аздоблена цудоўным дываном, які закрываў большую частку каменнай падлогі. Бледныя твары, з партрэтаў, якія віселі на сценах, праводзілі Снэйпа і Якслі позіркамі, калі тыя праходзілі міма. Двое мужчын спыніліся перад цяжкімі дзеравяннымі дзвярамі, якія вялі ў наступны пакой. Яны затрымаліся на адзін удар сэрца, а затым Снэйп павярнуў бронзавую ручку.

Пакой быў поўны людзей, якія ў маўчанні сядзелі за доўгім дэкаратыўным сталом. Астатняя мэбля была абыякава прыдвінута да сцен. Крыніцай свету ў пакоі быў палыхаючы агонь у прыгожым мармуровым каміну, над якім вісела пазалочанае люстэрка. Снэйп і Якслі на імгненне затрымаліся на парозе. Паколькі іх вочы станавіліся больш прывычнымі да паўзмроку, то іх увагай завалодвала самая дзіўная асаблівасць усёй сцэны: фігура чалавека, які відавочна страціў прытомнасць і вісеў галавой уніз над сталом. Марудна верцячыся, быццам прывязаная нябачнай вяроўкай, фігура адлюстроўвалася ў люстэрку і ў голай адпалірованнай паверхні стала. Ніхто з людзей за сталом не глядзеў на фігуру. Выключэннем быў бледны малады чалавек, які сядзеў акурат пад ей. Ён, здавалася, быў няздольны забараніць сабе глядзець уверх кожную хвіліну.

— Якслі. Снэйп, — чысты, высокі голас раздаўся з галавы стала. — Вы спазніліся.

Камін быў акурат за спіной размаўляючага, таму толькі прыбыўшым было цяжка разабраць нешта большае, чым яго сілуэт. Калі яны наблізіліся, скрозь морак заблішчаў твар, лысы чэрап, падобныя змяіным разрэзы ноздраў і вочы з чырвоным бляскам, зрэнкі якіх былі вертыкальнымі. Ён быў настолькі бледны, што, здавалася, выпускаў жамчужнае ззянне.

— Снэйп, сюды, — Вальдэморт указаў на месца справа ад сябе. — Якслі — поруч з Долахавым.

Двое мужчын занялі адведзеныя ім месцы. Большасць вачэй вакол стала сачылі за Снэйпам, і менавіта да яго першага звярнуўся Вальдэморт.

— Так?

— Мой Лорд, Ордэн Фенікса збіраецца перавезці Гары Потэра з яго цяперашняга месца схову ўначы ў наступную суботу.

Цікавасць вакол стала адчувальна ўзрасла. Некаторыя напружыліся, іншыя ўсхваляваліся, усе ўважліва глядзелі на Снэйпа і Вальдэморта.

— Субота… уначы, — паўтарыў Вальдэморт. Яго чырвоныя вочы ўпіліся ў чорныя Снэйпа з такі пільнасцю, што сёй-той за сталом адводзіў погляд у бок, спалоханны, што ён сам можа асмаліцца лютасцю пільных вачэй. Снэйп, аднак, спакойна глядзеў у твар Вальдэморта. Праз секунду-іншую бязгубы рот Вальдэморта выгнуўся у нешта падобнае на ўсмешку.

— Добра. Вельмі добра. І гэта інфармацыя…

— …з крыніцы, якую мы абмяркоўвалі, — скончыў Снэйп.

— Мой Лорд.

Якслі нахіліўся наперад, каб зірнуць у канец стала на Вальдэморта і Снэйпа. Усе павярнуліся да яго.

— Мой Лорд, я чуў аб іншым.

Якслі чакаў, але Вальдэморт не загаварыў, таму ён працягнуў.

— Доліш, аўрор, згадаў, што Потэра не перавязуць да ночы трыццатага, пакуль хлопчыку не споўніцца семнаццаць.

Снэйп усміхаўся.

— Мая крыніца паведаміла мне, што ёсць планы падлажыць ілжывы след. Напэўна, гэта ён і ёсць. Няма сумненняў, што на Доліша накладзены чары Канфундус. Гэта не першы раз. Ён, як ведама, успрымальны да іх.

— Я запэўніваю вас, мой Лорд, Доліш здаваўся цалкам упэўненным, — сказаў Якслі.

— Калі ён быў пад Канфундус, то не дзіўна, што ён быў упэўнены. — І наогул, Якслі, Упраўленне Аўрораў не будзе далей гуляць ніякай ролі ў абароне Гары Потэра. Ордэн лічыць, што мы пракраліся ў Міністэрства.

— Ордэн хоць аб адной рэчы меркаваў правільна, а? — сказаў нізкі мужчына побач з Якслі. Ён хіхікнуў. За ім рушылі ўслед смяшкі ў розных канцах стала.

Вальдэморт не смяяўся. Яго погляд быў накіраваны наверх, на цела, якое марудна вярцелася. Здавалася, ён паглыбіўся ў свае думкі.

— Мой Лорд, — працягваў Якслі. — Доліш упэўнены, што пры перавозцы хлопчыка будуць выкарыстоўваць усіх аўрораў…

Вальдэморт падняў шырокую белую руку, і Якслі адразу змоўк, пакрыўджана сочачы, як Вальдэморт ізноў звярнуўся да Снэйпа.

— Дзе яны затым збіраюцца схаваць хлопчыка?

— У доме аднога з Ордэна, — сказаў Снэйп. — Паводле крыніцы, месцу надалі разнастайную абарону, якую толькі можа забяспечыць Ордэн і Міністэрства. Я думаю, што ёсць мала шанцаў на яго захоп, як толькі ён апынецца там, мой Лорд, калі вядома Міністэрства не будзе нашым да наступнай суботы. Гэта дало б нам магчымасць знайсці і знішчыць досыць чар, каб прарвацца праз астатнія.

— Ну, Якслі? — Вальдэморт звярнуўся да іншага канца стала. Свет каміна дзіўна ўспыхваў у яго чырвоных вачах. — Міністэрства будз нашым да наступнай суботы?

Усе галовы яшчэ раз павярнуліся. Якслі выпрастаў плечы.

— Мой Лорд, па гэтым пытанні ў мяне ёсць добрыя навіны. Я — з цяжкасцю і пасля прыкладання вялікіх намаганняў — змог паспяхова накласці заклен Імперыюс на Піюса Цікнэса .

Многія з тых, хто сядзеў побач з Якслі, былі ўражаны: яго сусед, Долахаў, мужчына з выцягнутым, скасабочаным тварам, папляскаў яго па спіне.

— Гэта — пачатак, — сказаў Вальдэморт. — Але Цікнэс — толькі адзін чалавек. Скрымджэр павінен быць акружаны нашымі людзьмі перш, чым я распачну дзейнічаць. Адзін няўдалы замах на жыццё міністра адкіне мяне ў пачатак доўгага шляху.

— Так, мой Лорд, гэта праўда. Але вы ведаеце, што як кіраўнік дэпартамента Забеспячэння Магічнага Правапарадку, Цікнэс мае рэгулярны кантакт не толькі з міністрам, але таксама і з кіраўнікамі ўсіх іншых аддзелаў Міністэрства. Я думаю зараз, калі пад нашым кантролем такі высакапастаўлены чыноўнік, захапіць іншых будзе лёгка. А затым яны могуць супрацоўнічаць, каб скінуць Скрымджэра.

— Пакуль наш сябар Цікнэс не выяўлены да таго, як ён перацягне астатніх, — сказаў Вальдэморт. — Ва ўсякім разе, застаецца малаверагодным, што Міністэрства стане маім да наступнай суботы. Калі мы не можам чапаць хлапчука ў яго прытулку, то мы зробім гэта, калі ён будзе пераязджаць.

— У нас тут перавага, мой Лорд, — вымавіў Якслі, які, здавалася, наладзіўся атрымаць ухваленне. — У нас ёсць некалькі чалавек у дэпартаменце Магічнага Транспарта. Калі Потэр трансгрэсуе або выкарыстае Лятучую Сетку, мы неадкладна даведаемся аб гэтым.

— Ён не скарыстаецца гэтым, — сказаў Снэйп. — Ордэн сцеражэцца любога віду транспарта, які кіруе або рэгулюе Міністэрства. Яны падазраюць усе, што звязана з Міністэрствам.

— Тым лепш, — сказаў Вальдэморт. — Ён павінен будзе перамяшчацца ў адкрытую. Безумоўна будзе лягчэй захапіць.

Вальдэморт ізноў паглядзеў на цела, якое марудна верцелася, перад тым як працягнуў:

— Я асабіста займуся хлапчуком. З-за яго адбылося задужа шмат памылак. Некаторыя з іх былі маімі. Сваім жыццём Потэр абавязаны ў большай ступені маім памылкам, а не сваім Трыюмфам.

Кампанія за сталом глядзела на Вальдэморта са страхам. Кожны з іх баяўся быць абвінавачаным у задужа доўгім існаванні Гары Потэра. Вальдэморт, здавалася, гаварыў сам з сабой, звяртаючыся толькі да цела, якое вісела без прытомнасці.

— Я быў неакуратным. Я не скарыстаўся паспяховымі шанцамі, і таму ўсе мае лепшыя планы ішлі па ветру. Але зараз я ведаю лепш. Я разумею тыя рэчы, якія не разумеў раней. Я павінен быць тым, хто заб’е Гары Потэра. І я буду.

На гэтых словах, як адказ на іх, неспадзявана раздаўся жудасны енк, зацянушыся крык пакуты і болі. Многія за сталом уражана паглядзелі ўніз, так як гук здавалася, зыходзіў у іх з-пад ног.

— Галахвост , — сказаў Вальдэморт, не змяняючы свайму ціхаму ўдумліваму тону і не зводзячы погляду з цела. — Няўжо я не гаварыў з табой аб утрымліванні нашага вязня ў цішыне.

— Так, м-мой Лорд, — уздыхнуў маленькі чалавек, які сядзеў у сярэдзіне стала. Ён сядзеў настолькі нізка, што яго крэсла на першы погляд здавалася пустым. Зараз ён астаўляў сваё крэсла і выходзіў з пакоя, пакідаючы за сабой цікаўны сярэбраны свет.

— Як я гаварыў, — працягваў Вальдэморт, звяртаючыся да напружаных твараў сваіх паслядоўнікаў. — Зараз я разумею лепш. Напрыклад, мне неабходна запазычыць палачку аднога з вас, перад тым, як я пайду забіваць Потэра.

На тварах вакол адбілася хваляванне, нібы ён абвясціў, што возьме ў кагосьці з іх рукі.

— Няма добраахвотнікаў? — папытаў Вальдэморт. — Люцыюс, я не бачу больш прычын, каб ты насіў палачку.

Люцыюс Малфой падняў вочы. У свеце каміна яго скура здавалася жаўтлявай, як воск, а вочы запаўшымі і змрочнымі.

— Мой Лорд?

— Твая палачка, Люцыюс. Мне патрэбная твая палачка.

— Я…

Малфой паглядзеў у бок сваёй жонкі. Яна глядзела прама перад сабой, гэтак жа бледная, як і ён. Яе доўгія светлыя валасы струменіліся ніжэй плячэй па спіне, а рука пад сталом сціснула запясце Люцыюса. Пры яе дотыку, Люцыюс засунуў руку ў мантыю, дастаў палачку і працягнуў Вальдэморту. Вальдэморт прыблізіў яе да сваіх чырвоных вачэй, уважліва даследуючы.

— Што гэта?

— Вяз, мой Лорд, — прашаптаў Малфой.

— А стрыжань?..

— Дракон… сардэчная мышца дракона. — Добра, — сказаў Вальдэморт. Ён выцягнуў сваю палачку і параўнаў даўжыню. Люцыюс зрабіў інстыктыўны рух: на секунду здалося, што ён чакаў атрымаць палачку Вальдэморта ў абмен на сваю. Вальдэморт не прапусціў жэста. Яго вочы зверавата павялічыліся.

— Даць табе маю палачку? Маю палачку?

Частка прысутных хіхікнула.

— Я даў табе волю, Люцыюс. Табе гэтага мала? Але я заўважыў, што ты і твая сям’я ў апошнія дні здаецеся меней шчаслівыя… Гэта з-за маёй прысутнасці, якая цябе абмяжоўвае, Люцыюс?

— Не… не, мой Лорд!

— Хлусня, Люцыюс…

Прыглушаны голас, здавалася, працягваў шыпець, нават калі жорсткі рот скончыў рухацца. Адзін або два чараўніка ледзь душылі дрыготку, калі шыпенне стала яшчэ гучней. Можна было пачуць, як нешта цяжкае слізгала пад сталом па падлозе.

Велізарная змея марудна запаўзла на крэсла Вальдэморта і змясцілася спачыць на яго плячах. Яна была бясконца доўгай, таўшчынёй з нагу мужчыны, з неміргаючымі вачамі з вертыкальнымі зрэнкамі. Усё яшчэ гледзячы на Люцыюса, Вальдэморт пагладзіў істоту доўгімі тонкімі пальцамі.

— Чаму ж Малфоі выглядаюць такімі няшчаснымі побач са сваімі паплечнікамі? Маё вяртанне, мой прыход да ўлады — не тое самае здарэнне, якога, як яны сцвярджалі, жадалі на працягу многіх гадоў?

— Вядома, мой Лорд, — сказаў Люцыюс Малфой, выціраючы дрыготкай рукой пот з верхняй губы. — Мы сапраўды гэтага жадалі… вельмі.

Злева ад Малфоя яго жонка дзіўна коратка кіўнула, адводзячы вочы ад Вальдэморта і змяі. Справа, яго сын, Драка, які пільна глядзеў на цела, якое рухалася ўверсе, кінуў позірк на Вальдэморта і тут жа адвеў вочы, баючыся сустрэць позірк у адказ.

— Мой Лорд, — пачала цемнавалосая жанчына з сярэдзіны стала голасам, поўным хвалявання, — гэта гонар, прымаць вас тут, у доме нашай сям’і. Большага задавальнення не можа быць.

Яна сядзела побач са сваёй сястрой, але яе адрозненне ад сястры складалася не толькі ў колеру валасоў і цяжасці павек вачэй, а і ў паводзінах: Нарцыса сядзела прама і была быццам не ў гэтым пакоі, Белатрыса ж нахілілася да Вальдэморта, так як словы не маглі прадэманстраваць усёй яе ахвоты быць бліжэй.

— Большага задавальнення не можа быць, — паўтарыў Вальдэморт. Нахіліўшы галаву, ён разглядаў Белатрысу. — Гэта значыць шмат, Белатрыса, ад цябе.

Яе твар заліла чырвань, з вачэй лінулі слёзы захаплення.

— Мой Лорд ведае, што я гавару толькі праўду!

— Большага задавальнення не можа быць… нават у параўнанні са шчаслівым здарэннем, якое, як я чуў, адбылося ў вашай сям’і на гэтым тыдні?

Яна неразумеючы ўнурылася на яго з адчыненым ротам.

— Я не ведаю, што вы пад гэтым падразумеяце, мой Лорд.

— Я гавару аб тваёй пляменніцы, Белатрыса. І вашай, Люцыюс і Нарцыса. Яна толькі што ажанілася на пярэваратні, Рымусе Люпіне. Вы павінны так ганарыцца.

За сталом выбухнулі смехам. Многія нахіляліся наперад, каб абмяняцца мнагазначнымі позіркамі, некаторыя білі ў стол кулакамі. Гіганцкая змяя, неадабраючы хваляванне, адчыніла шырокі рот і сярдзіта зашыпела, але Пажырацелі Смерці і вухам не павялі: так дужа яны захапіліся знявагай Белатрысы і Малфояў. Твар Белатрысы, нядаўна пачырванеўшы ад шчасця, зараз пакрылі выродлівыя чырвоныя плямы.

— Яна нам не пляменніца, мой Лорд, — закрычала яна, перакрываючы смех. — Мы — Нарцыса і я — ніколі ў вочы не бачылі нашую сястру, з тых самых пор, як яна выйшла замуж за бруднакроўку. Гэтае агіднае дзіця не мае адносін ні да кога з нас. І тая жывёла, за якую яна выходзіць замуж, таксама.

— Што скажаш Драка? — папытаў Вальдэморт. І хаця яго голас быў ціхі, але ён добра чуўся скрозь свіст і кепікі. — Будзеш калыхаць шчанят?

Смех узмацніўся. Драка Малфой з жахам глядзеў на бацьку, які ўнурыўся на свае калені, затым злавіў вочы маці. Яна неадчувальна узварухнула галавой, вярнула сабе абыякавы выгляд і ўтаропілася ў сцяну.

— Досыць, — Вальдэморт паглажваў сярдзітую змею. — Досыць.

І смех адразу сціх.

— Многія з нашых самых старых генеалагчных дрэў робяцца з цягам часу крыху хворымі, — сказаў ён, паколькі Белатрыса затаіўшы подых глядзела на яго з упрошваннем. — Вам не трэба вычысціць свой род, каб ён стаў здаровым? Выражце тыя часткі, якія пагражаюць здароўю астатніх.

— Так, мой Лорд, — прашаптала Белатрыса. Яе вочы ізноў напоўніліся слязьмі падзякі. — Пры першым ж шанцу!

— Вы павінны зрабіць гэта, — сказаў Вальдэморт. — Як у вашай сям’і, так і ва ўсім свеце… мы выражым язву, якая атручвае нас. Застануцца толькі людзі сапраўднай крыві…

Вальдэморт падняў палачку Люцыюса Малфоя, накіраваў яе на фігуру, якая марудна вярцелася над сталом, і каротка ўзмахнуў. Фігура са стогнам ачулася і пачала барацьбу супраць нябачных пут.

— Ты пазнаў нашага госця, Сэверус? — папытаў Вальдэморт.

Снэйп падняў вочы да перавернутай асобы. Усе Пажырацелі Смерці зараз глядзелі на палоннага, як калі б ім далі дазвол праявіць цікаўнасць. Фігура звярнулася тварам да свету ад каміна. Ламаным і спалоханым голасам жанчына сказала:

— Сэверус! Дапамажыце мне!

— Ах, так, — вымавіў Снэйп, калі палонная ізноў адвярнулася.

— А ты, Драка? — папытаў Вальдэморт, паглажваючы пысу змяі вольнай ад палачкі рукой. Драка рыўком трасянуў галавой. Зараз, калі жанчына абудзілася, ён не мог больш глядзець на яе.

— Але ты не наведваў яе заняткаў, — сказаў Вальдэморт. — Для тых з вас, хто не ведае, сёння ўвечар да нас далучылася Чарыці Барбэйдж, якая да нядаўняга часу выкладала ў школе Чараўніцтва і Вядзьмарства Хогвартс.

Невялікі шум падняўся за сталом. Шырокая сутулая жанчына з вострымі зубамі кракнула.

— Так… Прафесар Барбэйдж выкладала дзецям ведзьмаў і чараўнікоў усё аб маглах… што яны не дужа адрозніваюцца ад нас…

Адзін з Пажырацеляў Смерці плюнуў на падлогу. Чарыці Барбэйдж ізноў апынулася тварам да Снэйпа.

— Сэверус… вымольваю… калі ласка…

— Сіленцыо, — Вальдэморт ізноў узмахнуў палачкай, і Чарыці змоўкла, нібы ёй завязалі рот. — Не задаволеная разврашчэннем і забруджваннем розумаў дзяцей чараўнікоў, на мінулым тыдні прафесар Барбэйдж напісала палымяны артыкул у абарону бруднакровак. Чараўнікі, па яе меркаванню, павінны прыняць гэтых злодзеяў, іх веды і магію. Выраджэнне чыстакроўных, як гаворыць яна, самая прыемная тэндэнцыя… Яна жадала б усіх нас ажаніць з магламі… або, не сумняваюся, з пярэваратнямі…

На гэты раз ніхто не засмяяўся. Быў толькі голас Вальдэморта, які выпраменьваў гнеў і пагарду. У трэці раз Чарыці Барбэйдж звярнулася да Снэйпа. Слёзы скочваліся з вачэй на валасы. Снэйп абыякава глядзеў на яе. Затым яе твар ізноў знік з віду.

— Авада Кедавра.

Выбліск зялёнага свету высвяціў кожны кут пакоя. З гучным грукам, Чарыці звалілася на стол, які задрыжэў і зарыпеў. Некалькі Пажырацеляў прыскокнулі на крэслах, Драка зваліўся на падлогу.

— Абед, Наджыні, — мякка вымавіў Вальдэморт, і вялікая змея саслізнула з яго плячэй на адпалірованнае дрэва.

II. Вечная памяць

У Гары ішла кроў. Сціскаючы правую руку левай і ціха лаючыся, ён плячом адчыніў дзверы сваёй спальні. Пачулася хруст фарфору: ён наступіў на кубак халоднай гарбаты, які стаяў каля дзвярэй яго пакоя.

— Што за?..

Ён агледзеўся. На лесвіцы хаты нумар чатыры на Прайвет Драйв нікога не было. Няўжо Дадлі не мог прыдумаць жарту лепш, чым кубак з гарбатай пад дзвярамі? Трымаючы на вазе руку, з якой ішла кроў, Гары з працай сабраў кавалачкі кубка вольнай рукой і кінуў іх ва ўжо перапоўнены і без таго сметнік у яго пакою. Затым ён накіраваўся ў ванную, каб засунаць палец пад кран.

Як жа гэта было дурна, бессэнсоўна, як жа неверагодна гэта раздражняла, што яшчэ чатыры дня трэба было цярпець да таго, калі яму можна будзе вядзьмарыць… Але Гары прыйшлося прызнаць, што ад гэтага парэза на пальцу яму ўсё роўна было не выратавацца. Яго ніколі не вучылі, як гаіць раны, і калі ён падумаў аб гэтым зараз, — у святле пабудовы планаў — гэта апынулася вялікім прабелам у яго адукацыі. Разумова робячы нататку, каб не забыцца спытаць Герміёну, як гэта робіцца, ён выцер вялікім кавалкам туалетнай паперы столькі гарбаты, колькі змог, перш чым зноў пайсці ў спальню і зачыніць за сабой дзверы.

Раніцу Гары правёў, цалкам спусташаючы свой школьны куфар, чаго ён не рабіў з тых часоў, як упершыню адправіўся ў школу шэсць гадоў таму. У пачатку вучэбнага года ён звычайна выцягваў толькі тры чверці змесіва, якое ляжала зверху, замяняючы яго на новыя рэчы або складаючы зваротна, пры гэтым пакідаючы прыстойны пласт халусця на дне: старыя пёры. Сушоныя вочы жукоў, шкарпэткі без пары, якія ўжо былі не па памеры. Некалькі хвілін таму Гары запусціў руку ў куфар, нечакана адчуў востры боль у безыменным пальцу правай рукі і, выняўшы яе, убачыў даволі шмат крыві.

Цяпер ён дзейнічаў акуратней. Зноў стоячы на каленах перад раскрытым куфарам, ён даследаваў самае дно, адкуль дастаў значок, які мігцеў надпісамі: “ПАДТРЫМАЙ СЕДРЫКА ДЫГАРЫ” і “ПОТЭР — СМУРОДНІК”, Брыдаскоп, які трэснуў і знасіўся, і залаты медальён з занатоўкай, падпісанай Р.А.Б, а затым ён, нарэшце, выявіў крыніцу сваёй раны. Ён адразу пазнаў яго. Гэта быў двухцалёвы аскепак зачараванага люстэрка, якое яму падарыў яго памерлы хросны бацька Сірыюс. Гары адклаў асклепак у бок і прамацаў дно зноў, спрабуючы знайсці іншыя аскепкі, але больш нічога не заставалася ад апошняга падарунку яго хроснага, акрамя здробленага ў пудру шкла, якое блішчалым пылам раскрашылася па ўсёй паверхні пакінутага халусця.

Гары вярнуўся да няроўнага аскепка, аб які ён парэзаўся, не бачачы нічога, акрамя свайго ярка-зялёнага вока. Ён паклаў аскепае на ранішні непрачытаны выпуск “Штодзённага Вяшчуна”, які ляжаў на ложку, і паспрабаваў пазбавіцца ад ўспамінаў, якія нарынулі, уколаў шкадавання і жадання зразумець загадку пабітага люстэрка, накінуўшыся на астатняе халусце ў куфары.

Яшчэ гадзіна яму спатрэбілася на тое, каб канчаткова апусташыць куфар, выкінуўшы бескарысныя рэчы, а астатнія скласці па купках у залежнасці ад таго, спатэбяцца або не яны яму надалей. Мантыі для школы і Квідытча, кацел, пергамент, пёры і большасць падручнікаў адправіліся ў кучу ў куце: іх ён збіраўся пакінуць. Яму стала цікава, што яго цётка і дзядзька зрабілі б з імі: спалілі б пад полагам ночы, нібы яны былі доказамі якога страшнагазлачынства? Яго маглаўская адзежа, Плашч-Нябачнік, набор для падрыхтоўкі зелляў, некаторыя кнігі, альбом з фатаграфіямі, які Хагрыд падарыў яму, пачак лістоў і яго палачка адправіліся ў стары ранец. У пярэдняй кішэні ляжалі Карта Марадзёраў і медальён з занатоўкай ад Р.А.Б. Медальёну было адведзена такое ганаровае месца не таму, што ён быў каштоўным — на самай справе ён наогул нічога не каштаваў — а з-за кошта, якім ён дастаўся.

На стале побач з яго палярнай савой Хэдвіг застаўся стос газет: па адной на кожны дзень знаходжання на Прайвет Драйв гэтым летам.

Ён падняўся з полу, пацягнуўся і падайшоў да стала. Хэдвіг не паварушылася, калі ён пачаў хутка праглядаць і кідаць газету адну за іншай у кучу смецця. Сава альбо спала на самай справе, альбо прыкідвалася; яна вельмі злавалася на Гары за тое, што ён не дазваляў ёй часта пакідаць клетку.

Калі стопка амаль падышла да канца, Гары спыніўся ў пошуках экзэмпляра, які, ён ведаў, прыйшоў адразу пасля таго, як ён вярнуўся ў хату на Прайвет Драйв на лета. Ён памятаў, што на перадавіцы была невялікая нататка пра адстаўку Чарыці Бербыдж, настаўніцы Маглавывучэння у Хогвартсу. Нарэшце, ён знайшоў патрэбную газету. Адкрыўшы дзесятую старонку, ён сеў на крэсла за пісьмовым талом і перачытаў артыкул, які шукаў.

Эльфіяс Додж

У памяць аб Альбусе Дамблдору

Я пазнаёміўся з Альбусам Дамблдорам у адзінаццаць гадоў у наш першы дзень у Хогвартсу. Наша ўзаемая сімпатыя, несумнеўна, паўстала з-за таго, што мы абодва адчувалі сябе ізгоямі. Я перахварэў драконавай воспой незадоўга да прыбыцця ў школу, і мой зялёны твар ў пупырышках, нават калі я акрыяў, не прыцягвала да мяне шмат народа. Альбус прыбыў у школу не з самай лепшай рэпутацыяй. Годам раней яго бацьку Персіваля абвінавацілі ў жорсткасці і нападзе на трох эных маглаў.

Альбус ніколі не спрабаваў адмаўляць, што яго бацька (які памёр у Азкабане), здзейснў гэтае злачынства, наадварот, калі я памкнуўся духам і спытаў яго, ён запэўніў мяне ў тым, што ён ведаў пра віну бацькі. З тых часоў Дамблдор адмаўляўся размаўляць аб смутным, хоць шматлікія спрабавалі яго справакаваць. Некаторыя нават былі схільныя хваліць учынак яго бацькі і лічылі, што ён таксама быў магланенавіснікам. Як жа яны памыляліся. Любы, хто ведаў Альбуса, мог с упэўненасцю сказаць, што ён ніколі нічога не меў супраць маглаў. На самай справе, з-за сваёй непахіснай падтрымкі правоў маглаў ён нават нажыў сабе нямала ворагаў у наступныя гады.

Усяго толькі праз некалькі месяцаў славу бацькі Альбуса зацямніла яго ўласная. Да канца першага года яго ведалі не як сына магланенавісніка, а як самага блішчалага з усіх вучняў, якія калі-небудзь вучыліся ў школе. Тым з нас, каму пашчасціла быць яго сябрамі, вельві павезла запазычыць ад яго шматлікае, і атрымаь дапамогу і падтрымку, на якую ён не павыкупляўся. У апошнія гады свайго жыцця ён прызнаўся мне, што нават тады ён ведаў — больш за ўсё яму падабалася вучыць.

Ён не толькі выйграваў усе прызы, якія можна было выйграць у школе, але і вёў рэгулярную перапіску з самымі выдатнымі асобамі міру тых дзён, уключаючы Нікаласа Фламеля, вялікага алхіміка, Бацільду Бэгшот, выдатнага гісторыка і Адальберта Ваффлінга, тэарэтыка магіі. Некалькі яго работ былі апублікаваныя ў папулярных выданнях: “Трансфігурацыя сёння”, “Выпрабаванні Заклёнам” і “Зеллі На Практыцы”. Наступная кар’ера Дамблдора, здавалася, ляцела з хуткасцю свтла, і засталося толькі пытанне, ці стане ён міністрам Магіі. Хоць гэта часта прадказвалі ў апошнія гады, у яго ніколі не было амбіцый міністра.

Праз тры гады пасля пачатку нашай вучобы ў Хогвартс пайшоў малодшы брат Альбуса, Аберфорт. Яны не былі падобныя: Аберфорт ніколі не любіў кніг і аддаваў перавагу вырашаць спрэчкі убоем, чым разважлівай гутаркай. Але няправільна было б меркаваць, як гэта рабілі шматлікія, што браты не былі сябрамі. Яны ладзілі роўна настолькі, наколькі маглі б ладзіць два такіх розных хлопчыка. У апраўданне Аберфорта можна сказаць, што жыць у цені Альбуса было не самым прыемным досведам. Нават сябры не маглі пазбегнуць падобнай долі, а для брата гэта было яшчэ малодшым задавальненнем.

Калі мы з Альбусам скончылі Хогвартс, мы намерваліся па традыцыі таго часу здзейсніць кругасветнае вандраванне, пагутарыць з замежнымі чараўнікамі, перш чым нашы кар’ерныя дарожкі разбегліся бы. Але здарылася няшчасце. Маці Альбуса, Кендра, памерла, пакінуўшы сына главой сям’і і адзіным карміцелем. Я адклаў свой ад’езд, каб развітацца з Кендрай на пахаванях, а затым адзін адправіўся ў вандраванне. Цяпер, калі ў Альбуса на руках засталіся малодшы брат і сястра, не магло і промовы аб тым, каб ён паехаў са мной.

Гэта быў той час, калі мы мелі зносіны менш усяго. Я пісаў Альбусу, апісваючы, магчыма бестактоўна, усе цуды: ад таго, як мяне ледзь не злавілі хімеры у Грэцыі, даэксперыментаў егіпецкіх алхімікаў. Яго лісты мала распавядалі мне пра яго паўсядзённае жыццё, якое, мабыць, было вельмі сумным для такога адоранага чараўніка. Да канца майго вандравання я з жахам пазнаў, што сям’ю спасцігла яшчэ адно няшчасце — смерць сястры Альбуса, Арыяны.

Хоць у Арыяны і так было дрэнна са здароўем, гэты ўдар, які рушыў так хутка пасля смерці іх маці, моцна ўразіў абодвух братоў. Усе блізкія Альбуса, і я адношу сябе да гэтых шчасліўцаў, лічаць, што смерць Арыяны і адказнасць Альбуса за яе (хоць ён, вядома, вінаваты не быў) наклалі на яго велізарны адбітак.

Я вярнуўся дадому і перад мной стаяў малады чалавек, які выпрабаваў не менш шматлікіх пажылых людзей. Альбус ужо не быў такім жыццярадасным, стаў стрыманей. Нажаль, нібы таго, што здарылася было мала, страта Арыяны прывяла не да збліжэння братоў, а да іх большага аддалення. (З часам гэта прайшло, вярнуліся калі не блізкія, сямейныя адносіны, то досыць сяброўскія). Але з тых часоў ён рэдка казаў пра бацькоў або Арыяне, а яго сябры аб гэтым не ўпаміналі.

Хай іншыя напішусь пра яго заслугі ў наступныя гады. Дамблдор занёс вялізарны ўклад у скарбонку ведаў чараўнікоў, уключаючы яго адкрыццё дванаццаці спосабаў выкарыстання драконавай крыві. Ён пакінуў шматлікае наступным пакаленням, яго незвычайная мудрасць выяўлялася ў яго судовых рашэннях, калі ён быў Вярхоўным Чараўніком Візенгамота. Кажуць, што не было роўных таго двубоя, які абыўся паміж Дамблдорам і Грындэльвальдам у 1945 гаду. Тыя, хто бачыў яго, апісвалі жах і захапленне, якія яны выпрабавалі, нізіраючы бітву двух дзіўных чараўнікоў. Трыюмф Дамблдора і яго вынікі для чарадзейнага міру параўноўваюцца да паваротнага моманту чарадзейнага міру, як, напрыклад, Міжнародны Закон пра Сакрэтнасць або падзенне Самі-Ведаеце-Каго.

Альбус Дамблдор ніколі не ганарыўся і не выхваляўся тым, што ён знаходзіў у людзях тое, за што іх трэба было шанаваць, што было ўтоена ад вачэй. Але яго страты надзялілі яго велізарнай людкасцю і спагадай. Мне не будзе хапаць яго сяброўства больш, чым я магу растлумачыць, але мая згуба не параўнаецца з згубай магічнага міру. Па-за ўсякім сумневам, ён быў самым натхняльным і любімым дырэктарам Хогвартса. Ён памёр так, як ён жыў: працуючы дзеля вышэйшай выгоды да апошняга ўздыху, так, як ён калісьці працягнуў руку маленькаму хлопчыку з драконавай воспай, якім ён і быў, калі мы сустрэліся.

Гары скончыў чытаць, але працягваў глядзець на фатаграфію побач з некралогам. У Дамблдора была ўсё тая ж добрая знаёмая ўсмешка, але ён так глядзеў па-над свамі акулярамі-паўмесяцамі, шо Гары здавалася, быццам нават з фатаграфіі ён бачыць усё наскрозь, што прымушала яго адчуваць гаркату і збянтэжанасць адначасова.

Яму здавалася, ён ведаў Дамблдора, але калі ён прачытаў гэты некралог, то змушаны быў прызнаць, што амаль нічога не ведаў. Ён ніколі не ўяўляў дзіцем або падлеткам, быццам той заўсёды быў сівавалосым старым. Дамблдор-падлетак уяўлялся з такой жа працай, як дурая Герміёна або прывязны Агнеплюй.

Ён ніколі не думаў пра тое, каб спытаць Дамблдора пра яго мінулае. Гэта было дзіўна, неверагодна, але ж было вядома, што Дамблдор прымаў удзел у тым легендарным двубоі супраць Грындэльвальда, а Гары нават не спытаў, як гэта было, не спытаў і пра яго іншыя знакамітыя дасягненні. Не, яны заўсёды абмяркоўвалі Гары, мінулае Гары, будучыню Гары, планы Гары… і, падобна, цяпер Гары разумеў, што магчымасць сышла, і ён больш не папытае Дамблдора распавесці пра сябе, хоць адно асабістае пытанне ён усё жа паспеў задаць. Але Дамблдор відавочна схітраваў.

— А што бачыце вы, калі глядзіце ў Люстэрка?

— Я? Я бачу ў сваёй руцэ пару тоўстых ваўняных шкарпэтак.

Пасля некалькі хвілін роздумаў, Гары вырваў артыкул з Вяшчуна, акуратна згарнуў яго і паклаў у першы том “Практычнай Ахоўнай Магіі і Яе Выкарыстання Супраць Цёмных Мастацтваў”. Затым ён выкінуў пакінутую газету ў гару смецця і павярнуўся тварам да пакоя. Стала значна чысцей. Толькі на ложку ляжаў сённяшні “Штодзённы Вяшчун”, а зверху — аскепак люстэрка.

Гары прайшоў па пакоі, адсунуў аскепак і раскрыў газету. Ён толькі мімаходам зірнуў на загаловак, калі раняшняя сава з службы дастаўкі прыесла яму згорнутую газету, і адклаў яе, убачыўшы, што пра Вальдэморта нічога не гаварылася. Гары быў упэўнены, што міністэрства прыстрашыла “Вяшчун”, каб стрымаць навіны пра Вальдэморта. І толькі зараз ён заўважыў, што прапусціў.

Унізе перадавіцы над фатаграфіяй устрывожанага Дамблдора, які кудысці хутка ступаў, распластаўся загаловак:

Дамблдор. Нарэшце праўда?

— На наступным тыдні выйдзе шакавальная гісторыя пра заганнага генія, якога шматлікія лічылі найвялікшым чараўніком свайго часу. Зрываючы ўсім вядомую маску мудраца з срэбнай барадой, Рыта Скітар адчыняе завесу цяжкага дзяцінства, непакорлівай юнацкасці, вечных сварак і ўсіх сакрэтаў, якія Дамблдора панёс з сабой у магілу. ЧАМУ ён адмовіўся быць міністрам і застаўся ўсяго толькі дырэктарам школы? ЧАГО сапраўды жадае дамагчыся сакрэтная арганізацыя, выдомая як Ордэн Фенікса? Як на самай праве памер Дамблдор?

Адказы на гэтыя і шматлікія іншыя пятанні будуць дадзеныя ў навай біяграфіі “ Жыццё і Хлусня Альбуса Дамблдора” Рыты Скітар. Эксклюзіўнае інтэрв’ю Бэцці Брэйтвэйт на старонцы 13.

Гары рыўком адкрыў газету і перагарнуў на трынаццатую старонку. Над артыкулам мільгаў яшчэ адзін знаёмы твар: жанчына ў акулярах у прыгожай аправе з кучаравымі светлымі валасамі, яе зубы агаліліся ў трыюмфальнай усмешцы, пакуль яна махала рукой. Імкнучыся не звяртаць увагу на фатаграфію, Гары працягнуў чытаць.

У жыцці Рыта Скітар значна прыемней, чым то ўражанне, якое пакідаюць яе знакамітыя нататкі. Сустрэўшы мяне ў пярэднім пакоі сваёй утульнай хаты, яна праводзіла мяне на кухню, каб пачаставаць кубачкам гарачай гарабаты, кавалачкім торціка і цэлым дымлівым кацялком найсвежага слыху.

— Вядома, Дамблдор — мара біёграфа, кажа Скітар. — Такое доўгае, насычанае жыццё. Я ўпэўнена, мая кніга будзе першай з шматлікіх, вельмі шматлікіх.

Скітар хуткая як ніколі. Яе праца на дзевяцьсот старонак была скончана ўсяго толькі праз чатыры тыдня пасля загадкавай смерці Дамблдора. Мне стала цікава, як ёй атрымалася зладзіцца так хутка.

— Ах, калі ў вас такі вялікі досвед журналстыкі за плячамі, пісаць да тэрміна — гэта ваша другае натура. Я ведала, што чарадзейны мір жадае ведаць усё, і я жадала быць першай, хто падаў яму такую магчымасць.

Я мімаходзь згадваю водгук Эльфіяса Доджа, Адмысловага Дарадніка Уізангамота і даўняга сябра Дамблдора, пра тое, што “кніга Скітар не распавядзе больш, чым картка ўнутры Шакаладнай жабы”.

Скітар закідае галаву ў прыступе рогату.

— Дарагі Даджы! Я памятаю інтэрв’ю з ім некалькі гадоў таму пра правы русалаў. Зусім з’ехаў з шпулек, думаў мы сядзім на дне возера Віндэрмер, і прасіў сцерагчыся фарэляў.

І ўсё жа абвінавачванні Эльфіяса Доджа — не адзін выпадак падобных дамаганняў. Няўжо Скітар здаецца, што за чатыры тыдня яна змагла скласці поўную карціну пра доўгае і дзіўнае жыццё Дамблдора?

— О, мая мілая, — ззяе яна, паляпваючы мяне па руцэ. — Вы не горшмяне ведаеце, колькі інфармацыі можа вывудзіць мяшочак з Галеонамі, адмова чуць “не” і вострае Жвава Пішучае пяро! Ды людзі ў чаргу ўставалі, каб вываліць свой цэбар бруду на Дамблдора. Не ўсе думалі, што ён быў такім выдатным… ён перайшоў не адну дарожку. Але стары добры Доджы Додж можа не лётаць на Гыпагрыфу, таму што я звязалася з крыніцай, за якую шматлікія журналісты падалі б свае палачкі. Ён ніколі не выступаў на публіцы, але быў вельмі блізкі з Дамблдорам падчас самога цяжкага перыяду яго юнацкасці.

Залішняя зацікаўленасць кнігай ужо дазваляе выказаць здагадку, што нас чакае шок ад прачытанага, а Дамблдор жыў не такім ўжо ідэальным жыццём. Так якія ж неспадзеўкі нам трэба чакаць?

— Перастань, Бэцці, я не збіраюся выдаваць падрабязнасці да таго, як хто-небудзь купіць кнігу! — смяецца Скітар. — Але я абяцаю, што тых, хто дагэтуль думае, што Дамблдор жыў жыццём супраць Самі-Ведаеце-Каго, і ў галаву б не прыйшло, што ў юнацкасці ён захапляўся Цёмнымі Мастацтвамі! Так, у Альбуса Дамблдора вельмі цёмнае мінулае, я ўжо не кажу пра вар’яцкую сямейку, пра якую ён імкнуўся нікому не распавядаць.

Я пытаю, ці мае Скітар на ўвазе брата Дамблдора Аберфорта, які пятнаццаць гадоў таму справакаваў скандал у Візенгамоце за непрыстойнае выкарыстанне магіі.

— О, Аберфорт — гэта ўсяго толькі вяршыня кучы з гноем, — смяецца Скітар. — Не, я кажу пра больш горшыя рэчы, чым брат, які любіў інтрыжкі з козамі, нават горш, чым бацька, які калечыў маглаў, абодва трапіўшыя пад следства Візенгамота. Не, я кажу пра маці і сястру, яны вельмі зацікавілі мяне, але вам прыйдзецца пачакаць раздзелы з дзевятага па дванаццаты. Усё, што я магу сказаць: нядзіўна, чаму Дамблдор ніколі не распавядаў, як ён зламаў свой нос.

Ці стане Скітар адмаўляць заслугі Дамблдора, выцягваючы шкілеты з сямейнай шафы?

— Вядома, мазгі ў яго былі, — кажа яна, — хоць цяпер шматлікім цікава, ці яму прыналежылі ўсе заслугі. У раздзеле сем, напрыклад, Айвор Дылонсбі распавядае пра тое, як ён ужо адкрыў восем спосабаў ужывання драконавай крыві, калі Дамблдор “пазычыў” яго паперы.

А як жа важнасць такіх падзей, як, напрыклад, перамога над Грындэльвальдам?

— Ах, я рада, што вы згадалі Грындэльвальда, — кажа Скітар з чароўнай усмешкай. — Баюся тыя, хто верыць у дзіўную перамогу Дамблдора, павінны прыгатавацца да сапраўднай бомбы… магчыма нават з гноем. Гэтулькі там бруду. Усё, што я магу сказаць, не будзьце ўпэўненыя ў тым, што гэтая легендарная бітва адбылася на самай справе. Пасля чытання маёй кнігі шматлікія, хутчэй за ўсё, прыйдуць да высновы, што Грындэльвальд усяго толькі стварыў белую зустачку сваёй палачкай і паціху сышоў.

Скітар адмаўляецца раскрываць якія-небудзь тэмы, таму ма загаварылі пра адносіны.

— Так, — з ківам адказвае Скітар. — Я прысвячаю цэлы раздзел адносінам Потэра і Дамблдора. Так агідна. Чытачам прыйдзецца купіць маю кнігу, але я магу сказаць, што Дамблдор выяўляў да хлопчыка нездаровую цікавасць. Ці было гэта не самай справе… Паглядзім. Гэта не сакрэт, што ў Потэра было цяжкае малалецтва.

Я пытаю, ці мае зносіны Скітар з Потэрам, з якім у яе было інтэрв’ю на тэму Самі-Ведаеце— Каго, і па гэты дзень.

— Ах, зразумела, мы ўсамых блізкіх адносінах, — кажа Скітар. — У беднага Потэра так мала сапраўдных сяброў, і мы сустрэліся ў адзін з самых цяжкіх момантаў яго жыцця — на Турніры Трох Чараўнікоў. Мабыць, я адна, з тых, хто зараз жыве, магу сказаць, што я ведаю сучаснага Гары Потэра.

Што прыводзіць нас да мноства слыхаў пра апошнія гадзіны Дамблдора. Ці верыць Скітар, што Потэр быў з Дамблдорам у момант яго смерці?

— Ну, не жадаю выдаваць шмат — усё будзе ў кнізе — але сведкі ў замку Хогвартс бачылі, як Потэр бег са сцэны здарэння адразу пасля таго, як Дамблдор зваліўся, саскочыў або яго спхнулі. Пазней ён абвінаваціў Сэверуса Снэйпа, чалавека, да якога сілкаваў велізарную непрыязнь. Ці так усё, як здаецца? Вырашаць грамадству… як толькі яны прачытаюць маю кнігу.

На гэтай інтыгучай ноце я пакідаю нашу госцю. Няма сумневу ў тым, што Скітар напісала бэстсэлер. Натоўпы прыхільнікаў Дамблдора тым часам асуерагаюцца таго, што яны могуць пазнаць пра іх героя.

Дачытаўшы артыкул да канца Гары працягваў глядзець на старонку. Са злосцю ён згамтаў газету і кінуў яе ў гару астатняга смецця.

Ён пачаў бязмэтна кідацца па пакоі, адчыняючы скрыні і хапаючы кнігі, потым складаючы іх на тыя ж месцы, не цямячы, што робіць, пакуль асобныя кавалкі артыкула Рыты круціліся ў яго з галаве: Цэлы раздзел прысвечаны адносінам Потэра і Дамблдора… так агідна… захапляўся Цёмнымі Містацтвамі… звязалася з крыніцай, за якую шматлікія журналісты падалі б свае палачкі…

— Хлусня! — крыкнуў Гары і ўбачыў у акно, як сусед перастаў заводзіць газонакасілку і нервова паглядзеў наверх.

Гары цяжка сеў на ложак. Асклепак адскочыў ад яго. Ён падняў яго і перавярнуў, думаючы пра Дамблдора і хлусні Рыты Скітар.

Успыхнула ярка-блакітнае святло. Гары замёр, яго паранены палец зноў крануў няроўны край люстэрка. Здалося. Ён паглядзеў назад, але сцяна была ванітнага персікавага колеру, які абрала цётка Пятуння. Не было нічога блакітнага, што магло б адлюстравацца. Ён зноў паглядзеў у аскепак, але ў ім зноў адлюстроўвалася толькі яго ўласнае вока.

Яму здалося, не магло быць іншага тлумачэння, таму што ён думаў пра мёртвага дырэктара школы. Несумнеўным заставалася тое, што ён ніколі не ўбачыць пранізлівы погляд ярка-блакітных вачэй Альбуса Дамблдора.

III. Ад’езд Дурслі

Гук зачыненых уваходных дзвярэй рэхам пранёсся ўверх па лесвіцы і пачуўся крык: “Гэй, ты!”

Пасля шаснаццаці гадоў такога абыходжання Гары ўжо ведаў, каго клікаў яго дзядзька, але, тым не менш, не адклікаўся. Ён усё яшчэ думаў пра асклепак, у якім, як яму здалося на секунду, ён бачыў вока Дамблдора. Ён не падняўся з ложку і не пайшоў да дзвярэй датуль, пакуль яго дзядзька не закрычаў: “ХЛОПЕЦ!”. Ён паклаў асклепак у ранец да тых рэчыў, якія збіраўся браць з сабой.

— Чаго гэта ты не спяшаешся! — зароў Вернан Дурслі, калі Гары паявіўся не верхняй ступеньцы. — Ідзі сюды. Трэба пагаварыць!

Гары спусціўся ўніз, трымаючы рукі глыбока ў кішэнях джынсаў. Апынуўшыся ў гасцінай, ён убачыў усіх траіх Дурслі. Яны былі апранутыя і збіраліся: дзядзька Вернан у карычневай куртцы на маланцы, цётка Пятуння — у паліто колеру ласося, а Дадлі, вялікі светлавалосы мускулісты кузен Гары, — у скуранай куртцы.

— Ну? — спытаў Гары.

— Садзіся! — сказаў дзядзька Вернан. Гары падняў бровы.

— Калі ласка! — дадаў дзядзька Вернан, злёгку моршчачыся ад сказанага слова.

Гары сеў. Яму здавалася, ён ведаў, што ён павінен пачуць. Яго дзядзька пачаў кідацца па пакоі, а цётка Пятуння і Дадлі сачылі за ім з трывогай. Нарэшце, вялікі бэзавы твар дзядзькі Вернана абцяжарыла нейкая думка, і ён спыніўся насупраць Гары і аб’явіў:

— Я перадумаў, — сказаў ён.

— Які сюрпрыз, — хмыкнуў Гары.

— Не смей так казаць… — пачала цётка Пятуння, але Вернан Дурслі супакоіў яе.

— Гэта ўсё глупства! — сказаў дзядзька Вернан, гледзячы на Гары сваімі маленькімі, падобнымі на парасячыя вачамі. — Я зусім не веру тваім словам. Мы застанемся тут, і нікуды не паедзем.

Гары паглядзеў на дзядзьку і адчуў і прыкрасць, і весялосць адначасова.

Вернан Дурслі мяняў сваё меркаванне кожныя дваццаць чатыры гадзіны на працягу апошніх чатырох тыдняў. Ён пакаваў, распакоўваў і зноў пакаваў рэчы, у чарговы раз змяніўшы сваё рашэнне.

Больш за ўўсё Гары спадабаўся той раз, калі дзядзька Вернан, не ведаючы, што Дадлі дадаў у зноў перапакаваны чамадан гантэлі, паспрабаваў засунуць яго ў антрэсоль і зваліўся, равучы ад болю і лаючыся па чым дарма.

— Ты кажаш, — сказаў Вернан Дурслі, працягваючы шпацыр па пакоі. — Што мы: Пятуння, Дадлі і я — у небяспецы, якая зыходзіць ад… ад…

— Кагосьці з “нашых”, я ведаю, — сказаў Гары.

— Дык вось, я не веру ніводнаму слову, — дзядзька Вернан зноў устаў перад Гары. — Я не спаў паў ночы, усё абдумваючы, і прыйшоў да вываду, што гэта план па захопу маёй хаты.

— Хаты? — паўтарыў Гары. — Якой хаты?

— Гэтай хаты! — ускрыкнуў дзядзька Вернан, вена на ілбу пачала пульсаваць. — Нашай хаты! Кошты на жыллё тут вельмі высокія! Ты жадаеш, каб мы з’ехалі, а потым праробіш свае фокусы, і ўсё акажацца перапісаным на цябе і…

— Вы што, звар’яцелі? — спытаў Гары. — План, каб атрымаць гэтую хату? Вы праўда тупы, ці толькі прыкідваецеся?

— Ну-ка не смей!.. — піскнула цётка Пятуння, але Вернан зноў яе супакоіў. Для яго, здавалася, не было нічога больш небяспечнаго чым то, пра што ён зараз казаў.

— Жадаю нагадаць, калі вы забыліся, — сказаў Гары. — Што ў мяне ўжо ёсць хата, якую мне пакінуў хросны. Навошта мне гэтая? У памяць аб добрых дзяньках?

Наступіла цішыня. Гары падумаў, што вырабіў належнае ўражанне на дзядзьку сваімі довадамі.

— І ты сцвярджаеш, — сказаў дзядзька Вернан, зноў бегаючы па пакоі. — Што гэты нейкі там Лорд…

— … Вальдэморт, — нецярпліва адказаў Гары. — І мы ўжо сто разоў абмяркоўвалі гэта! Гэта не здагадка, а факт! Дамблдор казаў вам летась, і Кінгслі і Містэр Уізлі …

Вернана Дурслі перашморгнула, і Гары здагадаўся, што дзядзька спрабаваў пазбавіцца ад успамінаў аб візіце двух дарослых чараўнікоў. Хоць, улічваючы, што аднойчы Містэр Уізлі разнёс Дурслі палову гасцінай, яго з’яўленне магло, мякка кажучы, не ўзрадаваць дзядзьку Вернана.

— ...Кінгслі і Містэр Уізлі гэта тлумачылі, — яшчэ раз сказаў Гары. — Мне споўніцца семнаццаць, заклён знікне, і вы разам са мной будзеце пад пагрозай нападу Вальдэморта. Ордэн падазрае, што Вальдэморт можа злавіць вас і мучыць, каб выпытаць, дзе я. Ці ў надзеі, што я вас захачу выратаваць.

Погляды Гары і дзядзькі Вернана сустрэліся. Гары быў упэўнены, што яны адначасова падумалі пра адно і тое ж. Затым дзядзька Вернан працягнуў хадзіць па пакоі, а Гары зноў загаварыў:

— Вам неабходна схавацца, і Ордэн жадае дапамагчы. Вам прапаноўваюць лепшую абарону, якая толькі можа быць.

Дзядзька Вернан нічога не адказаў, а працягнуў хадзіць па пакоі. Сонца схілілася над агароджамі. Газонакасілка суседа зноў заглухла.

— Я думаў, ёсць Міністэрства Магіі, — сказаў дзядзька Вернан.

— Ёсць, — здзіўлена адказаў Гары.

— Ну а чаму б ім тады не абараняць нас? Мне здаецца, ні ў чым не вінаватыя, вядома, акрамя хавання мечанага, ахвяры накшталт нас маюць права на абарону ўрада!

Гары не змог утрымацца ад смеху. Гэта было ў духу Вернана — спадзявацца на кіраўніцтва, нават калі гаворка ішла пра мір, які ён адмаўляў і пагарджаў.

— Вы чулі, што вам сказалі Кінгслі і містэр Уізлі, — адказаў Гары. — Мы думаем, што ў Міністэрстве сабатаж.

Дзядзька Вернан кідаўся да каміна і зваротна, так цяжка дыхаючы, што чорныя вусы яго ўздымаліся, а твар зноў стаў бэзавым ад працы думкі.

— Добра, — сказаў ён, зноў спыняючыся перад Гары. — Добра, дапусцім, мы згаджаемся на абарону. Але я не разумею, чаму мяне не можа ахоўваць гэты Кінгслі.

Гары ледзь не закаціў вочы. Нагэтае пытанне таксама адказвалі не адзін раз.

— Як я ўжо казаў, — сказаў ён скрозь зубы. — Кінгслі ахоўвае міністра магл… вашага Прэм’ер—міністра.

— Менавіта так!.. Ён лепшы! — сказаў дзядзька Вернан, паказваючы на пусты экран тэлевізара. На днях Дурслі ўбачылі Кінгслі у навінах, калі той суправаджаў Прэм’ер-міністра падчас наведвання лякарні. Гэта і тое, што Кінгслі атрымоўвалася апранацца па-маглаўскі, не кажу чы ўжо пра ўпэўненасць, выходнай ад яго павольнага басу, было прычынай, па якой Дурслі успрымалі Кінгслі не так, як іншых чараўнікоў. Хоць яны ніколі не бачылі яго з златым кольцам у вуху.

— Ну, так ён заняты, — сказаў Гары. — Але Хестынія Джонс і Дзедалус Дыгл больш чым гатовыя да працы…

— Паглядзець бы іх рэзюмэ… — пачаў дзядзька Вернан, але ў Гары лопнула цярпленне. Устаўшы, ён падышоў да дзядзькі, зараз сам паказваючы на тэлевізар.

— Гэтыя выпадкі — не проста няшчасныя выпадкі… аварыі, выбухі, усё, што зараз адбываецца. Людзі знікаюць і паміраюць, і ён стаіць за гэтым, Вальдэморт. Я паўтараю вам зноў: ён забівае маглаў для забаўкі. Нават смуга — Дэментары выклікаюць яе, а калі вы не памятаеце, хто гэта, спытайце вашага сына!

Дадлі рэзка закрыў рот рукамі. Усе ўтаропіліся на яго. Ён павольна апусціў рукі і спытаў:

— Есць… яшчэ?

— Яшчэ? — зарагатаў Гары. — Акрамя тых двух, што напалі на нас? Так! Іх сотні, зараз, магчыма, і тысячы, судзячы па ўсеагульным жаху і адчаю…

— Добра, добра, — сказаў дзядзька Вернан. — Мы цябе зразумелі…

— Спадзяюся, — сказаў Гары. — Таму што як толькі мне споўніцца семнаццаць, усе: Пажыральнікі Смерці, Дэментары, магчыма Інферыі — мёртвыя целы, якімі кіруюць цёмныя чараўнікі, — змогуць знайсці і напасці на вас. А калі вы ўспомніце той раз, калі вы паспрабавалі ўйсці ад чараўніка, то напэўна зразумееце, што вам патрэбна дапамога.

Ненадоўга павісла цішыня, і крозь гады пачуўся гук зламаных Хагрыдам дзвярэй. Цётка Пятуння глядзела на дзядзьку Вернана, Дадлі глядзеў на Гары. Нарэшце дзядзька Вернан выпаліў:

— А як жа мая праца? А школа Дадлі? Не думаю, што гэтыя рэчы важныя для кучкі чараўнікоў…

— Вы што, не разумееце? — закрычаў Гары. — Яны замучаць вас і заб’юць гэтак жа, як маіх бацькоў!

— Тата, — гучна сказаў Дадлі. — Я еду з гэтымі людзьмі з Ордэна.

— Дадлі, — здзівіўся Гары. — Упершыню ў жыцці ты кажаш нешта разумнае.

Ён ведаў, што выйграў бітву. Калі ўжо Дадлі спалохаўся настолькі, каб прыняць дапамогу ад Ордэна, яго бацька відавочна пагадзяцца з ім. Ніхто б не кінуў Дадлі. Гары зірнуў на гадзіннік.

— Яны будуць тут хвілін праз пяць, — сказаў ён і, калі ніхто з Дурслі не адказаў, выйшаў з пакоя. Далягляд расстання з цёткай, з дзядзькам і кузенам, магчыма назаўжды, не мог знерваваць яго, аднак у паветры ўсё роўна была нейкая напруга. Што сказаць пры растанні чалавеку пасля шаснаццаці гадоў узаемнай непрыязнасці?

У сваім пакоі Гары бязмэтна пахадзіў са сваім ранцам, затым прасунуў скрозь пруты клеткі Хэдвіг трохі арэхаў. Яны з гукам зваліліся на дно, і сава іх праігнаравала.

— Мы хутка з’едзем, — сказаў ёй Гары. — І ты зноў зможаш вольна лётаць.

У дзверы пазванілі. Гары затрымаўся, але затым выйшаў з свайго пакоя і накіраваўся ўніз. Ён не думаў, што Хемція і Дзедалус змаглі б ў адзіночку зладзіцца з Дурслі.

— Гары Потэр! — завішчаў радасны голас, калі Гары адчыніў дзверы; чалавек у ліловым капялюшыку нізка раскланьваўся. — Гонар, як заўсёды!

— Дзякуй, Дзедалус, — сказаў Гары, збянтэжана ўсміхаючыся цёмнавалосай Хесціі. — Я вельмі рады, што вы гэта робіце… Яны тут, мая цётка, дзядзька і кузен…

— Добрага вам дня, сваякі Гары Потэра! — радасна сказаў Дзедалус, праходзячы ў гасціную.

Дурслі не выглядалі гэтак жа радасна; Гары ўжо чакаў, што іх рашэнне зноў памяняецца. Дадлі прыціснуўся да мамы пры выглядзе чараўнікоў.

— Я бачу, вы ўжо сабраліся! Выдатна! План, як вам ужо распавёў Гары, просты, — сказаў Дздалус, дастаючы гадзіннік і ўважліва яго разглядаючы. — Мы пакінем хату да таго, як гэта зробіць Гары. Карыстацца магіяй у вашай хаце нельга, гэта можа справакаваць Міністэрства арыштаваць Гары, таму што ён яшчэ непаўналетні. Мы павінны ад’ехаць кіламетраў на пятнаццаць, перш чым дызапарыяваць у бяспечнае месца, якое мы абралі для вас. Мяркую, вы ведаеце, як вадзіць? — ветліва спытаў ён дзядзьку Вернана.

— Ці ведаю я як… Вядома, я вядатна ведаю, ёрш тваю медзь, як вадзіць! — раззлаваўся дзядзька Вернан.

— Значыць, вы вельмі разумныя, сэр, вельмі. Я вось, напрыклад, аслупянеў бы пры выглядзе ўсіх гэтых кнопачак і пімпачак, — сказаў Дзедалус. Яму вельмі падабалася захапляцца дзядзькам Вернанам, які, мабыць, з кожнай секундай усё больш губляў упэўненасць у плане.

— Нават вадзіць не ўмее, — прамармытаў ён, пакуль яго вусы істэрычна тузаліся, але, да шчасця, ні Дзідалус, ні Хесція яго не чулі.

— Ты, Гары, — працягнуў Дзедалус. — Пачакаеш тут сваіх суправаджалых. Нашы планы змяніліся…

— У якім сэнсе? — сказаў Гары. — Я думаў, Вар’яцкае Вока павінен быў забраць мяне для раўналежнага апарыявання.

— Нельга, — адказала Хесція. — Вар’яцкае Вока растлумачыць.

Дурслі, якія без усякай радасці слухалі гэтую гутарку, падскочылі, ад гучнага “Паспяшайцеся!”. Гары агледзеў увесь пакой, перш чым зразумець, што гук зыходзіў ад гадзінніка Дзедалуса.

— Так, час не чакае, — сказаў Дзедалус, ківаючы на свой гадзіннік і прыбіраючы яго зваротна ў пінжак. — Мы паспрабуем перамясціць тваю сям’ю адначасова з тваім ад’ездам, Гары, у момант калі абарона знікне, выўсе павінны быць у бяспецы, — ён звярнуўся да Дурслі. — Ну што, вы гатовы ісці?

Ніхто не адказаў. Дзядзька Вернан глядзеў на грудок у кішэні пінжака Дзедалуса.

— Магчыма, нам трэба пачакаць у калідоры, Дзедалус, — прамармытала Хемція. Яна відавочна лічыла непрыстойным заставацца ў пакоі, калі Гары і яго сям’я павінны былі сказаць адзін аднаму цёплыя і далікатныя словы растання.

— Не трэба, — ціха пачаў Гары, але дзядзька Вернан пазбавіў яго ад тлумачэння:

— Ну, тады, да пабачэнне, хлопец.

Ён падняў правую руку, каб паціснуць руку Гары, але раздумаўся і сціснуў далонь у кулак, калыхаючы ёй наперад і назад, німы метраном.

— Ты гатоў, Дадзі? — спытала цётка Пятуння, правяраючы зашпільку на сумцы, быццам імкнучыся пазбягаць погляду Гары.

Дадлі не адказваў, а стаяў з адкрытым ртом, трохі нагадваючы Гары гіганта Гропа.

— Пайшлі, — сказаў дзядзька Вернан.

Ён ужо амаль дайшоў да дзвярэй гасцінай, як раптам Дадлі пралапатаў:

— Не разумею.

— Чаго ты не разумееш, лапачка? — спытала цётка Пятуння, гледзячы на сына.

Дадлі падняў тоўстую парсюковую руку, паказваючы на Гары.

— Чаму ён не едзе з намі?

Дзядзька Вернан і цётка Пятуння замерлі, утаропіўшыся на Дадлі, быццам ён толькі што выявіў жаданне стаць балярынай.

— Што? — гучна спытаў дзядзька Вернан.

— Чаму ён не едзе з намі? — сказаў Дадлі.

— Ну, ён… не жадае, — сказаў дзядзька Вернан, паварочваючыся да Гары і дадаючы. —Ты ж не жадаеш?

— Ні кропелькі, — сказаў Гары.

— Вось бачыш, — сказаў дзядзька Вернан. — Цяпер пайдзем.

Ён выйшаў з пакоя. Яны чулі, яе адчыніліся дзверы, але Дадлі не рухаўся, і пасля некалькі праведзеных крокаў цётка Пятуння таксама спынілася.

— Што яшчэ? — раўнуў дзядзька Вернан, з’яўляючыся ў дзвярах.

Здавалася, Дадлі не мог выказаць тое, што жадаў сказаць, словамі. Пасля некалькіх імгненняў відавочнага дужання ён, нарэўшце, сказаў:

— А куды ён едзе?

Цётка Пятуння і дзядзька Вернан пераглянуліся. Дадлі відавочна іх пужаў. Хесція Джонс парушыла маўчанне.

— Але… вы ж ведаеце, куды паедзе ваш пляменнік? — спытала яна збянтэжана.

— Так, ведаем, — сказаў Вернан Дурслі. — Ён кудысьці паедзе з вашай кампаніяй, так? Так. Усё, Дадлі, пайшлі, мы спяшаемся, ты чуў, што сказаў дзядзечка.

І зноў Вернан Дурслі выйшаў з дзвярэй, але Дадлі не пайшоў за ім.

— Кудысьці паедзе з нашай кампаніяй?

Хесція была ў шоку. Гары ведаў гэты выраз твару, бо чараўнікі не разумелі, як родныя людзі, якія жывуць побач, цалкам не цікавіліся знакамітым Гары Потэрам.

— Усё ў парадку, — запэўніў яе Гары. — Гэта не мае значэння, праўда.

— Не мае значэння? — паўтарыла Хесція, падвышаючы голас. — Людзі не разумеюць, праз што табе прыйшлося прайсці? У якой ты небяспецы? То ўнікальнае месца, якое ты займаеш у сэрцах людзей, якія паўсталі супраць Вальдэморта?

— Э-э… не, не разумеюць, — сказаў Гары. — Яны думаюць, што я проста займаю месца, сапраўды кажучы, я ўжо абвык…

— Я не лічу, што ты займаеш месца.

Калі б Гары не бачыў, як вусны Дадлі заварушыліся, ён бы не паверыў сваім вушам. Ён доўга глядзеў на Дадлі, патроху ўсведамляючы, што фразу сапраўды вымавіў яго кузен. Дадлі заліўся фарбай. Гары сам быў здзіўлены і адчуваў сябе ніякавата.

— Ну… э-э… Дзякуй, Дадлі.

І зноў Дадлі пагрузіўся ў роздумы, у канцы выдаючы:

— Ты выратаваў мне жыццё.

— Не зусім, — сказаў Гары. — Дэментар узяў бытолькі тваю душу…

Ён з цікаўнасцю паглядзеў на кузена. Яны не мелі зносім летам, як і мінулым, калі Гары вярнуўся на Прайвет Драйв і не выходзіў з пакоя. Але толькі цяпер Гары зразумеў, што кубак халоднай гарбаты быў зусім не злым жартам. Ён адчуў палягчэнне таму, што Дадлі нечакана выявіў здольнасць да пачуццяў. Адкрыўшы рот яшчэ пару разоў, Дадлі зноў пагрузіўся ў чырвонатваравае маўчанне.

Цётка Пятуння расплакалася. Хесція Джонс паглядзела на яе ўхваляльна, а затым зноў ашаломлена, калі цётка Пятуння замест таго, каб абняць Гары, абняла Дадлі.

— Т-так міла, Дадзерс… — раўла яна на яго масіўных грудзях. — Т-такі мілы хлопчык… с-сказаў дзякуй…

— Ён жа не сказаў дзякуй! — абурылася Хесція. — Ён толькі сказашў, што Гары не займае месца!

— Так, але з яго вуснаў гэта ўсё роўна што “Я цябе кахаю”, — сказаў Гары, адначасова стамляючыся ад сцэнкі, якая зацягнулася і жадаючы пасмяяцца над цёткай, якая абдымала Дадлі так, нібы ён толькі што выратаваў Гары з падпаленага будынка.

— Мы ўвогуле паедзем? — улка крыкнуў дзядзька Вернан, зноў з’яўляючыся ў дзвярах гасцінай. — Мне здавалася, час ісці!

— Так, так, паедзем, — сказаў Дзедалус Дыгл, які трохі ашалеў, назіраючы за метамарфозамі, але зрабіў высілак і сабраўся з думкамі. — Нам сапраўды час, Гары…

Ён нахіліўся і паціснуў руку Гары сваімі рукамі.

— … поспехаў, я спадзяюся, мы яшчэ сустрэнемся. Надзеі чарадзейнага міру ўскладзены на цябе.

— А, — сказаў Гары, — сапраўды. Дзякуй.

— Бывай, Гары, — сказала Хесція, таксама паціскаючы яго руку. — Нашы думкі з табой.

— Я спадзяюся, усё ў парадку, — сказаў Гары, кідаючы погляд на цётку Пятунню і Дадлі.

— О, я ўпэўнены, у нас усіх усё будзе добра, — сказаў Дыгл, махаючы капялюшыкам на развітанне і выходзячы з пакоя. Хесція пайшла за ім.

Дадлі павольна вызваліўся з абдымак маці і падышоў да Гары, якому прыйшлося стрымаць жаданне правучыць кузена магіяй. Раптам Дадлі падняў вялікую ружовую руку.

— Божа, Дадлі, — сказаў Гары скрозь галашэнне Пятунні, якое ўзнавілася. — Дэментары задзьмулі ў цябе чужыя мазгі?

— Не ведаю, — мармытаў Дадлі. — Убачымся, Гары.

— Так… — сказаў Гары, паціскаючы руку Дадлі. — Можа быць. Беражы сябе, Вялікі Дзі.

Дадлі амаль усміхнуўся і выйшаў з пакоя. Гары пачуў яго цяжкія крокі ў двары і грук дзвярэй машыны, якія захлопнуліся.

Цётка Пятуння, закрываючы твар хустачкай, абгарнулася на гук. Падобна, яна не чакала, што застанецца з Гары сам-насам. Паспешліва хаваючы хустачку ў кішэнь, яна сказала:

— Ну… бывай, — і накіравалася да дзвярэй, не гледзячы на яго.

— Бывайце, — сказаў Гары.

Яна спынілася і абгарнулася. На секунду ў Гары паўстала дзіўнае пачуццё, быццам яна жадала нешта сказаць яму. Пятуння паглядзела на яго і, здавалася, вось-вось загаварыла бы, але тузануўшы галавой, яна выйшла з пакоя і накіравалася да мужу і сыну.

IV. Сем Потэраў

Гары вярнуўся наверх у свой пакой і падыйшоў да акна як раз у той момант, калі машына Дурслі выехала на дарогу. Паміж цётачкай Пятунней і Дадлі, які сядзеў на заднім сядзенні, віднеўся капялюш Дзедалуса. Машына звярнула на права ў самым канцы Прайвет Драйв і на імгненне ў свеце захаджлага сонца яе вокны ўспыхнулі пунсовым полымем; затым яна схавалася з віду.

Гары падняў клетку з Хэдвіг, свой заплечнік і ў апошні раз акінуў поглядам свой ненатуральна чысты пакой. Затым вярнуўся ў холл. Там, у заснавання лесвіцы, ён паставіў клетку, мятлу і сумку. Дзенны свет хутка загас, і хол, які зараз асвятляўся толькі бляклым падсвечнікам, напоўніўся ценямі. Для Гары было дзіўна стаяць тут у цішыні, усведамляючы, што з мінуты на мінуту ён пакіне гэты дом раз і назаўжды. Даўным-даўно, калі Дурслі з’яжджалі забаўляцца, гадзіны адзіноты былі для яго самымі лепшымі. Прыпыненне толькі для таго каб узяць што-небудзь смачнае з аладзільніка, і ён зноў бег іграць у камп’ютар Дадлі, або глядзеў самыя для яго цікавыя перадачы па тэлевізару. У яго з’явілася смутнае, пустое адчуванне, якое напамінала аб тых часах; яно паходзіла на успамін аб малодшым браце, якога ён страціў.

— Паглядзі ў апоші раз на гэта месца, — сказаў ён Хэдвіг, якая ўсё яшчэ сядзела засунуўшы галаву пад крыло. — Мы больш сюды ўжо ніколі не вернемся. Няўжо ты не жадаеш запомніць усё самае лепшае? Ну толькі паглядзі на гэтую палавую тряпку. Што за ўспаміны… Дадлі рыдаў ў яе, калі я выратаваў яго ад Дэментараў. Аказваецца, ён быў мне за гэта ўдзячны. Ну, няўжо ў гэта можна паверыць? А мінулым летам Дамблдор выйшаў праз тыя дзверы…

Гары на імгненне страціў ход сваіх думак, і Хэдвіг нічога не зрабіла, каб дапамагчы яму ўспомніць, а толькі сядзела, хаваючы галаву пад крылом. Гары ўстаў спіной да дзвярэй.

— А тут, Хэдвіг, — Гары штуршком адкрыў дзеверы пад лесвіцай. — Тут я раней спаў! Мы тады яшчэ не былі знаёмыя. — Вось гэта да! Я і забыў як тут цесна!

Гары азірнуўся на складзены абутак і парасоны, успамінаючы, як ён прачынаўся кожную раніцу і разглядываў тыльны бок лесвіцы, часцей за ўсё ўпрыгожаную парачкай павукоў. Гэта было яшчэ да таго, як ён пазнаў аб сваёй сапраўднай сутнасці, да того, як ён пазнаў, як загінулі яго бацькі, а таксама да таго, як ён пазнаў прычыну ўсіх дзівацтваў, якія адбываліся з ім. Але Гары ўсё яшчэ памятаў тыя сны, кія пераследвалі яго, асабліва ў тыя дні: смутныя сны, з выбліскамі зялёнага святла, а аднойчы дзядзька Вернан ледзь не разбіў машыну, з-за таго, што Гары ўспомніў пра матацыкл, які лятаў…

Раздаўся раптоўны, аглушальны роў дзесьці паблізу. Гары рэзка выпраміўся і ў той жа момант за дзвярамі раздаўся воплеск. Вымаўляючыся самымі стромкім слоўцамі дзядзькі Вернана, Гары вярнуўся на кухню, заткнуўшы вушы, і выглянуў у акно, якое выходзіць у сад за домам. Цемра, здавалася, злёгку калыхалася, паветра дрыжала. Затым, адзін за іншымпачалі з’яўляцца перад вачамі людзі, якія быццам прыбылі на чароўным ліфце. Першым быў Хагрыд, з шлемам і ў абараняльных акулярах, седзячы на сваім матацыкле з калыскай. Астальныя ж прыбылі хто на чым: у асноўным на мятлах, але парачка прыбыла на шкілетах і чорных крылатых канях.

Адкрыўшы заднія дзверы, Гары панёсся ў самую гушчу натоўпа. Раздаўся агульны крык прывітання, Герміёна абняла яго, Рон папляскаў яго па спіне, а Хагрыд сказаў:

— Як жыццё, Гары? Гатоў пакінуць гэта месца?

— Вядома, — адказаў хлопчык, радуючыся, таму, што яны побач. — Але я не чакаў, што вас будзе так многа!

— Планы змяніліся, — прагыркаў Аластар Мудзі. Ён трымаў два велізарных мяшка, і яго чарадзейнае вока круцілася на 360 градусаў з галавакружнай хуткасцю. — давайце атулімся дзе-небудзь, перш чым размаўляць.

Гары правёў іх зваротна на кухню, дзе, смяючыся і боўтаючы, яны заварушылі крэсламі, рассяліся на вычышчыныя да бляску цётачкай Пятунней паверхні, абаперліся на яе бездакорныя прыборы; Рон, высокі і цыбаты; Герміёна з яе густымі валасамі, сабранымі ў касу; Фрэд і Джордж, аднолькава усміхаючыся; Біл, жудасна траўміраваны і доўгавалосы; містэр Уізлі, з добрым тварам, лысеючы, з акулярамі, якія крыва сядзелі; Вар’яцкае вока Аластар Мудзі, патрапаны бітвамі, аднаногі, з яго ярка сінім вокам, якое свяцілася; Тонкс, яе кароткія валасы былі яе любімага адцення — ярка ружовага; Люпін, больш сівы, больш напружаны; Флёр, стройная і прыгожая бландынка з доўгімі серабрыстымі валасамі; Кінгслі, лысы і шыракаплечы; Хагрыд, з яго дзікімі валасамі і барадой, стаяў згорбіўшыся, каб не закрануць галавой столь; і Мундунгус Флечэр, маленькі, брудны, з вінаватымі як ў сабакі вачамі, падобнымі на пацеркі, і са зблытанымі валасамі. Сэрца Гары, здавалася, пашыралася і пыламнела пры іх выглядзе. Ён адчуваў сябе любімым усімі імі, нават Мундунгус, якога ён спрабаваў задушыць пры іх апошняй сустрэчы.

— Кінгслі, мне здавалася, ты павінен праглядаць за Прэм’ер Міністрам маглаў? — спытаў Гары праз увесь пакой.

— Ён можа і пацярпець адну ноч без мяне, — сказаў Кінгслі, — Ты важней.

— Гары, адгадай, што гэта? — спытала Тонкс з вяршыні пральнай машынкі і паварушыла перад ім сваёй рукой — на ёй бліскацела кальцо.

— Вы пажаніліся? — Гары не крычаў, перакладаючы погляд з Тонкс на Люпіна.

— Прабач, што мы цябе не паклікалі, усё прайшло вельмі ціха.

— Як выдатна, мае віншаванні.

— Добра, добра, давайце аб гэтым у які-небудзь іншы, болей зручны момант, — гучна прагыркаў Мудзі, і на кухні запанавала цішыня. Ён паставіў свае мяшкі каля ног і звярнуўся да Гары, — Магчыма Дзедалус ужо сказаў табе, нам прыйшлося адмовіцца ад плану А. Піюс Цікнэс кінуў нас і гэта выклікала масу праблем. Ён зрабіў гэта, як злачынец, які уцёк з турмы, каб злучыць гэтую хату з кружанай сеткай, размясціць партключ тут, або апарыяваць унутры, або звонку. Усё зроблена ў імя тваёй абароны, толькі б прадухіліць напад Сам-Ведаеш-Каго на цябе. Што абсалютна бессэнсоўна, таму што цябе і так ужо абараняюць чары тваёй маці. У рэчаіснасці ж ён пазбавіў цябе магчымасці бяспечна выйсці адсюль.

— А другая праблема: ты ўсё яшчэ непаўналетні, а такім чынам за табой усё яшчэ сочаць.

— Я не...

— Сачэнне, сачэнне, — нецярпліва прагаварыў Мудзі, — Магія, выяўляльная магічную актыўнасць, акружае не дасягнулага 17 гадоў, вось як Міністэрства пазнае аб магічных дзеяннях непаўналетняга! Калі ты, або хто-небудзь побач з табой паспрабуе вымавіць загавор, каб выслабаніць цябе адсюль, Цікнэс адразу ж аб гэтым пазнае, а таксама і Пажыральнікі Смерці.

— Мы не можам чакаць, пакуль скончыцца назіранне за табой, таму што ў той момант, калі табе споўніцца 17, ты страціш усю абарону, дадзеную тваёй маці. Карацей кажучы, Піюс Цікнэс шчыра думае, што табе лепей і спакайней быць загнаным у кут.

Гары не жадаў, але згадзіўся з невядомым яму Цікнэсам.

— І што ж вы збіраецеся рабіць?

— Мы збіраемся выкарыстаць тыя транспартныя сродкі, якія Назіранне не можа зафіксаваць, таму што пры іх выкарастанні не трэба прамаўляць ніякіх заклёнаў: мётлы, фестралаў і матацыкл Хагрыда.

Гары бачыў недахопы ў гэтым плане, але прамаўчаў і даў вымавіцца Аластару.

— Такім чынам, чары тваёй маці разбурацца пры двух умовах: калі ты дасягнеш паўналецця, або, — Мудзі абвёў рукой кухню, — ты ніколі больш не назавеш гэтае месца сваёй хатай. Ты, твая цётачка і дзядзька збіраліся разыйсціся сваімі шляхамі сёння ўначы ў поўнай упэўнасці, што вы больш ніколі не будзеце жыць разам зноў, правільна?

Гары кіўнуў.

— Такім чынам, у той момант, калі ты пакінуў бы гэтае месца навекі, разбурыліся б чары тваёй маці. Лепш зрабіць гэта раней, таму што Самі-Ведаеце-Хто жадае заспець цябе знянацку, у той момант, калі табе споўніцца 17.

— Толькі адна перавага ёсць на нашым боку — тое, што Самі-Ведаеце-Хто не ведае, што мы забярэм цябе адсюль сёння. Мы пусцілі па непраўдзіваму следзе Міністэрства: там думаюць, што ты не сыдзеш да трыццатага. Аднак, мы маем справу з Самі-Ведаеце-Кім, таму мы не можам пакласціся на то, што ён не вылічыць рэальную дату, у яго ёсць парачка Пажыральнікаў Смерці, якія патрулююць нябёсы ў гэтым раёне — на ўсякі выпадак. Таму ў нас ёсць тузін хат, з самай надзейнай абаронай, якую мы маглі стварыць. Яны падобны і могуць быць месцам, дзе б мы маглі цябе схаваць. Усе яна звязаны з Ордэнам: мая хата, Кінгслі, Молі, цётачкі Мірабэль. Вось так выглядае план у агульных рысах.

— Так, — сказаў Гары, занадта найграна, таму што ўсё яшчэ бачыў велізарную дзіру ў гэтым плане.

— Ты ж паедзеш да бацькоў Тонкс. І як толькі ты туду дабярэшся, мы накладзем на хату чары, якія дазваляюць выкарыстаць Партключ да Нары. Пытанні ёсць?

— Э-э, так, — адказаў Гары, — Магчыма, яны і не ведаюць у якім з 12 абароненых хат я знаходжуся спачатку, але ці не стане гэта відавочным адразу жа, — ён хутка палічыў у розуме, — 14 з нас паляцяць да бацькоў Тонкс?

— А, — сказаў Мудзі, — Забыўся сказаць самае галоўнае. 14 з нас не паляцяць да бацькоў Тонкс. Будзе 7 Гары Потэраў, якія лунаюць у небе сёння ноччу, у кожнага з іх будзе суправаджэнне, і ўсе яны паляцяць да розных хат.

З глыбіні свайго плашча Мудзі дастаў пляшку з вакасцю, якая нагадвае знешне бруд. Больш нічога не трэба было казаць, Гары зразумеў канец плану адразу жа.

— Не! — сказаў ён гучна, яго голас празвінеў на ўсю кухню, — толькі не так!

— Я сказала ім, што менавіта так ты гэта і ўспрымеш, — сказала Герміёна з ноткамі прымірэння ў голасе.

— Калі Вы думаеце, што я збіраюся дазваляць шасці людзям рызыкаваць сваімі жыццямі!

— … Таму што гэта — першы раз для ўсіх нас? — сказаў Рон

— Ёсць розніца, прыкідвацца быць мной…

— Добра, ні адзін з нас сапраўды не ўяўляе сабе гэта, Гары, — сказаў Фрэд шчыра, — уявіце, пайшло нешта не так, як трэба, і мы б засталіся на павекі падобныя на пярэстых, худых гнюсаў.

Гары не ўсміхаўся.

— У вас не атрымаецца, калі я не пагаджуся. Вам ж будуць патрэбны мае валасы.

— Выдатна, гэты план праваліўся, — сказаў Джордж, — відавочна, ні ў каго з нас няма магчамасці здабыць твае валасы, пакуль ты не пагодзішся.

— Ага, трынаццаць — супраць аднаго чараўніка, якому нават нельга калдаваць. У нас няма шанцаў. — сказаў Фрэд.

— Смешна, — адказаў Гары, — праўда, вельмі смешна.

— Калі прыйдзецца звярнуцца да сілы, значыць. Так таму і быць, — прагыркаў Мудзі, яго чарадзейнае вока, якое зараз трохі дрыжала ў вачніцы, упілася ў Гары, — Кожны тут ужо паўналетні, Потэр, і яны ўсе гатовыя пайсці на рызык, — Мундунгус паціснуў плечамі, скурчыў кіслую міну. Магічнае вока павярнулася, каб зірнуць на яго з паліцы Мудзі.

— Давайце больш не будзем спрачацца. Час падціскае. Зараз хлопчык, дай мне некалькі сваіх валасінак.

— Але гэта трызенне, гэта не трэба…

— Не трэба! — прагыркаў Мудзі, — З Самі-Ведаеце-Кім знадворку і добрая палова Міністэрства на яго боку? Потэр, калі нам павязе, ён праглыне падробленую прынаду, і ён плануе напасці трыццатага. Але трэба быць вар’ятам, каб не выставіць пару Пажыральнікаў Смерці, або самому не глядзець у абодва бока, вось што я думаю. Магчыма, у іх няма шансу напасці на цябе або на гэтую хату, пакуль існуюць чары тваёй маці, але яны на гране знікнення, я Пажыральнікі прыблізна ведаюць месцазнаходжанне гэтай хаты. Наш шанец — выкарыстаць прынады. Нават Самі-Ведаеце-Хто не можа падзяліць сябе на сем.

Гары злавіў погляд Герміёны і хутка адвёў вочы.

— Такім чынам, Потэр, калі вы згодны — вашы валасы.

Гары зірнуў на Рона, які жаласна глядзеў на яго.

— Ну! — гыркнуў Мудзі.

Пад пільнымі поглядамі навакольных, Гары дацягнуўся да сваёй верхавіны, схапіў пучок валасоў і выдраў яго.

— Малайчына, — сказаў Аластар, падаўшыся наперад выцягваючы затычку з пляшкі з зеллем. — Вось сюды, калі ласка.

Гары кінуў свае валасы ў падобную бруду водкасць. У момант, калі валасы кранулі зелле, яно пачало пеніцца і дыміцца, затым рэзкапасвятлела і стала ярка залатым.

— О-о-о, ты смачней Крэба і Гойла, Гары, — прагаварыла Герміёна і, ловячы поглядам бровы Рона, якія прыпадымаліся, трохі чырванеючы, працягнула, — О, ну вы мяне разумееце — зелле Гойла падобна па гусце на дамавіка.

— Так, ілжэ-Потэры выстройвайцеся тут, калі ласка, — сказаў Мудзі.

Рон, Герміўна, Фрэд, Джордж і Флёр выстроіліся насупраць зіготкай ракавіны цётачкі Пятунні.

— Мы як двайняты, — сказаў Люпін.

— Вось, — грубіянска працягнуў Хагрыд, і ён падняў Мундунгуса на ўзровень шыі і кінуў яго да ног Флёр.

Яна шматзначна зморшчыла свой носік і ўстала паміж Фрэдам і Джорджам.

— Я салдат, я жадаю быць абаронцам, — сказаў Мандынгус.

— Затыкніце яго, — прагыркаў Мудзі. — Як я ўжо сказаў вам, вы — бесхрыбетны чарвяк, любыя Пажыральнікі Смерці, з якімі мы сапхнемся, будуць імкнуцца захапіць Потэра жывым. А абаронцаў яны заб’юць.

Мандангус не выглядаў асабліва перакананым, але Мудзі ужо выцягнуў з нетраў свайго плашча тузін яйцападобных шкляначак, наліў туды Адваротнае зелле і раздаў іх.

— Ну тады…

Рон, Герміёна, Фрэд, Джордж, Флёр і Мандангус выпілі. Зелле паразіла іх горла, і яны памяніліся ў твары і пачалі затыхацца. У секунду іх цела пачалі размякчацца і аплываць, як гарачы воск. Мундунгуса выцягнула, Рон, Фрэд і Джордж наадварот — сціскаліся, іх валасы цямнелі, у Герміёны і Флёр правялічыліся аб’ёмы чэрапа.

"Вар’яцкае вока" Аластар Мудзі вельмі бесклапотна прыслабіў завязкі мяшкоў, якія ён прынёс з сабой. І калі ён разагнуўся, перад ім ужо стаяла шэсць Гары Потэраў.

Фрэд і Джордж, звярнуўшыся адно да аднаго, выклікнулі ў адзін голас: — Ваў! Мы аднолькавыя!

— А ты ведаеш, мне, здаецца, што я выглядаю лепш чым ты! — прагаварыў Фрэд, вывучаючы сваё адлюстраванне ў імбрыку.

— Вось яшчэ! — сказала Флёр, вывучаючы сваё адлюстраванне ў дзверцах мікравалновай печы. — Біл, не глядзі на мяне так, я ж клон!

— Так, гэтая адзежа трохі вялікая, тут ёсць меншы памер, — сказаў Мудзі, вывучаючы першы мяшок, — обо наадварот. Не забудзьцеся апрануць акуляры, таксама як раз шэсць штук у кішэні. І калі вы апранецеся, увесь свой багаж вы возьмеце ў іншым мяшку.

Сапраўдны Гары думаў, што гэта самае дзіўнае з убачанага ім раней, хоць ён бачыў нямала дзіўных рэчаў. Ён глядзеў, як шэсць яго копій рыліся ў мяшках, дастаючы адзежу, апранаючы акуляры і прыбіраючы свае рэчы. Ён жадаў іх папытаць выявіць хоць трохі павагі да яго прыватнага жыцця, да яго цела, бо яны пачалі распранацца, нікога не саромеючыся і вывучаючы яго цела, як сваё.

— Я ведаў, што Джыні хлусіла пра татуіроўку, — сказаў Рон, гледзячы на свае голыя грудзі.

— Гары, у цябе сапраўды жудасны зрок, — адзначыла Герміёна, адразу, як толькі апранула акуляры.

Апрануўшыся, ілжэ-Гары выцягнулі з другога мяшка заплечнікі і клеткі з белымі совамі.

— Выдатна, — сказаў Мудзі, аглядаючы сем апранутых, у акулярах, загружаных багажом Гары. — Такім чынам, пары наступныя: Мундунгус ляціць са мной на мятле…

— Чаму гэта я з вамі? — выклікнуў Гары, які стаяў бліжэй усіх да ўваходных дзвярэй.

— Таму што толькі за табой патрэбна вока ды вока! — і чарадзейнае вока намёртва спынілася на Мандангусе. Затым ён працягнуў: — Артур і Фрэд…

— Я — Джордж, — сказаў блізнюк, на якога паказаў Мудзі. — Няўжо вы не можаце адрозніць нас, калі мы Гары?

— Выбач Джордж…

— Да я жартую, на самай справе я — Фрэд…

— Даволі валяць дурня! — прагыркаў Мудзі. — Далей — Джордж або Фрэд хто з вас, чорт пабяры, — з Рэмусам. Міс Дэлякур…

— Я вазьму Флёр на фестрала, — сказаў Біл. — Яна не ў захапленні ад мёцел.

Флёр падышла і ўстала да яго, пасылаючы яму адданы погляд, які Гары спадзяваўся больш ніколі не з’явіцца на яго твары.

— Міс Грэнжэр з Кінгслі, зноў фестрал…

Герміёна выглядала ўпэўненай, паколькі яна ўсміхнулася Кінгслі. Для Гары не было сакрэтам, што Герміёна не вельмі добра кіруе мятлой.

— Гэта азначае, што мы з табой Рон, — радасна выпаліла Тонкс, пастукваючы кружкай па дрэве на якім калыхалася. Рон не быў гэтак жа задаволены як і Герміёна.

— Ну а ты са мной, Гары. Так? — спытаў Хагрыд, трохі ўсхвалявана. — Мы на матацыкле. Ці разумееш, мятлы і фестралы не ватрымоўваюць маю вагу. Не так ужо і шмат народа ездзіла са мной, таму ты сядзеш у брычку.

— Як выдатна. — сказаў Гары не зусім праўдзіва.

— Мы лічым, што Пажыральнікі Смерці чакаюць, што ты паляціш на мятле, — растлумачыў Мудзі, які быццам ведаў, што адчувае Гары. — У Снэйпа было досыць часу, каб распавесці ім усё, што ён ведаў. Так што калі мы раптам натыкнемся на Пажыральнікаў яны, спадзяюся, абяруць таго Гары, які будзе на мятле. Нарэшце ўсё. — ён працягнуў, звязваючы мяшок з рэчамі лжэ-Потэраў і падыходзячы да дзвярэй. — Даю яшчэ тры хвіліны, да таго як мы паляцім. Няма сэнсу зачыняць заднія дзверы — гэта не спыніць Пажыральнікаў Смерці, калі яны прыйдуць. Наперад…

Гары падняў адразу заплечнік, пошуг, і клетку з Хэдвіг і паспяшаўся за астатнімі ў цемру саду.

Са ўсіх бакоў мётлы скакалі ў рукі; Герміёна, з дапамогай Кінгслі ўжо залязала на вялікага чорнага фестрала, Флёр — на іншага, з дапамогай Біла. Хагрыд ужо стаяў напагатове побач са сваім матацыклам, апрануўшы ахоўныя акуляры.

— Гэта што? Матацыкл Сірыюса?

— Ён самы, — адказаў Хагрыд, радасна гледзячы ўніз на Гары, — І ў апошні раз ён быў на ім, Гары, я б мог кіраваць ім адной рукой!

Гары адчуваў сябе абражаным, паколькі сеў ў брычку, ён стаў на парадак ніжэй. Рон усміхнуўся гэтаму, бо Гары нагадаў яму дзіцяці. Гары паклаў у ногі свой заплечнік і мятлу, а клетку заціснуў паміж каленамі. Яму было жудасна няёмка.

— Артур трохі палепшыў яго, — сказаў Хагрыд, не звяртаючы ні мізэрнай увагі на дыскамфорт Гары. Сам жа ён сеў на матацыкл, які пачаў рыпаць і на цалю пагрузіўся ў грунт. — У яго ёсць зараз пара сакрэтаў. Гэта ўсе мае ідэі, — ён паказаў тоўстым пальцам на фіялетавую кнопачку ў спідометра.

— Калі ласка, Хагрыд, будзь асцярожны, — папрасіў містэр Уізлі, які стаяў побач з імі, трымаючы сваю мятлу, — Я ўсё яшчэ не ўпэўнены, што можна, і наогул гэта можна ўжываць толькі ў самых экстраных сітуацыях.

— Ну і выдатна, тады, — прагаварыў Мудзі. — Усе на зыходныя пазіцыі, калі ласка. Я жадаю, каб мы пакінулі гэтае месца адначасова, а то ўвесь сэнс нашай дыверсіі абваліцца.

Усе кіўнулі.

— Трымайся мацней, Рон, — сказала Тонкс. І Гары бачыў, як Рон кінуў на Люпіна вінаваты погляд, перш чым абняць яе за талію. Хагрыд завёў матацыкл, ён зароў, як дракон і завібрыраваў.

— Поспеха ўсім, — пажадаў Мудзі. — Убачымся праз гадзіну ў Нары. На лік тры. Раз… Два… ТРЫ!

Раздаўся аглушальны шум матацыкла, і Гары адчуў, што брычка дала непрыемны нахіл. Яны вельмі хутка паднімаліся ў паветра, яго вока заслязілася, валасы хвасталі па твару. Вакол яго таксама ўзляталі мётлы, доўгі чорны хвост фестрала прамільгнуў побач. Яго ногі, якія трымалі клетку і на якіх ляжаў заплечнік, спухлі і пачалі зацякаць. Яму было так дурна, што ён амаль забыў у апошні раз зірнуць на хату нумар чатыра па Прайвет Драйв. А калі ён зірнуў уніз, то не змог разабраць, якая з хат яго.

Раптам, адкуль не вазьміся яны былі акружаны. І затым, прынамсі трыццаць закрытых фігур, якія завіслі ў паветры, сфарміравалі шырокі круг, у сярэдзіне якога падняліся члены Ордэна.

Крыкі, полымя зялёнага святла паўсюль: Хагрыд даў газу, і матацыкл перавярнуўся. Гары страціў пачуццё адчування прасторы. Ліхтары над ім, крыкі вакол яго, сам ён чапляецца за брычку — адзінае выратаванне. Усе яго рэчы пачалі слізгаць з пад ног:

— Не! НА ДАПАМОГУ!

Мятлу загруціла таксама, але ў яго хапіла сіл утрымаць шлейкі заплечніка і клетку за самую верхавіну, і як раз матацыкл перавярнула зваротна. Секунда палягчэння — і зноў вакол заблішчалі выбліскі зялёнага святла. Сава звалілася на дно клеткі.

— Не! НЕ!

Матацыкл пасоваўся наперад. Гары кінуў погляд на Пажыралінікаў Смерці, якія раступаліся перад матацыклам Хагрыда.

— Хэдвіг! Хэдвіг…

Але сава ляжала нерухома на дне сваёй клеткі. Ён не мог прыняць гэта, і яго трывога за іншых была найважнейшай. Ён паглядзеў праз плячо і ўбачыў масу людзей, выбліскі зялёнага святла, дзве пары людзей на мётлах, якія ўзляталі прэч на адлегласць, але ён не бачыў хто гэта быў:

— Хагрыд, мы павінны вярнуцца, мы павінны вярнуцца! — ён вапіў, імкнучыся перакрычаць роў матора, спрабуючы чараваць над клеткай з Хэдвіг, не жадаючы прымаць відавочнае, што яна мёртвая. — Хагрыд, АБЯРНІСЯ ЖА!!!

— Маё заданне — даставіць цябе ў бяспецы да пункта прызначэння, Гары! — прароў Хагрыд, і адкрыў засланку.

— Спыніся! СПЫНІСЯ! — крычаў Гары, але як толькі ён азірнуўся назад, два зялёных шара праляцелі міма яго левага вуха: чатыра Пажыральніка Смерці аддзяліліся ад круга і пачалі пераследаваць іх, цэлячыся ў шырокую спіну Хагрыда. Хагрыд адхінуўся, але Пажыральнікі Смерці не адставалі ад матацыкла, пасылаючы ўсё больш заклёнаў у іх бок. А Гары не мог нагнуцца ў брычку настолькі, каб пазбягаць іх. Выгінаючыся, ён крычаў: — Ступефай! — і чырвоны ахоўны шар выляцеў з яго палачкі, расчышчаючы прамежак паміж Пажыральнікамі Смерці, паколькі яны разляцеліся ў розныя бакі, каб пазбегнуць траплення.

— Трымайся, Гары, зрабі гэта для іх! — усё крычаў Хагрыд, і Гары паглядзеў на верх як раз своечасова, каб убачыць, што Хагрыд націскае тоўстым пальцам зялёную кнопку побач з датчыкам паліва.

Сцяна, магутная чорная сцяна вырвалася з выхлапной трубы. Выцягнуўшы шыю, Гары бачыў, што яна пашырылася і заняла ўвесь паветраны абшар. Трое з Пажыральнікаў Смерці адхіліліся, але чацвёртаму не павезла: ён знік з выгляду, а затым каменем паляцеў уніз, яго мятла разляцелася на кавалачкі. Адзін з яго таварышаў паспрабаваў яго выратаваць, але яго паглынула цемра, а Хагрыд прыхіліўся да руля і дадаў газу.

Больш недаравальныя заклёны не ляцелі ў галаву Гары ад двух пакінутых у цэласці палачак Пажыральнікаў Смерці: яны цэліліся ў Хагрыда. Гары адбіваўся далёкімі Ашаламляльнымі заклёнамі: чырвоныя і зялёныя шары сутыкаліся ў паветры і разляталіся сотнямі іскраў. Гары з жахам глядзеў на гэты феерверк і думаў, што маглы ў нізе нават не могут уяўляць, што зараз адбываецца:

— Вось, што мы зробім зараз, Гары, трымайся, — прагукаў Хагрыд і ткнуў па другой кнопцы.

Гэтым разам з выхлапной трубы выляцела вялікая сетка, але Пажыральнік Смерці быў да гэтага гатоў. Ён не толькі увярцеўся, ды яшчэ і таварашаў выратаваў. Пасля гэтага ганенне працягнулася з новай сілай.

— Зараз стане яшчэ цяжэй трымацца, Гары! — працягваў крычаць Хагрыд, і Гары ўбачыў, што ён цягнецца да чырвонай кнопкі на спідометры.

— З беспамылкавым ровам з выхлапной трубы выляцела полымя драконавага агню, распаленага да бяла, а матацыкл рэзка ірвануў наперад. Гары ўбачыў, што праследавальнікі зніклі з поля зроку, але ў той жа час ён зразумеў, што стан матацыкла безнадзейны — ён трашчаў па швах.

— Усё нармальна, Гары! — прагукаў Хагрыд, скідаючы хуткасць. Нікто іх не пераследваў больш, але брычку пачало люта круціць у віхары створаным матацыклам.

— Я ж на ім, Гары, не хвалюйся! — лямантаваў Хагрыд, а з кішэні свайго жылета ён дастаў ружовы у кветачку парасонік.

— Хагрыд! Не! Дазволь мне!

— РЭПАРО!

Аглушальны ўдар, і брычка канчаткова адляцела ад матацыкла. Гары ляцеў наперад, захоплены палётам матацыкла, у той час як брычка імкліва падала ўніз.

У адчай Гары паказаў палачкай на брычку і прагукаў: — Вінгардыум Левіоса!

Брычка прыскокнула, як мячык, не кіраваная, алее ўсё жа парыла. Але ў яго была толькі секунда прадышкі, бо тры фігуры пажыральнікаў Смерці набліжаліся да яго.

— Ужо іду, Гары! — прагукаў Хагрыд аднекуль з цемры, але Гары адчуваў, што брычка пачала падаць зноў. Прыхіліўшыся на колькі мог, ён навёў чарадзейную палачку на тры надыходзячыя фігуры і залямантаваў: — Імпедымента!

Заклён паразіў сярэдняга Пажыральніка Смерці дакладна ў грудзі і на імгненне ён завіс у паветры, раскінуўшы рукі, нібы стукнуўся аб нябачны бар’ер. Адзін з яго таварышаў ледзь было не сапхнуўся з ім.

Брычка пачала падаць яшчэ хутчэй, заклёны праляталі блізка ад галавы Гары, хавацца яму было недзе, бо калі ён спрабаваў атуліцца ў брычке, то балюча біўся зубамі аб яе бок, выбіўшы пры гэтым адзін.

— Я іду, Гары, я іду!!!

Велізарная рука схапіла Гары за каўнер і выцягнула з брычкі, якая рэзка пачала падаць. Гары выцягнуў за сабой заплечнік. А калі ён апынуўся на матацыкле, атрымалася, што яны з Хагрыдам сядзяць спіна да спіны. Пажыральнікі адсталі, і Гары выціраючы кроў з вуснаў, спакойна накіраваў палачку на брычку і пракрычаў: — Канфрынга!

Ён адчуваў усім нутром пакутлівы боль Хэдвіг, таму што брычка падарвалася, а разам з ёй і Пажыральнік Смерці і яго мятла. Другога адкінула назад і ён знік.

— Гары, мне так шкада, мне так шкада, — енчыў Хагрыд, — Мне не трэба было спрабаваць паправляць яе самому, у мяне ж няма вопыту!

— Гэта не праблема, толькі працягвай ляцець, — прагукаў Гары, паколькі яшчэ два Пажыральніка Смерці з’явіліся з цемры і пачалі набліжацца.

Паколькі зноў пачалі сыпацца заклёны, Хагрыду прыйшлося адхінуцца і рабіць зігзагі. Ён не мог выкарыстаць кнопку драконавага агню яшчэ раз з-за Гары, які сядзеў для гэтага на занадта небяспечным месцы. Гары пасылаў Ашаламляльны заклён, стрымліваючы ворагаў. Ён пасылаў і іншыя заклёны ў іх. Адзін з Пажыральнікаў Смерці паспеў ухіліцца, але іншы не. Гары бачыў, як чырвонае полымя слізганула па чорным каптуры, і Гары ўбачыў ненатуральна белы твар Стэнлі Шунпайка — Стэна.

— Экспеліармус! — пракрычаў Гары.

— Гэта ён, гэта ён, ён сапраўдны!

Крык Пажыральнікаў Смерці даносіўся да Гары нават скрозь шум матора. Але ў наступны момант абодва праследавальніка адсталі і зніклі з выгляду.

— Гары, што адбываецца? — пророў Хагрыд. — Куды гэта яны?

— Не ведаю!

Але Гары было страшна: памерлы Пажыральнік Смерці крычаў: “Ён сапраўдны!” — як жа ён пазнаў? Гары азірнуўся і ўбачыў вакол толькі пустую цемру і адчуў пагрозу. Дзе гэта яы?

— Хагрыд, давай яшчэ раз полымя дракона. Трэба выбірацца адсюль!

— Тады трымайся мацней, Гары!

Зноў аглушальны роў, зноў бела-сіняе полымя з выхлапной трубы. Гары адчуў, што саслізгвае. Хагрыд пазіраў на Гары, дапамагаючы яму па меры магчымасці.

— Я думаю, мы адарваліся! Я думаю, мы зрабілі гэта!

Але Гары не быў упэўнены. Страх скоўваў яго, калі ён аглядаўся па баках, ён быў упэўнены, што хтосьці з’явіцца… Навошта яны звярнулі назад? У аднаго з іх нават была чарадзейная палачка… Гэта ён… Ён — сапраўдны… Яны гэта сказалі адразу ж пасля таго, як ён паспрабаваў раззброіць Стэна…

— Мы амаль на месцы, Гары, мы амаль гэта зрабілі!!! — цешыўся Хагрыд.

Гары адчуў, што матацыкл знізіўся, хоць агні ўнізе яшчэ былі маленькімі, як зоркі.

Шнар пачало нясцерпна паліць. Пажыральнікі Смерці з’явіліся з двух бакоў адначасова. Пара Смяротных заклёнаў праляцела недалёка ад галавы Гары.

Затым Гары ўбачыў яго. Вальдэморт ляцеў падобна дыму на ветры, без мятлы або фестрала, каб трымацца ў паветры. Яго змяінападобны твар, мігатлівы з цемры, яго белыя пальцы, якія зноў сціскалі чарадзейную палачку.

Хагрыд выдаў крык страху і сышоў у крутое піке. Чапляючыся за жыцце, Гары паслаў ў паветра Ашаламляльныя заклёны, якія ляцелі наўздагад. Яны разляталіся сотнямі іскраў. Гары ведаў, што Ён усё яшчэ тут.

Зялёныя іскры зашпуляліся вакол іх зноў. Гары не ведаў, куды пасылаць заклёны — уверх або ўніз. Шнар усё яшчэ пёк. Ён чакаў смерці ў любую хвіліну. Ён убачыў фігуру на мятле, убачыў як яна падняла руку…

— НЕ!

З крыкам Хагрыд пераскочыў намятлу Пажыральніка Смерці. Гары бачыў, як яны падаюць, таму што мятла не можа вытрымаць такую вагу.

Трымаючыся за матацыкл толькі каленамі, Гары чуў крык Вальдэморта: — Мой!

Усё было кончана. Ён не мог ні бачыць, ні чуць дзе Вальдэморт. Ён кінуў погляд на іншага Пажыральніка Смерці і пачуў: — Авада…

З-за болі, Гары прышлося зачыніць вочы, і яго палачка пачала дзейнічаць самастойна. Ён адчуў магутнае прыцягненне, як ад вялікага магніта, яркае залатое святло праз паўзаплюшчаныя векі, чуў трэск і крык лютасці. Пакінуты Пажыральнік Смерці вапіў, крычаў ад болю Вальдэморт: — НЕ! — Гары ачуўся побач з кнопкай драконавага агню і што ёсць мочы стукнуў па ён. Рэзкае паскарэнне і матацыкл вельмі хутка паляцеў уніз, да зямлі.

— Хагрыд! — зваў Гары, трымаючы мілы сэрцу волата матацыкл. — Акцыо, Хагрыд!

Матацыкл паскорыўся. Твар Гары быў на ўзроўні руля. Таму ён мог бачыць толькі асобнія агні, якія праляталі ўсё бліжэй. А ззаду яго быў іншы крык: — Ваша палачка, Селвін, дайце мне вашу палачку!

Ён адчуў Цёмнага Лорда, перш чым убачыў яго. Паглядзеўшы ў бок, ён убачыў чырвоныя вочы і падумаў, што гэта будзе апошняе, што ён убачыць, таму што Вальдэморт рыхтаваўся да нападу.

А затым Вальдэморт знік. Гары паглядзеў уніз і ўбачыў Хагрыда, распластанага па зямлі выразна перад ім. Ён з сілай націснуў на тормазы, каб не наехаць на Хагрыда, але з-за гэтага ён паляцеў у грузны вадаём.

V. Смерць ваяра

— Хагрыд?

Гары з усіх сіл спрабаваў выбрацца з гары металу і скуры, якая атачала яго; рукі пагрузіліся у брудную ваду, калі ён паспрабаваў падняцца. Ён не мог зразумець, куды знік Вальдэморт і чакаў напада ў любы момант. Нешта гарачае і вільготнае пацякло ўніз па яго падбародку са лба.

Гары выпаўз з вады і натыкнуўся на вялікую цёмную масу на тым месцы, дзе быў Хагрыд.

— Хагрыд? Хагрыд, скажы што-небудзь…

Але цёмная маса не рухалася.

— Хто тут? Гэта Потэр? Ты — Гары Потэр?

Гары не пазнаў гэтага мужчынскага голасу. Потым закрычала жанчына: ”Яны разбіліся, Тэд! Яны разбіліся ў садзе!”

У Гары закруцілася галава.

— Хагрыд, — неразумна паўтарыў ён, і ў яго падкасіліся ногі.

Наступнае што ён памятаў, ён ляжыць бокам на чымсьці мяккім, яго рэбры і правая рука палаюць, нібы агнём. Яго выбіты зуб зноў вырас. Шнар на лбу яшчэ баліць.

— Хагрыд?

Ён адкрыў вочы, і ўбачыў, што ляжыць на канапе ў незнаёмай, асветленай лямпай гасцінай. Яго заплечнік ляжаў на палу, мокры і брудны. Светлавалосы, поўны мужчына ўстрывожана глядзеў на Гары.

— Хагрыд у парадку, сынок, — сказаў Мужчына. — Жонка даглядае за ім. Як ты сябе адчуваеш? Я вылечыў твае рэбры, зуб і руку. Дарэчы, я Тэд, Тэд Тонкс — бацька Німфадоры.

Гары хутка сеў. Святло яго асляпіла, і ён адчуў сябе хворым і стаміўшымся.

— Вальдэморт…

— Спакайней, — сказаў Тэд Тонкс, дакрануўшыся да пляча Гары і прымушаючы яго зноў прылегчы на канапу. — Гэта была жудасная аварыя. Дарэчы, што здарылася? Нешта не ў парадку з матацыклам? Артур Уізлі зноў пераацаніў сябе, сябе і свае маглаўскія вынаходствы?

— Не, — адказаў Гары, і яго шнар запульсаваў, быццам гэта была адчыненая рана. — Пажыральнікі Смерці, іх было шмат… мы разбіліся…

— Пажыральнікі Смерці? — рэзка перапытаў Тэд. — Што значыць Пажыральнікі Смерці? Я думаў, яны не ведаюць, што вы будзеце перапраўляцца сёння, я думаў…

— Яны ведалі, — запярэчыў Гары.

Тэд Тонкс паглядзеў на столь, быццам спадзяючыся разглядзець неба.

— Мы ведаем, што нашы ахоўныя чары трымаюцца, ці не так? Яны не могуць да нас дабрацца ў межах ста ярдаў з любога боку.

Зараз Гары зразумеў, чаму Вальдэморт знік; гэта адбылося ў тым месцы, дзе матацыкл перасёк адзін з магічных бар’ераў Ордэна. Гары спадзяваўся, што яны будуць дзейнічаць і далей: ён уявіў Вальдэморта, у ста ярдах вышэй іх, які шукае спосаб пракрасціся праз тое, што Гары прадставіў сабе як вялікую празрыстую бурбалку.

Гары спусціў ногі з канапы; ён павінен быў убачыць Хагрыда ўласнымі вачамі перш, чым ён паверыць, што той жывы. Гары толькі паспеў падняцца, калі дзверы прыадчыніліся і Хагрыд праслізнуў праз яе, яго твар быў пакрыт брудам і крывёй, ён трохі кандыбаў, але, безумоўна, ён быў жывы.

— Гары! Перакуліўшы два далікатных століка і азіяцкі ландыш, Хагрыд перамахнуў адлегласць паміж імі ў два кроку і заключыў Гары ў абдымкі, якія амаль зламалі яго нядаўна адноўленыя рэбры.

— Вось гэта да, Гары, як ты гэта… як ты выбраўся? Я думаў мы зніклі.

— Э, я таксама. Я не магу паверыць…

Гары вырваўся. Ён заўважыў жанчыну, якая ўвайшла ў пакой за Хагрыдам.

— Ты! — крыкнуў ён і саўгануў руку ў кішэнь, але яна была пуста.

— Твая палачка тут, сынок, — сказаў Тэд, укладваючы яе ў руку Гары. — Яна ляжала побач з табой, а я яе падняў. І гэтая жанчына, якую ты жадаў зачараваць — мая жонка.

— О… Я… Прабачце.

Па рухах Місіс Тонкс, яе падабенства з сястрой Белатрысай станавілася ўсё меней прыкметнай: яе валасы былі светла-карычневага колеру і яе вочы былі буйней і дабрэй. Аднак яна выглядала трохі ганарыстай пасля рэплікі Гары.

— Што з нашай дачкой? — спытала яна. — Хагрыд і ты патрапілі ў пастку; дзе Німфадора?

Яна і Тэд абмяняліся поглядамі. Сумесь асцярогі і віны захапіла Гары пры выглядзе іх твараў; калі хто-небудзь з астатніх загінуў, гэта была б яго віна, толькі яго. Ён жа пагадзіўся на план, сам даў ім свае валасы…

— Партал, — сказаў ён раптам успомніўшы. — Мы павінны вярнуцца да Нары і пазнаць… тады мы зможам паслаць вам вестку, або… або Тонкс зможа… яна…

— З Німфадорай усё будзе ў парадку, Андрамеда. — сказаў Тэд. — Яна ведае сваю справу, яна не першы дзень працуе Аўрорам. Партал тут, — дадаў ён, звяртаючыся да Гары. — Вы знікнеце праз тры хвіліны, калі дакранецеся да яго.

— Так, вядома, — адказаў Гары. Ён схапіў свой заплечнік і закінуў яго на плечы. — Я …

Ён паглядзеў на Місіс Тонкс, жадаючы папрасіць прабачэння за стан трывогі, у якім ён яе пакідае і за тое, што ён адчувае сябе ў гэтым вінаватым, але яму на розум не прыйшло слоў, якія б не здаліся пустымі і няшчырымі.

— Я перадам Тонкс… Німфадоры… каб яна паслала вестку, калі яна… Дзякуй за дапамогу, дзякуй за ўсё. Я…

Ён быў рады выйсці з пакоя і рушыць услед за Тэдам Тонксам па кароткім пярэднім пакоі ў спальню. Хагрыд прайшоў за імі, нізка нахіляючыся, каб не стукнуцца галавой аб дзвярной праем.

— Вось, сынок. Гэта Партал. — Містэр Тонкс паказваў на маленькі, упрыгожаны срэбрам грабянец, які ляжаў на трумо.

— Дзякуй, — сказаў Гары, дакрануўшыся пальцам да грабянца, гатовы да знікнення.

— Пачакайце-ка, — выклікнуў Хагрыд, аглядаючыся па баках. — Гары, дзе Хэдвіг?

— Яна… яна загінула, — сказаў Гары.

Жах рэальнасці распаўсюдзіўся па яго целу: ён адчуваў сябе вінаватым, слёзы напоўнілі яго вочы. Сава была яго таварышам, яго велізарнай сувяззю з чарадзейным мірам кожны раз, калі ён быў змушаны вярнуцца да Дурслі.

Хагрыд працягнуў гіганцкую руку і пагладзіў яго па плячу.

— Не бяры да галавы, — рэзка сказаў ён. — Не бяры ў галаву. Яна пражыла вельмі доўгае жыццё…

— Хагрыд, — перасцерагальна сказаў Тэд Тонкс, паколькі грабянец пылаў ярка-сінім колерам, і Хагрыд паспеў дакрануцца да яго як раз сваечасова.

Нешта рэзка тузанула за пупок. Як калі б нябачная сіла схапіла і панесла наперад, Гары выносіў у нябыт яго палец, быццам прылеплены да Партала. Ён і Хагрыд імчаліся ўдалячынь ад хаты містэра Тонкса. Секундай пазней ногі Гары стукнуліся аб цвёрдую зямлю, і адчуў, што яго рукі і калены апынуліся ў двары Нары. Ён пачуў крыкі. Адкінуўшы ў бок ужо не пылаўшы грабянец, Гары падняўся, трохі хістаючыся, і ўбачыў Місіс Уізлі і Джыні, якія выходзілі праз чорны ход, і Хагрыда, які таксама зваліўся на зямлю і цяпер спрабаваў устаць на ногі.

— Гары? Ты— сапраўдны Гары? Што здарылася? Дзе — астатнія? — крычала Місіс Уізілі.

— Што вы маеце на ўвазе? Няўжо яшчэ ніхто не вярнуўся? — спытаў Гары.

Адказ быў ясны па збляднеламу твару Місіс Уізлі.

— Пажыральнікі Смерці чакалі нас, — распавёў ёй Гары. — Мы былі акружаныя у імгненне, мы ратаваліся… яны ведалі, што гэта павінна было здарыцца сёння ўвечары… Я не ведаю, што здарылася з астатнімі, чацвёра, пераследвалі нас, нам нічога не заставалася, акрамя як збегчы, і затым Вальдэморт дагнаў нас…

Ён учуў ноткі апраўдання ў сваім голасе, просьбу зразумець, чаму ён не ведаў аб тым, што здарылася з яе сынамі, але…

— Як добра, што з вамі ўсё ў парадку, — сказала яна, абдымаючы Гары, але ён не адчуваў, што гэта заслужыў

— У цябе няма брэндзі, Молі? — спытаў Хагрыд. — Для медыцынскіх мэт?

Яна, магчыма, магла начараваць брэндзі, але паколькі Місіс Уізлі паспяшалася назад да хаты, Гары зразумеў, што яна жадала схаваць свой твар. Ён звярнуўся да Джыні, і яна адказала на яго нямое пытанне адразу жа.

— Рон і Тонкс, як лічылася, павінны былі вярнуцца першымі, але яны не паспелі да Партала, ён вярнуўся без іх, — сказала яна, паказваючы на іржавую банку алею, якая ляжала на зямлі паблізу. — Гэта, — яна паказала на стары красовак, — павінны былі быць тата і Фрэд, яны па задумцы былі другімі. Ты і Хагрыд былі трэцімі, і, — яна праверыла свій гадзіннік, — калі ў іх атрымаецца, Джордж і Люпін павінны вярнуцца прыблізна праз хвіліну.

Місіс Уізлі вярнулася з бутэлькай брэндзі, якую яна ўручыла Хагрыду. Той адкаркаваў яе і выпіў залпам.

— Мама! — закрычала Джыні, паказваючы на месца ў некалькіх футах ад іх.

Сіняе святло з’явілася ў цемры. Яно станавілася буйней і ярчэй, і Люпін з Джорджам з’явіліся, круцячыся і падаючы. Гары неадкладна зразумеў, што нешта не так: Люпін прытлімліваў Джорджа, які быў без прытомнасці і яго твар быў запар пакрыт крывёй.

Гары пабег наперад і схапіў Джорджа за ногі. Разам, ён і Люпін занеслі Джорджа ў хату праз кухню ў гасцінуюю і паклалі на канапу. Калі ўключаная лямпа асвятліла галаву Джорджа, Джыні пачала затыхацца, а ў Гары скруціла страўнік: адно вуха Джорджа было адарванае. Гэты бок яго галавы і шыі быў заліты вільготнай, агідна пунсовай крывёй.

Ледзь Міс Уізлі схілілася над сынам, Люпін схапіў Гары рукой і не занадта мякка адцягнуў яго назад у кухню, дзе Хагрыд усё яшчэ спрабаваў прайсці праз чорны ход.

— Ой! — выклікнуў Хагрыд з абуранасцю. — Адпусці яго! Адпусці Гары!

Люпін не звярнуў на яго ўвагі.

— Якая істота сядзела ў куце, калі Гары Потэр упершыню пабываў у маім кабінеце ў Хогвартсе? — спытаў ён, трасучы Гары. — Адказвай мне!

— А… грындылоў, па-мойму?

Люпін адпусціў Гары і сеў насупраць кухоннага буфета.

— Што тут адбываецца? Зароў Хагрыд.

— Прабач, Гары, але я павінен быў праверыць, — каротка адказаў Люпін. — Мы былі адданыя. Вальдэморт ведаў, што цябе будуць перавозіць сёння ўвечары і адзіныя людзі, якія маглі распавесці яму, былі непасрэдна залучаныя ў план.Ты магчыма, мог быць самазванцам.

— Чаму ж ты не праверыў мяне? — затыхнуўся Хагрыд, па-ранейшаму змагаўшыся з дзвярным праёмам сорнага ўваходу.

— Ты напалову волат, — адказаў Люпін, зірнуўшы на Хагрыда. — Адваротнае Зелле відазмяняе толькі людзей.

— Ніхто з Ордэна не сказаў бы Вальдэморту, што мы будзем пераязджаць сёння, — выклікнуў Гары.

Гэтая думка жахала яго, ён не мог у гэта паверыць. — Вальдэморт пачаў пераследваць мяне толькі ў канцы, ён спачатку не ведаў, зто з усіх сапраўдны я. Калі б яму данеслі наш план, ён бы ведаў, што я з Хагрыдам.

— Вальдэморт пераследваў цябе? — хутка спытаў Люпін. — Што адбылося? Як вы выратаваліся?

Гары каротка распавёў аб тым, як Пажыральнікі Смерці, якія пераследвалі іх, здавалася, пазналі ў ім праўдзівага Гары, як яны спынілі пераслед, як яны, мусіць, выклікалі Вальдэморта, які з’явіўся непасрэдна перад тым, як Гары з Хагрыдам апынуліся ў бацькоў Тонкс.

— Яны пазналі цябе? Але як? Што ты зрабіў?

— Я… — Гары паспрабаваў успомніць, яале ўсё вандраванне здавалася цяпер змешваннем панікі і замяшання. — Я бачыў Стэна Шанпайка… ён быў кандуктарам на Начным Рыцару, вы ведаеце? І я паспрабаваў абяззбоіць яго замест таго, каб… ну, ён жа не разумеў што робіць, так? На яго, мабыць, дзейнічаў Імперыус!

Люпін выглядаў ашаломленым.

— Гары, час для заклёнаў раззбраення мінуў! Гэтыя людзі спрабавалі схапіць і забіць цябе! І нават Стэн, калі ты сам не зможаш забіць!

— Мы былі высока над зямлёй! Стэн не валодаў сабой, і калі б я ўсяго толькі аглушыў яго, ён бы зваліўся і памёр — гэтак жа, як калі б я ўжыў Аваду Кэдаўру! Экспеліярмус выратаваў мяне два года таму ад Вальдэморта! — абуральна дадаў Гары. Люпін цяпер нагадваў яму студэнта з Хафлпафа , Захару Сміта, які здзекваўся над Гары, калі пазнаў, што Гары збіраецца навучаць Армію Дамблдора заклёнам раззбраення.

— Верна, Гары, — адказаў Люпін ледзь стрымоўваючыся. — І велізарная колькасць Пажыральнікаў Смерці бачылі гэта. Прабач, але гэта не ў нашу карысць падзейнічала на іх: яны ведаюць цябе. Паўтарыць падобнае сёння вечарам перад Пажыральнікамі Смерці, якія бачылі ці чулі аб першым выпадку, было б падобна самагубству!

— Гэта значыць, ты лічыш, што я павінен быў забіць Стэна Шанпайка? — злосна спытаў Гары.

— Вядома, не, — запярэчыў Люпін, — але Пажыральнікі Серці, адкрыта кажучы большасць з іх, будуць чакаць ад цябе зваротнай рэакцыі! Экспеліярмус, — карысны заклён, Гары, але Пажыральнікі Смерці, пэўна думаюць, што гэта твой каронны ход, і я не дазволю табе даказаць ім, што яны правы!

Люпін прымусіў Гары адчуць сябе дурным, хоць у ім яшчэ засталася крыха абурэння.

— Я не жадаю перамагаць, забіваючы людзей на маім шляху толькі таму, што яны там апынуліся, — сказаў Гары. — Так паступае Вальдэморт.

Увага Люпіна была згублена. Нарэшце, паспяхова праціснуўшыся ў дзверы, Хагрыд прысеў на крэсла, але яно зламалася пад ім. Не звяртаючы ўвагі на збянтэжальныя вокханні і выбачэнні, Гары зноў звярнуўся да Люпіну.

— З Джорджам усё будзе ў парадку?

Уся злосць Люпіна на Гары, здавалася, патанула ў гэтым пытанні.

— Я спадзяюся, хоць няма нівднага шанцу аднавіць яго вуха…

Раптам раздаўся гук звонку. Люпін выбег праз чорны ход. Гары, пераскочыўшы праз ногі Хагрыда, таксама паспяшаўся ў двор.

Дзве фігуры матэрыялізаваліся ў двары, і наколькі Гары іх апазнаў, гэта была Герміёна, якая ўжо вярнулася ў сваё нармалёвае аблічча, і Кінгслі, якія абодва сціскалі пагнутую вешалку. Герміёна кінулася да Гары і абняла яго, але Кінгслі не выявіў ніякай радасці пры сустрэчы. Праз плячо Герміёны Гары ўбачыў, што той падняў сваю палачку і прыставіў яе да грудзей Люпіна.

— Апошнія словы, якія сказаў нам двоім Альбус Дамблдор?

— Гары — гэта наша лепшая надзея. Давярайце яму, — спакойна адказаў Люпін.

Кінгслі накараваў сваю палачку на Гары, але Люпін выклікнуў:

Гэта ён. Я праверыў!

— Добра, добра, — вымавіў Кінгслі, прыбіраючы палачку зваротна ў кішэнь плашча. — Але хтосьці здрадзіў нас! Яны ведалі, яны ведалі, што гэта здарыцца сёння!

— Падобна на то, — адказаў Люпін, — але, відавочна, яны не здагадваліся, што будзе сямёра Гары.

— Малое суцяшэнне! — прагыркаў Кінгслі.

— Хто яшчэ вярнуўся?

— Толькі Гары, Хагрыд, Джордж і я.

Герміёна прыдушыла стогн, прычыніўшы рот рукой

— Што з вамі адбылося? — спытаў Люпін у Кінгслі.

— Нас пераследвалі пяцёра, параненыя двое, магчыма, адзін забіты, — адказваў Кінгслі, — і мы бачылі Самі-Ведаеце-Каго, ён далучыўся да пераследу на паўдарогі, але знік даволі хутка. Рэмус, ён можа…

— Лятаць, — працягнуў Гары. — Я таксама яго бачыў, ён накіроўваўся за намі з Хагрыдам.

— Дык вось чаму ён знік, ён гнаўся за вамі! — выклікнуў Кінгслі. —Я не мог зразумець, чаму ён схаваўся. Але што прымусіла яго змяніць цэль?

— Гары павёў сябе занадта ветліва са Стэнам Шанпайкам, — адказаў Люпін.

— Стэн? — паўтарыла Герміёна. — Але я думала, ён у Азкабане?

Кінгслі бязрадасна засмяяўся.

— Герміёна, там відавочна былі масавыя ўцёкі, пра якіх Міністэрства прымусілі маўчаць. Але што здарылася з вамі, Рэмус? Дзе Джордж?

— Ён страціў вуха, — адказаў Люпін.

— Страціў…? — ускрыкнула Герміёна.

— Справа рук Снэйпа, — адказаў Люпін.

— Снэйпа? — крыкнуў Гары. — Вы не сказалі…

— Ён страціў каптур у пагоне, Сектумсемпра заўсёды была спецыялізацыяй Снэйпа. Я б жадаў сказаць, што адквітаўся яму за гэта, але ўсё, што я змог зрабіць — гэта ўтрымаць Джорджа на мятле пасля ранення, ён страціў занадта шмат крыві.

Настуупіла цішыня, калі яны чацвёра паглядзелі на неба. Не было ніякіх прыкмет руху. Зоркі былі рассыпаныя па небе, немігатлівыя, абыякавыя, незацененыя сябрамі. Дзе цяпер Рон? Дзе Фрэд і містэр Уізлі? Дзе Біл, Флёр, Тонкс, Мудзі і Мундунгус?

— Гары складзі нам кампанію! — хрыпла пазваў Хагрыд з дзвярэй, у якіх ён зноў затрымаўся. Цешачыся таму, што хоць што-небудзь можна зрабіць, Гары дапамог яму вызваліцца, а потым мінуў праз пустую кухню ў гасціную, дзе побач з Джорджам сядзелі місіс Уізлі і Джыні. Місіс Уізлі ужо спыніла яго крывацёк, і пад святлом лямпы, Гары ўбачыў адтуліну на месцы вуха Джорджа.

— Як ён?

Місіс Уізлі паглядзела вакол і адказала:

— Я не магу выгадаваць яму вуха, мабыць нейкая Цёмная Магія. Але ўсё магло быць куды горш… Ён жывы.

— Да ўж, — уздыхнуў Гары. — Слава Богу.

— Па-мойму я чула кагосьці яшчэ ў двары? — спытала Джыні.

— Герміёна і Кінгслі, — адказаў Гары.

— Якое шчасце, — прашаптала Джыні. Яны паглядзелі адно на аднаго. Гары хацелася абняць яе, пагладзіць; яго нават не хвалявалі рэакцыя місіс Уізлі. Але перш чым ён паддаўся сваім жаданням, на кухні раздаўся аглушальны трэск.

— Я дакажу табе хто я, Кінгслі, пасля таго, як убачу свайго сына, а цяпер сыдзі з дарогі, калі ты ведаеш, што для цябе будзе лепш!

Гары ніколі не чуў містэра Уізлі ў такім тоне. Ён уварваўся ў гасціную; яго лысіна бліскацела ад поту, акуляры сядзелі на насу крыва, Фрэд стаяў акурат ззаду яго, абодва жудасна бледныя, але цэлыя.

— Артур! — зарыдала місіс Уізлі. — Слава Богу.

— Як ён?

Містэр Уізлі прысеў поруч Джорджа. За ўвесь час, пакуль Гары ведаў Фрэда. Ён ніколі не бачыў яго такім ціхім. Ён глядзеў па-над спінкамі канапы на свайго блізнюка і здаецца не мог паверыць таму, што ён бачыць.

Магчыма пабуджаны гукамі прыхода Фрэда і бацькі, Джордж заварушыўся.

— Як ты сябе адчуваеш, Джордж? — прашаптала місіс Уізлі.

Джордж правёў пальцамі па галаве.

— Дзірава, — прамырмытаў ён.

— Што з ім такое? — ускрыкнуў Фрэд усхвалявана. — Яго розум пашкоджаны?

— Дзірава, — паўтарыў Джордж, адчыняючы вочы і паглядзеўшы знізу ўверх на брата. — Ты бачыш… Я дзіравы. Прадзіраўлены, Фрэд, улавіў?

Місіс Уізлі расплакалася пушчы ранейшага. Бледны твар Фрэда зноў пачаў пакрывацца чырванню.

— Патэтычна! — сказаў ён Джорджу. — Паэтычна!

— Ну добра, сказаў Джордж, усміхаючыся сваёй заплаканай маме. — Ты скажаш нам абасоблена, мама, у любым выпадку.

Ён паглядзеў вакол.

— Прывітанне, Гары… Ты — Гары, правільна?

— Так, я, — адказаў Гары. Прысоўваючыся бліжэй па канапе.

— Добра, нам павезла, што мы вярнулі хоць бы цябе ў добрым стане зваротна. — сказаў Джордж.

— А чаму Рон і Біл дагэтуль не пхаюцца каля ложку хворага?

— Яны яшчэ не вярнуліся, Джордж, — адказала місіс Уізлі. Усмешка Джорджа знікла. Гары паглядзеў на Джыні і поглядам прапанаваў ёй выйсці з пакоя. Калі яны праходзілі па кухні, яна ціха сказала:

— Рон і Тонкс павінны зараз вярнуцца. Ім не трэма шмат часу, цётачка Мюрыэль жыве недалёка адсюль.

Гары нічога не адказаў. Ён спрабаваў трымаць страх унутры з самога прыбыцця ў Нару, але зараз гэта ахінала яго, асцярога поўзала па яго скуры, пульсуючы ў яго грудзях, перакрываючы горла. Яны выйшлі ў цёмны двор, і Джыні узяла яго за руку.

Кінгслі крочыў узад і наперад, гледзячы на неба, кожны раз ён абарочваўся. Гары ўспомніў дзядзьку Вернана, які патрулюе гасціную гэтак жа мільён гадоў таму. Хагрыд, Герміёна і Люпін стаялі плячом да пляча пільна ўзіраючыся ўверх у цішыні. Ні адзін з іх не паглядзеў вакол, калі Гары і Джыні далучыліся да іх маўклівасці.

Хвіліны ператвараліся ў тое, што магло б лічыцца гадамі. Найменшае дыханне ветра прымусіла іх усіх прыскокнуць і звярнуцца да хмызняка або дрэву ў надзеі, што адзін з членаў Ордэна мог бы выскачыць цэлым з яго лісця… А потым мятла матэрыялізуецца прама над ім і хутка зваліцца на зямлю…

— Гэта яны! — закрычала Герміёна. Тонкс апусцілася на доўгую намець з зямлі і галькі.

— Рэмус! — Закрычала Тонкс, і, адкінуўшы мятлу, кінулася на рукі Люпіну. Яго твар быў журботным і белым. Ён, здавалася, не мог казаць. Рон хутка падышоў да Гары і Герміёны.

— Ты у парадку, — прамармытаў ён перад тым, як Герміёна падбегла і моцна абняла яго.

— Я думала… Я думала…

— Я ў парадку, — вымавіў Рон, гладзячы яе па спіне. — Усё выдатна.

— Рон быў цудоўны, — цёпла адклікалася Тонкс, раздзіраючы абдымкі з Люпіным. — Проста цудоўны. Аглушыў аднаго з Пажыральнікаў Смерці, акурат ў галаву.

— Праўда? — спытала Герміёна, пільна гледзячы на Рона, усё яшчэ абдымаючы яго за шыю.

— Заўсёды падаю сюрпрызы, — адказаў ён, вызваляючыся ад абдымак. — Мы апошнія хто вярнуўся?

— Не, — адказала Джыні. — Мы чакаем Біла з Флёр і Вар’яцкага Вока з Мундугусам. Я скажу маме і таце, што з табой усё добра, Рон…

Яна вярнулася ў хату.

— Так што затрымала вас? Што здарылася? — амаль са злосцю спытаў Люпін у Тонкс.

— Белатрыса, — сказала Тонкс. — Яна жадала гэтак жа моцна, Рэмус, яна вельмі жадала і вельмі імкнулася мяне забіць. Я спадзяюся што. Я дастала яе. Але мы сапраўды ранілі Рудольфуса… Потым мы дабраліся да цёткі Рона — Мюрыэль і прапусцілі наш партключ, а Мюрыэль увесь гэты час трэслася над намі.

Сквіца Люпіна нервова рухалася. Ён спрабаваў нешта адказаць, але здаваўся няздольным сказаць што-небудзь яшчэ.

— Ну, а што было з ўсімі вамі? — спытала Тонкс, звяртаючыся да Гары, Герміёны і Кінгслі.

Яны пераказалі кожна сваю гісторыю вандравання, але доўгая адсутнасць Біла, Флёр, Вар’яцкага Вока і Мундугуса, было падобна на мароз, гэтую ледзяную рану станавілася цяжэй і цэжэй ігнараваць.

— Я павінен вярнуцца зваротна на Даўнінг-стрыт, я павінен быў туды вярнуцца яшчэ гадзіну таму, — урэшце-рэшт сказаў Кінгсі, адарваўшы погляд ад неба. — Дайце мне ведаць, калі яны вярнуцца.

Люпін кіўнуў. Развітаўшыся з астатнімі, Кінгслі сышоў у цемру па кірунку да варот. Гары здалося, што ён пачуў характэрны гук апарыявання, калі Кінгслі знік пасярэдзіне градкі Нары. Містэр і місі Уізлі хуткімі крокамі вышлі з хаты, Джыні накіроўвалася за імі. Абодва бацькі абнялі Рона перад тым, як звярнуцца да Люпіна і Тонкс.

— Дзякуй, — выклікнула місіс Уізлі, — за нашых сыноў.

— Не паводзь сябе дурна, Молі. — усміхнулася Тонкс.

— Як Джордж? — спытаў Люпін.

— А што з ім не так? — адразу спытаў Рон.

— Ён пазбавіўся…

Але канчатак прапановы місіс Уізлі патанула ў шуме. Фестрал прызямліўся недалёка ад іх. Біл і Флёр спусціліся з яго спіны, змёрзлыя, але цэлыя.

— Біл! Слава Богу! Слава Богу… Місіс Уізлі падбегла да яго, але іх абдымкі былі нядбайнымі. Паглядзеўшы прама на бацьку, Біл выдушыў: — Мудзі загінуў.

Ніхто нічога не сказаў, ніхто не паварушыўся. Гары адчуў, як нешта ўнутры яго звалілася, правалілася пад зямлю, пакінула назаўжды.

— Мы бачылі гэта, — працягнуў Біл. Флёр кіўнула, слёзы на яе шчоках бліскацелі ад святла, якое ішло з вокнаў кухні. — Гэта здарылася адразу пасля таго, як мы разарвалі круг: Вар’яцкае Вока і Мундугус былі побач з намі, яны таксама накіроўваліся на поўнач, Вальдэморт… ён можа лятаць… ён рухаўся прама на іх. Мундугус запанікаваў, я чуў, як ён заплакаў, Вар’яцкае Вока спрабаваў яго спыніць, але ён апарыяваў. Вальдэморт бросіў у Вар’яцкага Вока заклёнам прама ў твар, ён зваліўсяз мятлы… Мы нічога не маглі зрабіць, нічога… паўтузіна іх пераследвала нас…

У Біла надламаўся голас.

-Вядома, вы нічога не маглі зрабіць, — вымавіў Люпін.

Яны стаялі і глядзелі адно на аднаго. Гары не мог спакойна ўсвядоміць, што здарылася. Мудзі мёртвы; гэтага не можа быць… Мудзі, такі жорсткі, такі адважны, ён заўсёды ратаваўся… Здаецца, усе нарэшце зразумелі што здарылася, хоць ніхто нічога і не вымавіў. Больш не было сэнсу чакаць у двары, і цішыню парушылі місіс і містэр Уізлі, якія вярнуліся ў Нару, у гасціную. Дзе Фрэд і Джордж смяяліся разам.

— Што адбылося: — спытаў Фрэд, убачыўшы іх твары, як толькі яны ўвайшлі. — Што здарылася? Хто...?

— Вар’яцкае Вока, — вымавіў містэр Уізлі. — Загінуў.

На тварах двайнят адлюстраваўся шок. Ніхто зараз не разумеў, што трэба рабіць. Тонкс ціха плакала поруч серванта. Гары ведаў, што менавіта Мудзі адабраў яе кальсьці, яна была яго любіміцай у Міністэртве Магіі. Хагрыд, які сядзеў на палу у кухні, зачыніў вочы, абапёршыся на шафу. Біл увайшоў з бакавых дзвярэй і паставіў бутэльку агністага віскі і некалькі шклянак.

— Вось, — сказаў ён і, дастаўшы палачку, наліў з бутэлькі дванаццаць шклянак для кожнага з прысутных. — За Мудзі.

— За Мудзі, — падхапілі ўсе, і выпілі.

— За Мудзі, — ікаючы, вымавіў Гары трохі пазней.

Агністае віскі палілося па яго горлы. Ён адчуў, як нешта ўнутры яго разгараецца, з’яўляецца нерэальнасці адбывалага і нешта, падобнае на адвагу.

— Так Мундугус дэзапарыяваў? — спытаў Люпін, выпіўшы сваю шклянку адным з першых.

Атмасфера змянілася ў імгненне. Усе напружыліся, паглядзеўшы на Люпіна, чакаючы працягу і, як здалося Гары, баяліся таго, што яны могуць пачуць.

— Я ведаю, пра што ты думаеш, — адказаў Біл, — я таксама аб гэтым думаў, калі мы вярталіся зваротна, таму што ўсё выглядала так, быццам яны чакалі нас, ці не так? Але Мундугус не мог здрадзіць нам. Ён не ведаў, што будзе сем Потэраў, гэта здзівіла яго, калі мы гэта абмяркоўвалі, і, на выпадак, калі ты забыўся, Мундугус — трохі ашуканец. Чаму ён не сказаў ім аб існавалай перашкодзе? Я думаю, Мундугус запанікаваў, гэта відавочна. Ён наогул не жадаў удзельнічаць, Вар’яцкае Вока вымусіў яго, а Вальдэморт насоўваўся прама на іх. Гэта любога прымусіць занервавацца.

— Самі-Ведаеце-Хто абраў менавіта Мудзі, як той і чакаў, — чмыхнла Тонкс. — Вар’яцкае Вока казаў, што Самі-Ведаеце-Хто будзе чакаць сучаснага Гары менавіта ў пары з самым дасведчаным Аўрорам. Ён напаў на Мудзі, а калі Мундугус знік, Самі-Ведаеце-Хто пагнаўся за Кінгслі…

— Так, гэта ўсё добра зразумела, — адклікалася Флёр. — Але дагэтуль ніхто не растлумачыў, як яны маглі ведаць, што Гары будзе пераязджаць сёння. Хтосьці здраднік. Хтосьці распавёў, што гэта адбудзецца сёння. Гэта адзінае тлумачэнне таму, што яны ведалі не толькі дату, але і ўвесь план.

Яна абвяла ўсіх поглядам, слёзы дагэтуль бліскацелі на яе выдатным твары, і ніхто не вырашыўся спрачацца з ёй. Ніхто не мог. Адзіным гукам, які раздзіраў цішыню, быў Хагрыд, які ікаў за шафай. Гары паглядзеў на Хагрыда, які сёння рызыкаваў сваім жыццём, каб выратаваць жыццё Гары… Хагрыд, якога ён любіў, якому давяраў, якога аднойчы абдурыў Вальдэморт і падсунуў яму драконава яйка…

— Не, — гучна сказаў Гары, і ўсе здзіўлена паглядзелі на яго. Агністае віскі, падобна, умацавала яго голас. — Я жадаю сказаць.. калі хтосьці здзейсніў памылку і пра штосьці прагаварыўся, я ведаю, што гэта зроблена не адмыслова. Гэта не яго віна, — вымавіў ён ізноў трохі гучней свайго звычайнага голасу… — Мы павінны давяраць адзін аднаму. Я давяраю вам усім, і я не веру, што хто-небудзь у гэтым пакоі здрадзіў мяне.

Пасля гэтых слоў наступіла яшчэ глыбейшая цішыня. Усе паглядзелі на яго. Гары кінула ў запал, і ён адчуў, што выпіў больш агністага віскі, чым трэба. Гары быў п’яны, і ён падумаў аб Вар’яцкім Воку, Мудзі ніколі не ўхваляў жаданне Дамблдора давяраць людзям.

— Добра сказана, Гары, — нечакана вымавіў Фрэд.

— Эх.. так-так, — сказаў Джордж, мімаходам зірнуўшы на Фрэда, вугалкі вуснаў якога трохі паторгваліся.

На Люпіна сказанае зрабіла велізарнае ўражанне, ён глядзеў на Гары. У яго поглядзе чытаўся сум.

— Ты думаеш, што я дурань? — з выклікам спытаў Гары.

— Не, я думаю, ты паводзіш сябе, як Джэймс, — адказаў Люпін. — Які б расцаніў недавер сябрам як самую вялікую ганьбу.

Гары ведаў, што Люпін мае на ўвазе: бацька быў адданы сваім сябрам, Пітэрам Пэцігру. Па невядомай прычыне ён адчуваў злосць. Ён жадаў пагадзіцца з Люпіным, але той устаў, сеў на процілеглы канец стала і звярнуўся да Біла.

— Ёсць адна справа. Я, вядома, мог звярнуцца да Кінгслі…

— Не, — адразу адклікнуўся Біл. — Я гэта зраблю, я пайду.

— Куды вы збіраецеся? — у адзін голас спыталі Тонкс і Флёр.

— Цела Вар’яцкага Вока, — адказаў Люпін. — Трэба забраць яго.

— Гэта не можа…? — пачала місіс Уізлі, уважліва гледзячы на Біла.

— Пачакаць? — выклікнуў Біл. — Датуль, пакуль хто-небудзь з Пажыральнікаў Смерці забярэ яго?

Ніхто не адказаў. Люпін і Біл развіталіся і дэзапарыявалі.

Астатнія адсунулі крэслы і прыселі, усе, акрамя Гары, які застаўся стаяць. Раптоўнасць і скончанасць смерці, быццам прысутнічалі ў яго целе.

— Я павінен сысці, — сказаў Гары.

Дзесяць пар здзіўленых вачэй зараз на яго паглядзелі.

— Не дуры, Гары, — запярэчыла місіс Уізлі. — Пра што ты кажаш?

— Я не магу тут заставацца.

Ён пацёр свой шнар, які зноў балеў, значна мацней, чым за шматлікія гады.

— Вы ўсе ў небяспекі, пакуль я тут. Я не жадаю…

— Не дуры! — выклікнула місіс Уізлі. — Увесь сэнс сённяшняй ночы складаўся ў тым, каб даставіць цябе ў бяспечнае месца, і, слава Богу, усё атрымалася. І Флёр пагадзілася на вяселле тут, я не ў Францыі, так што мы ўсе маглі застацца тут даглядаць за табой.

Яна нічога не можа зразумець. Яна прымушае Гары адчуваць сябе горш, а не лепш.

— Калі Вальдэморт пазнае, што я тут…

— Як ён пазнае? — спытала місіс Уізлі.

— Цяпер ёсць мноства месцаў, дзе ты можаш быць у бяспецы, Гары, — пацвердзіў містэр Уізлі. — І ён не пазнае дзе ты менавіта.

— Я не за сябе баюся! — выклікнуў Гары.

— Мы ведаем, — хутка адказаў містэр Уізлі. — Але ўсё, што адбывалася сёння не будзе мець ніякага сэнсу, калі ты сыдзеш.

— Ты гэта… нікуды не пайдзеш, — прабразгаў Хагрыд. — Пасля ўсяго, праз што мы мінулі, Гары?

— Гэй, так, а як жа маё крывацечнае вуха? — сказаў Джордж, паднімаючыся на канапе.

— Я ведаю…

— Вар’яцкае Вока б не жадаў..

— Я ВЕДАЮ! — закрычаў Гары.

Ён адчуваў сябе прайграўшым і зняважаным: няўжо яны думаюць, шо ён не разумее, што яны зрабілі дзеля яго, няўжо яны не разумеюць, што гэта адзіная прычына, па якой ён жадае сысці зараз, пакульне прычыніў ім яшчэ большай шкоды? Шнар Гары працягваў балець і пульсаваць, гэтая цішыня была доўгай і шчымлівай, і нарэшце, была парушаная місіс Уізлі:

— Дзе Хэдвіг, Гары? — раптам спытала яна. — Мы можам пасадзіць яе разам з Дзікам і пакарміць.

Яго ўнутранасці сціснуліся ў кулак. Ён не мог сказаць ёй праўду. Ён выпіў астатак віскі, каб уйсці ад адказу.

— Пачакай пакуль, гэта мінуе… э… ты зрабіў гэта зноў, Гары, — сказаў Хагрыд. — Выратаваўся ад яго, пазмагаўся з ім, калі ён быў над табой… э!

— Гэта не я, — катэгарычна адказаў Гары. — Гэта мая палачка. Мая палачка дзейнічала сама па сабе.

Трохі памаўчаўшы, Герміёна ветліва заўважыла:

— Але гэта ж немагчыма, Гары. Ты жадаеш сказаць, што стварыў магію без свайго ўмяшання. Гэта ненатуральна.

— Не, — сказаў Гары. — Матацыкл падаў. Я не мог убаыць, дзе знаходзіцца Вальдэморт, але мая палачка тарганулася і сама зачаравала яго, я нават не ведаю якім заклёнам. Я ніколі не чараваў залатымі іскрамі.

— Гэта пастаянна здараецца, — заўважыў містэр Уізлі, — калі ты знаходзішся ў стрэсавай сітуяцыі, ты можаш узнаўляць магію, аб якой раней і марыць не мог. Маленькія дзеці заўсёды так робяць. Пакуль чамусьці не навучацца.

— Гэта не так, — цяжка сказаў Гары. Яго шнар раздзіраўся. Ён быў злы і падушаны. Яго нервавала думка аб тым, што яны думаюць, быццам у яго ёсць утоеная сіла, здольная перамагчы Вальдэморта.

Ніхто не адказаў. Ён ведаў, што яны яму не паверылі. І цяпер, калі ён аб гэтым падумаў, ён і сам успомніў, што з яго чарадзейнай палачкай такога ніколі не адбывалася. Шнар балеў усё мацней, быццам гэрэлы агнем. Гары ледзь стрмліваўся, каб не закрычаць ад болю. Яму трэба было ўдыхнуць свежае паветра, ён паставіў шклянку і выйшаў з пакоя.

Ён выйшаў у цемру саду і ўбачыў велізарнага фестрала, які гуляў непадалёк і распраўляў сваі велізарныя крылы. Гары спыніўся пасярод саду, пацёр падпалены лоб і падумаў аб Дамблдору. Дамблдор паверый бы яму, ён гэта ведаў. Дамблдор ведаў чаму і як чарадзейная палачка Гары можа дзейнічаць незалежна ад уладальніка, таму што ў Дамблдора заўсёды былі адказы на ўсе пытанні. Ён ведаў аб чарадзейных палачках, мог распавесці аб незразумелай сувязі палачак Гары і Вальдэморта. Але Дамблдора, як і Мудзі, Сірыюса, яго бацькоў і яго беднай савы ўжо няма, і ён ніколі не зможа пагаварыць з імі зноў… Ён адчуў пякоту ў горле, якая ніяк не была звязана з агністым віскі.

А потым, няясна чаму, боль у шнары дасягнула апагею. Калі Гары пацёр лоб і зачыніў вочы, у яго галаве раздаўся голас: “Ты казаў, што праблема знікне, калі я буду выкарыстоўваць іншую палачку!”. І ў яго галаве матэрыялізаваўся стары мужчына, які ляжаў на анучках на каменным палу, яго крык, жудасны, раздзіральны, быў крык невыноснай агоніі…

— Не! Не! Я парашу, я прашу…

— Ты схлусіў лорду Вальдэморту, Алівандэр!

— Я не… Я клянуся, я не…

— Ты намераваўся дапамагчы Потэру, дапамагчы выратавацца ад мяне!

— Я клянуся, я не… Я быў упэўнены, што іншая палачка дапаможа…

— Тады растлумач, як гэта атрымалася. Палачка Люцыюса знішчана!

— Я не магу зразумець… Сувязь падтрымлівалася…. Толькі… паміж вашымі двума палачкамі!

— Хлусня!

— Калі ласка… Я прашу вас…

І Гары ўбачыў, як белая рука паднімае сваю палачку. Ён адчуў гнеў Вальдэморта, убачыў, што слабы стары на палу крывіцца ў пакутках…

— Гары?

Гэта мінула так жа хутка, як і пачалося: Гары стаяў у цемры, яго біла дрыготка, яго сэрца выскоквала. А шнар дагэтуль пульсаваў. Усяго некалькі імгненняў таму ён усвядоміў, што Рон і Герміёна стаяць побач з ім.

— Гары, пайдзем у хату, — прашаптала Герміёна. — Ты ўжо не думаеш аб тым, каб сысці?

— Так, ты павінен застацца тут, прыяцель, — сказаў Рон, падштурхоўваючы Гары ў спіну.

— Ты ў парадку? — спытала Герміёна, узіраючыся ў твар Гары. — Ты жудасна выглядаеш!

— Ну, — заўважыў Гары, — я магчыма, выглядаю лепш, чым Алівандэр…

Калі ён распавёў ім аб тым, што ён бачыў, Рон выглядаў спалоханым, а Герміёна ўсхваляванай.

— Але я думала, што гэта спынілася! Твой шнар не павінен на гэта рэагаваць! Ты не павінен дазволіць гэтай сувязі зноў адчыніцца… Дамблдор жадаў, каб ты хаваў свой розум!

Калі ён нічога не адказаў, Герміёна схапіла яго за руку.

— Гары, ён захапіў усё Міністэрства, газеты і палову Чарадзейнага міру! Не дазваляй яму валодаць і тваёй галавой!

VI. Упір у піжаме

Усе смуткавалі па Вар’яцкаму Воку. Як і астатнія члены Ордэна, Гары ўсё яшчэ чакаў груку пратэза, які пачуецца, калі Мудзі пройдзе праз заднія дзверы. Гары адчуваў, што бяздзейнасць толькі ўзмацняла пачуццё віны і смутку. Ён жадаў як мага хутчэй знайсці і знішчыць усе Хоркруксы.

— Ну, ты нічога не паробіш з, — Рон панізіў голас, — Хоркруксамі, пакуль табе не споўнілася семнаццаць. Цябе ўсё яшчэ шукаюць. Але ж мы можам планаваць тут, так? Або, — ён апусціў голас да шэпту, — ты ўжо здагадваешся, дзе сам-ведаеш-што можа быць?

— Не, — адказаў Гары.

— Я думаю, Герміёна праводзіла нейкія даследванні, — сказаў Рон. — Яна сказала, што пакіне гэта да таго як ты прыедзеш.

Яны сядзелі за абедным сталом. Містэр Уізлі і Біл сышлі на працу, Місіс Уізлі паднялася наверх абудзіць Герміёну і Джыні, а Флёр пайшла прыняць ванну.

— Я ўжо замёў усе сляды, — сказаў Гары — таму я павінен застацца тут толькі на чатыры дні. Потым я змагу…

— Пяць дзён, — цвёрда перабіў яго Рон. — Мы павінны застацца на вяселле, яны заб’юць нас, калі мы яго прапусцім.

Гары зразумеў, што “яны” азначала Флёр і Місіс Уізлі.

— Гэта ўсяго толькі адзін дзень, — сказаў Рон убачыўшы незадаволены погляд Гары.

— Яны ўяўляюць сабе, як гэта важна?

— Вядома не ўяўляюць, — сказаў Рон. — Іх не інфармавалі, і паколькі ты аб гэтым успомніў, я жадаў з табой пагаварыць.

Рон кінуў погляд на дзверы, каб праверыць, ці не вярнулася Місіс Уізлі, і схіліўся бліжэй да Гары.

— Мама спрабавала выцягнуць хоць якія-небудзь звесткі ад нас з Герміёнай, і яна будзе распытваць цябе наступным, так што будзь гатовы. Тата і Люпін таксама спрабавалі, але калі яны пачулі ад нас, што Дамблдор забараніў табе казаць каму-небудзь акрамя нас, яны супакоіліся. Усе, акрамя мамы, гэта сапраўды.

Прадказанні Рона здзейсніліся праз некалькі гадзін: аккурат перад абедам Місіс Уізлі паклікала Гары, папрасіўшы яго апазнаць адзінокую мужчынскую шкарпэтку, якая магла выпасці з яго заплечніка. Як толькі яна засталася з ім у буфетнай, пачаўся допыт:

— Рон і Герміёна думаюць, што ваша троіца можа ігнараваць Хогвартс? — пачала яна лёгка і нязмушана.

— А… — сказаў Гары, — Ну да, мы можам.

— Магу я спытаць, чаму ты адмаўляешся ад свайго навучання? — спытала Місіс Уізлі.

— Ну, Дамблдор даручыў мне… заданне… — прамармытаў Гары. — Рон і Герміёна ведаюць пра гэта, і таксама жадаюць паехаць.

— Якое заданне?

— Выбачайце, я не магу…

— Ну, шчыра кажучы, я думаю, што Артур і я маем права ведаць і, я ўпэўненая, Містэр і Місіс Грэнжэр пагадзяцца са мной, — сказала Місіс Уізлі.

Гары баяўся напада “бацькоў, якія перажываюць”. Ён прымусіў сябе глядзець проста ў яе вочы, заўважыўшы, што яны маюць тое ж самае адценне карычневага, як у Джыні. Дапамагло мала.

— Дамблдор не жадаў, каб хтосьці яшчэ ведаў, Місіс Уізлі. Прабачце, Рону і Герміёне не абавязкова ехаць, гэта іх выбар.

— Я не лічу, што і табе абавязкова ехаць, — адрывіста вымавіла Місіс Уізлі. — Ты ўжо амаль пасталеў, і не мае значэння, што даручыў табе Дамблдор. І наогул, у яго ёсць цэлы Ордэн! Я думаю, ты проста няправільна зразумеў яго, ён прасіў нешта зрабіць, і ты падумаў, што менавіта ты павінен гэта зрабіць.

— Я ўсё правільна зразумеў, — рашуча сказаў Гары. — Гэта павінен быць менавіта я.

Ён уручыў ёй шкарпетку, размалёваную ў залаты чарот.

— І гэта не маё, я не балею за “Падлсвет”.

— Ну, вядома не, — сказала Місіс Уізлі паніжаючы голас да паўсядзённага тону. — Я павінна была здагадацца. — Ну, Гары, паколькі ты ўсё роўна тут, не дапаможаш нам падрыхтавацца да вяселя Біла і Флёр? Нам яшчэ столькі усяго трэба зрабіць.

— Так-так, вядома, — сказаў Гары, трохі збянтэжаны рэзкай зменай тэмы гутаркі.

— Як міла з твайго боку, — адказала яна і ўсміхнулася, выходзячы з буфетнай.

З гэтага моманту Місіс Уізлі трымала Гары, Рона і Герміёну да такой ступені занятымі падрыхтоўкай да вяселля, што ў іх не заставалася часу абдумаць іх план.

Лепшым тлумачэннем гэтаму было тое, што Місіс Уізлі жадала адцягнуць іх ад усіх думак пра Мудзі і ад страхаў іх нядаўняга вандравання. Пасля двух дзён чыстак нажніц, якія не спыняліся, дапамогі ў падборы колераў, стужачак, ачыстак агарода ад гномаў, і дапамогі Місіс Уізлі у падрыхтоўцы вялікай партыі канапэ, Гары западозрыў іншую прычыну: уся праца, якую яна давала ім, падзяляла троіцу па розных кутах, і ў Гары не было шанцу пагаварыць з імі сам-насам пасля першай ночы, калі Гары распавёў ім, што Вальдэморт катаваў Алівандэра.

— Я думаю, мама лічыць, што, калі яна зможа падзяліць вас, у яе атрымаецца адкласці твой ад’езд, — сказала Джыні напаўголас, пакуль яны накіравалі на стол перад абедам.

— І што яна думае тады зменіцца? — прамармытаў Гары. — Няўжо хтосьці яшчэ можа забіць Вальдэморта, пакуль яна нас тут трымае, прымушаючы працаваць? — вымавіў ён машынальна, і ўбачыў, што Джыні збляднела.

— Так гэта праўда? — спытала яна. — Вось, што ты жадаеш зрабіць?

— Я… я проста пажартаваў, — паспрабаваў ухіліцца Гары.

Яны паглядзелі адно на аднаго, і Гары заўважыў, што ў выразе твара Джыні было нешта яшчэ, акрамя здзіўлення ад пачутага. Раптам Гары ўсвядоміў, што гэта быў першы раз, калі яны засталіся сам-насам пасля таго як праводзілі гадзіны ў зацішных месцах Хогвартса. Ён быў упэўнены, што Джыні адчувае тое ж самае.

Скрып дзвярэй прымусіў іх рэзка падскочыць, затым Містэр Уізлі, Кінгслі і Біл увайшлі ў пакой.

Яны часта далучаліся да Ордэна за абедам, таму што Нара замяніла штаб-кватэру на плошчы Грыма, 12. Містэр Уізлі настаяў на гэтым пасля смерці Дамблдора, Захавальніка сакрэту. Кожны чалавек, якому Дамблдор давяраў, у сваю чарну быў захавальнікам сакрэту плошчы Грыма, 12. І бо такіх людзей каля дваццаці, гэта моцна размывала ўладу заклёну. У Пажыральнікаў Смерці было ў дваццаць разоў больш магчымасцяў выцягнуць сакрэт з кагосьці. Нельга было чакаць, што гэта будзе доўжыцца доўга.

— Але цяпер-та Снэйп ужо выдаў Пажыральнікам Смерці адрас, так?

— Ну… “Вар’яцкае вока” паставіў пару заклёнаў супраць Снэйпа, калі ён яшчэ раз з’явіцца там. Мы спадзяемся, яны будуць досыць моцнымі, каб трымаць яго далей адтуль і каб ён прыкусіў язык, калі паспрабуе хоць нешта сказаць аб гэтым месцы, але мы сапраўды не ўпэўненыя ў працаздольнасці гэтага заклёну. Было б глупа ўсё яшчэ працягваць выкарыстоўваць хату на плошчы Грыма, як нашу штаб-кватэру, аб бяспецы там цяпер казаць не прыходзіцца.

Кухня была так перапоўненая гэтым вечарам, што за сталом было нязручна варочаць сталовымі прыборамі. Для Гары знайшлося месца поруч Джыні, хоць, тое, што толькі што адбылося паміж імі прымушала яго шкадаваць, што яны не падзеленыя некалькімі людзьмі. Ём імкнуўся пазбегнуць дакранання да яе рукі, калі разразаў свайго кураня.

— Ніякіх навін наконт “Вар’яцкага вока”? — спытаў Гары Біла.

— Нічога, — адказаў Біл.

Яны нават не маглі нармалёва пахаваць Мудзі, таму што Біл і Люпін не знайшлі яго цела. Амаль немагчыма было пазнаць, куды яно звалілася у запалу бітвы і ў цемры ночы.

— “Штодзённы Вяшчун” не напісаў ні радка аб яго смерці, або аб пошуку яго цела. — працягнуў Біл. — Але гэта нічога не значыць. Яны зараз вельмі аб многім маўчаць.

— І яны ўсё яшчэ не склікалі слуханне наконт выкарыстання магіі непаўналетнім, калі я збег ад Пажыральнікаў смерці? — спытаў Гары Містэра Уізлі. Той кіўнуў.

— Таму што яны ведалі, што ў мяне не было выбару, бо таму што яны не жадаюць, каб я сказаў міру, што Вальдэморт напаў на мяне?

— Я думаю другое. Скрымджар не жадае прызнаць, што Сам-Ведаеш-Хто магутны як ніколі, і не верыць у масавыя ўцёкі з Азкабана.

— Так, вядома. Навошта казаць усім праўду? — спытаў Гары, сутаргава сціскаючы нож.

— І ніхто ў Міністэрстве не пайдзе супраць яго? — злосна спытаў Рон.

— Рон, людзі напалоханыя, — адказаў Містэр Уізлі. — Напалоханыя тым, што яны могуць быць наступнымі прапаўшымі, або іх дзеці падвергнуцца нападу! Ходзяць агідныя чуткі. Я, напрыклад, не веру, што выкладчыца Гісторыі Маглаў сышла ў адстаўку. Яе не бачылі ўжо тыдзень. Тым часам Скрымджар замыкаецца ў офісе на цэлы дзень, і я ўсяго толькі спадзяюся, што ён працуе над планам.

Містэр Уізлі перавыніўся, каб ачысціць і высушыць талеркі магіяй.

— Мы павінны вырашыць, як мы цябе будзем апранаць Гары, — сказала Флёр, — Для вяселля, — дадала яна, заўважыўшы замяшанне Гары. — Вядома, ніхто з нашых госцяў не будзе Пажыральнікам Смерці, але нельга гарантаваць, што яны не паспрабуюць чаму-небудзь перашкодзіць.

— Так, яна права, — сказала Місіс Уізлі з іншага канца стала, скрозь акуляры, ссунутыя на нос, вывучаючы доўгі спіс прац, запісаны на кавалку пергамента. — Зараз Рон. Ты ўжо прыбраўся ў сябе ў пакоі?

— Навошта? — выклікнуў Рон, стукнуўшы лыжкай па стале і зірнуўшы на маці. — Навошта мне трэба прыбірацца ў пакоі? Гары і мяне ўсё цалкам задавольвае!

— Вяселле твайго брата будзе ўсяго праз некалькі дзён, малады чалавек…

— І яны збіраюцца ажаніцца ў маім пакоі? — імпэтна спытаў Рон. — Не! Так навошта жа, ў імя Мэрліна мне…

— Не гавары з маці ў такім тоне, — цвёрда сказаў Містэр Уізлі. — І рабі, што табе кажуць!

Рон хмурна зірнуў на бацькоў, падабраў сваю лыжку і хутка даеў свой кавалак яблычнага пірага.

— Я магу дапамагчы, прыбраць свае рэчы, — сказаў Гары Рону, але Місіс Уізлі перапыніла яго.

— Не, Гары, дарагі, я жадала бы, каб ты дапамог Артуру з курыцай, і я была б вельмі ўдзячная, калі б Герміёна змяніла прасціны ў мёсью і мадам Дэлякур, бо вы ведаеце, што яны прыязджаюць заўтра ў адзінаццаць гадзін раінцы.

Але аказалася, што дапамога была амаль не патрэбна.

— Толькі не трэба упамінаць аб гэты пры Молі, — сказаў Містэр Уізлі Гары, устаўшы перад ім на шляху у куратнік. — Тонкс знайшла для мяне запчасткі, пакінутыя ад матацыкла Сірыюса і я… скажам так, хаваю іх у сябе. Гэта ўзрушаюча, у мяне ёсць пракладка ад выхлапаў і яшчэ нешта, я думаю гэта завецца акумулятар. Гэта цудоўная магчымасць пазнаць, як працуюць тормазы. Я збіраюся паспрабаваць сабраць усё гэтаразам, калі Молі не будзе… Я маю на ўвазе, калі ў мяне будзе час.

Калі яны вярнулія ў хату, Місіс Уізлі яшчэ не прыйшла, Гары паціху падняўся на гарышча да Рона.

— Ды прыбіраюся я, прыбіраюся… а, гэта ты, — з палягчэннем уздыхнуў Рон, які разваліўся на ложку. Пакой аказаўся ў поўным беспарадку, як і быў увесь тыдзень. Адзінае адрозненне было ў тым, што зараз у кутку яшчэ сядзелі Герміёна, і яе пухнаты кот Крукшанс. Герміёна разбірала кніжкі, некаторыя з іх Гары пазнаў.

— Прывітанне Гары, — сказала яна і села на яго ложак.

— Ты ўжо паспела ўсё зрабіць?

— А, мама Рона забылася, што яна ўжо прасіла Джыні змяніць прасціны, — усміхнулася Герміёна і кінула падручнік Нумерлогіі і Граматыкі ў стос на “Узлёт і падзенне Абароны ад цёмных мастацтваў”.

— Мы як раз гаварылі аб “Вар’яцкім воку”. Я лічу, ён мог выжыць.

— Але Біл бачыў, як яго паразала смяротным заклёнам, — запярэчыў Гары.

— Так, але Біла таксама атакавалі ў той момант, — адказаў Рон. — Як мы можам быць упэўненыя, што ён бачыў усё?

— Нават калі яны прамахнуліся з Авадай Кедаўрай, Мудзі усё роўна зваліўся на тысячу футаў уніз, — сказала Герміёна, ужважваючы ў рацэ Кніжку “Каманда па Квідытчу Брытаніі і Ірландыі”.

— Ён мог выкарыстаць заклён шчыта…

— Флёр сказала, што яму выбілі чарадзейную палачку загаварам, — сказаў Гары.

— Ну добра, калі ты так жадаеш верыць, што ён памёр, — панура прабурчаў Рон, набіваючы падушку.

— Вядома, ён не жадае! — сказала Герміёна здзіўлена. — Але будзем усёткі рэалістамі.

У першы раз Гары прадставіў сабе цела “Вар’яцкага вока”, разбітага як Дамблдора, з вокам, якое круціцца у вачніцы. Ён адчуў укол сумлення змяшаны з дзіўным жаданнем смяяцца.

— Пажыральнікі Смерці, пэўна, добра замятаюць сляды, таму ніхто не знайшоў яго, — мудра заўважыў Рон.

— Так… так, хутчэй за ўсё, — сказаў Гары. — Як Барці Крауч, пераўтвораны ў костку і закапаны ў агародзе ў Хагрыда. Пэўна яны трансфігурыравалі Мудзі і ператварылі яго ў…

— Хопіць! — залямантавала Герміёна. Здрыгануўшыся, Гары зірнуў на яе і ўбачыў, як яна лье слёзы на «Азбуку Чараўніка».

— О не, — уздыхнуў Гары, паднімаючыся з ложка. — Герміёна, я не жадаў засмучаць цябе…

Але Рон ужо ўстаў скрыпам спружын ложка і апынуўся побач з Герміёнай, дастаючы насоўку. Паспешна дастаўшы палачку з кішэні джынсаў, ён навёў яе на хустку і вымавіў “Тэргеа!” Палачка высматкала ўвесь бруд з насоўкі. Задаволены гэтым Рон даў гэтую насоўку Герміёне.

— О— о… дзякуй, Рон… прабачыце, калі ласка, — Герміёна высмаркалася. — Гэта проста так ж-жудасна, праўда? П-прама пасля Дамблдора… я проста ніколі не думала, што гэта здарыцца з “Вар’яцкім вокам”, ён здаваўся такім моцным!

— Так, я ведаю, — падхапіў Рон. — Але ты ж ведаеш, што б ён сказаў нам, калі быў бы тут?

— Пастаянная пільнасць! — паўтарыла словы Мудзі Герміёна. Паднімаючы вочы.

— Менавіта так, ківаючы галавой, — сказаў ён. — Ён бы сказаў нам вучыцца на яго памылках. І што я сапраўды зразумеў, так гэта ніколі не верыць гэтаму хлустліваму баязліўцу, Мундугусу.

Герміёна слаба ўсміхнулася Рону ў адказ і нагнулася наперад, каб падабраць яшчэ некалькі кніг. У наступную секунду яна выпусціла “Кнігу Монстраў аб монстрах” на ногу Рона. Кніга ўпала і рамень, які злучаў яе, расшпіліўся, кніжка пдскочыла і хутка ўкусіла Рона за лодыжку.

— Ой! Прабач, прабач, калі ласка! — закрычала Герміёна, калі Гары, нарэшце, адарваў кніжку ад нагі Рона.

— Што ты наогул робіш з гэтымі кніжкамі? — спытаў Рон. Павольна кандыбаючы да свойго ложка.

— Проста думаю, якую з іх узяць з сабой, — адказала Герміёна. — Калі мы будзем шукаць Хоркруксы.

— А ну, вядома! — сказаў Рон, пляскаючы далнню па лобу. — Я і забыўся, што мы будзем паляваць за Вальдэмортам у перасоўнай бібліятэцы.

— Як смешна, — сказала Герміёна. Разглядаючы “Азбуку Чараўніка”. Я думаю… ці трэба нам будзе перакладаць руны? Можа быць… я думаю нам лепш узяць гэта з сабой. Каб быць больш упэўненымі…

Яна кінула азбуку зваротна ў вялікі стос кніг, і падняла “Гісторыю Хогвартса”.

— Паслухайце… — вымавіў Гары. Ён падняў галаву. Рон і Герміёна паглядзелі на яго з пакорай і выклікам адначасова. — Я ведаю, вы заявілі пасля пахавання Дамблдора, што жадаеце пайсці са мной…

— Ну вось, ізноў пачынаецца, — сказаў Рон Герміёне, круцячы вачамі. — Мы ўжо ўсё зразумелі, — уздыхнуў Рон, паварочваючыся зваротна да кніг.

— Ведаеш, я думаю трэба ўзяць “Гісторыю Хогвартса”. Нават калі мы не вернемся туды, я не буду пачувацца камфортна без яе.

— Паслухайце мяне! — паўтарыў Гары.

— Не, Гары, ты паслухай, — сказала Герміёна, — Мы ідзем з табой, мы вырашылі гэта шмат месяцаў таму, ды што там, шмат гадоў таму.

— Але…

— Замоўкні, — параіў яму Рон.

— Вы ўпэўненыя, што ўсё абдумалі? — упарціўся Гары.

— Ну давай. Падумай, — сказала Герміёна, кідаючы “Вандраванне з тролямі” у купу з непатрэбнімы кнігамі, — я пакавала рэчы на працягу шмат дзён, так, што мы гатовыя паехаць неадкладна, прычым збор імфармацыі для цябе патрабаваў даволі скаладанай магіі, не кажучы ўжо аб кантрабандзе цэлага запасу Адваротнага зелля “Вар’яцкага вока” прама пад носам у мамы Рона. Я змяніла памяць сваіх бацькоў так, што яны перакананыя, што іх у рэчаіснасці клічуць Вендэл і Моніка Вілкінс, і яны ўсё жыццё марылі перабрацца ў Аўстралію, чым яны цяпер і займаюцца. Гэта стане перашкодай на шляху Вальдэморта, калі ён захоча іх адшукаць і дапытаць пра мяне… або табе, таму што, нажаль, я распавядала ім трохі пра цябе. Калі я выжыву ў нашым паляванні за Хоркруксамі, я знайду маму і тату і зніму чары. Калі не… што ж, я думаю, што наклала досыць добрыя чары для таго, каб яны жылі шчасліва і ў бяспецы. Вендэл і Моніка не ведаюць, што ў іх ёсць дачка, як вы разумееце…

Вочы Герміёны зноў напоўніліся слёзамі. Рон устаў з ложка і паклаў сваю руку на руку Герміёны, зірнуўшы на Гары. Папракаючы яго за адсутнасць такту. Гары не мог прыдумаць, што адказаць — Рон, які навучае кага-небедзь тактоўнасці апынуўся для яго сюрпрызам.

— Я… Герміёна, прабач мяне… я не жадаў…

— ТЫ не думаў, што я і Рон выдатна ўяўляем, што можа здарыцца, калі мы пайдзем з табой? А МЫ ЎЯЎЛЯЕМ!” Рон, пакажы Гары што ты зрабіў.

— А трэба? Ён толькі што паеў, — адказаў Рон.

— Давай, ён павінен ведаць!

— О, ну добра. Гары, давай сюды.

Рон убраў руку з рукі Герміёны і пакульгаў да дзвярэй.

— Давай.

— Навошта? — спытаў Гары, накіроўваючыся за Ронам да малюсенькай лесвіцы.

— Дэсендо, — прамармытаў Рон, паказаўшы сваёй палачкай на нізкую столь. Жудасны, смактальны, паўстагнуўшы гук данёсся з квадратнай адтуліны, разам з смуродам адчыненай каналізацыі.

— Гэта ваш прывід, ці не так? — спытаў Гары, які ніколі не сустракаў істоту, якая часам парушала начную цішыню.

— Так, гэта ён, — сказаў Рон, паднімаючыся па лесвіце. — Падыдзі і зірні на яго.

Гары рушыў услед за Ронам наверх, да малюсенькага закутку на гарышчы было некалькі крокаў. Ён заўважыў істоту, якая свернулася ў некалькі футах ад яго, дужа спячае з вялікім адчыненым ртом.

— Але… гэта… нармалёва, каб правіды насілі піжамы?

— Не, — адказаў Рон. — І звычайна ў іх нямы рудых валасоў і вызначанай колькасць вугроў.

Гары з адварочваннем разглядзеў прывіда. Ён быў падобны на чалавека і насіў струю піжаму Рона. Гары быў упэўнены, што прывіды звычайна празрыстыя і лысыя, а не валасатыя і не пакрытыя жудаснымі фіялетавымі вуграмі.

— Ён — я, бачыш? — сказаў Рон.

— Не, — сказаў Гары. — Не бачу.

— Я растлумачу гэта, калі мы вернемся ў пакой, — сказаў Рон. Яны спусціліся па лесвіце, Рон вярнуў столь на месца, і далучыўся да Герміёны, якая дагэтуль разбірала кнігі.

— Як толькі мы з’едзем, прывід спусціцца і будзе жыць тут, у маім пакоі, — сказаў Рон. — Я думаю, ён сапраўды чакае гэтага, але дакладна цяжка сказаць, бо ўсё, што ён можа рабіць, — гэта ёнчыць і пускаць сліны, яшчэ ён пачынае моцна ківаць, калі вы упамінаеце аб ім. У любым выпадку, ён будзе мной ў слінах. Ну як?

Гары выглядаў сканфужана.

— Ясна, — сказаў Рон, разладзіўшыся ад таго, што Гары не ацаніў усю красу плану, — Глядзі, пакуль мы не будзем у Хогвартсе, усе думаюць, што Герміёна і я павінны быць з табой, так? Гэта значыць, што Пажыральнікі Смерці пайдуць прама да нашых сем’яў, каб зразумець, ці ёсць інфармацыя, датычная твайго месцазнаходжання.

— Але да шчасця, усё будзе выглядаць так, што я з’ехала з мамай і татам; большасць магланароджаных кажуць цяпер аб тым, каб схавацца, — сказала Герміёна.

— Мы не можам схаваць усю маю сям’ю, гэта будзе занадта падазрона і яны не могуць кінуць сваю працу, — сказаў Рон. — Такім чынам, мы збіраемся запусціць слух, што я сур’ёзна бальны Абсыпным лішаём, таму я не змагу вярнуцца ў школу. І калі хтосьці збярэцца патэлефанаваць, або прыехаць і паглядзець, мама і тата змогуць паказаць ім прывіда ў маім ложку, пакрытага вадырамі. Абсыпны лішай сапраўды заразны, і ніхто не захоча падысці да яго. У любым выпадку ён не зможа нічога сказаць, і наўрад ці хтосьці захоча, каб лішай распаўсюдзіўся на яго язык.

— І твае бацькі ў курсе плану? — спытаў Гары.

— Тата да. Ён дапамагаў Фрэду і Джорджу трансфармаваць прывід… Мама… вось убачыш, ёй спадабаецца. Яна не пазнае аб гэтым, пакуль мы не з’едзем.

Павісла цішыня, перапыняемая толькі глухімі плясканнямі, таму што Герміёна дагэтуль працягвала кідаць кнігу то ў адну, то ў іншую купу. Рон сядзеў, гледзячы на яе, а Гары пазіраў на абодвух, не ведаючы, што сказаць. Тыя меры, якія яны распачалі, каб абараніць свае сем’і, дазволілі яму асэнсаваць, што яны сапраўды сабраліся ісці з ім і я ны сапраўды ўяўляюць небяспеку, якая можа іх чакаць. Ён захацеў сказаць ім, як многа гэта значыць для яго, але не змог знайсці зручныя словы.

Цішыня разарвалася прыглушанымі крыкамі Місіс Уізлі, чатырма паверхамі ніжэй.

— Магчыма, Джыні пакінула плямку пылу на кольцы для сурвэткі, — сказаў Рон. — Я не ведаю, чаму Дэлякуры прыязджаюць за два дня да вяселля.

— Сястра Флёр — сяброўка нявесты, яна мабыць тут для рэпетыцыі, але яна занадта малая, каб прыехаць самастойна, — сказала Герміёна, разважаючы над “Барацьбой з Баншы”.

— Добра, госці не збіраюцца напружваць маму, — сказаў Рон.

— Што мы сапраўды павінны вырашыць, — сказала Герміёна, кідаючы “Тэорыю па магічнай абароне” у кошык, і вынімаючы “Даведнік магічнай адукацыі ў Еўропе”. — Гэта куды мы збіраемся, пасля таго, як сыдзем. Я ведаю, ты казаў, што жадаеш наведаць Годрыкаву лагчыну ў першую чаргу, Гары, і я разумею чаму… але… няўжо мы не павінны зрабіць Хоркруксы нашай асноўнай мэтай?

— Калі б мы ведалі, дзе хоць адзін Хоркрукс, я б пагадзіўся з табой, — сказаў Гары, не ў сілах павераць, што Герміёна сапраўды разумее яго жаданне вярнуцца ў Годрыкаву лагчыну. Не толькі магілы бацькоў прыцягвалі яго: Гары адчуваў, што менавіта гэтае месца дасць адказы на шматлікія пытанні. Гары цягнуўся да Годрыкавай лагчыны, з-за таго, што там ён выжыў пасля смяротнага заклёну Вальдэморта, і быць можа тады выявіцца, як жа процістаяць ворагу.

— Ты не думаеш, што Вальдэморт ахоўвае лагчыну? — спытала Герміёна. — Ён можа чакаць ад цябе менавіта гэтага — спробы ўбачыць магілы бацькоў.

Гэта не прыходзіла на розум Гары. Пакуль ён шукаў контраргументы, Рон загаварыў, відавочна, вынікаючы за ходам сваіх думак.

— Гэты чалавек, Р.А.Б. — сказаў ён. — Вы ведаеце, хто выкраў сапраўдны медальён?

Герміёна пакруціла галавой.

— Ён сказаў у сваёй занатоўцы, што збіраецца знішчыць яго, так?

Гары ўзяў заплечнік і дастаў падроблены Хоркрукс, у якім усё яшчэ была занатоўца ад Р.А.Б.

“Я выкраў сапраўдны Хоркрукс і збіраюся знішчыць яго, як толькі змагу.” — уголас прачытаў Гары.

— А калі ён сапраўды зрабіў гэта?

— Або яна, — уставіла Герміёна.

— Хто б гэта ні быў, — сказаў Рон. — Гэта значыць мінус адзін для нас!

— Так, але мы ўсё роўна павінны паспрабаваць знайсці сапраўдны медальён, ці не так? — сказала Герміёна. — Знайсці ў любым выпадку: знішчаны ён, або не.

— А калі мы яго знойдзем… Як мы знішчым Хоркрукс? — спытаў Рон.

— Ну, — адказала Герміёна. — Я вывучала гэта.

— Як? — спытаў Гары. — Кніг аб Хоркруксах няма ў бібліятэцы.

— Не, — адказала Герміёна, чырванеючы. — Дамблдор выключыў іх усе, але ён… ён не знішчыў іх.

Вочы Рона сталі падобныя на сподкі.

— Як, імем Мерліна, ты дастала кнігі аб Хоркруксах?!

— Я… я не выкрала іх, — хутка прагаварыла Герміёна, з адчаем гледзячы то на Гары, то на Рона. — Яны былі ўсё яшчэ бібліятэчнымі кнігамі, нягледзячы на тое, што Дамблдор прыбраў іх з паліц… У любым выпадку, калі б ён сапраўды не жадаў, каб хто-небудзь займеў іх, я ўпэўнена, ён бы схаваў іх лепш…

— Давай па ісце, — сказаў Рон.

— Добра, гэта было лёгка, ціха сказала Герміёна. — Я толькі выкарыстала Выклікальныя чары. Вы ведаеце — Акцыо. І яны перамясціліся з акна кабінета Дамблдора прама ў спальню дзяўчынак.

— Але калі ты зрабіла гэта? — спытаў Гары, захоплена і недаверліва гледзячы на Герміёну.

— Адразу пасля таго, як мы вырашылі, што пакінем школу і адправімся шукаць Хоркруксы. Я паднялася наверх сабраць свае рэчы… і я зразумела, што чым больш мы будзем ведаць аб іх, тым будзе лепш… я была адна там… і я паспрабавала… і гэта спрацавала. Яны ўляцелі прама праз адчыненае акно і я, я забрала іх.

Яна праглынула і ўмольна прашаптала:

— Я не думаю, што Дамблдор сердаваў бы. Бо гэта не тое самае, што выкарыстаць інфармацыю для стварэння нашых Хоркруксаў, ці не так?

— Ты думаеш мы станем скардзіцца? — спытаў Рон. — Дзе гэтыя кнігі зараз?

Герміёна дастала з кучы вялікую кнігу, у чорнай скураной вокладцы. Яна глядзела на яе з адварочваннем і трымала кнігу так, нібы гэта было нешта агіднае.

— Яна адзіная дае дакладныя інструкцыі аб тым, як зрабіць Хоркукс. “Сакрэты Цёмных Мастацтваў” — жудасная кніга, сапраўды жудасная, поўная цёмнай магіі. Мне цікава, калі Дамблдор выключыў яе з бібліятэкі… калі ён не зрабіў гэтага да таго, як стаў дырэктарам, іду ў заклад, Вальдэморт атрымаў усе патрэбныя яму інструкцыі з яе.

— Чаму тады ён пытаў Слагхорна , як зрабіць Хоркрукс, калі ўжо прачытаў гэта? — спытаў Рон.

— Ён толькі звярнуўся да Слагхорна, каб зразумець што здарыцца, калі ён расколе душу на сем частак, — адказаў Гары. — Дамблдор быў упэўнены, што Рэдл ужо ведаў, як стварыць Хоркрукс. Думаю ты права, Герміёна, ён усё прачытаў у гэтай кнізе.

— Я шмат чытала аб іх, — сказала Герміёна. — Яны жудасней, чым падаюцца, і, я думаю, ён сапраўды зрабіў шэсць. Кніга папярэджвае, аб тым, якой нестабільнай вы зробіце пакінутую частку сваёй душы, раздзіраючы яе, і гэта пры стварэнні толькі аднаго хоркрукса.

Гары ўспомніў, як Дамблдор казаў, што Вальдэморт стаў вышэй “звычайнага зла”.

— Ёсць які-небудзь спосаб сабраць сябе разам? — спытаў Рон.

— Ёсць, — адказала Герміёна з найгранай усмешкай, — але гэта пакутліва балюча.

— Як? Як гэта можна зрабіць? — спытаў Гары.

— Раскаянне, — сказала Герміёна. — Вы павінны прачуць тое, што вы зрабілі. Але ёсць абмоўка: боль ад гэтага можа знішчыць вас. Я не магу ўявіць, што Вальдэморт можа зрабіць гэта, а вы?

— Не, — сказаз Рон, перш чым Гары змог адказаць. — Такім чынам, у гэтай кнізе гаворыцца што-небудзь аб тым, як знішчыць Хоркрукс?

— Так, — сказала Герміёна, перагортваючы тонкія старонкі, з выглядам чалавека, які даследуе нечыя гнілыя рэшткі. — Тут раяць цёмным чараўнікам наколькі моцную абарону ім прыйдзецца зрабіць.

На самай справе, тое, што Гары зрабіў з дзённікам Рэдла быў адным з некалькі па-сучаснасці надзейных спосабаў знішчыць Хоркрукс.

— Нанесці ўдар зубам Васіліска? — спытаў Гары.

— О, як удала, у нас ёсць вялікі запас іклоў васіліска, — з’едліва сказаў Рон. — Зараз мне цікава, што мы збіраемся рабіць?

— Гэта неабавязкова павінен быць зуб васіліска, — цярпліва адказала Герміёна. — Гэта павінна быць нешта настолькі разбуральнае, што Хоркрукс не зможа аднавіць сябе. Яд васіліска мае толькі адно проціяддзе, і яно вельмі рэдкае…

— Слёзы Фенікса, — кіўнуў Гары.

— Сапраўды, — адказала Герміёна, — Наша праблема ў тым, што такіх рэчай, як яд васіліска, вельмі мала, і яны ўсе занадта небяспечныя, каб насіць іх з сабой. Гэта праблема, якую нам прыйдзецца вырашыць, таму шта раздзіраючы, разбіваючы, або рассякаючы Хоркрукс, мы нічога не даб’ёмся. Трэба нешта на самой справе разбуральнае.

— Але нават калі мы разбурым рэч, у якой яно існуе, — сказаў Рон. — Чаму гэты маенькі кавалачак душы не можа проста перамясціцца і жыць у чым-небудзь яшчэ?

— Таму што Хоркуркс — поўная супрацьлегласць чалавеку.

Заўважыўшы, што Гары і Рон выглядаюць сканфужана, Герміёна паспяшалася растлумачыць.

— Глядзіце, калі б я ўзяла меч зараз, Рон і нанесла табе ўдар, я б не пашкодзіла тваю душу.

— Я ўпэўнены, мне было б не вельмі камфортна, — сказаў Рон. Гары засмяяўся.

— Не сумняваюся. Але я маю на ўвазе, што калі што-небудзь здарыцца з тваім целам, твая душа выжыве, — сказала Герміёна. — З Хоркурксам усё па-іншаму. Частка душы ўнутры залежыць ад сасуду, яго магічнага цела, створанага для выжывання душы. Яна не можа існаваць без яго.

— Я бачыў смерць душы, калі паразіў дзённік, — сказаў Гары, успамінаючы чарнілы, якія лілся як кроў з праколатых старонак, і лямант з якім знікла частка душы Вальдэморта.

Як толькі дзённік быў належным чынам знішчаны, кавалачак душы, злоўлены ў пастку, больш не мог існаваць. Джыні спрабавала пазбавіцца ад дзённіка перад тым, як ты зрабіў гэта, яна спрабавала змыць яго вадой, але ён вярнуўся як новенькі.

— Пастойце, — сказаў Рон, нахмурыўшыся. — Частка душы ў дзённіку захапіла Джыні, ці не так? Як яна працуе тады?

— Пакуль магічны сасуд не пашкоджаны, частка душы ўнутры можа перасяляцца ў кагосьці, калі гэты хтосьці знаходзіцца блізка да Хоркрукса. Я не маю на ўвазе валоданне ім доўгі час, і ад дакранення да яго можа нічога не адбывацца, — дадала яна, перш, чым Рон пачаў казаць. — Трэба быць блізка менавіта эмацыйна. Джыні аддала сэрца таму дзённіку, тым самым яна зрабіла сябе невырагодна ўразлівай. Вы ў бядзе, калі кахаеце, або залежыце ад Хоркуркса.

— Мне цікава, як Дамблдор знічшыў кальцо? — спытаў Гары. — Чаму ж я не спытаў яго? Я ніколі сапраўды…

Яго голас заціх: ён думаў аб тых рэчах, аб якіх варта спытаць у Дамблдора і аб тым, як загінуў дырэктар. Гары здавалася, ён выпусціў магчымасць пазнаць як мага больш, пазнаць усё, пакуль Дамблдор быў жывы.

Цішыня лопнула. Дзверы ў спальню расхінуліся, з грукатам стукнуўшыся ў сцяну. Герміёна закрычала і выпусціла “Сакрэты Цёмных Мастацтваў”; Крукшанс, шыпячы ад абуранасці, шаснуў пад ложак; Рон ускочыў на ложак, паслізнуўся на абгортцы ад Шакаладнай жабы і стукнуўся галавой аб сцяну; Гары інстыктыўна выхапіў палачку, перш чым усвядоміў, што глядзіць на місіс Уізлі, чые валасы былі растрапаныя, твар скожаны гневам.

— Я вельмі перапрошваю, што перарываю вашу маленькую спрэчку, — сказала яна дрыготкім голасам. — Я ўпэўнена вы павінны адпачыць… але ў маім пакоі ляжаць вясельныя падарункі, іх трэба пасартаваць, і я была б вельмі рада, калі б вы дапамаглі.

— Так, так! — адказала Герміёна. Яна выглядала спалоханай, яе кнігі ляталі у самых розных кірунках. — Мы дапаможам… Мы шкадуем…

Кінуўшы тужлівы погляд на Гары і Рона, дзяўчына паспяшалася з пакоя ўслед за Місіс Уізлі.

— Мы як эльфы-дамавікі, паціху пажаліўся Рон, усё яшчэ масажуючы галаву, пакуль яны з Гары ішлі уніз. — Чаканне без задавальнення ад працы. Чым хутчэй гэтае вяселле скончыцца, тым шчаслівей я буду.

— Так, — сказаў Гары. — Тады ў нас не будзе нічога, акрамя пошуку Хоркурксаў… Гэта будзе як вакацыі, ці не так?

Рон пачаў было ўсміхацца, але пры поглялядзе на велізарную груду скруткаў, якія чакалі іх у пакоі Місіс Уізлі, усмешка рэзка спаўзла з яго твара.

Дэлякуры прыехалі наступнай раніцай ў 11. Да гэтага часу Гары, Рон, Герміёна і Джыні не іспытвалі ні найменьшай сімпатыі да сям’і Флёр; Рон азадачана пайшоў наверх, каб падабраць шкарпэткі аднаго колера, і Гары паспрабаваў прыгладзіць свае валасы. Калі ўсіх злічылі досыць прыбранымі, яны ўсім натоўпам пайшлі на заліты сонцам заді двор сустракаць госцяў.

Гары ніколі не бачыў гэтае месца настолькі чыстым. Іржавыя катлы і старыя Велінгтонскія чаравікі, якія звычайна былі раскінуты побач з заднімі дзвярамі, замянілі двума кустамі у вялікіх чыгунах, па баках дзвярэй; і хоць на вуліцы не было нават невялікага ветрыка, лісце гультаявата калыхаліся. Курэй адвялі, двор абнеслі агароджай, а суседні сад быў абрэзаны, аскублены і ўпрыгожаны, хоць Гары падумаў, што ён выглядае вельмі маркотна без натоўпу гномаў, якія звычайна весела скачуць.

Ён страціў лік таму, колькі загавораў бяспекі было вакол Нары і ад Ордэна, і ад Міністэрства; усё, што ён ведаў — ніхто не мог перанесціся пры дапамозе магіі ў гэтае месца. Таму Містэр Уізлі пайшоў на вяршыню найблізкага пагорка, каб сустрэць Дэлякураў, куды яны павінны былі прыбыць пры дапамогі партала. Калі яны з’явіліся, раздаўся незвычайны высокі смех, які, як апынулася, выдаваў Містэр Уізлі, які з’явіўся імгненне праз, загружаны багажом і пад руку з прыгожай бялявай жанчынай, у мантыі колеру зялёнага лісця.

— МамА, закрычала Флёр, і панеслася наперад, каб абняць яе — ТатА!

Мёсью Дэлякур быў не такі прыгожы, як жонка; гэта быў невысокі камлюкаваты мужчына з вострай чорнай барадой. Аднак ён выглядаў дабратлівым. Падыдучы да Місіс Уізлі у чаравіках на высокай платформе, ён двойчы пацалаваў жанчыну ў кожную шчаку, пакінуўшы яе ўсхваляванай.

— У вас было столькі п’гоблем, — сказаў ён глыбокім голасам. — Флёр сказала нам вы п’гацавалі вельмі шмат.

— О, нічога, нічога, — працвірчала Місіс Уізлі. — Ніякіх праблем.

Ад абурэння, Рон штурхнуў нагой гнома, які знаходзіўся за адным з кустоў.

— Да’гагая лэдзі, — сказаў Мёсью Дэлякур, усё яшчэ трымаючы руку Місіс Уізлі і ззяючы. — Мы ўдастоеныя вялікага гонару, ствараючы звяз двух нашых семьяў! Дазвольце мне прадставіць сваю жонку — Апаліна.

Мадам Дэлякур праплыла наперад і спынілася, каб пацалаваць Місіс Уізлі.

— Ча’гоўна, — сказала яна, — ваш муж ‘газказваў нам пацешныя гісторыі.

Містэр Уізлі выдаў вар’яцкі смяшок, місіс Уізлі зірнула на яго так, што ён неадкладна замоўк і зрабіў выгляд, што стаіць ў ложку сур’ёзна хворага сябра.

— І, вядома, вы суст’гакаліся з маёй малодшай дачкой, Габ’гыэль, — сказаў Мёсью Дэлякур. Габрыэль была Флёр у мініяцюры — адзінаццаці гадоў, з срэбнымі валасамі да таліі, яна паслала місіс Уізлі страшэнную ўсмешку і абняла яе, затым кінулана Гары палкі погляд і пляснула вейкамі. Джыні гучна прачысціла горла.

— Так, давай, падыходзіце! — сказала Місіс Уізлі праззяўшы і прводзіла Дэлякураў у хату з “Не, калі ласка, мон амі” і “Толькі пасля вас, Шэр амі” і “Няма за што, мез амі”.

Дэлякуры, як высвятлілася, былі карыснымі і прыемнымі гасцямі. Яны заўсёды былі радыя дапамагчы з падрыхтоўкамі да вяселля. Мёсью Дэлякур зваў усё, пачынальна ад плану рассаджвання госцяў да чаравікоў сябровак нявесты, “Чароўным!”. Мадам Дэлякур была больш падкаваная ў сямейных справах і імгненнем пачысціла духоўку належным чынам. Габрыель усюды накіроўвалася за сваёй старэйшай сястрой, спрабуючы дапамагаць усім, чым можа, і хутка лепетала на французкай мове.

Унізе Нара была яшчэ не гатовая размясціць госцяў. Містэр і Місіс Уізлі зараз былі ў гасцінай, перакрычаўшы пратэсты Мёсью і мадам Дэлякур і настаяўшы на тым, каб яны размясціліся ў іх спальні. Габрыэль была разам з Флёр у старым пакоі Персі, а Біл будзе падзяляць пакой з Чарлі, як толькі Чарлі вернецца з Румыніі. Шанцы прапрацаваць план разам сталі практычна нулявымі, і, у роспачы, Гары, Рон і Герміёна падахвоціліліся карміць курыц толькі для таго, каб пазбегнуць перапоўненай хаты.

— Але яна ўсё яшчэ не жадае пакідаць нас адных! — прагыркаў Рон: іх другой спробе сабрацца ў двары перашкодзіла з’яўленне Місіс Уізлі, якая нясла у руках вялікі кошык з бялізнай.

— О, выдатна, вы пакармілі курэй, — сказала яна пакуль падыходзіла да іх. — Мы павінны іх зноў загнаць перш, чым прыедуць мужчыны…. Каб паставіць намёт для вяселля, — растлумачыла яна, робячы паўзу, каб прыхінуцца да куратніка. Яна выглядала спустошанай. — Магічныя намёты Мілламанта… яны вельмі добрыя. Біл суправаджае іх… Табе лепш заставацца ўнутры, пакуль ты тут, Гары. Я павінна сказаць, што гэта ўскладняе арганізацыю вяселля, усе гэтыя ахоўныя заклёны вакол хаты.

— Выбачце, — рахмана адказаў Гары.

— О, не дуры, дарагі! — адразу адказала місіс Уізлі. — Я нічога не мела на ўвазе, — твая бяспека значна важней! Наогул я жадала спытаць, як ты збіраешся святкаваць свой дзень нараджэння, Гары. Урэшце-рэшт, семнаццаць гадоў — гэта адзін з найважнейшых дзён…

— Я не жадаю шуміхі, — адказаў Гары хутка, прадбачачы нарастальную напругу, якая завалодала усімі імі. — Праўда, місіс Уізілі… звычайная вячэра — гэта будзе проста выдатна… Гэта ж дзень перад вяселлем…

— О, добра, калі ты так жадаеш, дарагі… Я запрашу Рэмуса і Тонкс, добра? І як наконт Хагрыда?

— Гэта было б пышна, — сказаў Гары. — Але, калі ласка, не варта клапатаць. Вы і так зрабілі вельмі шмат для мяне…

— Што ты… Што ты.. гэта не праблемы…

Яна глядзела на яго, доўгім і вывучальным поглядам, затым маркотна ўсміхулася і пайшла прэч. Гары назіраў, як яна махае сваёй палачкай каля слупоў з бялізнавымі вяроўкамі і вільготная адзежа сама паднімаецца ў паветра і равешваецца на іх. Раптам Гары адчуў вялізарную хвалю раскаяння за тыя нязручнасці і боль, якія ён прычыняў гэтай добрай клапатлівай жанчыне.

VII. Завяшчанне Альбуса Дамблдора

Ён ішоў уздоўж горнай дарогі пры прахлодна-блакітным святле світання. Далёка ўнізе ляжаў гарадок, ахутаны смугой. Ці быў чалавек, які яму патрэбен, там, які быў патрэбны яму так моцна, што ён не думаў ні аб чым іншым, чалавек, у якога быў адказ, адказ на яго пытанне…

— Гэй, прачніся

Гары адкрыў вочы. Ён зноў ляжаў ў пакоі Рона на гарышчы. Сонца яшчэ не паднялося, і ў пакоі дагэтуль было цёмна. Дзік спаў, схаваўшы галаву пад крыло. Шнар ні лбу Гары балеў.

— Ты казаў у сне.

— Праўда?

— Так, “Грыгаровіч”. Ты паўтараў “Грыгаровіч”.

На Гары не было акуляраў, і твар Рона злёгку расплываўся.

— Хто такі Грыгаровіч?

— Мне-то адкуль ведаць? Ты казаў гэта.

Гары, задумаўшыся, пацёр лоб. Яму здавалася, ён чуў гэтае прозвішча раней, але не мог успомніць, дзе.

— Па-мойму, Вальдэморт яго шукае.

— Бедны хлопец, — апалам сказаў Рон.

Гары сеў, усё яшчэ паціраючы шнар. Ён уалкам прачнуўся. Ён спрабаваў успомніць, што менавіта ён бачыў у сне. Але ўспывалі толькі горныя вяршыні і маленькая вёсачка ў даліна.

— Я думаю, ён за мяжой.

— Хто, Грыгаровіч?

— Вальдэморт. Я думаю, ён дзесьці за мяжой, шукае Грыгаровіча. Гэта не было падобна на Ангельшчыну.

— Ты думаеш, што зноў чытаеш яго думкі?

Рон выглядаў усхваляваным.

— Зрабі мне паслугу — не кажы Герміёне, — сказаў Гары. — Чаму яна думае, што я павінен перастаць бычаць гэтыя сны…

Ён паглядзеў на клетку маленькага Дзіка, думая, чаму гэта прозвішча было яму знаёмае?

— Я думаю, — павольна вымавіў ён, — што ён мае нейкае дачыненне да Квідытчу. Ёсць нейкая сувязь, але я не магу… не магу зразумець гэта.

— Квідытч? — сказаў Рон. — А ты сапраўды думаеш не аб Гарговічу?

— Кім?

— Драгаміры Гарговічу, Фоварду, які быў пераведзены ў Пушкі Чадлі за рэкордны ганарар два года таму. Яму прыналежыць рэкорд удараў па Квафлу за сезон.

— Не, — сказаў Гары, — наўрад ці я думаў аб Гарговічу.

— Ну, я хоць паспрабаваў адгадаць, хто гэта, — сказаў Рон. — Дарэчы, з Днём нараджэння!

— Ух ты… сапраўды, я забыўся! Мне семнаццаць!

Гары схапіў палачку, якая ляжала побач з яго ложкам, паказваючы на стол, на якім ляжалі яго акуляры, і сказаў “Акціо акуляры!” І хоць яны знаходзіліся ўсяго ў метры ад яго, было нешта незвычайна задавальняючае ў назіранне за тым, як яны падлеталі да яго датуль, пакуль не трапілі ў вока.

— Уражвае, — чмыхнуў Рон.

Святкуючы знікненне сачэння, Гары прымусіў рэчы Рона палётаць па пакоі, ад чаго Дзік прачнуўся і пачаў радасна пырхаць па клетцы. Гары таксама паспрабаваў завязаць шнуркі з дапамогай магіі (атрыманы вузел прыйшлося некалькі хвілін разблытаваць рукамі) і проста дзеля задавальнення перафарбаваў аранжавую форму Пушак на плакатах Рона ў ярка-сіні колер.

— Шырынку на тваім месцы я б ўсё жа зашпіліў рукой, — параіў Гары Рон, хіхікаючы, калі Гары маментальна паглядзеў уніз. — Вось твой падарунак. Адчыні яго тут, ён не для вачэй маёй маці.

— Кніга? — сказаў Гары, вывучаючы прамавугольную вокладку. — Трохі адышоў ад традыцыі?

— Гэта не простая кніга, — сказаў Рон. — а залатая. Дванаццаць Правераных Спосабаў Зачараваць Ведзьму. Тлумачыць усё аб дзяўчынках. Калі б ў мяне была такая летась, я б сапраўды ведаў, як кінуць Лавендру і як паводзіць сябе з… Ну, Фрэд і Джордж пазычылі мне адну, і я шматлікаму навучыўся. Ты будзеш здзіўлены, тут справа рукамі не абыйдзецца.

Калі яны з’явіліся на кухні, на стале іх ужо чакала горка падарункаў. Біл і Мёсью Дэлякур сканчалі снедаць, пакуль місіс Уізлі мела зносіны з імі, стоячы ў пліты.

— Артур папрасіў мяне пажадаць табе шчаслівага семнаццацігоддзя, Гары, — сказала яму зіхатлівая Місіс Уізлі. — Яму прыйшлося рана сысці на працу, але ён вернецца да абеду. Наш падарунак на самым верху.

Гары сеў, узяў той скрутак, на які яна паказала, і разгарнуў яго. Унутры ляжаў гадзіннік, падобны на той, што Містэр і Місіс Уізлі падарылі Рону на яго семнаццацігоддзе; яны былі залатымі, а замест стрэлак былі кругі.

— Гэта традыцыя, дарыць чараўніку гадзіннік на яго сямнаццацігоддзе, — сказала Місіс Уізлі, клапатліва гледзячы на яго. — Баюся, яны не такія новыя, як у Рона, наогул-то яны прыналежылі майму брату Фібіану, а ён не вельмі асцярожна адносіўся да сваіх рэчаў, там ўвагнутасць ззаду, але…

Астатняя частка яе прамовы кудысьці знікла; Гары ўстаў і абняў яе. Ён спрабаваў укласці мноства невымоўнага ў гэтыя абдымкі і, магчыма, яна ўсё зразумела, таму што яна далікатна папляскала яго па шчацэ, калі ён адпусціў яе, затым не вельмі вызначана ўзмахнула палачкай, ад чаго палова бекону выляцела з патэльні на падлогу.

— З Днём нараджэння, Гары! — сказала Герміёна, спяшаючыся на кухню і дадаючы свой падарунак да гары іншых.

— Гэта няшмат. Але я спадзяюся, што табе спадабаецца. А што ты падарыў? — спытала яна ў Рона, які быццам яе не чуў.

— Давай, адчыняй падарунак Герміёны! — сказаў Рон.

Яна купіла яму новы Брыдаскоп. У наступнай абгортцы была чарадзейная брытва ад Біла і Флёр (“Так, гэтА дазволІць табе галіццА так гладкА, як толькІ можнА,” запэўніў яго Мёсью Дэлякур, “але памятАй выразнА выяўляці думкІ, інакш можаш не далічыццА не тых валасоў…”), шакалад ад Дэлякураў і вялізарная скрынка прыколаў з крамы двайнят.

Гары, Рон і Герміёна не сталі затрымоўвацца на кухні, у якой стала цесна з прыходам Мадам Дэлякур, Флёр і Габрыэль.

— Я ўсё збяру, — весела сказала Герміёна, адбіраючы падарункі ў Гары, пакуль яны ішлі наверх. — Я амаль скончыла, засталося толькі дачакацца тваіх трусоў з мяцця, Рон…

Мармытанне Рона перапынілі дзверы, якія адчыніліся на другім паверсе.

— Гары, можна цябе на секундачку?

Гэта была Джыні. Рон замер, але Герміёна падхапіла яго за локаць і павяла ўверх па лесвіце. Ірвуючыся, Гары прайшоў за Джыні у яе пакой.

Ён яшчэ ніколі там не быў. Ён быў маленькі, але светлы. На адной сцяне вісеў вялікі плакат Вядуній, а на іншай — фатаграфія Гвеног Джонс, капітана каманды па Квідытчу, якая складаецца толькі з ведзьмаў. Стол стаяў у расчыненага акна, з якога было відаці пляцоўку, на якой калісьці ён з ёй, Ронам і Герміёнай гуляў у Квідытч двое на двое, а зараз там быў вялікі беласнежны шацер. Сцяг на яго верхавіне быў на адным узроўні з акном Джыні.

Джыні паглядзела прама ў твар Гары, глыбока ўдыхнула і сказала:

— Віншую з семнаццацігоддзем.

— Так… дзякуй.

Яна спакойна глядзела на яго; ён, зрэшты, знаходзіў вельмі складаным паглядзець у адказ, для яго гэта была тое ж, што глядзець на яркае святло.

— Добры краявід, — сказаў ён, паказваючы ў акно.

Яна праігнаравала гэтую фразу. Ён яе не вініў.

— Я не ведала, што табе падарыць, — сказала яна.

— Ды не трэба было нічога дарыць.

І гэта яна пакінула без увагі.

— Я не ведала, што будзе карысным. Нічога вялікага, што ты б не змог панесці.

Ён зірнуў на яе. Яна не плакала; гэта было адной з тых дзіўных рэчаў у Джыні, яна рэдка плакала. Гары падумаў, што, мусіць, Шэсць братоў паўплывалі на яе так.

Яна падышла бліжэй.

— І я падумала, што мне хочацца падарыць табе напамінак ад сабе, раптам ты сустрэнеш якую-небудзь Вейлу пасля таго, як скончыш то, чым збіраешся заняцца.

— Сапраўды кажучы, я думаю, верагоднасць спатканняў будзе вельмі невялікая.

— Гэта тое, што я жадала пачуць, — прашаптала яна, а затым яна цалавала яго так, як не цалавала ніколі, і Гары адказаў на пацалунак, і гэта было ў сто разоў лепш Агністага Віскі; яна адна была чымсці сапраўдным ва ўсім міры, гэтая Джыні, і ён адчуваў яе, калі адна яго рука ляжала на яе спіне, а іншая ўпляталася ў яе салодкія валасы…

Дзверы расхінуліся за імі і яны адскочылі сябар ад сябра.

— Ой, — шматзначна сказаў Рон, — выбачце.

— Рон! — Герміёна аказалася прама за ім, трохі задыхаўшыся.

Запанавала нацягнутая цішыня, затым Джыні ціхім роўным голасам вымавіла:

— Што ж, у любым выпадку, з Днём нараджэння, Гары.

Вушы Рона былі пунсовымі, Герміёна выглядала ўсхваляванай. Гары хацелася ляпнуць дзвярыма ім у твары, бо было такое адчуванне, што, калі дзверы адчыніліся, у пакой уварваўся халодны скразьняк, і яго светлы момант лопнуў, як мыльная бурбалка. Усе прычыны, каб скончыць узаемаадносіны з Джыні, трымацца воддаль, здавалася, праніклі ўнутр пакоя разам з Ронам, і ўся шчаслівая бесклапотнасць адразу знікла.

Ён глядзеў на Джыні, жадаючы што-небудзь сказаць, хаця наўрад ці ён ведаў — што, але яна адвярнулася ад яго. Ён падумаў, што яна, магчыма, гэтым разам паддалася слязам. Ён не мог нічога зрабіць, каб супакоіць яе ў прысутнасці Рона.

— Убачымся пазней, — прамовіў ён і накіраваўся за астатнімі з спальні.

Рон спусціўся ўніз і выйшаў у двор праз усе яшчэ напоўненую людзьмі кухню, Гары ішоў у адным з ім тэмпе,а Герміёна, выглядаўшая спужанай, адзінока цягнулась ззаду. Як толькі яны дасягнулі адасобленага свежаскошанага траўніку, Рон накінуўся на Гары:

— Ты кінуў яе. Што ж ты робіш зараз, здзекваешся з яе?

— Я не здзекваюся з яе, — адказаў Гары ў той час, як Герміёна дагнала іх.

— Рон…

Але Рон падняў руку, каб яна замаўчала.

— Яна пакутвала, калі ты абразіў яе…

— Я таксама пакутваў. Ты ведаеш, чаму я спыніў гэта, і што гэта было не таму, што я так захацеў.

— Так, але зараз ты абдымаеш і цалуеш яе, і яна зноў спадзяецца на ўваскрашэнне сваіх спадзяванняў…

— Яна не ідыётка, яна ведае, што гэта немагчыма, яна ж не чакае, што мы… уступім у шлюб ці…

Калі Гары казаў гэта, у яго галаве ўзнік яскравы малюнак Джыні ў белай сукенцы, і што яна выходзіць замуж за высокага непрыемнага чужака без аблічча.

На імгненне гэта ўкалола яго: яе будучыня была свабоднай і нічым не абцяжаранай, у той час як ён не бачыў наперадзе нічога, акрамя Вальдэморта.

— Калі ты будзеш працягваць даваць ёй шанц, ты…

— Гэтага больш не здарыцца, — рэзка сказаў Гары. Дзень быў бязвоблачны, але ён адчуваў сябе так, быццам сонца раптам зайшло. — Добра?

Рон выглядаў напалову абураным, напалову сонным, ён пахіліўся наперад і назад, затым вымавіў:

— Тады добра, выдатна, гэта.. так.

У застаўшыся час Джыні не шукала больш сустрэчы з Гары, ні позіркам, ні жэстамі не паказваючы, што ў пакоі ў іх было нешта большае за ветлівую размову. Як бы там ні было, прыезд Чарлі стаў палёгкай для Гары. Калі місіс Уізлі пасадзіла Чарлі ў крэсла, грозна падняла палачку і аб’явіла, што яму трэба як след пастрыгчыся, Гары засмяяўся і адцягнуў увагу ад праблем.

Паколькі кухня Нары не вытрамала б святочнай вячэры ў гонар дня Нараджэння Гары, яшчэ перад прыездам Чарлі, Люпіна, Тонкс і Хагрыда некалькі сталоў былі пастаўлены ў лінію ў садзе. Фрэд і Джордж начаравалі шмат фіялетавых ліхтарыкаў, упрыгожаных вялікай лічбай семнаццаць, каб тыя віселі ў паветры над гасцямі. Дзякуючы старанням місіс Уізлі, рана Джорджа была акуратнай і чыстай, але Гары яшчэ не прызвычаіўся да цёмнай дзіркі з аднаго боку яго галавы, нягледзячы на вялікую колькасць жартаў блізнятаў пра гэта.

Герміёна прымусіла фіялетавыя і залатыя стужкі вырывацца з канца яе палачкі і па-мастацку апускацца на дрэвы і кусты.

— Прыгожа, — сказаў Рон, калі з апошнім узмахам палачкі Герміёна афарбавала лісце крабавай яблыні ў залаты колер. — У цябе сапраўды ёсць густ да такога рода рэчаў.

— Дзякуй, Рон! — адказала Герміёна, якая выглядала адначасова задаволена і крыху збянтэжана.

Гары адвярнуўся, з усмешкай адзначыўшы, што абавязкова знойдзе раздзел пра кампліменты, як толькі ў яго з’явіцца час для падрабязнага вывучэння яго Дванаццаці беспамылковых спосабаў прывабліваць ведзьмаў, ён сустрэўся поглядам з Джыні і ўсміхнуўся ён, але адразу ж успомніў абяцанне, якое даў Рону, і паспешна распачаў гаворку з мёсью Дэлякурам.

— Дарогу, дарогу! — нараспеў прамовіла місіс Уізлі, праходзячы праз вароты з велізарным, памерам з мяч для пляжнага валейбола Снітчам, які вісеў перад ёю. Праз секунду Гары зразумеў, што гэта — яго святочны торт, які місіс Уізлі падтрымлівала пры дапамозе чароўнай палачкі, баючыся ісці з ім па няроўнай зямле. Калі торт нарэшце прызямліўся ў сярэдзіне стала, Гары сказаў:

— Выглядае цудоўна, місіс Уізлі.

— О, гэта дробязі, дарагі, — сказала яна лагодна. За яе спінай Рон падняў вялікі палец угору і вымавіў:

— Добры торт…

Да сямі гадзін прыбылі ўсе госці, суправаджаемыя Фрэдам і Джорджам, якія чакалі іх у канцы сцяжынкі. Хагрыд аддаў пашану моманту, надзеўшы самае лепшае — страшэнны калматы карычневы касцюм. Хаця Люпін усміхнуўся, калі паціскаў руку Гары, той заўважыў, што ён задаваўся вельмі нешчаслівым. Гэта было дзіўна: Тонкс, наадварот, выглядала проста шыкоўна.

— З днём Нараджэння, Гары! — усклікнула яна, крэпка абдымаючы яго.

— Семнаццаць…. эх! — вымавіў Хагрыд, прымаючы ад Фрэда чарку віна памерам з вядро. — Шэсць гадоў прайшло з тае пары, Гары, ты памятаеш гэта?

— Не вельмі добра, — адказаў Гары, усміхаючыся яму. — ты, здаецца выбіў пярэднія дзверы, начараваў Дадлі свінячы хвост і сказаў, што я чараўнік?

— Я прапушчу дэталі, — фыркнуў Хагрыд. — Усе добра, Рон, Герміёна?

— У нас усё цудоўна, — адказала Герміёна. — А як ты?

— Хм, нядрэнна. Я быў заняты, у нас з’явілася некалькі навароджаных аднарогаў. Я пакажу табе, калі ты вернешся.

Гары ўхіліўся ад поглядаў Рона і Герміёны, пакуль Хагрыд корпаўся ў кішэні.

— Вось. Гары… не ведаў, што табе падараваць, але потым успомніў пра гэта. — Ён выцягнуў невялікі, крыху пацерты мяшэчак, завязаны доўгім шнурком, па ўсёй бачнасці прызначаны для таго, каб насіць на шыі. — Асліная скура. Сюды можна схаваць усё, што заўгодна і ніхто, акрамя гаспадара не зможа нічога з яго выцягнуць. Яны вельмі рэдкія.

— Дзякуй, Хагрыд.

— Дробязі, — сказаў Хагрыд і махнуў сваёй рукой, памерам з крышку ад мусарнай скрыні. — А вось і Чарлі! Ён мне заўсёды падабаўся… Гэй! Чарлі!

Чарлі наблізіўся, сумна праводзячы рукой па сваёй новай, бесчалавечна кароткай шавялюры. Ён быў ніжэйшы за Рона, каржакаваты, з мноствам апёкаў і драпінаў на мускулістых руках.

— Прывітанне, Хагрыд, як справы?

— Даўно хацеў напісаць табе. Як Норберт?

— Норберт? — засмяяўся Чарлі. — Нарвежскі грэбнехвост? Зараз мы клічам яе Нарберта.

— Што?.. Норберт — дзяўчынка?

— О так! — адказаў Чарлі.

— Як ты гэта зразумеў? — спытала Герміёна.

— Яны больш злобныя. — адказаў Чарлі. Ён паглядзеў на сваю шавялюру і ягоны голас задрыжэў. — Хачу, каб бацька паспяшыў прыйсці сюды. Мама становіцца нярвовай.

Усе паглядзелі на місіс Уізлі. Яна спрабавала размаўляць з мадам Дэлякур, але ўвесь час паглядала на вароты.

— Я думаю, мы лепш пачнем без Артура. — голасна прамовіла яна праз некалькі імгненняў да ўсіх, хто сядзеў у садзе. — Магчыма, ён затрымаўся на…. Вой…

Усе пабачылі гэта адначасова: рысу святла, якая пачала кружыцца над дваром і сталом, дзе яна стала танчэйшай, пераўтварылася ў светла-срэбную ласку, якя ўскочыла на заднія лапы і прамовіла голасам містара Уізлі:

— Міністр Магіі ідзе са мною.

Патронус знік у паветры, пакідаючы сям’ю Флер здзіўлена ўтаропіўшыміся на месца яго знікнення.

— Мы не павінны былі быць тут. — зараз жа сказаў Люпін. — Гары… прабач… я растлумачу другім разам. Ён узяў Тонкс за руку і павёў за сабой, яны дасягнулі плоту, залезлі на яго і зніклі з вачэй. Місіс Уізлі выглядала сканфужана.

— Міністр… але чаму? Я не разумею…

Але на абмеркаванне не было часу: секундай пазней містар Уізлі ўзнік з паветра каля варотаў разам з Руфусам Скрымджарам, якога лёгка было пазнаць па капне сядых валасоў.

Двое прыбыўшых прайшлі праз двор да саду і залітаму ззяннем ліхтарыкаў сталу, дзе ўсе маўкліва назіралі за іх набліжэннем. Калі Скрымджар уступіў у асветлены прамежак, Гары заўважыў, што ён выглядае нашмат больш старым, чым у мінулую іх сустрэчу, хударлявы і пануры.

— Прабачце за ўмяшанне, — прамовіў Скрымджар, дакульгаўшы да стала. — Асабліва таму, што я прыйшоў на свята без запрашэння.

Яго вочы на імгненне затрымаліся на велізарным торце ў выглядзе Снітча.

— Самыя найлепшыя пажаданні.

— Дзякую, — адказаў Гары.

— Мне трэба пагаварыць з табой сам-насам, — працягнуў Скрымджар. — Таксама, як і з містарам Рональдам Уізлі і міс Герміёнай Грэйнджэр.

— З намі? — здзіўлена перапытаў Рон. — Чаму з намі?

— Я раскажу вам гэта ў больш зацішным месцы. Ці ёсць тут такое месца? — патрабавальна звярнуўся ён да місіс Уізлі.

— Так, вядома, — адказала місіс Уізлі, вяглядаючы нярвовай. — Гэта, м-м.. гасціная, чаму б не выкарыстаць яе?

— Ты можаш правесці нас, — павярнуўся Скрымджар да Рона. — Няма ніякай неабходнасці суправаджаць нас, Артур.

Гары ўбачыў, як місіс Уізлі абмянялася заклапочаным поглядам з містэрам Уізлі, калі ён, Рон і Герміёна ўсталі.

Пакуль яны моўчкі вярталіся ў дом, Гары ведаў, што астатнія думалі тое ж самае, што і ён: Скрымджар, відаць, якімсьці чынам даведаўся, што яны ўтраіх планавалі кінуць Хогвартс.

Скрымджар не казаў ні слова, калі яны праходзілі праз знаходзячуюся ў беспарадку кухню ў гасціную Нары. Хоць сад быў напоўнены мяккім залатым вячэрнім святлом, у доме было ўжо цёмна, на ўваходзе Гары рэзка ўзмахнуў палачкай у бок масляных ламп, і яны асвяцілі занядбаны, але ўтульны пакой.

Скрымджар прысеў на праціснутае крэсла, якое звычайна займаў містар Уізлі, прымушаючы Гары, Рона і Герміёну разам уціснуцца ў канапу. Пасля гэтага Скрымджар загаварыў:

— У мяне ёсць некалькі пытанняў да вас траіх, і я думаю, што будзе лепш, калі я задам іх вам асобна. Калі вы абое, — ён указаў на Гары і Герміёну, — зможаце пачакаць наверсе, я пачну з Рональда.

— Мы нікуды не пойдзем, — сказаў Гары ў той час, як Герміёна энергічна кіўнула галавой. — Вы можаце размаўляць з намі разам або ні з кім.

Скрымджар кінуў на Гары халодны ацэньваючы погляд. Гары здалося, што міністр задумаўся, ці варта праяўляць адкрытую варожасць у адказ так рана.

— Добра, тады пагаварым разам, — адказаў ён, паціснуўшы плячыма. Ён пракашляўся і працягнуў. — Я тут, упэўнены, вы гэта ведаеце, у сувязі з завяшчаннем Альбуса Дамблдора.

Гары, Рон і Герміёна паглядзелі адзін на аднаго.

— Нечаканасць, відавочна! Вам не паведамілі, што Дамблдор нешта вам пакінуў?

— Н… нам усім? — перапытаў Рон. — Мне і Герміёне таксама?

— Так, усім ва…

Але Гары спыніў яго:

— Дамблдор памёр каля месяца таму. Чаму ж перадача таго, што ён пакінуў, заняла столькі шмат часу?

— Ды няўжо гэта не ясна? — кінула Герміёна, перш чым Скрымжар паспеў адказаць. — Яны хацелі вывучыць тое, што ён нам пакінуў. У вас не было ніякіх правоў на гэта! — калі яна гаварыла, яе голас злёгку дрыжаў.

— У мяне былі ўсе правы, — спакойна вымавіў Скрымжар. — дэкрэт аб Апраўданай Канфіскацыі дае Міністру права канфіскаваць падозра…

— Гэты закон быў створаны, каб папярэдзіць выкарыстанне цёмных артэфактаў чараўнікамі! — працягнула атаку Герміёна. — А Міністр, здаецца, знайшоў відавочны доказ таго, што ўласнасць памёршага нелегальная, перш чым перадаваць яе! І вы распавядаеце мне, што вы думалі, што Дамблдор спрабаваў перадаць нам нешта праклятае?

— Вы плануеце зрабіць кар’еру ў Магічным Праве, міс Грэйнджэр? — спытаў Скрымджар.

— Не, ні ў якім разе, — рэзка запярэчыла Герміёна. — Наадварот, я спадзяюся зрабіць дзеля свету нешта добрае!

Рон засмяяўся. Вочы Скрымджара імгненна паглядзелі на Рона і зваротна, калі Гары загаварыў:

— Такім чынам, чаму вы вырашылі дазволіць нам атрымаць гэтыя рэчы зараз? Не змаглі прыдумаць прычыну, каб пакінуць іх?

— Не, таму што прайшоў трыццаць адзін дзень! — выпаліла Герміёна. — Яны не могуць трымаць аб’екты больш гэтага тэрміна, калі не дакажуць. што яны з’яўляюцца небяспечнымі. Верна?

— Вы скажаце, што вы былі блізкія Дамблдору, Рональд? — звярнуўся Скрымджар да Рона, ігнаруючы выпад Герміёны.

Рон выглядаў здзўлена.

— Я? Не…. не зусім… Наогул, Гары заўсёды быў тым…

Рон паглядзеў спачатку на Гары, потым на Герміёну, акая адарыла яго злобным поглядам “лепш— замаўчаць— адразу”, але ўдар ужо быў нанесены: Скрымджар выглядаў так, быццам пачуў тое, што чакаў і жадаў пачуць. Ён як драпежная птушка накінуўся на адказ Рона:

— Калі вы не былі блізкія Дамблдору, як вы растлумачыце той факт, што ён упамянуў вас ў сваім завяшчанні? Ён зрабіў выключна мала асабістых запытаў. Большасць яго ўласнасці — прыватная бібліятэка, магічныя прылады і іншыя асабістыя збяражэнні былі пакінутыя Хогвартсу. Чаму, вы думаеце, вас вылучылі?

— Я не… — пачаў Рон. — Я… Калі я сказаў, што мы не былі блізкія… Я маю на ўвазе, я думаю, што я яму падабаўся…

— Ты скромнічаеш, Рон, — перапыніла яго Герміёна. — Даблдор быў захоплены табой.

Гэта пераламляла праўду: наколькі Гары ведаў, Рон і Дамблдор ніколі не заставаліся сам-насам, а прамы кантакт паміж імі быў малаважным. Тым не менш. не падобна было, каб Скрымджар слухаў. Ён апусціў руку ў мантыю і выняў мяшок са шнурком надта большага памеру чым той, што Хагрыд падарыў Гары. З яго ён выняў скрутак пергаменту, які ён разгарнуў і зачытаў:

— “Апошняя Воля і Запавет Альбуса Персільваля Вульфрыца Браяна Дамблдора…” так, вось тут… “Рональду Біліюсу Уізлі я пакідаю свой Дэлюмінатар, з надзеяй, што ён будзе памятаць пра мяне, выкарыстаючы яго”.

Скрымдджар выняў з торбы прадмет, які Гары ўжо бачыў раней: ён быў падобны на срэбную запальніцу, але меў, як ён ведаў, уласцівасць высмоктваць святло ў зоне дзеяння і вяртаць яго простай пстрычкай. Скрымджар нахіліўся наперад і перадаў дэлюмінатар Рону, які ўзяў яго і пакруціў дрыготкімі пальцамі.

— Гэта каштоўны прадмет, — сказаў Скрымжар, аглядаючы Рона. — Ён нават можа быць адзіным. Вядома, гэта ўласнае вынаходства Дамблдора. Чаму ж ён пакінуў табе такі рэкі прадмет?

Рон збянтэжана пакруціў галавой.

— Дамблдор, мабыць, вывучыў тысячы студэнтаў, — упарта працягваў Скрымджар. — З іх ён успамянуў у сваім завяшчанні толькі вас траіх. Чаму? Для чаго, ён думаў, вы будзеце выкарыстаць Дэлюмінатар, містэр Уізлі?

— Выключаць святло, я мяркую, — прамармытаў Рон. Што яшчэ я магу рабіць з яго дапамогай?

У Скрымджара, відавочна, не было ніякіх здагадак. Ён яшчэ на імгненне пакрывіўся на Рона, затым звярнуўся а завяшчання Дамлдора….

— “Міс Герміёне Джын Грэйнджэр я пакідаю сваю копію “Баек Барда Бідла”, у надзеі, што яна знойдзе гэтую кнігу забаўляльнай і павучальнай”.

На гэты раз Скрымджар выцягнуў з мяшэчка невялікую кнігу, якая выглядала такой жа старажытнай, як і Сакрэты Цёмнага Мастацтва наверсе. Яе вокладка была запэцканая і месцамі адслойвалася. Герміёна бязмоўна прыняла яе ад Скрымджара.

Яна паклала кнігу на калені і пачала пільна ўглядацца ў яе. Гары ўбачыў, што загаловак быў напісаны рунамі, ён ніколі не спрабаваў навучыцца іх чытаць. Пакуль яна глядзела, слёзы расцякаліся па ціснёных знаках.

Чаму, вы думаеце, Дамблор пакінуў вам гэтую кнігу, міс Грэйнджэр? — усё так жа спакойна спытаў Скрымджар.

— Я… я ведаю, ён любіў кнігі, — сказала Герміёна высокім голасам, абціраючы вочы рукавом.

— Чаму менавіта гэтую канкрэтную кнігу?

— Я не ведаю. Пэўна ён думаў, што яна мне спадабаецца.

— Вы калі-небудзь абмяркоўвалі коды або якія-небудзь сродкі перадачы сакрэтных паведамленняў з Дамблдорам?

— Не, я не абмяркоўвала, — адказала Герміёна, усё яшчэ возячы рукавом па вачах. — І калі Міністр не знайшоў ніякіх схаваных кодаў у гэтай кнізе за трыццаць адзін дзень, то я сумняваюся, што смогу.

Яна прыглушыла ўсхліп. Яны былі так цесна прыціснытыя адзін аднаму, што Рон з цяжкасцю выцягнуў руку і паклаў яе на плячо Герміёне. Скрымджар зноў вярнуўся да завяшчання:

— “Гары Джэймсу Потэру”, — пасля гэтых слоў усё унутры Гары напоўнілася нечаканым хваляваннем. — “Я пакідаю Снітч, злоўлены ім у першым матчы па Квідытчу ў Хогвартсе, як нагадванне аб заслугах непахіснасці і мастэрства.”

Калі Скрымжар выняў невялікі залаты мяч, памерам з грэцкі арэх, серабрыстыя крылцы якога слаба трапяталі, Гары адчуў палягчэнне.

— Чаму Дамблдор пакінуў табе гэты Снітч? — спытаў Скрымджар.

— Я не ведаю, — парыраваў Гары. — Па тых прычынах, якія вы толькі што прачыталі, я мяркую… каб нагадаць мне, што ўсяго можна дасягнуць, калі ўпарта… спрабаваць… і ўсё ў такім духу.

— У такім выпадку, ты лічыш, што гэта быў усяго толькі сімвалічны падарунак на памяць?

— Я так думаю, — адказаў Гары. — Чым яшчэ гэта можа быць?

— Я задаю гэтае пытанне па канкрэтнай прычыне, — прамовіў Скрымджар, падсоўваючы сваё крэсла крыху бліжэй да канапы. На вуліцы апускалася змярканне, за вокнамі над загароджай высілася прывідна-белая завеса смугі. — Я заўважыў, што твой святочны торт зроблены ў форме Снітча. Чаму?

Герміёна іранічна засмяялася:

— О так, гэта не можа быць упамінаннем таго факту, што Гары — цудоўны Паляўнічы — гэта занадта проста, — вымавіла яна. — Вядома, у ім павінна быць сакрэтнае пасланне ад Дамблдора, якое схавалі ў цукровай глазуры!

— Я не думаю што ў цукровай глазуры нешта схавана, — хмура адказаў Скрымжар. — але сам Снітч з’яўляецца добрым месцам для захоўвання невялікага прадмета. Я ўпэўнены, вы ведаеце чаму.

Гары пажаў плечамі, Герміёна, паміж тым, адказала: Гары падумаў, што аказваць на пытанні правільна было яе глыбока ўкараніўшайся звычкай, і толькі таму яна не магла падушыць жаданне:

— Таму што ў Снітча ёсць памяць да дакранання, — выказалася яна.

— Што? — адначасова спыталі Гары і Рон, якія лічылі веы Герміёны аб Квідытчу малаважнымі.

— Верна, — ухваляльна адказаў Скрымджар. — Да выкарыстання, Снітч не бяруць голымі рукамі, нават той, хто яго вырабляе носіць пальчаткі. На ім ляжыць заклён, па якім можна вызначыць, хто першы ўзяў яго рукой, у выпаку спрэчнага захопу. Гэты Снітч, — ён падкінуў малюсенькі залаты мяч, — запомніў тваё дакрананне. І мне падаецца, што Дамблор, які меў вялізный магічны вопыт, нягледзячы на яго недахопы, магчыма палепшыў магію гэтага Снітча так, што ён адчыніцца толькі для цябе.

Сэрца Гары стала біцца хутчэй. Ён быў упэўнены ў правасці Скрымджара. Як ён мог пазбегнуць дакранання да Снітча голымі рукамі перад Міністрам?

— Ты маўчыш, — працягнуў Скрымджар. — Магчыма, ты ведаеш, што ўтрымлівае ў сабе Снітч?

— Не, — адказаў Гары, усё яшчэ думаючы над тым, як, не дакрануўшыся да Снітча, стварыць бачнасць гэтага. Калі б ён толькі ведаў Аклюменцыю, па сапраўднаму ведаў, ён змог бы прачытаць думкі Герміёны: ён мог практычна ўчуць свіст яе мозгу каля сябе.

— Вазьмі яго, — ціха вымавіў Скрымджар.

Вочы Гары сустрэліся з жоўтымі вачамі Міністра, і ён ведаў. што ў яго не застаецца ніякага выбару, акрамя як падпарадкавацца. Ён працягнуў руку, Скрымджар зноў нахіліўся наперад і, павольна і асцярожна, паклаў Снітч на далонь Гары.

Нічога не адбылося. Як толькі пальцы Гары самкнуліся на Снітчу, яго стомленыя крылы злёгку зрыгануліся і супакоіліся. Скрымджар, Рон і Герміёна працягвалі глядзець на схаваны ў руках мяч, усё яшчэ спадзяючыся, што ён можа неяк змяніцца.

— Гэта было драматычна, — стрымана вымавіў Гары.

Рон і Герміёна засмяяліся.

— Тады гэта ўсё, ці не так? — працягнула Герміёна, спрабуючы прыпадняцца з канапы.

— Не зусім, — хмыкнуў Скрымджар, чый настрой, здаецца, сапсаваўся. — Дамблдор завяшчаў табе другі прадмет, Потэр.

— Што гэта? — спытаў Гары са зноў павялічваючымся хваляваннем.

— Меч Годрыка Грыфіндора, — адказаў Скрымджар.

Герміёна і Рон скамянелі. Гары азірнуўся ў пошуках дэкарыраванага рубінамі эфеса, але Скрымджар не выняў меч з скуранога мяшка, які ў дадзеным выпадку здаваўся занадта маленькім для яго.

— Так дзе ён? — падозрана ўдакладніў Гары.

— Нажаль, — Скрымджар, здавалася, усміхнуўся, — меч не прыналежыў Дамблдору, каб яго раздаваць. Меч Годрыка Грыфіндора з’яўляецца важным артэфактам і, як такі, прыналежыць…

— Прыналежыць Гары! — скончыла за яго фразу Герміёна. — Меч выбраў яго, Гары яго выцягнуў, ён яго выцягнуў з Капелюша-Размелькавальніка.

— Гэта не робіць яго вашай асабістай уласнасцю, містэр Потэр, што б не вырашыў Дамблдор, — Скрымджар пачасаў дрэнна выгаленую шчаку, разглядаючы Гары. — У адпаведнасці з дакладнымі гістарычнымі крыніцамі, меч можа быць падараваны толькі любому сапраўднаму прастаўніку сям’і Грыфіндораў. Чаму, ты думаеш…

— Дамблдор жадаў даць мне меч? — скончыў Гары, спрабуючы стрымліваць сябе. — Магчыма, ён меркаваў, што той будзе глядзецца ў мяне на сцяне.

— Гэта не жарт, Потэр! — зарыкаў Скрымджар. — Ці было гэта таму, што Дамблдор верыў, што толькі меч Годрыка Грыфіндора можа перамагчы Спадаемцу Слізэрына? Жадаў ён даць цябе гэты меч, Потэр, таму што верыў, як і шматлікія, што ты — адзіны, каму прызначана знішчыць Сам-Ведаеш-Каго?

— Цікавая тэорыя. — Сказаў Гары. — А хоць хтосьці наогул спрабаваў усадзіць меч у Вальдэморта? Можа быць, Міністру варта адправіць на гэта сваіх людзей, замест таго, каб згубляць час, трыбушачы Дэлюмінатары або пакрываць тых, хто уцёк з Азкабана. Дык вось, што вы робіце, Міністр, зачыніўшыся ў сваім кабінеце, спрабуеце адчыніць Снітч? Людзі паміраюць — я ледзь не стаў адным з іх — Вальдэморт пераследваў мяне праз тры краіны, ён забіў Вар’яцкага Вока Аластара Мудзі, але я не пачуў ні слова аб гэтым з Міністэрства, так жа? І вы ўсё яшчэ чакаеце, што мы будзем супрацоўнічаць з вамі!

— Ты зайшоў занадта далёка! — закрычаў Скрымджар, устаючы з крэсла. Гары таксама ўскочыў на ногі. Скрымджар набілзіўся а Гары і рэзка тыкнуў яго ў грудзі канцом палачкі: у Гары на футболцы з’явілася дзірка, падобная на след затушанай цыгарэты.

— А-а-а! — закрычаў Рон, выскокваючы і паднімаючы сваю чароўную палачку, але Гары спыніў яго:

— Не! Ты ж не жадаеш даваць яму падставу, каб арыштаваь нас?

— Запомніце, што вы не ў школе! — працадзіў Скрымджар, цяжка дыхаючы Гары ў твар. — Запомніце, што я — не Дамблдор, які прабачаў вашу фанабэрыстасць і непакорства. Ты можаш насіць гэты шнар, як карону, Потэр, але семнаццацігадовы юнак не мае права казаць мне, як выконваць маю працу! Спадзяюся, на гэты раз ты наўчыўся хоць якой-небудзь павазе!

— У гэты раз вы яе зарабілі, — кінуў Гары.

Падлога задрыжэла, пачуўся гук хуткіх крокаў, затым дзверы ў гасціную адчыніліся, і містэр і місіс Уізлі ўбеглі ў пакой.

— Мы… Мы падумалі… мы чулі… — пачаў містэр Уізлі, вельмі занепакоены, убачыўшы Гары і міністра, якія стаялі нос да носу.

— Гучныя галасы, — з задышкай закончыла місіс Уізлі.

Скрымджар адышоў на пару крокаў ад Гары, утаропіўшыся на дзірку, якую ен зрабіў у яго футболцы. Здавалася, ён шкадаваў аб тым, што выйшаў з сябе.

— Гэта… нічога… — прарычэў ён. — Я… шкадую аб вашым дачыненні. — Ён яшчэ раз паглядзеў акурат Гары ў твар. — Здаецца, вы думаеце, што міністр не жадае таго, чаго вы — роўна як і Дамблдор — жадаеце. Мы павінны працаваць разам.

— Мне не падабаюцца вашы метады, міністр, — вымавіў Гары. — Вы памятаеце?

Ён зноў падняў правую руку і паказаў Скрымджару шнар на далоні, які ўсё яшчэ здаваўся белым — надпіс “Я не павінен ілгаць”. Выраз твару Скрымджара згрубеў. Ён моўчкі павярнуўся і пакульгаў з пакою. Місіс Уізлі паспяшалася за ім, Гары пачуў, як яны спыніліся каля задніх дзвераў. Праз хвіліну ці каля таго, яна паклікала: “Ён пайшоў!”

— Чаго ён хацеў? — спытаў містэр Уізлі, аглядаючы Гары, Рона і Герміёну, пакуль місіс Уізлі вярталася да іх.

— Даць нам тое, што Дамблдор нам пакінуў, — адказаў Гары. — Яны толькі што адкрылі змест яго завяшчання, толькі зараз.

Звонку ў садзе, за сталамі, тры прадметы, якія Скрымджар даў ім, перадаваліся з рук у рукі. Усе здзіўляліся Дэлюмінатару і Байкам Барда Бідла і смуткавалі з таго факта, што Скрымджар адмовіўся перадаць меч, але ніхто не мог выказаць здагадку, чаму Дамблдор пакінуў Гары стары Снітч. Калі містэр Уізлі даследваў дэлюмінатар трэці або чацверты раз, місіс Уізлі асцярожна сказала:

— Гары, дарагі, усе вельмі галодныя. Мы не хацелі пачынаць без цябе. Магу я падаць вячэру?

Усе елі дастаткова хутка, і пасля паскораных спеваў “З днём Нараджэння” і пажырання торта вечарынка скончылася. Хагрыд, які быў запрошаны на заўтрашняе вяселле, але быў занадта вялізным, каб спаць у перанаселенай Нары, сабраў для сябе падстрэшак у суседнім полі.

— Сустрэнемся наверсе, — шапнуў Гары Герміёне, калі яны дапамагалі місіс Уізлі прыводзіць сад у нармалёвы стан. — Калі ўсе заснуць.

Уверсе на гарышчы Рон даследваў свой дэлюмінатар, а Гары напоўніў мяшэчак Хагрыда з аслінай скуры не золатам, а тымі рэчамі, якія ён вельмі шанаваў, сярод іх былі карта Марадзёраў, асколак зачараванага люстэрка Сірыюса і медальён Р.А.Б. Ён прутка зацягнуў шнурок і павесіў мяшэчак на шыю, затым прысеў, трымаючы ў руках стары снітч і разглядаючы яго крылцы, якія вольна трапяталі. Нарэшце Герміёна пастукала ў дзверы і на дыбачках пракралася ўнутр.

— Муфіята. — прашаптала яна, махаючы палачкай у кірунку лесвіцы.

— Я думаў, ты не ўхваляеш гэты заклён, — усміхнуўся Рон.

— Поры змяняюцца. — іранічна сказала Герміёна. — Такім чынам, пакажы нам гэты Дэлюмінатар.

Рон адрэагаваў імгненна. Утрымліваючы яго перад сабою, ён пстрыкнуў у яго. Адзінокая лямпа, запаленая імі, маментальна патухла.

— Сэнс у тым, — прашаптала Герміёна ў цемры. — Што мы маглі атрымаць тое ж самае, выкарыстаючы Перувійскі Парашок Сталых Працемкаў.

Раздалася ціхая пстрычка, і шар святла з лямпы вярнуўся да столі і зноў запаліўся.

— Усёткі, гэта цудоўна! — сказаў Рон трохі апраўальна. — Чаму ж тады яны гавораць, што Дамблдор вынайшаў яго самастойна?!

— Я ведаю, я ўпэўнена, што ён не выдзяліў бы цябе ў сваім завяшчанні толькі для таго, каб дапамагчы табе выключаць святло!

— Ты думаеш, ён ведаў, што Міністр канфіскуе яго завяшчанне і даследуе ўсё, што ён нам пакінуў? — спытаў Гары.

— Безумоўна! — упэўнена адказала Герміёна. — Ён мог сказаць у сваім завяшчанні, чаму пакідае нам гэтыя рэчы, але гэтае завяшчанне нічога не растлума…

— Чаму ён не мог даць нам падказку, калі быў жывы? — спытаў Рон.

— Ну, на самой справе, — збянтэжана вымавіла Герміёна, прагортваючы старонкі Баяк Барда Бідла, — калі гэтыя рэчы настолькі важныя, што праходзяць пад носам міністра, ён не здолеў вытлумачыць іх сэнс… калі толькі ён не з’яўляецца відавочным!

— Бо ён быў няправы, ці не так? — кінуў Рон. — Я заўсёды казаў, што ён быў крыху вар’ятам. Бліскучым і ўсё такое, але вар’ятам. Пакінуць Гары стары снітч — для чаго, чорт вазьмі, гэта было патрэбна?

— Я не ведаю, — збянтэжылася Герміёна, — Калі Скрымджар прымусіў цябе ўзяць яго, Гары, я была так упэўнена, што нешта здарыцца!

— Так, добра, — прамовіў Гары, яго пульс стаў мацнейшым, калі ён падняў Снітч пальцамі, — Але ж я як след не спрабаваў узяць яго перад Скрымджарам, ці не так?

— Што ты маеш на ўвазе? — здзівілася Герміёна.

— Снітч, які я злавіў у першым матчы па Квідытчу, — усміхнуўся Гары. — Няўжо ты не памятаеш?

Герміёна выглядала ашаломленай. Рон, наадварот, задыхаўся, хутка пераводзячы погляд з Гары на снітч і назад датуль, пакуль да яго не вярнуўлася здольнасць гаварыць:

— Гэта быў той снітч, які ты ледзь не пракаўтнуў!

— Менавіта так! — адказаў Гары, і з усё больш хуткім сэрдцабіццём, паклаў снітч у рот.

Ён не адчыніўся. Крушэнне надзей і горкае расчараванне пасяліліся ў сэрцы Гары. Ён апусціў залаты шар, але Герміёна закрычала:

— Надпіс! На ім надпіс! Глядзіце хутчэй!

Ён ледзь не выраніў снітч ад здзіўлення і хвалявання. Герміёна была права. Выгравіраваныя на гладкай залатой паверхні, дзе некалькі секунд таму не было нічога, пяць слоў былі напісаны тонкім касым почыркам, у якім Гары адразу пазнаў почырк Дамблдора:

“Я адчыняюся ў канцы”

Ён з цяжкасцю прачытаў іх, перад тым як словы ізноў выпарыліся.

— “Я адчыняюся ў канцы”… Што гэта павінна значыць?

Герміёна і Рон патрэслі галовамі з спустошаным выглядам.

— Я адчыняюся ў канцы… ў канцы… Я адчыняюся ў канцы...

Але колькі яны не паўтаралі словы, скланяючы іх на ўсе лады. Яны не змаглі вывудзіць з іх ні макулінкі новага сэнсу.

— І меч… — нарэшце сказаў Рон, калі яны спынілі спробы адгадаць значэнне надпісу на Снітчэ. — Чаму ён жадаў, каб ў Гары быў меч?

— І чаму ён не мог проста сказаць мне аб гэтым? — ціха спытаў Гары. — Я быў та, ён быў на сцяне яго кабінета падчас усіх нашых гутарак летась! Калі ён жадаў даць мне яго, чаму не даў мне тады?

Ён адчуў сябе так, быццам сядзеў на іспыце, з пытаннем, на якое ён павінен быў адказаць, з неўзаемным мозгам, які павольна думаў. Ці было нешта, што ён выпусціў у доўгіх гутарках з Дамблдорам летась? Ці павінен ён ведаць, што ўсё гэта значыла? Ці чакаў Дамблдор, што ён зразумее?

— Роўна як і гэтая кніга, — прамовіла Герміёна. — “Байкі Барда Бідла”… Ніколі не чулі аб іх?

— Ты ніколі не чула аб “Байках Барда Бідла”? — недаверліва перапытаў Рон. — Ты жартуеш, так?

— Не, я не жартую, — здзіўлена адказала Герміёна. — А ты ведаеш іх?

— Так, вядома я ведаю.

Гары, які паглядзеў на іх, стала пацешна. Та акалічнасць, што Рон чытаў кнігу, аб якой Герміёна не ведала, выглядала небывалым. Рон, разам з тым, быў здзіўлены іх здзіўленнем.

— О, спыніце! Усе старыя дзіцячыя гісторыі напісаны Бідлам. “Фантан Фенаменальнай Фартуны”, “Чараўнік і Гаршчок, як скача”, “Бэбіці Рэбіці і яе кудахчушчая нага”…

— Выбач? — перапытала Герміёна, залівабчыся смехам. — Што там было апошнім?

— Спыні… — збянтэжыўся Рон, недаверліва гледзячы на Гары і Герміёну. — Ты павінна была чуць аб Бэбіці Рэбіці…

— Рон, ты ж добра ведаеш, што я і Гары выхоўваліся магламі! — павучальна вымавіла Герміёна. — Мы не слухалі такіх гісторый, калі мы былі маленькімі, мы слухалі “Беласнежку і сем гномаў” і “Золушку”…

— Што гэта, апошняе, хвароба накшталт залатухі? — звярнуўся да іх Рон.

— Такім чынам, гэта дзіцячыя казкі? — Задала Герміёна зваротнае пытанне, ізноў нахіляючыся да рун.

— Так… — няўпэўнена адказаў Рон. — Я маю на ўвазе, тое, што я ўспамянуў, гэта ўсё — старыя казкі, якія напісаў Бідл. Але я не ведаю, як яны выглядаюць у першапачатковых версіях.

— Але я здзіўленая, чаму Дамблдор падумаў, што я павінна іх прачытаць?

Нешта ўнізе затрашчала.

— Напэўна, гэта ўсяго толькі Чарлі, мама зараз спіць, адмаўляецца нарасціць яму валасы зваротна. — нервова вымавіў Рон.

— Мы павінны класціся спаць, — прашаптала Герміёна. — Інакш заўтра мы будзем соннымі.

— Так. І жорсткае патройнае забойства, якое зрабіла маці жаніха, накладзе свой водціск на вяселле. Я патушу святло.

І ён яшчэ раз пстрыкнуў Дэлюмінатарам, калі Герміёна пакінула пакой.

VIII. Вяселле

На наступны дзень у тры гадзіны Гары, Рон, Фрэд і Джордж стаялі ля вялікага белага шатра, размешчанага ў фруктовым саду, чакаючы з’яўленні госцяў.

Гары выпіў вялізную колькасць Абяротнага Зелля і зараз быў як дзве кроплі вады падобны да рудага хлопчыка з суседняй вёскі Отэры Сэнта Кэтчпоўла, у якога Фрэд сцягнуў валасы пры дапамозе Закліквалага Загавора. Па плане, каб схаваць прысутнасць Гары на вяселлі, яго павінны былі прадставіць як "кузена Барні" незлічонай колькасці сваякоў Уізлі.

Усе чацвёра трымалі ў руках план рассаджвання госцяў, каб паказваць людзям, дзе яны сядзяць.

Гадзінай раней прыбыў цэлы натоўп афіцыянтаў у белых мантыях і музычны гурт ў залацістых куртках, усе зараз сядзелі непадалёк пад дрэвам. Гары бачыў, як адтуль час ад часу паднімаліся аблачыны блакітнага дыму.

Ззаду Гары, за ўваходам у шацёр, па абодвух баках пурпурнога дывана шэрагамі стаялі залацістыя крэслы.

Жэрды, якія падтрымлівалі шацёр, былі аплеценыя белымі і залатымі кветкамі. Фрэд і Джордж замацавалі вялізны звязак залатых балёнікаў над тым самым месцам, дзе Біл і Флёр вельмі хутка сталі б мужам і жонкай.

Знадворку, над травой і кустамі жывой загарадзі, гультаявата лёталі матылькі і пчолы. Гары было крыху не па сабе. Хлопчык, аблічча якога ён прыняў, быў трохі таўсцейшы за яго, і Гары было горача ў цеснай святочнай мантыі пад спякотным летнім сонцам.

— Калі ў мяне будзе вяселле, — сказаў Фрэд, адцягваючы каўнер. — Я не буду вазіцца з ўсёй гэтай лухтой. Можаце прыходзіць, у чым захочаце, ніякіх святочных мантый, а на маці я накладу Загавор Скоўвання на ўвесь час свята.

— З ранку яна паводзіла сябе не так ужо і жудасна, — сказаў Джордж. — Трошкі знервавалася, што Персі не прыйшоў, паплакала, але каму ён патрэбен. Божа, так, памкніцеся, прэч яны ідуць. Збірайцеся, вунь яны ідуць.

У далёкім боку саду пачалі з’яўляцца людзі ў яркай вопратцы. За некалькі хвілін утварыўся натоўп, які стаў прасоўвацца праз сад да святочнага шатра. Экзатычныя кветкі і чароўныя птушкі красаваліся на капялюшах ведзьмаў, а на гальштуках ведзьмакоў паблісквалі каштоўныя камяні. Гул усхваляваных галасоў раздаваўся ўсё гучней і гучней, заглушаючы гудзенне пчол, пакуль натоўп набліжаўся да шатра.

— Файна, здаецца, я заўважыў некалькі кузін Вейл, — сказаў Джордж, выцягваючы шыю, каб лепей разглядзець. — Ім запатрабуецца дапамога з нашымі ангельскімі звычаямі, я ім дапамагу…

— Не так хутка, Ваша Высакароднасць, — сказаў Фрэд і, прабраўшыся праз гурт ведзьмаў сярэдніх гадоў, ветліва пакланіўся двум сімпатычным францужанкам, — Permetiez moi to assister vous .

Дзяўчыны хіхікнулі і дазволілі Фрэду адвесці іх унутр.

Джорджу дасталіся ведзьмы сярэдніх гадоў, Рон стаў суправаджаць містэра Перкінса, старога сябра і калегу яго бацькі, а Гары дасталася пажылая пара, абодва практычна глухія.

— Чалом!, — пачуўся знаёмы голас, калі яны зноўку вышлі з шатра і сустрэлі Люпіна і Тонкс у чарзе да уваходу. У гонар цырымоніі дзяўчына стала бландынкай.

— Артур сказаў, што ты зараз у кудзерках. Выбач за ўчорашняе, — дадала яна шэптам, калі Гары правёў іх. — Міністэрства дрэнна ставіцца да пярэваратняў у музеі, і мы падумалі, што наша прысутнасць нічога добрага не дасць.

— Усё добра, я разумею, — адказаў Гары, звяртаючыся хутчэй да Люпіна, чым да Тонкс.

Люпін усміхнуўся ў адказ, але калі яны адвярнуліся Гары, заўважыў, што на яго твары ад журботнасці зноўку з’яўляюцца маршчыны. Ён не зразумеў, чаму, але разбірацца, у чым справа, не было часу. Хагрыд, як заўсёды, дадаў да падзеі ладную дзель хаосу: ён не зразумеўшы указанне Фрэда і замест спецыяльна павялічанага і ўмацаванага магіяй крэсла ў заднім шэрагу, сеў на звычайныя крэслы, цяпер пяцёра з якіх нагадвалі вялікую груду залатых запалак.

Пакуль спадар Уізлі выпраўляў шкоду, а Хагрыд прасіў выбачэнне ў кожнага, хто толькі слухаў яго, Гары паспяшаўся да ўваходу і сустрэў Рона разам з вельмі эксцэнтрычным чараўніком. Злёгку касавокі, з белымі валасамі да плечаў, якія нагадваюць цукровую вату, чараўнік быў у капялюшы, пэндзлік якога боўтаўся ў самога яго носу, і насіў ён мантыю колеру "вырві вока" жоўты. Дзіўны бліскучы кудмень у выглядзе трохкутнага вока, звісаў на залатым ланцужку з яго шыі.

— Ксенафіліюс Лавгуд, — вымавіў чараўнік, працягваючы руку Гары. — Мы з дачкой жывем адразу за ўзгоркам, і было так ласкава са боку сям’і Уізлі запрасіць нас на свята. Я думаю, вы знаёмыя з маёй дачкой Лунай? — запытаў ён Рона.

— Так. — Адказаў Рон. — А хіба яна не з вамі?

— Яна затрымалася ў гэтым выдатным садку, жадала павітацца з гномамі, іх тут столькі! Багата чараўнікоў нават і не здагадваюцца аб тым, чым мы можам навучыцца ў гэтых мудрых маленькіх гномаў або, калі назваць іх правільна, Гномікусаў Садовусаў.

— Нашы гномы ведаюць шэраг адборных лаянак, — сказаў Рон, — але я думаю, што гэтаму іх навучылі Фрэд з Джорджам.

Луна падбегла да Гары, калі ён вёў невялікі гурт ведзьмакоў да шатра.

— Прывітанне, Гары

— Э… мяне клічуць Барні, — асалапеў ад нечаканасці Гары.

— О, так ты і імя памяняў? — спытала Луна, ўсміхаючыся.

— Як ты здагадалася?

— А, проста па выразе твайго твару, — сказала яна.

Як і бацька, Луна была апранутая ў ярка-жоўтую мантыю, а ў валасы ўпляла вялізны сланечнік. У цэлым, уражанне яна вырабляла прыемнае, пасля таго як вочы абвыкалі да незвычайнай яркасці яе ўбору. Ва ўсякім разе, на гэты раз у яе не звісалі радыскі з вушэй. Ксенафіліюс гутаркі Луны з Гары не пачуў, бо быў захоплены гутаркай са знаёмым. Развітаўшыся з чараўніком, ён абярнуўся да дачкі, Луна падняла палец і сказала:

— Татачка, паглядзі… адзін з гномаў мяне ўкусіў.

— Выдатна! Сліна гнома незвычайна карысная. — Містэр Лавгуд схапіў працягнуты палец дачкі, уважліва ўзіраючыся, крывацечны ўкус.

— Луна, дарагая, калі сёння ты адчуеш у сабе новы талент, магчыма нястрымнае жаданне спяваць у оперы, або гаварыць па-русалчынаму, не стрымлівай гэты парыў! Магчыма, Гномікусы цябе адарылі!

Рон які праходзіў паблізу не ўтрымаўся і гучна хмыкнуў.

— Рон няхай смяецца, — спакойна сказала Луна, калі Гары праводзіў яе і Ксенафіліюса да іх месцам, — але мой бацька прарабіў сур’ёзную працу па вывучэнні магіі Гномікусаў

— На сам рэч? — сказаў Гары, ён ужо даўно заляцаўся не спрачацца з Лунай або яе бацькам у такіх пытаннях.

— Луна ты ўпэўнена, што гэтыя гномы нічога не занеслі з гэтым укусам?

— Так, усё добра, — адказала Луна, задуменна аглядаючы Гары. У гэтым абліччы ты выглядаеш разумней. Я сказала бацьку, што ўсё надзенуць святочныя мантыі на вяселле, але ён лічыць, што яго доўг насіць вопратку колеру сонца падчас цырымоніі.

Пасля таго, як Луна марудліва пайшла ўслед за бацькам, з’явіўся Рон, у суправаджэнні сталай ведзьмы, якая абапіралася на яго руку. Яе нос нагадваў дзюбу, вочы — былі чырвоныя, а капялюш быў з ружовай скуры, — усё гэта рабіла яе падобнай да старога фламінга з вельмі кепскім норавам.

— …і твае валасы занадта доўгія, Рональд, я на пачатку нават зблытала цябе з Джынеўрай… Мэрліна барада! У што прыбраўся гэты Ксенафіліюс Лавгуд? Ён падобны да яечні. А ты яшчэ хто? — Раўнула бабулька на Гары.

— Цётачка Мюрыэль, гэта наш кузен Барні.

— Яшчэ адзін Уізлі? Божа, вы плодзіцеся як гномы. А хіба Гары Потэр не тут? Я спадзявалася сустрэцца з ім. Рональд, ён твой сябар або гэтая толькі хвальба?

— Не, Гары проста не змог прыйсці.

— Хм-м. Прыдумаў адгаворку? Значыць не такі дурны, як выглядае на фатаграфіях у газетах. Я толькі што тлумачыла нявесце, як лепш насіць маю дыядэму, — гучна працягнула бабулька, звяртаючыся да Гары. — Гобліны рабілі яе, яна захоўваецца ў маёй сям’і стагоддзямі. Яна, вядома, добрая маладзіца, але ўсё жа францужанка… Так-так, знайдзі для мяне добрае месца, Рональд, мне сто сем гадоў і мне не варта занадта доўга стаяць на сваіх нагах.

Рон узнагародзіў Гары шматзначным поглядам, праходзячы паблізу, і ненадоўга знік. Калі праз некаторы час яны зноўку сустрэліся ў уваходу, Гары паспеў паказаць яшчэ тузіну госцяў іх месцы. Шацёр быў практычна запоўнены і, нарэшце, чарга ля ўваходу знікла.

— Гэтая бабка Мюрыэль жывы жах, — сказаў Рон, выціраючы пот з ілба рукавом. — Раней яна кожны год прыязджала да нас на Каляды, гэта было жудасна, затым, дзякуй Богу, яна на нас пакрыўдзілася, пасля таго як Фрэд з Джорджам заклалі ёй Бомбу-Смуродніка пад крэсла падчас вячэры на Куццю. Тата потым казаў, што яна выкрэсліла двайнят з свайго завяшчання пасля гэтага выпадку… як быццам ім ёсць справа, яны і так стануць найбагацейшымі ў сям’і, улічваючы, як у іх ідуць… Ух ты! — Рон узорыўся на Герміёну, яна паспешліва прабіралася да іх.

— Файна выглядаеш!

— Як заўсёды чую ў голасе нотку здзіўлення, Рон, — адказала Герміёна, і ўсміхнулася. На ёй была лёгкая сукенка бэзавага колеру, якая добра спалучалася з туфлямі на высокіх абцасах, а валасы былі гладкімі і бліскучымі. — Твая цётка Мюрыэль з табой не згадзіцца, я толькі сустрэла яе наверсе, калі яна аддавала дыядэму Флёр. Яна сказала "Матка Боска, гэта магланароджанная вядзьмарка?", а потым дадала, "Худыя ладыжкі і крывая выправа".

— Не бяры да галавы Герміёна, яна ўсім грубіяніць, — суцешыў Рон.

— Гаворыце аб Мюрыэль? — спытаў Джордж, выходзячы з шатра з Фрэдам. — Яна мне толькі што сказала, што ў мяне вушы крывыя. Пацучыха старая! Жадаў бы я, каб дзядзечка Біліюс быў з намі, яму было да спадобы павесяліцца на вяселлях.

— Гэта ён пабачыў Грыма і памёр праз дваццаць чатыры гадзіны? — спытала Герміёна.

— Так, ён даволі дзіўна паводзіў сябе незадоўга да смерці, — пацвердзіў Джордж.

— Але перш чым ён пачаткаў дзівачыць, ён быў сапраўднай душой кампаніі, — аддаўся ўспамінам Фрэд. — Як вып’е цэлую бутэльку Вогневіскі, а затым як выбяжыць на танцпляц, задзярэ мантыю і пачынае даставаць букецікі кветак прама з…

— Здаецца, ён быў добрым мальцам, — зазначыла Герміёна, пакуль Гары качаўся ад рогату.

— Так, але чамусьці так ніколі і не ажаніўся, — сказаў Рон. ?

— Часам ты мяне проста здзіўляеш, — дадала Герміёна.

Яны ўсё так весяліліся, што ніхто нават і не звярнуў увагі на новага госця: гэта быў цёмнавалосы малады чалавек, з вялікім крывым носам і густымі чорнымі бровамі. Хлопцы заўважылі яго толькі тады, калі ён працягнуў запрашэнне Рону і вымавіў, не адводзячы вока ад Герміёны: "Ты цудоўна выглядаеш".

— Віктар! — радасна закрычала Герміёна і выпусціла сумачку, якая звалілася з гучным стукам, яўна не адпаведным яе памерам. Яна нагнулася падняць яе, потым залілася фарбай і сказала:

— Я не ведала, што ты прыйдзеш… Божачкі… я так радая цябе бачыць! Як ты маешся?

Вушы Рона набылі адценне саспелага памідора. Некалькі секунд ён глядзеў на запрашэнне, нібы сумняваючыся, што яно сапраўднае, а потым спытаў Віктара залішне рэзка і гучна:

— Што ты тут робіш?

— Мяне запрасіла Флёр, — Крум здзіўлена паглядзеў на Рона.

Гары, у якога да Круму не было прэтэнзій, паціснуў яму руку, і, адчуваючы што лепей будзе адвесці Крума далей ад Рона, і таму падахвоціўся паказаць яго месца.

— Твой сябар, падобна, не занадта рады мяне бачыць, — сказаў Крум, калі яны ўвайшлі ў запоўнены гасцямі шацёр. — Або ён твой сваяк? — дадаў ён, гледзячы на рудыя павойныя валасы Гары.

— Кузен, — прамармытаў Гары, але Крум усё роўна не занадта яго слухаў. Яго з’яўленне вырабіла фурор у асноўным сярод францужанак, кузін Флёр. Як-ніяк, Віктар быў знакамітым гульцом у Квідытч.

Людзі ўсё яшчэ выцягвалі шыі, стараючыся разгледзець Крума лепей, па праходзе паспешліва прайшлі Рон, Герміёна і двайняты.

— Час рассаджвацца, — сказаў Фрэд Гары, — Інакш нявеста зб’е нас з ног.

Гары, Рон і Герміёна занялі месцы ў другім шэрагу ззаду Фрэда з Джорджам. Шчокі ў Герміёны былі ружовымі, а вушы Рона па-ранейшаму, адлівалі адценнем пунсовага. Праз некалькі секунд ён прашаптаў Гары: "Бачыў, ён пусціў сабе гэтую ідыёцкую маленькую бародку?"

Гары нешта прамыкаў.

Пачуццё напружанага чакання напоўніла цёплае паветра шатра, лямант галасоў сям-там парушаўся выбухамі рогату. Спадар і спадарыня Уізлі хадзілі па праходах, усміхаліся і прывіталі сваякоў. Місіс Уізлі была ў новай мантыі далікатна-аметыставага колеру і такога ж колеру капялюшу. Секундай пазней, Біл і Чарлі ўсталі перад шатром, абодва ў святочных уборах з вялікімі белымі ружамі, заколатымі ў пятліцах. Фрэд свіснуў, што выклікала воплеск рогату ў кузін Вейл, але затым у шатры наступіла цішыня і толькі ціхая музыка зыходзіла з прадметаў, падобных да залатых балёнікаў.

— О, як! — вымавіла Герміёна, павярнуўшыся, каб лепей пабачыць уваход.

Ведзьмы і ведзьмакі, які сабраліся ў зале, зараз захоплена выклікнулі, калі спадар Дэлякур і Флёр прайшлі па праходзе: Флёр нібы плыла, а спадар Дэлякур ішоў павольна, увесь ззяючы ад радасці. Простая белая сукенка Флёр, падавалася, свяцілася яркім серабрыстым святлом. Прыгажосць Флёр звычайна прыглушала фарбы астатніх, сёння наадварот яна толькі падсвятляла прыгажосць навакольных. Джыні і Габрыель, абедзве ў сукенках колеру золата, здаецца, сталі яшчэ прыгажэй, калі Флёр прайшла паблізу іх, а Біл выглядаў так, нібы ён ніколі не сустракаўся з Фенрырам Грэйбэкам.

— Спадарыні і спадары, — сказаў вясёлы голас, і Гары са здзіўленнем пазнаў маленькага ведзьмака з вадкімі чорнымі валасамі, які стаяў насупраць Біла і Флёр. Менавіта ён кіраваў на пахаваннях Дамблдора. — Мы сабраліся тут сёння, каб адсвяткаваць злучэнне двух кахаючых сэрцаў.

— Мая дыядэма вельмі ёй пасуе, — ціха сказала цётачка нехарактэрным для яе клапатлівым шэптам. — Аднак, я павінна заўважыць, што спадніца ў Джынеўры занадта кароткая.

Джыні азірнулася, хітра ўсміхаючыся, падміргнула Гары. Думкі Гары пакінулі шацёр і панесліся ў тыя дні, якія ён праводзіў разам з Джыні ў самых зацішных кутках школы. Падавалася, гэта было цэлую вечнасць таму, і занадта добра, каб быць праўдай, нібы ён вырываў тыя хвілінкі з свайго звычайнага жыцця, дзе ён быў чалавекам са шнарам у форме маланкі на лбу…

— Вільям Артур, ці бярэш ты Флёр Ізабэль?..

На пярэднім шэрагу спадарыні Уізлі і Дэлякур ціха плакалі, абціраючы слёзы вузкімі палоскамі шоўка. Гук, які нагадваў роў бялугі, азначаў, што Хагрыд таксама быў расчулены цырымоніяй і дастаў сваю насоўку, якая больш нагадвала абрус..

Герміёна кінула вокам ў бок Гары і ўсміхнулася, яе вочы таксама былі поўныя слёзаў.

— …тады, я аб’яўляю вас мужам і жонкай, пакуль смерць не разлучыць вас.

Вядзьмак з бруднымі валасамі ўзмахнуў палачкай над галовамі Біла і Флёр, пайшоў дождж з срэбных зорак, закручваючыся вакол двух фігур у форме спіралі. Калі Фрэд і Джордж пачалі апладыраваць, залатыя шары лопнулі, з іх выляцелі райскія птушкі і залатыя званкі, дадаючы музыку сваіх галасоў і меладычны звон да атмасферы свята.

— Спадарыні і спадары! — гучна сказаў вядзьмак. — Устанце, калі ласка.

Усё ў зале падняліся, цётачка Мюрыэль забурчала так, каб усе пачулі. Вядзьмак зноўку павёў чароўнай палачкай і крэслы, на якіх яны сядзелі ўзляцелі ў паветра, сцены шатра зніклі, саступіўшы месца выдатнаму віду на сад, залітага сонечным святлом. Шацёр ператварыўся ў падстрэшак, падтрымоўваемы залатымі жардзінамі. Затым, у цэнтры тэнта з’явілася сажалка з вадкім золатам, якая раптоўна пераўтварылася ў бліскучую танцавальную пляцоўку. Лятаючыя крэслы сталі ланцугом над маленькімі столікамі, пакрытымі белым абрусам, затым мякка апусціліся на зямлю, а музыкі ў залатых пінжаках накіраваліся да подыюма.

— Спрытна, — ухваляльна зазначыў Рон, пакуль адны афіцыянты хадзілі паўсюль, разносячы гарбузовы сок, Вяршковае Піва і Вогневіскі, а іншыя выбудоўвалі піраміды з пірагоў і сэндвічаў.

— Нам лепей будзе пайсці павіншаваць іх! — сказала Герміёна, вышукваючы маладых у натоўпе гасцей.

— У нас яшчэ будзе час, — разгублена сказаў Рон, падхапляючы тры кружкі са Вяршковым Півам.

— Герміёна, лепей пайдзем зоймем столік… Не, толькі не той! Толькі не побач з Мюрыэль!

Рон прайшоў праз пусты танцпляц, зіркаючы па баках. Гары быў амаль упэўнены, што ён вышукваў Крума. Пакуль яны дасягнулі іншага боку шатра, большасць столікаў былі ўжо занятыя, больш за ўсё вольных месцаў было за сталом дзе сядзела Луна.

— Ты не супраць, калі мы далучымся?

— Вядома, не, — радасна адказала яна. — Тата як раз пайшоў уручаць Білу і Флёр наш падарунак.

— І што ж гэта? Пажыццёвы запас Гардыкарнёў або нешта ў гэткім духу? — з’едліва сказаў Рон.

Герміёна паспрабавала тузануць Рона пад сталом, але памылілася і незнарок стукнула Гары, на імгненне ён забыўся пра размову, таму што на яго вачах з’явіліся слёзы.

Музыкі пачалі граць; першымі, пад гучныя апладысменты падняліся, на танцпляцоўку Біл і Флёр. Праз некалькі хвілін Містэр Уізлі запрасіў спадарыню Дэлякур на танец, за імі рушылі ўслед Місіс Уізлі і бацька Флёр.

— Мне падабаецца гэтая песня, — сказала Луна, калыхаючыся ў такт мелодыі, якая нагадвала вальс, неўзабаве яна ўстала і праслізнула на пляцоўку, дзе стала вярцецца на адным месцы з зачыненымі вачамі, размахваючы рукамі.

— Яна малайчына, так? — сказаў Рон з захапленнем. — Сапраўдны сябар.

Аднак яго ўсмешка знікла, калі на вольнае месца сеў не хто іншы, як Віктар Крум. Герміёна выглядала радасна ўсхваляванай, але на гэты раз Віктар устрымаўся ад кампліментаў. З панурым выглядам ён спытаў:

— Хто гэты мужчына ў жоўтым?

— Гэта Ксенафіліюс Лавгуд, ён бацька нашай сяброўкі, — задзірлівы тон Рона даваў зразумець што смяяцца над Ксенафіліюсам яны не збіраюцца. — Пайшлі танчыць, — дадаў ён, звяртаючыся да Герміёне.

Яна выглядала трохі збянтэжанай, але ў той жа час ёй было прыемна. Яна ўстала і разам з Ронам пайшла танчыць, хутка яны змяшаліся з танцуючым натоўпам.

— Яны што, сустракаюцца? — збянтэжана спытаў Крум.

— Нешта накшталт гэтага, — адказаў Гары.

— А ты хто? — спытаў Крум.

— Барні Уізлі.

Яны паціснулі рукі.

— Барні, скажы, ты добра ведаеш гэтага Лавгуда?

— Не, толькі сёння з ім пазнаёміўся. А што?

Крум зласліва паглядзеў на Лавгуда праз кубак, Ксенафіліюс мірна гутарыў з некалькімі ведзьмакамі на іншым боку танцавальнай пляцоўкі.

— Проста, — сказаў Крум. — Калі б ён не быў госцем Флёр, я б яму ўрэзаў тут і зараз за тое, што ён носіць гэты брудны знак!

— Знак? Здзівіўся Гары, таксама зіркаючы на Ксенафіліюса. Дзіўнае трохкутнае вока пабліскваў у яго на грудзі. — А што з ім не так?

— Грындэльвальда . Гэта знак Грындэльвальда.

— Грындэльвальда … цёмнага чараўніка, якога перамог Дамблдор?

— Менавіта.

Сківіца ў Крума рухалася так, нібыта ён нешта засяроджана жаваў, потым ён працягнуў.

— Грындэльвальд забіў шмат каго, майго дзядулю, напрыклад. Яго ўплыў ніколі не быў такім значным у гэтай краіне, гаварылі, ён баяўся Дамблдора і нездарма, улічваючы то, якім быў яго канец. Але гэта, — ён паказаў пальцам на Ксенафіліюса, — гэта яго знак, я пазнаў яго адразу. Грындэльвальда выразаў яго на сцяне Дурмстранга калі быў там вучнем. Некаторыя ідыёты капіравалі гэты знак на вокладкі сваіх кніг або вопратку, мяркуючы, што так яны будуць выглядаць мацней пакуль тыя з нас, хто страціў блізкіх, па віне Грындэльвальда не растлумачылі, наколькі яны памыляюцца.

Крум пагрозліва хруснуў пальцамі і зноўку з нянавісцю зірнуў на Ксенафіліюса.

Гары быў збянтэжаны тырадай Крума. Падавалася вельмі малаверагодным, што бацька Луны падтрымліваў цёмную магію, да таго ж ніхто не пазнаў у трохкутным знаку знак цёмнага чараўніка.

— А ты сапраўды ўпэўнены, што гэта знак Грындэльвальда?

— Я не памыляюся, — прахалодна адказаў Крум. — Я хадзіў паблізу гэтага знака некалькі гадоў, будзь упэўнены — я добра яго запомніў.

— Можа быць, тады ёсць верагоднасць што Ксенафіліюс проста не ведае значэнні гэтага знака. Лавгуды, яны даволі… незвычайныя людзі. Ён папросту мог узяць гэты знак і вырашыць, што гэтае папярочнае сячэнне галавы Падучага-Рагатага Сноркака або што-небудзь у гэтым духу.

— Папярочнае сячэнне чаго?

— Увогуле, я не ведаю, але гэтая сям’я часцяком праводзіць выходныя ў іх пошуках…

Гары адчуў, што ён не занадта добра растлумачыў асаблівасці сям’і Лавгудаў.

— Паглядзі, гэта яго дачка, — Гары паказаў пальцам на Луну. Яна па-ранейшаму танчыла ў адзіноце, размахваючы рукамі, нібы адганяла машкару.

— Навошта яна гэта робіць? — спытаў Крум.

— Можа, спрабуе пазбавіцца ад Вракспуртаў, — выказаў здагадку Гары, які пазнаў сімптомы.

Крум, падобна, ніяк не мог зразумець, гаворыць Гары сур’ёзна або падманвае яго. Ён выняў палачку з-пад мантыі і пагрозліва стукнуў ёй па нагах, з кончыка выляцела некалькі іскр.

— Грыгаровіч! — гучна сказаў Гары, Крум зірнуў на яго, але Гары быў занадта ўзбуджаны, каб кантраляваць сябе. Пры выглядзе палачкі Гары ўспомніў Алівандэра і то, як ён уважліва вывучаў палачку Крума перад Турнірам Трох Чараўнікоў.

— А што з ім? — падазрона спытаў Віктар.

— Ён майстар чароўных палачак.

— Я ведаю, — сказаў Крум.

— Ён зрабіў тваю палачку, таму я падумаў… Квідытч…

— Як ты пазнаў што Грыгаровіч зрабіў маю палачку? — яшчэ вялікім падазронам спытаў Крум.

— Я… Я падаецца дзесьці аб гэтым чытаў, — знайшоўся Гары. У часопісе па Квідытчу ў адным з тваіх інтэрв’ю з фанатамі. Ён брахаў як сабака, але Крум трохі супакоіўся.

— Не памятаю, каб я абмяркоўваў маю палачку з фанатамі…

— А… дзе зараз Грыгаровіч?

Крум выглядаў здзіўлена.

— Ён летась пайшоў на пенсію, я быў адным з апошніх, хто набыў палачку ў самога Грыгаровіча. Ён вырабляў самыя лепшыя палачкі ў свеце. Хоць, я ведаю, брытанцы ў асноўным карыстаюцца палачкамі Алівандэра.

Гары не адказаў, ён прыкінуўся, што назірае за танцорамі, гэтак жа як Крум. Але насамрэч яго думкі былі далёка ад святочных танцаў. Значыць, Вальдэморт адшукаў знакамітага майстра чароўных палачак. Гары не прыйшлося доўга разважаць у пошуках падствы, па якой цёмнаму Лорду спатрэбіўся Грыгаровіч. Гэта з-за таго, што Гары зрабіў у тую ноч, калі Вальдэморт пераследваў яго ў небе. Падуб і пяро Фенікса перамаглі палачку, якую Вальдэморт узяў у паплечніка. Адбылося нешта, чаго Алівандэр не ведаў і не чакаў. Можа быць, Грыгаровіч ведаў? Ці сапраўды ён лепшы майстар у мастацтве стварэння чароўных палачак і ведае нешта, што невядома Алівандэру? Магчыма, ён дасць адказ?

— Між іншым тая дзяўчына вельмі сімпатычная, — голас Крума вярнуў Гары да рэальнасці. Крум паказваў на Джыні, якая толькі што далучылася ў танцы да Луны. — Яна таксама твая сваячка?

— Так, — сказаў Гары адчуваючы раптоўнае раздражненне, — яна ўжо сустракаецца с з кімсьці. Ён бамбіза і жудасна раўнівы тып, у цябе не з’явіцца жадання з ім пасварыцца.

Крум чмыхнуў.

— У чым сэнс, — сказаў ён, спусташаючы кубак і паднімаючыся на ногі, — быць міжнароднай зоркай Квідытча, калі ўсе сімпатычныя маладзіцы ўжо з кімсьці сустракаюцца?

Ён пайшоў, пакінуўшы Гары, той схапіў з падноса ў які праходзіць паблізу афіцыянта бутэрброд і накіраваўся да танцпляца. Ён жадаў знайсці Рона і распавесці яму аб Грыгаровічу, але Рон танчыў з Герміёнай у самой сярэдзіне пляцоўкі. Гары прыхінуўся да залатога слупа і пільна сачыў за Джыні, яна танчыла з сябрам Фрэда і Джорджа, Лі Джорданам. Ён глядзеў на яе і намагаўся не сумаваць, бо даў Рону абяцанне.

Раней Гары ніколі не быў на вяселлі, таму не мог з упэўненасцю сказаць, чым свята чараўнікоў адрозніваецца ад звычайнага. Канешне, ён быў цалкам упэўнены, што вечарынка маглаў не ўключала вясельны торт з двума маленькімі фігуркамі феніксаў на яго вяршку. Феніксы ўзляцелі і кружыліся непадалёк, пакуль торт рэзалі. Бутэлькі з шампанскім лёталі без усякай бачнай апоры прама сярод людзей. Вечарэла, начныя матылькі сталі мітусіцца пад падстрэшкам, асветленым лятаючымі залатымі ліхтарыкамі, вечарынка ўсё яшчэ была ў самым разгары.

Фрэд і Джордж даўно сыйшлі кудысьці ў цёмныя куткі саду ў кампаніі пары кузін Флёр. Чарлі, Хагрыд і скнарлівы чараўнік у пурпурным капялюшы, спявалі "Герай Ода" у куту. Гары блукаў у натоўпе, каб пазбегнуць цалкам непатрэбнай сустрэчы з п’яным дзядзечкай Рона, які быў не зусім упэўнены ў тым, што Гары з’яўляецца яго сынам.

Гары зазначыў пажылога чараўніка які сядзіць за столікам у адзіноце. Воблака белых пухнатых валасоў, якія нагадвалі дзьмухавец, накрывала пабітая моллю феска. У яго абліччы было вызначана нешта знаёмае. Пакутліва напружваючы памяць, Гары нечакана ўспомніў пажылога чараўніка. Гэта быў Эльфіяс Додж, удзельнік Ордэна Фенікса і аўтар некралога пра Дамблдора. Гары падышоў да яго.

— Магу я прысесці?

— Канешне, канешне, — у Доджа быў высокі хрыплы голас.

Гары нахіліўся бліжэй.

— Містэр Додж, я Гары Потэр.

Додж адчыніў рот.

— Мой дарагі хлопчык! Артур сказаў мне, што ты тут, але ў іншым абліччы… мне так прыемна! Такі гонар!

Узрадаваны і ўсхваляваны чараўнік наліў Гары кубак шампанскага.

— Я падумваў напісаць табе, — прашаптаў Додж, — пасля таго як Дамблдор… такое гора для цябе…

Вузкія вочкі Доджа нечакана напоўніліся слёзамі.

— Я бачыў некралог, які вы напісалі для Штодзённага Вяшчуна, — сказаў Гары, — я і не думаў, што вы так добра ведалі прафесара Дамблдора.

— Лепш, чым хто-небудзь, — Додж выцер вочы сурвэткай. — Я ведаў яго даўжэй за ўсіх, калі не лічыць Аберфорта, і чамусьці людзі як раз ніколі яго не лічаць.

— Дарэчы аб Штодзённым Вяшчуну… я не ведаю, ці чыталі вы містэр Додж…?

— Эльфіяс, Гары, калі ласка, заві мяне Эльфіяс.

— Добра, Эльфіяс, я не ведаю, ці чыталі вы інтэрв’ю з Рытай Скітэр, інтэрв’ю аб яе кнізе аб Дамблдоры.

Твар Доджа залілося фарбай.

— Так, Гары, я чытаў. Гэтая жанчына або правільней сказаць — сцярвятнік, у свой час доўга даймала мяне дамаўленнямі даць ёй інтэрв’ю. Сорамна сказаць, адзін раз я нават нагрубіяніў ёй і назваў яе надакучлівай стронгай, што выклікала, як ты можа зазначыў, з’едлівы выбрык наконт майго псіхічнага стану.

— У гэтым інтэрв’ю, — працягнуў Гары, — Рыта Скітэр намякнула, што прафесар Дамблдор у маладосці практыкаваў цёмную магію.

— Лухта! — выклікнуў Додж. — Ніводнага праўдзівага слова! Хай ніхто і нішто не зацемніць тваю светлую памяць аб Альбусе Дамблдоры!

Гары зірнуў у цьмяны твар Доджа. Словы старога толькі знервавалі Гары. Няўжо ён і напраўду думае, што ён можа проста ўзяць і зачыніць на нешта вочы. Няўжо ён не разумее, як яму важна ўсё ведаць. Магчыма Эльфіяс здагадаўся аб пачуццях Гары, ён паспешліва працягнуў.

— Гары, Рыта Скітэр жудасная…

Яго перабіў старэча голас.

— Рыта Скітэр? Яна выдатны пісьменнік, я заўсёды чытаю яе артыкулы!

Гары і Додж паднялі вочы і ўбачылі цётачку Мюрыэль, якая стаяла насупраць іх століка. Пёры боўталіся ў яе валасах, а ў руцэ быў заціснуты кубак з шампанскім.

— Вам вядома? Яна напісала кнігу пра жыццё Даблдора!

— Вечар добры, Мюрыэль, — прывітаў яе Додж. — Так, мы як раз абмяркоўвалі…

— Гэй ты! А ну-ка саступі мне крэсла, мне сто сем гадоў!

Яшчэ адзін рудавалосы кузен Уізлі саскочыў са свайго месца, а Мюрыэль з дзіўнай, для толькі што ўзгаданага ўзросту сілай, перасунула крэсла і пасела паміж Доджам і Гары.

— Прывітанне, Бары, або як там цябе… — сказала яна Гары. — Так што ты там гаварыў пра Рыту Скітэр, Эльфіяс? Ты ведаеш, яна піша біяграфію Дамблдора? Я з нецярпеннем чакаю, калі смогу прачытаць гэтую кнігу. Трэба не забыць замовіць у Флорыш і Блотс!

Твар Доджа змрочыўся, але цётачка Мюрыэль у адно імгненне асушыла кубак з шампанскім і замовіла у афіцыянта новы кубак. Потым, зрабіўшы вялікі глыток, дадала:

— І не трэба на мяне так глядзець ! Перш чым Альбус стаў такім важным і знакамітым, пра яго хадзіла шмат цікавых чутак.

— Дурныя плёткі! — сказаў Додж, становячыся падобным на радыску.

— Я ведала, што ты скажаш нешта падобнае, Эльфіяс, — квахтала цётачка Мюрыэль, — я заўважыла, як ты пазбягаў пісаць у некралогу Альбуса аб усіх цёмных момантах яго жыцця!

— Вельмі шкада, што ты так думаеш, — адказаў Додж. — Упэўніваю цябе, я пісаў ад сэрца.

— Ой, мы ўсё ведаем, што ты абагаўляў Дамблдора, я нават адважуся выказаць здагадку што ты па ранейшаму будзеш лічыць яго святым нават калі высвятліцца што ён зрабіў са сваёй сястрой-сквібам!

— Мюрыэль! — выклікнуў Додж.

Халадок які не меў аніякага дачынення да ледзянога шампанскага ў куфлях прабег у Гары ў грудзі.

— Што вы жадаеце гэтым сказаць? — спытаў ён Мюрыэль. — Хто сказаў, што яго сястра была сквібам? Я думаў, яна проста была хворая.

— Тады ты думаў няправільна, Бары! — усмяхнулася цётачка, задаволеная вынікам. — У любым выпадку, адкуль табе наогул што-небудзь ведаць пра гэтую гісторыю? Яна адбылася за шмат гадоў да таго, як ты нарадзіўся. І справа ў тым, што ніхто так і не дазнаўся, што адбылося насамрэч. Менавіта таму я з нецярпеннем чакаю моманту, калі змагу даведацца што скажа на гэты конт Скітэр! Дамблдор трымаў гэтую таямніцу ў сакрэце ўсё сваё жыццё!

— Няпраўда! — Узвіўся Додж. — Лухта!

— Ён ніколі не распавядаў мне пра сястру-сквіба, — сказаў Гары, не падумаўшы.

Бабулька трохі калыхалася на сваім крэсле, пакуль яе погляд спрабаваў сфакусавацца на Гары.

— З чаго б гэта Дамблдору абмяркоўваць з табой такія рэчы, хлопчык?

— Нагода, па якой Дамблдор ніколі не гаварыў аб Арыяне, — пачаў Эльфіяс глухім ад хвалявання голасам, — як мне падавалася, зразумелая для усіх. Ён вельмі цяжка перажыў яе смерць…

— Чаму ніхто і ніколі не бачыў яе, Эльфіяс? — гыркнула Мюрыэль. — Чаму большасць знаёмых Альбуса нават не здагадваліся аб яе існаванні, пакуль труну з яе целам не вынеслі з хаты? Дзе быў святоша Дамблдор, пакуль Арыяна згасала ў турэмнай камеры. Вядома, у Хогвартсе, яму было ўсё роўна, што адбывалася дома!

— Што азначае "у камеры"? — спытаў Гары.

На Доджа было шкада глядзець. Мюрыэль зноўку кракнула і адказала:

— Маці Дамблдора была жудаснай жанчынай, проста жудаснай, магланароджанай, хоць я чула, што яна настойвала на зваротным…

— Нічога такога яна не гаварыла! Кендра была добрай жанчынай, — адчайна прашаптаў Додж, але цётачка праігнаравала яго слова.

— …ганарлівая і вельмі ўладная, для яе нараджэнне дзяцяці-сквіба было невыноснай ганьбай…

— Арыяна не была сквібам! — хрыпла запярэчыў Додж.

— Калі так, то чаму ж яна тады не наведвала Хогсварц? — спытала цётачка і звярнулася да Гары.

— У нашы дні аб нараджэнні сквібаў таксама часта замоўчваюць, але дайсці да крайнасці, замкнуць бедную дзяўчынку ў доме і прыкінуцца што яна наогул не існуе…

— Ды не было такога! Гавару табе! — гучна сказаў Додж, але цётачка Мюрыэль зноўку не звярнула ўвагі на яго рэпліку і працягнула распавядаць Гары.

— Дзяцей-сквібаў звычайна адпраўляюць у школы маглаў, а потым яны звычайна так і жывуць у грамадстве маглаў. Усё ж такі гэта куды гуманней, чым спрабаваць знайсці для іх месца ў нашым свеце, тут яны заўсёды будуць людзьмі другога гатунку. Вядома, Кендра Дамблдор і падумаць не магла аб тым каб адправіць сваю дачку ў школу маглаў…

— Арыяна была хваравітым дзіцем! — у роспачы сказаў Додж. — Яе здароўе ніколі не дазваляла ёй…

— Выходзіць з дому? — хмыкнула Мурыель. — Да таго ж яна ніколі не з’яўлялася і ў лякарні Св. Мунга і не воднага разу да самой смерці не адзін лекар не разу не быў выкліканы да яе дахаты!

— Ну адкуль ты можаш ведаць…

— Каб ты ведаў, Эльфіяс, мой кузен Лансялот быў лекарам у лякарні Св. Мунго ў то час, і ён па сакрэце распавёў маёй сям’і, што Арыяна ніколі не была ў яго на прыёме. Лансялот знаходзіў гэта вельмі падазроным!

Додж быў гатовы расплакацца. Мюрыэль, была задаволеная вырабленым эфектам і зноўку паклікала афіцыянта. Гары ў гэты час ўзгадваў зноўку і зноўку як Дурслі у свой час замкнулі яго і доўга спрабавалі рабіць выгляд, што яго зусім не існуе, толькі таму што ён быў ведзьмаком, нібы гэта злачынства. Няўжо сястра Дамблдора падзяліла падобны лёс, толькі, наадварот, з-за няздольнасці да чараўніцтва? І Дамблдор сапраўды кінуў сваёй сястрычку, каб адправіцца ў Хогвартс і зрабіць бліскучую магічную кар’еру?

— Калі б Кендра не памерла раней за яе, — працягвала Мюрыэль, — я б вырашыла што гэта яна забіла Арыяну…

— Як ты можаш, Мюрыэль! — праенчыў Додж. — Маці — забойца ўласнай дачкі? Думай што кажаш!

— Калі яна змагла замкнуць сваю дачку на доўгія гады, чаму б і не, — паціснула плечамі Мюрыэль, — але, як я ўжо сказала, Кендра памерла раней Арыяны, так што версія адпадае… Вось толькі... ніхто ж так і не высвятліў чаму памерла Кендра...

— Вядома, Арыяна магла вырвацца з сваёй келлі і забіць маці, спрабуючы збегчы… Можаш спрачацца колькі табе заўгодна, Эльфіяс, але ж ты ж быў на пахаваннях Арыяны, не ці так?

— Так, быў, — у Доджа задрыжалі вусны, — нават не магу ўспомніць, калі яшчэ я бачыў усіх гэтак засмучанымі, Альбус быў літаральна забіты горам…

— Справа не толькі ў яго душэўным стане, хіба Аберфорт не зламаў Дамблдору нос прама падчас цырымоніі?

Калі раней Додж выглядаў засмучаным байкамі Мюрыэль, то зараз тыя прывялі яго ў жах. Яе слова ранілі яго прама ў сэрца. А цётачка, падобна, весялілася на ўсю моц, яна зрабіла вялікі глыток шампанскага, тоненькім струменьчыкам пабег па падбародку.

— Адкуль ты…? — прашаптаў Додж.

— У маё маці была сяброўкай Батыльда Багшот, — сказала цётачка. — Батыльда распавядала матуле, як усё было на пахаваннях, як раз калі я праходзіла паблізу дзвярэй. Сварка поплеч труны — вось як яна гэта назвала! Аберфорт крычаў на Альбуса, што гэта ён вінаваты ў смерці Арыяны, а затым стукнуў яго па твары. Батыльда заўважыла, што Альбус нават не спрабаваў абараніцца, што само па сабе дзіўна. Бо на дуэлі Альбус мог бы безвач развеяць Аберфорта ўшчэнт..

Цётачка зноўку пацягнулася за шампанскім. Успаміны аб старых скандалах узбадзёрылі яе настолькі, а Доджа наадварот засмуцілі. Гары ўжо не ведаў, што яму думаць і чыім словам верыць. Ён жадаў ведаць толькі праўду пра Дамблдора. А Додж усё мармытаў, паўтараючы, што Арыяна проста была цяжка хворая. З іншага боку, Гары цяжка мог уявіць сябе, на месцы Дамблдора.. Але несумнеўна, ва ўсёй гэтай гісторыі было нешта дзіўнае.

— Вось што я вам яшчэ скажу, — Мюрыэль пачала ікаць, асушваючы чарговы кубак. — Я думаю, Батыльда распавяла ўсё Рыце Скітэр. Усе гэтыя падказкі ў інтэрв’ю са Скітэр паказваюць на Батыльду крыніцай інфармацыі, бо яна была незвычайна блізкім чалавекам да сям’і Дамблдора. Яна была там падчас усіх гэтых трагічных падзей.

— Батыльда не стала б казаць праўду Скітэр, — ціха прашаптаў Додж.

— Батыльда Багшот, аўтар кнігі "Гісторыя магіі"? — здзівіўся Гары.

Гэтае імя было напісана на вокладцы аднаго з школьных падручнікаў Гары, аднак трэба прызнаць гэтая кніга была не з тых, што Гары штудзіраваў з адмысловай стараннасцю.

— Так, — Додж ухапіўся за пытанне Гары, — адзін з самых адораных магічных гісторыкаў нашага часу і даўні сябар Альбуса.

— Гавораць, апошні час яна зусім не ў сабе, — весяла ўставіла цётачка Мюрыэль.

— Калі так, то з боку Скітэр нізка карыстацца яе станам, — адказаў Додж, — да таго ж у гэтым выпадку няма ніякай упэўненасці, што яе словам можна верыць.

— Існуе безліч спосабаў вярнуць згубленыя ўспаміны, — працягнула Мюрыэль, — але нават калі Батыльда зусім звар’яцела, я ўпэўненая, у яе засталіся старыя фатаграфіі, можа, якія-небудзь лісты. Яна сябравала з сям’ёй Дамблдораў доўгія гады… Думаю ўжо гэта варта таго, каб наведацца ў Годрыкаву Лагчыну.

Гары, піўшы Вяршковае піва, папярхнуўся. Додж пастукаў яго па спіне, пакуль Гары адчуліўся, гледзячы на Мюрыэль мокрымі вачамі. Як толькі да яго вярнуўся дар прамовы, ён спытаў:

— Батыльда Багшот жыве ў Годрыкавай Лагчыне?

— Яна там ужо цэлую вечнасць. Сям’я Дамблдора пераехала туды пасля таго, як Персіваль быў зачынены. А Батыльда была іх суседкай.

— Сям’я Дамблдора жыла ў Годрыкавай Лагчыне?

— Так, Бары, я ж гэта толькі што сказала, — раздражнёна кінула цётачка.

Пасля гэтай гутаркі Гары адчуў пустэчы, за шэсць гадоў, што ён ведаў Дамблдора, той не разу нават не згадаў, што яны абодва жылі і страцілі блізкіх людзей у Годрыкавай Лагчыне, але чаму?

Можа быць, Лілі і Джэймс пахаваныя побач з маці і сястрой Дамблдора? Ці наведваў ён іх? Можа быць, прыходзячы на могілкі наведаць іх, Дамблдор праходзіў паблізу магіл бацькоў. І ён ніколі і нічога не распавядаў аб гэтым Гары. Нават не спрабаваў ўзгадаць. Але чаму гэта так важна? Гары не мог гэта растлумачыць нават самому сабе, але ён адчуваў, што схаваць ад яго, што з Дамблдорам яго злучала адно і тое ж месца і смерць блізкіх людзей, з боку Дамблдора каштуе вялікаму падману.

Пустым поглядам ён глядзеў наперад, ледзь прымячаючы, што адбываецца вакол. Ён нават не зазначыў што, што з натоўпу з’явілася Герміёна, датуль, пакуль яна не паставіла крэсла побач з ім.

— Я проста больш не магу танчыць, — цяжка дыхаючы, сказала яна. Потым зняла адну з туфлікаў і стала размінаць распухлую ступню.

— Рон пайшоў прынесці яшчэ піва. Гэта трохі дзіўна, але я бачыла, як Віктар з абурэннем сыйшоў пасля гутаркі з бацькам Луны, падаецца, яны пасварыліся…

Яна панізіла голас, уважліва гледзячы на Гары.

— Гары, з табою ўсё добра?

Гары не ведаў з чаго пачаць, але гэта было ўжо ўсё роўна. Таму што ў менавіта гэты момант, нешта вялізнае і срэбнае прадзерлася праз падстрэшак над танцпляцам. Зіхоцячы срэбным целам, вялізная рысь павольна і зграбна прызямлілася сярод танцораў. Усё павярнуліся да яе, некалькі пар так і застылі на месцах.

Затым Патронус павольна загаварыў гучным, глыбокім голасам Кінгслі Шеклболта.

— Міністэрства больш няма! Скрымджар мёртвы! Яны ідуць!

IX. Прытулак

Усё было нібы ў смузе. Гары і Герміёна падняліся на ногі і дасталі палачкі. Шматлікія толькі пачыналі разумець, што адбылося нешта дзіўнае; галовы ўсё яшчэ былі звернутыя туды, адкуль толькі што ўзнікла срэбная рысь. Маўчанне разпаўзлося ад месца, дзе з’явіўся Патронус. Затым хтосьці закрычаў.

Гары і Герміёна кінуліся ў панікуючы натоўп. Госці разбегаліся ў розных кірунках, шматлікія дызапарыявалі. Ахоўныя чары вакол Нары былі знішчаныя.

— Рон! — крычала Герміёна. — Рон, дзе ты?

Яны прабіраліся праз танцпляцоўку, Гары бачыў, як у натоўпе з’явіліся людзі ў мантыях і масках; затым ён убачыў Люпіна і Тонкс, яны абодва паднялі палачкі і закрычалі "Пратэга!", крык разнёсся паўсюль і адклікаўся рэхам...

— Рон! Рон! — клікала Герміёна, амаль плача, пакуль яны з Гары прабіраліся скрозь натоўп напалоханых госцяў. Гары схапіў яе за руку, каб яна не адстала, калі выбліск святла праляцеў над іх галовамі, гэта было альбо ахоўны загавор, ці нешта больш жудаснае, але ён не ведаў...

Затым з’явіўся Рон. Ён злавіў вольную руку Герміёны, і Гары адчуў, як Герміёна павярнулася; малюнак і гук выдаляліся, над імі навісла цемра; ён адчуваў толькі руку Герміёны, пакуль іх зацягваў вір прастору і часу, выносячы прэч ад Нары, прэч ад Пажыральнікаў Смерці, прэч, магчыма, ад самога Вальдэморта...

— Дзе мы? — сказаў голас Рона.

Гары адкрыў вочы. На секунду ён падумаў, што яны зусім не ўцяклі з вяселля: ён усё яшчэ быў акружаны людзьмі.

— Тотнэм Корт Роўд, — затыхаючыся, сказала Герміёна. — Ідзіце, проста ідзіце, нам трэба знайсці месца, дзе вы б змаглі перапрануцца.

Гары зрабіў, што яна папытала. Яны хутка ішлі, часам пераходзячы на бег, па шырокай цёмнай вуліцы сярод запозненых мінакоў, паміж зачыненымі крамамі, а над імі ззялі зоркі. Двухпавярховы аўтобус пранёсся побач, і група вясёлых пьянчуг паклікала іх, калі тыя прайшлі міма. Гары і Рон усе яшчэ былі апранутыя ў парадныя мантыі.

— Герміёна, нам няма ў што перапрануцца, — сказаў ёй Рон, калі маладая жанчына закацілася ад смеху, убачыўшы яго.

— Чаму я не ўзяў Плашч-Нябачнік? — сказаў Гары, дзівячыся ўласнай дурасці. — Увесь мінулы год я насіў яго з сабой і…

— Нічога страшнага, Плашч ў мяне, і рэчы для вас абодвух, — сказала Герміёна, — проста паспрабуйце пакуль паводзіць сябе натуральна… можна сюды…

Яна правяла іх далей па вуліцы ў хованку ў цёмнай алеі.

— Калі ты кажаш, што Плашч ў цябе і рэчы таксама… — сказаў Гары, хмурачыся пры выглядзе маленькай сумачкі, якую несла Герміёна і ў якой яна цяпер капалася.

— Так, яны тут, — сказала Герміёна і, да здзіўлення Гары і Рона, дастала джынсы, футболку, некалькі карычневых шкарпэтак і, нарэшце, серабрысты Плашч.

— Як, халера ясна?..

— Невызначаемы Пашыральны Заклён, — сказала Герміёна. — Цяжка, але я думаю, што ў мяне атрымалася. Увогуле, мне атрымалася змясціць тут усё, што нам можа спатрэбіцца. — Яна патрэсла на выгляд малюсенькую сумачку, і адтуль прычуўся гук некалькіх цяжкіх прадметаў, якія перакатываліся ўнутры. — Ой, чорт, гэта кнігі, — сказала яна, зазіраючы ўнутр, — а я пасартавала іх па тэмах… ну што ж… Гары, лепш табе ўзяць Плашч-Нябачнік. Рон, паспяшайся і перапраніся…

— Калі ты ўсё гэта зрабіла? — спытаў Гары, пакуль Рон здымаў з сябе мантыю.

— Я казала вам яшчэ ў Нары, што я сабрала ўсё неабходнае, ведаеце, на выпадак, калі нам трэба будзе абрацца хутка. Я збірала твой заплечнік сёння раніцай, Гары, пасля таго як ты перапрануўся і пакінуў яго… У мяне было прадчуванне…

— Ты проста дзівосная, — сказаў Рон, працягваючы ёй сваю згорнутую мантыю.

— Дзякуй, — сказала Герміёна, ледзь прыкметна ўсміхаючыся і засоўваючы мантыю Рона ў сумачку. — Калі ласка, Гары, надзень Плашч!

Гары накінуў на сябе Плашч-Нябачнік, знікаючы з вачэй. Толькі цяпер ён пачаў разумець, што адбылося.

— Астатнія… усе на вяселлі…

— Мы не можам зараз думаць пра гэта, — прашаптала Герміёна. — Яны пераследваюць цябе, Гары, і мы падвергнем шматлікіх яшчэ большай небяспецы, калі вернемся.

— Яна права, — сказаў Рон, які, здавалася, ведаў, пра што зараз збіраецца спрачацца Гары, нягледзячы на тое, што ён не бачыў яго твара. — Вялікая частка Ордэна была там, яны нагледзяць за ўсімі.

Гары кіўнуў, затым успомніў, што яны яго не бачылі, і сказаў "Так". Але ён думаў пра Джыні, і страх кіслатой абпальваў яго знутры.

— Добра, час нам рухацца далей, — сказала Герміёна.

Яны зноў вышлі на вуліцу, дзе спявала песні і хісталася з боку ў бок група мужчын на процілеглым ад іх боку дарогі.

— Прабач, што пытаю, але чаму Тотнэм Корт Роўд? — спытаў Рон у Герміёны.

— Паняцця не маю, гэта першае, што прыйшло мне ў галаву, але я ўпэўненая, што ў свеце маглаў значна бяспечней, тут яны чакаюць нас знайсці менш усяго.

— Сапраўды, — сказаў Рон, аглядаючыся, — але вы не адчуваеце сябе злёгку… неапранутымі?

— А куды нам ісці? — сказала Герміёна, прыгінаючыся, калі на іншым боку адзін з мужчын прысвіснуў. — У Дзіравым Катле мы наўрад ці забраніруем нумары, так? Плошча Грыма адпадае, бо туды можа прыйсці Снэйп … Лічу, нам трэба паспрабаваць пайсці да маіх бацькоў, хоць яны могуць правяраць і там… Калі ж яны замоўкнуць?

— Як справы, мілачка? — крыкнуў самы п’яны з стаялых наадварот. — Жадаеш выпіць? Кідай рудага і пайшлі з намі, прапусцім пару шкляначак!

— Давайце дзе-небудзь сядзем, — нервова сказала Герміёна, калі Рон ужо адкрыў рот, каб крыкнуць што-небудзь у адказ. — Вось, паглядзіце, можна сесці тут!

Гэта было маленькае бруднае кругласутачнае кафэ. Сталы былі пакрытыя тонкім пластом тлушча, але, прынамсі, тут было пуста. Гары прайшоў да століка першым, побач з ім сеў Рон, насупраць — Герміёна, не вельмі задаволеная тым, што ёй прыйшлося сесці спіной да выхаду. Яна паварочвалася так часта, што здавалася, быццам у яе былі сутаргі. Гары не падабалася сядзець на месцы, пакуль яны рухаліся, здавалася, што ў іх ёсць нейкая мэта. Пад Плашчом ён адчуваў, як апошнія астаткі Адваротнага Зелля пакідалі яго, яго рукі прымалі ранейшае аблічча. Ён дастаў акуляры з кішэні і зноў надзеў іх.

Праз пару хвілін Рон сказаў:

— Вы ведаеце, мы не так далёка ад Дзіравага Катла, нам толькі трэба дабрацца да Чарынг Крос…

— Рон, мы не можам! — перабіла яго Герміёна.

— Не каб застацца, а каб пазнаць, што адбываецца!

— Мы і так ведаем, што адбываецца! Вальдэморт захапіў Міністэрства, што нам яшчэ трэба ведаць?

— Добра, добра, я проста прапанаваў!

Запанавала цішыня. Афіцыянтка, якая жавала жуйку, падышла да іх, і Герміёна заказала два капучына. Паколькі Гары быў нябачным, было б дзіўным заказваць каву і на яго. Двое здаравенных рабочых увайшлі ў кафэ і селі за суседні столік. Герміёна перайшла на шэпт:

— Я прапаноўваю знайсці ціхае месца, каб апарыяваць і адправіцца за горад. Як толькі мы там акажамся, мы зможам звязацца з Ордэнам.

— А ты ўмееш рабіць Патронуса, яки размаўляе? — спытаў Рон.

— Я трэніравалася, думаю, што змагу, — сказала Герміёна.

— Ну, можна, пакуль гэта не пагражае непрыемнасцямі, хоць іх маглі ўжо арыштаваць. Божа, якая гадкая кава, — дадаў Рон, адпіўшы з кружкі дымлівую вадкасць шараватага адцення. Афіцыянтка пачула і зласліва паглядзела ў яго бок, падыходзячы да новых наведвальнікаў. Адзін з двух рабочых, велізарны светлавалосы мужчына, жэстам папытаў яе адысці. Яна з здзіўленнем паглядзела на яго.

— Хадзем, я не жадаю піць гэтыя памыі, — сказаў Рон. — Герміёна, у цябе ёсць маглаўскія грошы, каб адплаціцца?

— Так, я ўзяла ўсе свае зберажэнні, перш чым адправіцца ў Нару. Магу паспрачацца, дробязь на дні, — уздыхнула яна, залазячы ў сумачку.

Двое рабочых здзейснілі аднолькавы рух, які Гары тут жа скапіраваў, не разважаючы: усе трое выцягнулі палачкі. Рон, толькі праз некалькі секунд зразумеўшы, што адбываецца, перахіліўся праз стол, пхаючы Герміёну ўбок на лаўку. Сіла заклёнаў Пажыральнікаў прабіла дзіру ў сцяне ў тым месцы, дзе толькі што была галава Рона, а Гары, усё яшчэ нябачны, закрычаў: "Ступефай!"

Чырвоны выбліск патрапіў здароваму светлавалосаму Пажыральніку прама ў твар, ён без прытомнасці паваліўся на бок. Яго спадарожнік не мог зразумець, хто вымавіў заклён і зноў пальнуў па Рону. Блішчалыя чорныя вяроўкі выляцелі з яго палачкі і апавілі Рона з ног да галавы. Афіцыянтка закрычала і пабегла да выхаду. Гары паслаў яшчэ адзін Ашаламляльны Заклён у Пажыральніка з крывым тварам, які звязаў Рона, але прамахнуўся. Заклён адскочыў ад акна і патрапіў ў афіцыянтку, якая звалілася на падлогу перад дзвярамі.

— Экспульса! — закрычаў Пажыральнік, і стол, за якім стаяў Гары, падарваўся. Сілай выбуху яго прыбіла да сцяны, палачка выпала з рук, а Плашч зляцеў з яго.

— Петрыфікус Таталус! — аднекуль закрычала Герміёна, і Пажыральнік, падобны на статую, паваліўся на падлогу, пакрыты бітым парцалянам, астаткамі стала і кавы. Герміёна вылезла з-пад злаўкі, вытрасаючы з валасоў аскепкі шкляной попельніцы, яе біла дрыготка.

— Д-дыфінда, — сказала яна, паказваючы палачкай на Рона, які зароў ад болю, калі яна параніла яго каленку, пакідаючы глыбокі парэз. — Прабач Рон, у мяне трасецца рука! Дыфінда!

Вяроўкі зваліліся. Рон падняўся на ногі, падтрасаючы зацёклымі рукамі, каб прывесці іх у норму. Гары падняў палачку і прабраўся праз руіны да ляжалага на лаўцы вялікага светлавалосага Пажыральніка Смерці.

— Я павінен быў пазнаць яго, ён быў там ў ноч смерці Дамблдора, — сказаў ён. Ён перавярнуў цёмнага Пажыральніка нагой, вочы мужчыны бегалі паміж Гары, Ронам і Герміёнай.

— Гэта Долахаў, — сказаў Рон. — Я бачыў яго на старых плакатах "Адшукваецца". Я думаю, што вялікі — гэта Торфін Роўл.

— Не важна, як іх клічуць! — трохі істэрычна сказала Герміёна. — Як яны нас знайшлі? Што нам рабіць?

Нейкім чынам яе паніка растлумачыла галаву Гары.

— Замкні дзверы, — сказаў ён ёй. — А ты, Рон, выключы святло.

Ён паглядзеў на паралізаванага Долахава, хутка збіраючыся з думкамі, пакуль пстрыкаў замок, а Рон пры дапамозе Дэлюмінатара пагрузіў кафэ ў змярканне. Гары чуў, як мужчыны, якія клікалі Герміёну на вуліцы, цяпер крычалі іншай дзяўчыне.

— Што нам цяпер з імі рабіць? — прашаптаў Рон у цемры, а затым стаў казаць зусім ціха. — Забіць іх? Яны б забілі нас. У іх быў выдатны шанец.

Герміёну страсянула, і яна адышла назад. Гары закруціў галавой.

— Нам трэба проста сцерці ў іх памяць, — сказаў Гары. — Лепш так, мы зб’ем іх са следа. Калі мы іх заб’ем, стане ясна, што мы тут былі.

— Ты ў нас галоўны, — сказаў Рон з палягчэннем.

— Але я ніколі не рабіў Заклён Памяці.

— І я, — сказала Герміёна, — але ў тэорыі ведаю.

Яна глыбока ўздыхнула і супакоілася, затым паказала палачкай на ілоб Долахава і сказала: "Аблівіатэ".

Імгненна вочы Долахава сталі затуманенымі і бессэнсоўнымі.

— Выдатна! — сказаў Гары, пляскаючы яе па спіне. — Займіся іншым і афіцыянткай, а мы з Ронам прыбярэмся.

— Прыбярэмся? — сказаў Рон, аглядаючы паўразбуранае кафэ. — Навошта?

— Табе не здаецца, што яны могуць нешта западозрыць, калі прачнуцца ў месцы, якое выглядае так, быццам яго падарвалі?

— А, так, сапраўды…

Рону прыйшлося прыкласці немалыя высілкі, каб выцягнуць палачку з кішэні.

— Нядзіўна, што я не магу яе дастаць, Герміёна, ты паклала мае старыя джынсы, а яны вузкія.

— Ой, ну прашу прабачэння, — прашыпела Герміёна, адцягваючы афіцыянтку ад акна. Гары чуў, як яна ціха прапанавала, куды б яшчэ Рон мог бы засунуць сваю палачку.

Як толькі кафэ было прыведзена ў ранейшы стан, яны пасадзілі Пажыральнікаў за той столік, дзе тыя сядзелі раней, тварам адно да аднаго.

— Але як яны знайшлі нас? — спытала Герміёна, гледзячы то на аднаго, то на іншага. — Як яны пазналі, што мы тут?

Яна павярнулася да Гары.

— Ты… ты думаеш, на табе ўсё яшчэ ёсць След?

— Не павінна быць, — сказаў Рон. — След знікае ў семнаццаць, гэта закон, ім нельга пазначыць дарослага.

— Гэта тое, што ведаеш ты, — сказала Герміёна. — А калі Пажыральнікі знайшлі спосаб, як накладваць След і на сямнаццацігадовых?

— Але Гары ўжо суткі не знаходзіўся побач з Пажыральнікамі. Хто б наклаў на яго След?

Герміёна не адказвала. Гары адчуваў сабе паршыва: няўжо Пажыральнікі знайшлі іх менавіта такім чынам?

— Калі я не магу выкарыстаць магію, а вы не можаце выкарыстаць яе побач са мной, каб нас не засеклі… — пачаў ён.

— Мы не падзелімся! — адрэзала Герміёна.

— Нам трэба бяспечнае месца, каб схавацца, — сказаў Рон. — Каб быў час усё абдумаць.

— Плошча Грыма, — сказаў Гары.

Парачка ўтаропілася на яго:

— Не дуры, Гары, туды можа пракрасціся Снэйп.

— Тата Рона сказаў, што яны наклалі заклёны супраць яго… і нават калі яны не спрацуюць, — ён падвысіў голас убачыўшы, што Герміёна паспрабавала паспрачацца, — то што тады? Клянуся, зараз мне больш за ўсё жадаецца сустрэць Снэйпа!

— Але…

— Герміёна, куды нам яшчэ ісці? Гэта лепшае, з чаго мы можам выбіраць. Снэйп — гэта толькі адзін Пажыральнік. Калі на мне ўсё яшчэ След, вакол нас іх адразу ж абвесціцца цэлы натоўп, куды б мы ні пайшлі.

Ёй няма чаго было запярэчыць, хоць, судзячы па яе выгляду, ёй вельмі гэтага жадалася. Пакуль яна адчыняла дзверы кафэ, Рон выпусціў святло з Дэлюмінатара. Затым Гары далічыў да трох, і яны вымавілі над трыма ахвярамі заклёны. Перш чым афіцыянтка або Пажыральнікі ачуліся, Гары, Рон і Герміёна павярнуліся на месцы і зніклі ў задушлівай цемры яшчэ раз.

Праз некалькі секунд Гары ўздыхнуў поўнымі грудзямі і адкрыў вочы: яны стаялі пасярод знаёмага маленькай і неахайнай плошчы. Высокія трухлявыя хаты глядзелі на іх са ўсіх бакоў. Яны маглі бачыць хату нумар дванаццаць, таму што Захавальнік Сакрэту Дамблдор распавёў ім, дзе ён знаходзіўся. Сябры паспяшаліся ўнутр, правяраючы па шляху, ці не пераследвалі іх. Узбегшы ўверх па каменных прыступках, Гары пастукаў па ўваходнай дзвярам палачкай. Прычуліся ваўчкі металічных пстрычак і звон ланцужка, затым дзверы з рыпеннем адчыніліся, і яны паспешна пераступілі праз парог.

Як толькі Гары зачыніў за сабой дзверы, старамодныя газавыя лямпы ажылі, раскідваючы мігатлівае святло па ўсім калідоры. Усё выглядала такім, якім Гары запомніў: злавесныя, пакрытыя павуціннем, абрысы галоў дамавых эльфаў на сцяне адкідалі дзіўныя цені на лесвіцу; доўгая чорная заслона, якая хавала партрэт маці Сірыюса. Адзінай рэччу, якая стаяла не на сваім месцы, была падстаўка для парасонікаў у выглядзе нагі троля, якая ляжала на боку, як быццам Тонкс толькі што ізноў выпусціла яе.

— Я думаю, хтосьці тут быў, — прашаптала Герміёна, паказваючы на падстаўку.

— Гэта магло здарыцца, калі Ордэн сыходзіў, — шапнуў Рон у адказ.

— І дзе ж гэтыя заклёны, якія яны наклалі супраць Снэйпа? — спытаў Гары.

— Магчыма, яны спрацоўваюць толькі тады, калі ён з’яўляецца? — выказаў здагадку Рон.

Яны ўсё яшчэ стаялі разам на дзвярным кілімку, спіной да дзвярэй, баючыся прайсці далей.

— Што ж, мы не можам стаяць тут вечна? — вымавіў Гары і ступіў наперад.

— Сэверус Снэйп? — прашаптаў голас Вар’яцкага Вока Аластара Мудзі з цемры, прымушая іх у жаху адскочыць назад.

— Мы — не Снэйп! — паспеў прахрыпець Гары, перш чым нешта, падобнае на віхар халоднага паветра, прасвістала над ім, і яго язык згарнуўся, лішая яго магчымасці казаць. Перш чым ён паспеў адчуць тое, што дзеецца ў яго ў роце, язык разблытаўся зваротна.

Іншыя, падобна, выпрабавалі тое ж непрыемнае адчуванне. Рон выдаваў гукі, падобныя на ванітавыя, Герміёна, заікаючыся, вымавіла:

— Гэта д...павінна б...быць за...заклён звязвання я...языка, якое Мудзі наклаў для Снэйпа!

Гары асцярожна зрабіў яшчэ крок наперад. Нешта рухалася ў цені ў канцы залы, і перш чым хтосьці з іх паспеў вымавіць хоць слова, высокая, злавесная постаць колеру пылу вырасла з-за дывана, Герміёна закрычала, як і місіс Блэк, заслона з партрэта якой расхінуўся. Да іх усё хутчэй і хутчэй плаўна набліжалася шэрая постаць, з валасамі да пояса і барадой, якая раздзімалася, з запалым бесцялесным тварам з пустымі вачніцамі. Жудасна знаёмая, жахліва змяніўшаяся, яна падняла бескарысную руку, паказваючы на Гары.

— Не! — закрычаў Гары, і, нягледзячы на паднятую палачку, не змог успомніць ні аднаго заклёна. — Не, гэта былі не мы! Мы не забівалі цябе...

Пры слове "забівалі" постаць падарвалася велізарным воблакам пылу. Кашляючы, з вачамі, якія слязіліся, Гары агледзеўся ў пошуках Герміёны, якая ляжала на палу каля дзвярэй, закрыўшы галаву рукамі, а Рон, які калаціўся з галавы да ног, грубіянска пляскаў яе па плячу, падбадзёрваючы:

— Усё д-добра... Яно с-сышло...

Пыл кружыўся вакол Гары, як смуга, засланяючы сіняе газавае святло, а місіс Блэк працягвала крычаць.

— Бруднакроўкі, ублюдкі бязродныя, такая ганьба ў хаце маіх продкаў...

— ЗАТЫКНІСЯ! — закрычаў Гары, паказваючы на яе палачкай, і з грукатам і выбліскам чырвоных іскраў фіранкі зачыніліся, уціхамірваючы яе.

— Гэта… было… — прашаптала Герміёна, пакуль Рон дапамагаў ёй падняцца на ногі.

— Так, — сказаў Гары, — але гэта ж быў не ён, так? Гэта зрабілі, каб спудзіць Снэйпа.

Ці спрацавала гэта, або Снэйп забіў гэтае пудзіла гэтак жа спакойна, як ён зрабіў гэта з сучасным Дамблдорам? Ён усё яшчэ быў на ўзводзе, калі вёў сваіх сяброў па калідоры, чакаючы яшчэ якіх-небудзь жахаў, але нічога не рухалася, акрамя мышы, якая бегла ўздоўж сцяны.

— Нам лепш усё праверыць, перш чым мы пайдзем далей, — прашаптала Герміёна і падняла палачку са словамі "Хаменум Рэвеліё".

Нічога не адбылося.

— Спішам гэта на шок, — прыязна сказаў Рон. — Што павінна было адбыцца?

— Усё так, як я задумала, — пакрыўджана сказала Герміёна. — Гэта заклён, які выяўляе прысутнасць іншых людзей, і ў хаце няма нікога, акрамя нас!

— І старога пылазборніка, — сказаў Рон, кідаючы погляд на тое месца ў дыване, адкуль з’явілася постаць мерцвяка.

— Хадзем наверх, — сказала Герміёна, спалохана гледзячы на тую ж кропку, пакуль яна паднімалася наверх па скрыпячых прыступках.

Герміёна ўзмахнула палачкай, каб запаліць старыя газавыя лямпы, затым, злёгку дрыжачы ад прахалоды ў пакоі, яна прысела на канапу, абхапіўшы сябе рукамі. Рон прайшоў да акна і адсунуў цяжкія аксамітныя фіранкі на пару сантыметраў.

— Нікога не відаць, — паведаміў ён. — Думаю, калі б на Гары ўсё яшчэ быў бы След, яны б рушылі ўслед за намі сюды. Я ведаю, што яны не змогуць патрапіць у хату, але… што такое, Гары?

Гары закрычаў ад болю: шнар загарэўся, калі ў яго галаве пранеслася бачанне. Ён бачыў вялікі цень і адчуваў злосць, якая не прыналежыла яму, але яна авалодвала яго целам, жорсткая, але вокамгненная.

— Што ты бачыў, — спытаў Рон. — Ты бачыў яго ў нашай хаце?

— Не, я проста адчуў лютасць… ён вельмі злы…

— Але гэта магла быць Нара, — гучна сказаў Рон. — Што яшчэ? Ты нічога не бачыў? Ён каго-небудзь праклінаў?

— Не, я проста адчуў лютасць… я не змог зразумець…

Гары адчуваў замяшанне, а Герміёна толькі ўсё пагоршыла, спытаўшы спалоханым голасам:

— Гэта зноў твой шнар? Што адбываецца? Я думала, сувязь перапынілася!

— Перапынілася… Ненадоўга, — прамармытаў Гары, яго шнар дагэтуль балеў, чаму яму было складана засяродзіцца. — Я… я думаю, яна ўзнікае, калі ён губляе кантроль, так было…

— Але табе трэба зачыніць розум! — нервова сказала Герміёна. — Гары, Дамблдор не жадаў, каб ты карыстаўся гэтай сувяззю, ён жадаў, каб ты яе абарваў, вось навошта табе патрэбна Аклюменцыя! Інакш Вальдэморт можа зрабіць у тваім розуме фальшывых малюначкаў, памятаеш…

— Так, я памятаю, дзякуй, — сказаў Гары, сціснуўшы зубы. Яму не трэба быў напамінак ад Герміёны ні пра тое, што аднойчы Вальдэморт ужо выкарыстаў гэтую сувязь паміж імі, каб прывабіць яго ў пастку, ні пра тое, што па гэтай прычыне загінуў Сірыюс. Ён не жадаў распавядаць ім пра тое, што ён убачыў і адчуваў, ад гэта пагроза, якая выходзіла ад Вальдэморта, толькі нарастала. Боль у шнары нарастала з кожнай секундай, але Гары дужаўся, але гэта было тое ж самае, што супрацівіцца ванітаваму пазыву..

Ён павярнуўся да Рона і Герміёны спіной, робячы выгляд, што вывучае стары габелен з генеалагічным дрэвам Блэкаў. Герміёна ўскрыкнула. Гары дастаў палачку і хутка звярнуўся, затым убачыў серабрыстага Патронуса, які пралятаў скрозь акно пакоя і які прызямліўся на палу перад імі. Патронус прыняў форму гарнастая і загаварыў голасам бацькі Рона.

— Сям’я ў бяспецы, не адказвайце, за намі сочаць.

Патронус растварыўся ў паветры. Рон выдаў гук, нешта сярэдняе паміж хмыкам і стогнам, і плюхнуўся на канапу, Герміёна падсела да яго і сціснула яго руку.

— Яны ў парадку, яны ў парадку! — шаптала яна, і Рон амаль засмяяўся і абняў яе.

— Гары, — сказаў ён праз плячо Герміёны, — я…

— Няма праблем, — сказаў Гары, пакутуючы ад невыноснага болю. — Гэта твая сям’я, вядома, ты хваляваўся. Я б адчуваў сабе гэтак жа. — Ён падумаў аб Джыні. — Я так сябе і адчуваю.

Боль у шнары дасягала сваёй апагеі, ён гарэў цяпер гэтак жа, як тады ў Нары. Ён ледзь чуў, як Герміёна сказала:

— Я не жадаю заставацца адна. Можна мы паспім тут у спальных мяшках, якія я захапіла з сабой?

Ён чуў, як Рон пагадзіўся. У яго больш не было сіл супрацівіцца болю. Трэба было здавацца.

— Ванная, — прамармытаў ён і выйшаў з пакоя так хутка, як мог, стрымліваючы сябе, каб не пабегчы.

Ён ледзь паспеў: замыкаючы дзверы дрыготкімі рукамі, ён абхапіў галаву і зваліўся на падлогу, затым выбліск агоніі, і ён адчуў нянавісць, якая прыналежыла не яму, як яна авалодвала яго душой. Ён убачыў доўгі пакой, асветлены толькі святлом каміна, а на палу, крычучы і тузаючыся, ляжаў велізарны светлавалосы Пажыральнік Смерцінад, над ім стаяў чалавек з паднятай палачкай. Гары загаварыў высокім халодным бязлітасным голасам.

— Яшчэ, Роўл, або мы скончым, і Наджыні цябе з’есць? Лорд Вальдэморт не ўпэўнены, што ён прабачыць у гэты раз… Ты выклікаў мяне для таго, каб сказаць, што Гары Потэр зноў уцёк? Драка, пакажы Роўлу, як мы ім незадаволеныя… Зрабі гэта або сам пазнаеш!

У агонь паляцела палена. Полымя паднялося, яго святло адбілася на спалоханым завостраным бледным твару… нібы выныраючы з вялікай глыбіні, Гары цяжка задыхаў і адкрыў вочы.

Ён распластаўся на халодным чорным мармуровым палу, яго твар быў ўсяго толькі ў сантыметрах ад срэбных змей, на якіх стаяла ванна. Ён сеў. У яго прытомнасці застыгла выява змрочнага, закамянелага твара Малфоя. Гары адчуваў агіду да таго, што ён убачыў: судзячы па ўсім, Драка ўжо перайшоў на бок Вальдэморта.

У дзверы сцісла пастукалі, і Гары ўскочыў, калі да яго данёсся голас Герміёны.

— Гары табе патрэбна твая зубная шчотка? Яна ў мяне.

— Так, добра, дзякуй, — сказаў ён, спрабуючы казаць так, быццам усё было ў парадку, і ўстаў, каб упусціць яе.

X. Аповед Крычара

Гары прачнуўся раніцаю, у спальным мяшку на падлозе ў гасцёўні. Маленькі кавалачак неба выглядаў з-за цяжкіх палатняных заслонаў. Неба было насычана-сінім, колеру разлітых чарнілаў, такое бывае незадоўга да золку. Абсалютную цішыню ў пакоі парушала толькі ціхае дыханне спячых Рона і Герміёны. Гары сеў у спальным меху і паглядзеў на сяброў. У цемры фігуры былі ледзь бачнымі. Учора Рон праявіў галантнасть і настаяў, каб Герміёна спала на падушках ад канапы, таму яе сілуэт вылучаўся над сілуэтам Рона. Рука Герміёны звісала на падлогу, а пальцы замёрлі зусім побач з рукой Рона. Гары падумаў, што яны заснулі, трымаючыся за рукі. Дзіўна, але гэтая думка напоўніла яго журбой, Гары адчуў сябе, вельмі адзінокім.

Ён паглядзеў уверх. Нічога. Толькі столь з мудрагелістымі ценямі, ды пакрытая павуціннем люстра. Яшчэ ўчора ён стаяў пад яркім летнім сонцам і паказваў месцы гасцям на вяселлі. Здаецца, гэта было вельмі даўно, можа быць, цэлае жыццё назад. Што будзе далей? Гары ізноў лёг, не звяртаючы ўвагі на жорсткія дошкі. Ён ляжаў, гледзячы ў столь, і думкі праносіліся ў яго галаве, нібы стайка клапатлівых рыб. Гары думаў пра Хоркруксы, пра цяжкую місію, што Дамблдор усклаў на яго… Дамблдор…

Нуда, што не адпускала яго з той самай пары, як вялікі чараўнік быў забіты, зараз стала зусім іншай. Абвінавачванні, што ён пачуў ад Мюрыэль на вяселлі, нібы клубок атрутных змеяў звілі сабе гняздо ў Гарынай галаве, атручваючы светлыя ўспаміны аб Дамблдоры, чараўніку, якім ён заўсёды захапляўся. Ці мог Дамблдор сапраўды дапусціць, каб нешта падобнае здарылася ў яго ў сям’і? Няўжо ён калісьці быў такім жа, як Дадлі, гатовы абыякава наглядаць, ігнараваць і нават здзекавацца датуль, пакуль гэта не кранецца яго самога? Няўжо ён мог проста сыйсці, пакінуўшы сваю маленькую сястрычку зачыненай на ўсё жыццё толькі за тое, што тая не магла вядзьмарыць.

Гары думаў аб Годрыкавай Лагчыне, аб долах, якія яго настаўнік ніколі не называў, аб дзіўным запавеце Дамблдора, і яго абурэнне расло. Чаму стары чараўнік нічога яму не расказаў? Чаму не растлумачыў? Ці сапраўды Дамблдор так клапаціўся аб ім або Гары быў толькі прыладай, якую клапатліва шліфуюць і точаць, але адкладваюць прэч, калі ў ім знікае неабходнасць? Прыладам няма патрэбы ведаць старыя сямейныя таямніцы, яны проста павінны добра выконваць сваю работу.

Гары больш не мог ляжаць у кампаніі ўласных панурых думак. Спрабуючы хоць неяк адцягнуцца, ён вылез з спальнага меха, узяў палачку і ціха выйшаў з пакоя. У карыдоры Гары прамовіў Lumus і пачаў узбірацца па лесвіцы, асветленай толькі святлом чароўнай палачкі. На другім паверсе была спальня, дзе яны з Ронам спалі, калі жылі тут у мінулы раз. Ён заглянуў у пакой. Дзверы шафы былі адчыненыя, а пасцельная бялізна раскідана паўсюль. Гары прыпомніў пра перавернутую нагу троля на першым паверсе. Хтосьці грунтоўна пакапаўся ў доме пасля таго, як яго пакінулі члены Ордэна. Снэйп, або можа Мундунгус, ён шмат чаго сцягнуў з гэтага дому да і пасля смерці Сірыюса. Гары зацікаўлена паглядзеў на партрэт, дзе часам з’яўляўся Фінеас Нігелус Блэк, прадзед Сірыюса, але карціна была пустая, толькі шэры фон на тым месцы, дзе павінен быў знаходзіцца яе жыхар. Відавочна, Фінеас Нігелус праводзіў ноч на партрэце ў кабінеце дырэктара Хогвартса. Гары падняўся яшчэ на некалькі пралётаў, пакуль не дайшоў да самага апошняга паверху. Тут было толькі двое дзвярэй. Да дзвярэй насупраць яго была прыбіта імянная таблічка, на якой было напісана "Сірыюс".

Раней Гары ні разу не заходзіў у спальню хроснага. Ён пхнуў дзверы, трымаючы палачку над галавой, каб асвятліць як мага больш месца. Пакой быў прасторны і калісьці павінен быў быць вельмі прыгожым. Вялікі ложак з прыгожай, разной драўлянай спінкай. Высокае акно, прыкрытае доўгімі вельветавымі заслонамі і люстра, пакрытая пылам. У пазах люстры дагэтуль стаялі недагаркі свечак, застылы воск звісаў накшталт лядзяшоў. Тоўсты пласт пылу пакрываў фатаргафіі на сценах і спінку ложка. Павуцінне працягнулася ад люстры да вялікай драўлянай шафы. Калі Гары рушыў у глыбыню пакоя, ён заўважыў імклівыя рухі патурбаваных мышэй. Калі Сірыюс быў равеснікам Гары, ён абляпіў сцены сваёй спальні мноствам плакатаў і фатаграфій. Плакаты віселі так густа, што толькі сям-там з-пад іх праглядваў серабрыста-шэры шоўк шпалераў. Тое, што фатаграфіі дагэтуль віселі на сценах, магло тлумачыцца толькі тым, што бацькі Сірыюса не змаглі разбурыць заклён, якім ён іх прыляпіў. Наўрад ці яны маглі па годнасці адзначыць густы іх старэйшага сына. Здаецца, Сірыюс зайшоў даволі далёка ў імкненні падкрэсліць сваё адрозненне ад астатніх Блэкаў. Некалькі вялікіх гербаў Грыфіндора, цьмяна зіхацеўшыя атласам і золатам, мноства фотаздымкаў матацыклаў. А таксама некалькі плакатаў (Гары адзначыў смеласць Сірыюса) з ледзь апранутымі маглаўскімі прыгажунямі ў бікіні. Гары здагадаўся, што гэта маглаўскія дзяўчаты, таму што яны не рухаліся. Назаўжды застылыя на паперы ўсмешкі, пакрытыя пылам твары. Адзінай чарадзейнай фатаграфіяй, лёгка прыкметнай у кантрасце з астатнімі, была выява чацвярых вучняў Хогвартса, якія стаялі поплеч і смяяліся перад камерай. Гары адразу пазнаў бацьку: раскіданыя валасы тырчалі ва ўсе бакі, зусім як у Гары, і ён таксама насіў акуляры.

На фотаздымках, якія былі даволі прыкметнымі сярод астатніх чарадзейных плакатаў, каля яго стаяў Сірыюс, бесклапотны, прыгожы, яго малады ледзь пагардлівы твар свяціўся шчасцем. Такім Гары ніколі не бачыў хроснага пры жыцці. Справа ад Сірыюса стаяў Пэцігру, амаль на галаву ніжэйшы за астатніх, пульхны з маленькімі ззяючымі вочкамі. Нават на фотаздымку было бачна, як ён рады, што яго прынялі ў самую лепшую кампанію ў школе, разам з Сірыюсам і Джэймсам, знакамітымі вісусамі, прадметам захаплення і зайздрасці ўсіх іншых вучняў. Злева ад Джэймса стаяў Люпін ужо тады з крыху пацёртым выглядам, але і яго агортвала такая ж атмасфера радасці, што і астатніх, і, можа быць, лёгкай нечаканасці, што яго прынялі ў кампанію, а можа Гары проста ведаў аб гэтым і дадумаў дэталі.

Ён паспрабаваў адляпіць фотаздымак, урэшце рэшт, зараз гэты дом належыў яму, але куды там, Сірыюс падбаў аб тым, каб ніхто не меў магчымасці змяніць інтэр’ер яго спальні. Неба за акном стала трохі святлейшым, палоска свету з-пад заслонаў асвятліла кнігі, зрыўкі паперы і мноства іншых дробных прадметаў, раскінутых па дывану. Гары нахіліўся і падняў некалькі кавалачкаў паперы. Адзін апынуўся старонкай з старога выдання Гісторыі магіі, аўтарства Бацільды Багшот, другі быў абрыўкам інструкцыі па тэхзабеспячэнню матацыклаў. Трэці быў напісаны ад рукі і дужа змяты. Гары асцярожна выпрастаў яго.

Дарагі Мягкалап!

Велізарны дзякуй табе за гасцінец Гары на дзень нараджэння! Пакуль гэта яго найлюбая цацка. Усяго адзін год, а ўжо ўваўсю лётае па кватэры на цацачнай мятле, яму гэта так падабаецца. Да пісьма я прыклала фотаздымак, так што зможаш паглядзець. Мятла ўзнімаецца ўсяго на паўметры, але Гары ўжо ледзь не забіў ката і разбіў вазу, якую Пятуння паслала мне ў гасцінец. (Ваза была жудасная, так што шкадаваць няма аб чым).

Джэймсу таксама вельмі спадабалася, ён ужо вырашыў, што Гары стане вялікім іграком у Квідытч, але нам прыходзіцца прыймаць усе крохкія прадметы і не спускаць з Гары вачэй, пакуль ён бавіцца з мятлой.

Дзень нараджэння выйшаў вельмі сціплы, мы выпілі гарбаты з Бацільдай, яна заўсёды добрая да нас і па-вар’яцку кахае Гары. Так шкада, што ты не змог прыйсці, але справы Ордэна, вядома, важней, а Гары ўсё роўна яшчэ такі малы, што не разумее што гэта яго дзень нараджэння. Джэймс апошнім часам крыху журботны — ён злуецца, што вымушаны сядзець тут пад замком. Да таго ж Дамблдор усё яшчэ не вярнуў яму плашч, так што нават не атрымліваецца выйсці трохі прагуляцца. Калі б ты мог заглянуць хоць ненадоўга, гэта несумненна яго вельмі б узбадзёрыла. Нядаўна заходзіў Пітэр. Мне здалося, ён чымсьці засмучаны, але гэта мусіць з-за таго, што здарылася з сям’ёй Макінан. Я плакала ўсю ноч, калі даведалася аб іх. Бацільда праводзіць з намі амаль кожны дзень, яна чароўная жанчына, часта распавядае дзіўна цікавыя гісторыі аб Дамблдоры…

Рукі Гары нібы знямелі. Ён стаяў нерухома, па-ранейшаму сціскаючы ў руках кавалак ліста, які цудоўным чынам дайшоў да яго праз гэтулькі гадоў, але ўсярэдзіне яго нібы нешта выбухнула і расцяклося па жылах. Пахіснуўшыся, ён сеў на ложак. Гары ізноў прачытаў ліст, але не змог ухапіць больш сэнсу, чым у першы раз. Зараз ён проста глядзеў на рукапісны тэкст. Мама пісала літару "Г" сапраўды гэтак жа, як ён сам. Ён шукаў усе гэтыя літары ў тэксце, і кожная адклікалася кароткім усплескам радасці, нібы на нейкую кароткую секунду ён мог апынуцца побач з мамай. Гэты ліст быў велізарным скарбам, доказам таго, што Лілі Потэр жыла на гэтым свеце і яе цёплыя далікатныя рукі некалі рухаліся па гэтаму аркушыку, выводзячы літары чарніламі. Літары складаліся ў словы, у словы аб ім, аб Гары, яе сыне.

Няўрымсліва змахнуўшы з вока няпрошаныя слёзы, Гары яшчэ раз перачытаў ліст, на гэты раз, сканцэнтраваўшыся на дэталях. Гэта было ўсё роўна, што слухаць напаўзабыты голас.

У іх быў кот… мусіць ён загінуў, як і бацькі ў Годрыкавай Лагчыне… або можа быць проста збег, калі не стала каму яго карміць… Сірыюс падараваў яму яго першую мятлу… Яго бацькі ведалі Бацільду Багшот, можа быць іх пазнаёміў Дамблдор? Дамблдор усё яшчэ не вярнуў Джэймсу яго плашч-нябачнік… пэўна ў гэтым радку нешта было…

Гары спыніўся, абмяркоўваючы словы маці. Навошта Дамблдору спатрэбіўся плашч-нябачнік? Гары выразна прыпомніў яго словы: "Мне не патрэбны плашч, каб быць нябачным". Можа быць, камусьці не гэтак здольнаму з членаў Ордэна запатрабавалася дапамога?

Гары працягнуў…

Пітэр быў тут… Пэцігру, здраднік! Мабыць, ён чымсьці "засмучаны". Ды няўжо! Можа быць, ён ужо ведаў, што бачыць Джэймса і Лілі ў апошні раз?

І нарэшце ізноў Бацільда, яна распавядала дзіўныя гісторыі пра Дамблдора, здаецца неверагодным, што ён…Дамблдор што? Але ў лісце было мноства ўсяго, што датычылася Дамблдора і магло мець эпітэт "неверагодны". Напрыклад, тое што ён атрымаў горшыя ў класе адзнакі на іспыце па ператварэннях, або начараваў чароўнага асла, так падобнага на Аберфорта...

Гары падхапіўся і ўважліва абшукаў падлогу кабінета. Можа быць, другі кавалак ліста ляжыць дзесьці тут. Ён схапіў паперы з ірвеннем ані не меншым чым у таго, хто раней тут усё перавярнуў. Ён высунуў скрыні стала, ператрахнуў кнігі, устаў на крэсла, каб праверыць, ці не ляжыць што-небудзь у пыле на шафе, зазірнуў пад фатэль, і нават, абквэцаўшыся ў пылу, залез пад ложак. Нарэшце, лежачы на падлозе, Гары, заўважыў абрывак паперы пад тумбачкай. Калі ён выцягнуў яго, гэта апынулася вялікая частка фотаздымка, які Лілі апісала ў лісце. Чарнавалосае дзіця пралятае на маленькай мятле, весела смеючыся, і пара ног, відавочна прыналежных Джэймсу, ішла ўслед за ім. Гары саўгануў фатаграфію ў кішэню, да пісьма Лілі і працягнуў пошукі адсутнічаючай часткі. Пасля чвэрці гадзіны пошукаў Гары прыйшлося прызнаць, што абрыўка з заканчэннем ліста ў пакоі няма. Можа быць, ён проста згубіўся за тыя шаснаццаць гадоў, мінулых з моманту яго напісання, або яго забраў той, хто абшукваў пакой?

Гары прачытаў першую частку яшчэ раз, на гэты раз адшукваючы намёкі на тое, што ў другой частцы ліста магло быць такім каштоўным для Пажыральнікаў Смерці. Наўрад ці гэта была яго цацачная мятла. Адзінае, што ён мог выказаць — здагадку: гэта інфармацыя аб Дамблдоры, якую магла расказаць Бацільда. "Здаецца неверагодным, што Дамблдор…". Што?

— Гары? Гары! Дзе ты? — пачуліся ўсхвалёваныя галасы знізу.

— Я тут, што здарылася?

Звонку пачуўся гук крокаў, і Герміёна літаральна заляцела ў пакой.

— Мы прачнуліся, а цябе няма, і не ведалі, дзе ты! — сказала Герміёна, спрабуючы адсапціся. Яна адвярнулася да адчыненых дзвярэй і гучна крыкнула. — Рон! Я знайшла яго!

Злосны голас Рона, разнёсся рэхам з першага паверху.

— Добра, перадай яму ад мяне, што ён вырадак.

— Гары, больш ніколі так не знікай. Калі ласка, — сказала яна скрозь слёзы, — мы так спужаліся!

Герміёна агледзела перавернуты пакой і папытала ўжо нашмат спакайней.

— А што ты тут рабіў?

— Паглядзі, што я знайшоў, — Гары працягнуў ёй ліст, Герміёна ўзяла яго і хутка прабеглася вачамі. Калі яна дачытала да канца, яна паглядзела на Гары і прошаптала:

— О… Гары…

— Ёсць яшчэ вось гэта, — Гары працягнуў абрывак фатаграфіі, і Герміёна ўсміхнулася, гледзячы на малога на мятле.

— Я шукаў адсутную частку ліста, — журботна сказаў Гары, — але яе тут няма.

Герміёна абгледзелася.

— Гэта ты так усё перавярнуў або так было да цябе?

— Хтосьці ўжо абшукваў гэтае месца, — уздыхнуўшы, сказаў Гары.

— Як ты думаеш, што яны шукалі?

Гары задумаўся, што можа быць каштоўнага ў старым доме Блэкаў.

— Мусіць, інфармацыю пра Ордэн, калі гэта быў Снэйп.

— А ты не думаеш, што ў іх і так было ўсё, што трэба. Я маю на ўвазе тое, што Снэйп быў членам Ордэна.

— Ну тады… — Гары захацелася абгаварыць свае здагадкі, — А што калі яны шукалі інфармацыю аб Дамблдоры? Што-небудзь накшталт другой часткі гэтага ліста? Ты ведаеш Бацільду? Мама называла яе ў лісце, ты ведаеш, хто яна?

— Хто?

— Бацільда Багшот, аўтар…

— Гісторыі магіі, — скончыла фразу Герміёна, ёй стала цікаўна, — так значыць, твае бацькі ведалі яе? Яна была выдатным магічным гісторыкам.

— Яна жывая і зараз, — сказаў Гары, — і жыве ў Годрыкавай Лагчыне. Цётка Рона, Мюрыэль гаварыла аб ёй на вяселлі. Яна ведала і сям’ю Дамблдора. З ёй было б вельмі цікава паразмаўляць, праўда?

Ва ўсмешцы Герміёны, якой яна ўзнагародзіла Гары, мабыць, было занадта шмат цеплыні і разумення. Ён забраў у яе ліст і фатаграфію, і паклаў іх у мяшочак, які вісеў на шыі, пільна гледзячы ў падлогу, каб не глядзець на Герміёну і не выдаць сваіх пачуццяў.

— Я разумею, чаму ты жадаеш паразмаўляць з Бацільдай аб сваёй сям’і і Дамблдоры. Але гэта нам нічым не дапаможа ў пошуках Хоркруксаў, праўда?

Гары не адказаў, і Герміёна працягнула, яшчэ больш настойліва.

— Ведаю, ты жадаеш пайсці ў Годрыкаву Лагчыну, але падумай пра мяне, пра Рона. Мне страшна ад таго, як лёгка Пажыральнікі Смерці знайшлі нас учора. Я упэўнена, што зараз нам трэба сцерагчыся месца, дзе пахаваныя твае бацькі. Яны чакаюць, што мы пойдзем туды!

— Справа не толькі ў гэтым, — сказаў Гары, па-ранейшаму асцерагаючыся глядзець на Герміёну…— Мюрыэль распавядала аб Дамблдоры шмат брыдкіх рэчаў тады на вяселлі… мне проста трэба ведаць праўду. Я павінен…

Гары расказаў ёй усё, што пачуў ад Мюрыэль. Калі ён скончыў, Герміёна кіўнула.

— Вядома, я разумею, чаму гэта цябе так хвалюе, Гары…

— Нічога мяне не хвалюе, — зманіў ён. — Я проста жадаю ведаць, што здарылася насамрэч…

— Гары, ты праўда думаеш, што можаш пачуць праўду ад шкадлівай старой каргі накшталт Мюрыэль, або можа ад Рыты Скітар? Як ты можаш верыць хоць нейкім з іх бязглуздых сплетняў? Бо ты добра ведаў Дамблдора.

— Я думаў, што добра яго ведаў! — Гары жадаў сказаць гэта гучна і упэўнена, але выйшла нейкае мармытанне.

— Гары, памятаеш артыкул Рыты, у якім яна пісала пра цябе? Шмат там было праўды? Додж мае рацыю, чаму ты дазваляеш, чыімсьці бязглуздым размовам памрачаць твае ўспаміны аб Дамблдоры? Лепш выкінь гэта ўсе з галавы, табе зараз гэтыя думкі нічым не дапамогуць.

Гары адвярнуўся, спрабуючы не выдаць кіпеўшае ў ім раздражненне. Ізноў яму паказваюць, у што верыць, а ў што не. Ён усяго толькі жадае ведаць праўду. Чаму ўсе так упэўнены, што яму лепш пра ўсё забыцца?

— Можа, пойдзем на кухню, — прапанавала Герміёна пасля нядоўгай паўзы, — перакусім што-небудзь.

Гары неахвотна пагадзіўся, і рушыў услед за ёй. Калі ён праходзіў міма дзвярэй што вялі ў іншы пакой, ён заўважыў невялікі надпіс белай фарбай. Па-над надпісам прайшлі глыбокія драпіны да таго ж літары былі маленькія, таму Гары не заўважыў яе, калі ішоў у пакой Сірыюса. Надпіс быў гратэскны, акуратна выведзеныя словы казалі:

Нешта ў такім духу Персі Уізлі мог напісаць на дзвярах сваёй спальні, але было нешта, некалькі секундаў ён спрабаваў зразумець што, а потым прачытаў надпіс яшчэ раз. І у сярэдзіне ў яго ўсё закалаціла.

— Герміёна? — Дзіўна, але яго голас быў абсалютна спакойны.

— Так? Гары?

Герміёна ўжо паспела спусціцца па лесвіцы на паверх ніжэй.

— Падніміся, калі ласка, ізноў.

— А што здарылася?

— Гэты Р.А.Б. Здаецца я знайшоў яго.

Герміёна здаўлена войкнула і тут жа ўзбегла наверх.

— У лісце тваёй мамы? Але дзе? Я не заўважыла…

Гары пакачаў галавой, а потым проста паказаў на надпіс на дзвярах пакоя Рэгулуса. Яна прачытала, а затым схапіла руку Гары з такой сілай, што ён уздрыгнуў.

— Брат Сірыюса, — прашаптала яна.

— Ён быў адным з Пажыральнікаў Смерці, — сказал Гары, — Сірыюс гаварыў мне аб ім. Ён далучыўся да Вальдэморта калі быў зусім хлапчуком, не старэйшым за нас. Сірыюс сказаў, што ён спужаўся і спрабаваў пакінуць таварыства, таму яны і забілі яго.

— Так, усё сходзіцца, — Герміёна шумна ўздыхнула, — Калі ён быў Пажыральнікам Смерці, то меў зносіны з Вальдэмортам, і калі ён разупэўніўся ў ім, ён мог захацець калі не забіць Волдэморта, то хаця б пазбавіць яго часткі моцы.

Гары толькі зараз зразумеў, што Герміёна дагэтуль крэпка трымае яго за руку. Яна трохі адышла і расціснула пальцы, потым выйшла з пакоя, перахілілася праз пярылы і закрычала.

— Гэй, Рон! РОН! Узнімайся сюды хутчэй!

Рон з’явіўся праз хвіліну, цяжка дыхаючы, з палачкай напагатове.

— Што здарылася? Калі гэта ізноў гіганцкія павукі, я жадаю спачатку паснедаць, перш чым…

Ён насупіўся і прыгледзеўся да надпісу, на які яму паказвала Герміёна.

— Ну што? Гэта брат Сірыюса, так? Рэгулус Арктурус… Рэгулус… Рэгулус… Р.А.Б.? Ты ж не думаеш?

— А вось гэта мы зараз і даведаемся, — сказаў Гары і пхнуў цяжкія дзверы. Яны не паварушыліся, зачынена.

Герміёна паднесла палачку да дзвярной ручкі і вымавіла "Алохамора." У дзвярах нешта пстрыкнула, і яны адчыніліся. Усё трое пераступілі парог, аглядаючыся па баках.

Спальня Рэгулуса была толькі трохі меншая, чым пакой Сірыюса, і дакладна гэтак жа старыя сцены захоўвалі дух гаспадара. Але калі Сірыюс усімі сіламі імкнуўся падкрэсліць сваё адрозненне ад сям’і Блэкаў, Рэгулус быў яго поўнай процілегласцю. Колеры Слізэрына, ізумрудны і срэбны, панавалі паўсюль: у драпіроўцы мэблі, у колеры шпалераў і аконных рамаў. Герб Блэкаў быў крапатліва выведзены над ложкам разам з сямейным дэвізам TOUJOURS PUR .

Крыху ніжэй на сцяне віселі выразкі з газет, пажоўклыя ад часу, утвараючы своеасаблівы калаж з крыва обрэзанымі бакамі. Герміёна перасекла пакой і падышла да выразак.

— Ого! Яны ўсё аб Вальдэморце. Рэгулус, мабыць, быў яго вялікім фанатам за некалькі гадоў да таго, як сам стаў адным з Пажыральнікаў…

Невялікая аблачына пылу паднялася ад покрыўкі, калі яна села на ложак, каб уважліва іх разгледзець. Тым часам Гары заўважыў фотаздымак. Каманда Хогвартса па Квідытчу ўсміхалася Гары з рамкі. Ён падышоў бліжэй і ўбачыў змей, вышытых у іх на грудзях — слізэрынцы. Рэгулуса можна было лёгка пазнаць на фота, ён сядзеў у сярэдзіне ў другім радзе, ён быў трохі падобны на свайго брата, чорныя валасы і такі ж ганарысты твар, але Рэгулус быў меншы, ніжэйшы ростам і не такі прыгожы.

— Ён быў Лаўцом, — сказаў Гары, — як я.

— Што? — крыху рассеяна папытала Герміёна— яна ўсё яшчэ была пагружаная ў чытанне падшыўкі артыкулаў аб Вальдэморце.

— Ён сядзіць у сярэдзіне другога рада, гэта месца Лаўца… добра ўсё роўна… — Гары зразумеў, што яго ўсё роўна не слухаюць.

Рон стаяў на каленах, адшукваючы што-небудзь пад шафай. Гары абгледзеў пакой на прадмет магчымых сакрэтаў і падышоў да стала, але ізноў, хтосьці ўжо як след тут усё абшукаў— змесціва скрыні стала было перавернута. Судзячы па слядах на парушаным пласце пылу, адбылося гэта зусім нядаўна. Паўсюль валяліся старыя пёры, старыя запісаныя ад рукі сшыткі і нядаўна разбітая чарнільніца. Яе ледзь падсохлае змесціва пакрывала тыя рэчы, якія засталіся ляжаць у скрыні.

— Ёсць больш просты спосаб, — вырашыла Герміёна, пакуль Гары выціраў аб джынсы выпэцканыя ў чарнілах пальцы. Яна падняла палачку і выгукнула заклён:

— Aкцыё, медальён!

Аднак нічога не адбылося.

Рон, які перабіраў складкі апушчаных заслонаў, выглядаў разачараваным.

— Вось і ўсё? Яго тут няма?

— Можа і ёсць, але ён прыкрыты контр-заклёнамі, якія не даюць заклікаць рэч з дапамогай магіі.

— Накшталт тых, што Вальдэморт налажыў на каменны басейн у пячоры, — сказаў Гары, прыпомніўшы, як ён не змог заклікаць фальшывы медальён.

— Ну і як нам тады шукаць?

— Уручную, як звычайныя людзі.

— Якая выдатная ідэя, — сказаў Рон і, прыжмурыўшыся ад пылу, працягнуў пошукі ў заслонах. На працягу наступнай гадзіны яны аблазілі кожны куток пакоя, але, урэшце рэшт, прыйшлі да высновы, што яго там няма.

Сонца ўстала. Яго прамяні сляпілі скрозь панура-зялёную тканіну заслонаў.

— Ён можа быць схаваны дзе-небудзь ў доме, — сказала Герміёна абнадзейлівым голасам, пакуль яны спускаліся па лесвіцы. Чым мацней падалі духам Гары і Рон, тым больш рашучай ставала Герміёна.

— Ці атрымалася ў Рэгулуса знішчыць Хоркрукс ці не, ён жадаў, каб гэтая рэч была надзейна схаваная ад Вальдэморта. Памятаеце ўсе гэтыя жудасныя рэчы, ад якіх нам прыйшлося пазбавіцца, калі мы былі тут у мінулы раз. Гадзіннік, які страляў арбалетнымі стрэламі, старая мантыя, што накінулася на Рона і ледзь яго не задушыла. Можа быць, Рэгулус зрабіў гэта ўсе для таго, каб абараніць тайнік з медальёнам, хоць мы тады гэтага не разуме… ме…

Гары і Рон са здзіўленнем паглядзелі на Герміёну, яна стаяла з бязглуздым выглядам, нагой замерла ў паветры, нібы яе стукнула маланка, зрэнкі расфакусаваліся і глядзелі кудысьці ўдалечыню.

— …мелі, — скончыла яна шэптам.

— Што такое? — папытаў Рон.

— Медальён! Ён быў у сакратэры ў гасцёўні і ніхто не мог яго адчыніць, і мы… мы…

Гары адчуў, нібы ў яго ўсярэдзіне звалілася цагліна, ён таксама прыпомніў, як яны гулялі з бліскучай цацкай, кожны па чарзе спрабуючы адчыніць. Урэшце рэшт, медальён выкінулі ў кучу смецця разам з табакеркай, поўнай бародавачнага парашку і музычнай скрыначкай, імгненна прыводзячай слухаЦёў да сна.

— Крычар мноства выкінутых рэчаў прыцягнуў назад, — сказаў Гары. Гэта быў іх апошні шанс, тонкая нітачка спадзявання. — Ён цэлую гару смецця схаваў у буфеце на кухні. Хадзем!

Яны збеглі ўніз, перапрыгваючы адразу праз дзве прыступкі. Яны так гучна шумелі, што абудзілі партрэт маці Сірыюса, калі праходзілі праз хол.

— Брыдкія бруднакроўкі!

Крыкі пераследвалі іх увесь час пакуль яны спускаліся, датуль пакуль за імі не зачыніліся масіўныя дзверы кухні. Гары праслізнуў да дзвярэй у каморку Крычара і адчыніў яе. За дзвярыма ляжалі старыя брудныя коўдры, на якіх хатні эльф калісьці спаў, але яны больш не бліскацелі ад барахла, якое Крычар калісьці сюды нацягнуў. Адзінае што нагадвала аб той пары, было старое выданне кнігі "Высакароддзе прыроды: Генеалогія чараўнікоў". Адмаўляючыся верыць уласным вачам, Гары абшукаў і ператрахнуў коўдры, адзінае, што ён знайшоў, было цела дохлай мышы. Удубелы трупік выпаў з коўдры і панура пакаціўся па падлозе. Рон зароў і ўзлез на кухонны табурэт. Герміёна закаціла вочы.

— Яшчэ не ўсё! — Упарта сказаў Гары, затым гучна закрычаў, — Крычар!

З гучным трэскам дамавы эльф-ён быў той часткай спадчыны Сірыюсу, якую Гары прыняў з найбольшай неахвотай— з’явіўся з ніадкуль перад пустым і халодным камінам. Эльф быў вельмі худы, праз палову людскага роста, яго бледная скура збіралася ў складкі, белыя валаскі густа раслі з яго вушэй, якія нагадвалі крылы кажана. Ён па-ранейшаму кутаўся ў брудныя лахманы, у якіх Гары ўпершыню яго ўбачыў. Пагардлівы погляд эльфа паказваў, што яго адносіны да Гары, змяніліся не больш, чым густ у адзенні.

— Гаспадар, — пракаркаў Крычар і нізка пакланіўся, бармочачы кудысьці сабе пад ногі, — вярнуўся ў дом маёй спадарыні разам са здраднікам Уізлі і бруднакроўкай…

Голас дамавіка эльфа дзіўна нагадваў кваканне жабы.

— Я забараняю табе зваць каго-небудзь здраднікам або бруднакроўкай, — прарычаў Гары. Нават калі не ўлічваць тое, што Крычар здрадзіў Сірыюсу, ён і сам па сабе быў крайне агідным суб’ектам з яго кручкаватым носам і сеткай патрэскаўшыхся сасудаў у вачах.

— У мяне ёсць пытанне да цябе, — сэрца Гары забілася часта-часта, — я загадваю гаварыць табе праўду. Ты зразумеў?

— Так, Гаспадар, — адказаў Крычар, і зноў нізка пакланіўся. Гары заўважыў, што яго губы варушацца, бязгучна прамаўляючы словы, якія зараз яму было забаронена гаварыць.

— Два гады таму, — сэрца ўжо не білася, яно гучна барабанілася аб рэбры, — у гасцёўні ляжаў вялікі залаты медальён, мы выкінулі яго, ты прыцягнуў яго назад?

Адказу Крычара папярэднічалі імгненні цішыні, пакуль дамавы эльф выпраміўся, каб паглядзець у твар Гары. Затым ён хутка адказаў:

— Так.

— Дзе ён зараз? — папытаў Гары ўрачыста, а Рон і Герміёна весяліліся.

Крычар зачыніў вочы, нібы ён не мог вынесці выгляду іх твараў, калі даў свой адказ. Зрэшты, так яно і было.

— Знік.

— Знік? — рэхам паўтарыў Гары, усмешка марудна спаўзала з яго твару, — што значыць знік?

Эльф закалаціўся як асінавы ліст. Ён вагаўся.

— Крычар! Я загадваю! — Гары быў раз’юшаны.

— Мундунгус Флетчэр, — праенчыў эльф, яго вочы былі па-ранейшаму зачыненыя.

— Мундунгус Флетчэр забраў усё: партрэты міс Бэлы і місіс Цысі, пальчаткі спадарыні, Ордэн Мэрліна першай ступені, кубкі з фамільным гербам і… і…

Крычар часта глытаў паветра, як рыба выкінутая на бераг, яго грудзі то ўзнімаліся, то апускаліся, затым яго вочы адчыніліся і Крычар выдаў ледзянячы душу ёкат.

-…І медальён! Медальён гаспадара Рэгулуса! Крычар дрэнны! Ён не справіўся! Не выканаў загад!

Гары адрэагаваў інстыктыўна, пакуль Крычар цягнуўся да качаргі, якая стаяла на каміннай рашотцы, ён накінуўся на эльфа і прыціснуў лядашчае цела да падлогі. Крык Герміёны змяшаўся з ёкатам Крычара, але гучней усіх было чутна голас Гары.

-Крычар! Я загадваю табе не рухацца!

Ён адчуў, што эльф замёр, і адпусціў яго. Крычар ляжаў, расцягнуўшыся на халоднай каменнай падлозе, і слёзы цяклі з яго журботных бездапаможных вачэй.

— Гары адпусці яго, калі ласка, — прашаптала Герміёна.

— Каб ён мог забіць сябе да смерці гэтай вось качаргой? — Хмыкнуў Гары, кленчачы ззаду эльфа.

— Я так не думаю, праўда, Крычар? Я жадаю ведаць праўду! Адкуль ты ведаеш, што Мундунгус Флетчэр украў медальён?

— Крычар бачыў яго, — усхліпнуў эльф, і слёзы пацяклі па твары прама ў рот, поўны шэрых зубоў. — Крычар бачыў, як ён выходзіў з жылля Крычара, з поўнымі рукамі скарбаў Крычара! Крычар закрычаў, каб злодзей спыніўся, але ён толькі пасмяяўся і ўцёк.

— Ты сказаў медальён Рэгулуса? Чаму? Як ён да цябе патрапіў? Што з ім зрабіў Рэгулус? Зараз Крычар сядзе і спакойна мне ўсё раскажа.

Эльф сеў, згарнуўся ў клубок, заціснуўшы свой заплаканы твар між ступняў і пачаў разгойдвацца ўзад і наперад. Калі ён гаварыў, яго голас гучаў глуха, але быў выразна адрозніваемы ў цішыні пустой кухні.

— Гаспадар Сірыюс збёг з хаты, так яму і трэба. Ён быў дрэнным чалавекам, разбіў сэрца маёй спадарыні сваёй непаслухмянасцю. Але гаспадар Рэгулус быў не такі, ён ведаў, што трэба рабіць у імя сям’і Блэкаў, у імя чысціні крыві гэтай сям’і. Гадамі ён гаварыў аб Цёмным Лордзе, аб тым што збіраўся навесці ў свеце парадак. Чараўнікам больш не трэба было б хавацца ад маглаў, наадварот сапраўдныя чараўнікі сталі б кіраваць светам людзей і бруднакроўкамі…

Калі яму было шаснаццаць, гаспадар Рэгулус далучыўся да Цёмнага Лорда. Быў такім гордым… такім гордым… такім шчаслівым, служыць… я яго разумею…

А аднойчы, праз год пасля таго як гаспадар Рэгулус далучыўся да Цёмнага Лорда, гаспадар Рэгулус спусціўся сюды, на кухню, каб паразмаўляць з Крычарам. Гаспадар Рэгулус заўсёды любіў Крычара і гаспадар Рэгулус сказаў… да ён сказаў.

Стары эльф стаў гаварыць хутка як ніколі, скарагаворкай выплёўваючы словы.

— …сказаў, што Цёмнаму Лорду патрэбны эльф.

— Вальдэморту спатрэбіўся эльф? — паўтарыў Гары, гледзячы на Рона з Герміёнай, якія былі здзіўлены не менш за яго.

— Так! — праенчыў Крычар, — і гаспадар Рэгулус прапанаваў мяне. Ён сказаў гэта вялікі гонар, для яго і для Крычара. Крычар павінен быў пайсці з Цёмным Лордам і выконваць усе, што ён загадае… а потым… потым вярнуцца д-дадому.

Крычар па-ранейшаму хутка вагаўся, а яго дыханне ператварылася ва ўсхліпы.

— Таму Крычар пайшоў да Цёмнага Лорда, але Цёмны Лорд не сказаў Крычару, што той будзе рабіць, а ўзяў Крычара з сабой у пячору на беразе мора. А ў той пячоры была падземная зала, а ў той зале вялікае падземнае возера… чорнае возера…

Валасы на патыліцы Гары ўсталі дуба. Скрыпучы голас Крычара, здавалася, даносіўся з цёмных водаў. Ён убачыў, што тады адбылося так выразна і ясна, як быццам сам быў там.

— …там была лодка…

Вядома, там была лодка, Гары памятаў яе, зманліва зялёнага колеру, пакрытая цінай. Зачарованая так, што можа несці толькі дваіх, чараўніка і яго ахвяру насустрач крошачнаму востраву ў цэнтры возера. Значыць, вось як Вальдэморт тэставаў ахоўную сістэму заклёнаў, абкружаючых хоркрукс. Ён узяў безахоўнае стварэнне, дамавога эльфа, здольнага выканаць любы загад, усяго толькі расходны матэрыял для Вальдэморта.

— Там быў басейн і пасудзіна… Цёмны Лорд прымусіў Крычара піць…

Эльф ўздрыгнуў усім целам.

— Крычар піў і пакуль піў ён бачыў жудасныя рэчы… усярэдзіне Крычара ўсё паліла… Крычар клікаў на дапамогу гаспадара Рэгулуса, спадарыню Блэк… але Цёмны Лорд толькі смяяўся… ён прымусіў Крычара выпіць усе… і кінуў медальён у парожні басейн… ён напоўніў яго ізноў… з іншага флакона… а потым Цёмны Лорд паплыў на лодцы і пакінуў Крычара на выспе…

Гары стаяў на зімным камні вострава ў падземным возеры і глядзеў на бледны змеепадобны твар Вальдэморта, знікаючы ў цемры, чырвоныя вочы абыякава глядзелі на пакуты асуджанай ахвяры. Якая дажывала свае апошнія хвіліны. Як толькі эльф паддасца адчайнай смазе, што выклікае агністы яд, усё будзе скончана…

На гэтым малюнак абрываўся, Гары проста не мог уявіць, як Крычару атрымалася ўцалець.

— Крычар жадаў піць, ён пыдпоўз да ўскрайка і стаў піць ваду з чорнага возера… і рукі! Сотні мёртвых рук вылезлі з вады і пацягнулі Крычара на глыбіню…

— Як жа ты змог вылучыцца? — Папытаў Гары, не здзівіўшыся, што гаворыць шэптам.

Крычар падняў выродлівую галаву і паглядзеў на Гары сваімі вялікімі чырвонымі вачамі.

— Гаспадар Рэгулус загадаў Крычару вярнуцца дадому.

— Я ведаю, але як ты збёг ад Інферы?

Крычар мабыць не разумеў, ён толькі паўтараў:

— Гаспадар Рэгулус загадаў Крычару вярнуцца.

— Я ведаю, але як…

— Няўжо гэта не відавочна, — сказал Рон, — Ён апарыраваў!

— Але гэта несусветна, у той пячоры нельга апарыраваць, інакш Дамблдор…

— Магія эльфаў, яна ж іншая, — працягнуў гнуць сваё Рон, — напрыклад яны могуць апарыраваць у Хогвартсу, а мы так не можам.

Пасля слоў Рона была доўгая паўза, пакуль Гары спрабаваў зразумець, як мог Вальдэморт дапусціць такую памылку? Герміёна апярэдзіла яго:

— Ну адкуль Вальдэморту ведаць магію дамавых эльфаў? Гэтыя істоты куды ніжэй яго цікавасці. Да таго ж, мне здаецца, яму ніколі нават думка ў галаву не прыходзіла, што эльфы могуць валодаць чараўніцтвам, недаступным яму.

У голасе Герміёны гучалі ледзяныя ноткі.

— Для дамавога эльфа вышэйшы закон — воля гаспадара. — З выражэннем сказаў Крычар. — Гаспадар сказаў Крычару вярнуцца дадому, Крычар вярнуўся…

— І ты вярнуўся, пасля таго як зрабіў усе што табе сказалі, — мякка вымавіла Герміёна, — ты не парушыў загадаў.

Крычар закалаціў галавой, разгойдваючыся яшчэ хутчэй.

— Так што адбылося, калі ты вярнуўся? — папытаў Гары, — Што сказаў Рэгулус, калі ўбачыў цябе? Ты расказаў яму, што адбылося?

— Гаспадар Рэгулус вельмі хваляваўся. Вельмі, вельмі. — Прашыпеў Крычар, — Гаспадар Рэгулус сказаў Крычару сядзець ціха і не выходзіць з дому… Але потым… прайшло зусім трохі часу… Аднойчы ўначы Гаспадар Рэгулус прыйшоў да Крычара ў яго каморку… Гаспадар Рэгулус вельмі дзіўна сябе вёў… быў не ў сабе… Крычар адразу зразумеў… і ён папрасіў Крычара адвесці яго да той пячоры, куды Крычар хадзіў з Цёмным Лордам.

Гары ізноў выразна прадставіў сабе, як гэта было: напалоханы стары эльф і худы чарнавалосы Паляўнічы, які нагадваў Сірыюса…

— Крычар ведаў, як адчыніць запячатаны ўваход у падземную пячору… ведаў, як падняць са дна вузкую заклятую лодку… на гэты раз яго любы гаспадар плыў з ім да вострава з выбітым у скале паглыбленнем, поўным атруты.

— І ён прымусіў цябе ізноў піць гэтую атруту? — З агідай папытаў Гары.

Але Крычар паківаў галавой і заплакаў. Герміёна прыгарнула руку да рота, жэстам заклікаючы Гары маўчаць. Здаецца яна ўжо нешта зразумела.

— Г-гаспадар Рэгулус дастаў з кішэні медальён, такі ж як быў у Цёмнага Лорда. — Слёзы цяклі ў Крычара па крывым носе.

— Ён сказаў Крычару ўзяць яго, а калі келіх спустошыцца, памяняць медальёны…

Прамова Крычара ставала ўсе больш няскладнай, да таго ж яна заўсёды перарывалася гаротнымі ўсхліпамі. Гары прыходзілася напружвацца, каб зразумець аб чым ён гаворыць.

— Загад… Крычару… сыходзіць… адному… але… ён сказаў… каб Крычар ніколі… нікаму, нават спадарыні… не гаварыў што ён зрабіў… Крычар не гаварыў… але ў што б ні стала Крычар павінен быў разбурыць медальён… медальён Цёмнага Лорда... а потым ён выпіў… усе выпіў… Крычар падмяніў медальёны і глядзеў, як рукі зацягваюць гаспадара Рэгулуса ўніз… і…

— Крычар… мой бедны, — Герміёна плакала наўзрыд. Яна звалілася на калены побач эльфа і паспрабавала яго абняць. У тую ж секунду эльф падхапіўся на ногі, адпаўзаючы ад яе, нібы яго хтосьці адапхнуў.

— Бруднакроўка дакранулася да Крычара, ён не дазволіць! Што скажа яго спадарыня!

— Я сказаў табе не зваць яе бруднакроўкай! — раўнуў Гары, але эльф ужо пачаў караць сябе. Ён зваліўся і стаў біцца галавой аб падлогу.

— Спыні яго! Калі ласка! Спыні! — Крычала Герміёна, — Няўжо ты не бачыш, наколькі далёка заходзіць іх паслухмянасць?

— Крычар! Стой! Годзе! — гучна сказаў Гары.

Эльф ляжаў на падлозе, цяжка дыхаючы і ўздрыгваючы. Зялёныя соплі цягнуліся з носу, на бледным ілбе брыняў сіняк, вочы яго запалі, наліліся крывёй і былі поўныя слёз. Гары ніколі не бачыў больш жаласнай карціны.

— Такім чынам ты прынёс медальён дадому, — няўхільна працягнуў допыт Гары, ён быў рашуча настроены пачуць гісторыю да канца, — ты спрабаваў знішчыць яго?

— Крычар не змог пакінуць на ім нават драпіны, — выў эльф, — Крычар выкарыстаў усё, усё што ён ведаў… але нічога не дзейнічала… так шмат магутных закленаў і ўсё ўпустую… Крычар быў упэўнены, каб знішчыць медальён, яго трэба адчыніць. Але ён не адчыняўся! Крычар караў сябе, ізноў спрабаваў адчыніць, ізноў караў… і зноў… і зноў… Крычар не выканаў загад, Крычар не змог знішчыць медальён! А спадарыня была такая злая і засмучаная, таму што Гаспадар Рэгулус знік, а Крычар не мог сказаць ёй, што здарылася, не, не мог… — эльф пачаў заікацца — таму што гаспадар Рэгулус за-за-забараніў яму гаварыць каму-небудзь ў ся-ся-сям’і аб тым, што здарылася ў пя-пя-пячоры…

Крычар так цяжка уздыхаў, што разабраць штосьці яшчэ было немагчыма. Па шчоках Герміёны цяклі слёзы, калі яна глядзела на душэўныя пакуты эльфа, але яна больш не асмелілася ізноў паспрабаваць да яго дакрануцца. Нават Рон, хто ўжо сапраўды не выпрабоўваў пяшчоты да Крычара, выглядаў усхваляваным. Гары ўстаў і патрос галавой:

— Я не разумею цябе, Крычар, — сказаў Гары нарэшце, — Вальдэморт спрабаваў забіць цябе, Рэгулус памёр, спрабуючы паслабіць Вальдэморта, і ўсё ж ты без гайданняў здрадзіў Сірыюсу. Ты быў так рады пайсці да Нарцысы і Белатрыкс і ўсё ім расказаць, расказаць Вальдэморту праз іх.

— Гары, ты памыляешся, Крычар не думае падобным чынам, — Герміёна трохі супакоілася і выцерла слёзы тыльным бокам далоні. — Крычар нявольнік, дамавыя эльфы звычныя да кепскага, нават жудаснага звароту. Нават тое, што з ім зрабіў Вальдэморт не так ужо адрозніваецца ад іх паўсядзённага жыцця. На эльфах часта выпрабоўваюць заклёны. Што для Крычара войны чараўнікоў? Ён верны тым людзям, каму належыць, сваёй сям’і, тым, хто добрыя да яго. Як магчыма была добрай місіс Блэк, і Рэгулус несумненна добра абыходзіўся з ім. Таму ён служыў ім неўсвядомленна і паўтараў іх ідэі.

— Я ведаю, што ты жадаеш сказаць, Гары, — сказала Герміёна, перш чым Гары нават паспрабаваў нешта адказаць. — Я ведаю, ты скажаш, што "Рэгулус стаў супраць Цёмнага Лорда…“але, мабыць, ён так нічога не растлумачыў Крычару. І я, здаецца, ведаю чаму: Крычар і сям’я Рэгулуса былі ў бяспецы ад Вальдэморта і яго служкаў, пакуль прытрымліваліся гэтай пазіцыі — чыстай крыві. Рэгулус спрабаваў абараніць іх усіх.

— Але Сірыюс…

— Сірыюс жудасна абыходзіўся з Крычарам, Гары, і няма чаго на мяне так глядзець, ты і сам ведаеш, што гэта праўда. Крычар так доўга быў адзін, а потым Сірыюс пераехаў сюды жыць, яму было вельмі патрэбна хоць трохі клопату, хоць трохі цеплыні. Я ўпэўнена, што міс Цысі і місіс Бэла былі куды прыемней Крычару, чым Сірыюс, і, калі яны з’явіліся, ён аказаў ім паслугу — расказаў, што яны жадалі ведаць. Я б сказала, усе чараўнікі, хто дрэнна звяртаюцца з хатнімі эльфамі, калі небудзь паплацяцца за гэта, вось Вальдэморт паплаціўся і… Сірыюс таксама.

Гары не было, чаго адказаць. Ён глядзеў на Крычара, усхліпваючага на падлозе, і прыпомніў, што Дамблдор сказаў яму ўсяго праз некалькі гадзін пасля смерці Сірыюса."Не думаю, што Сірыюс калі —небудзь лічыў Крычара, як істоту са здольнасцю адчуваць, як чалавек."

— Крычар, — сказаў Гары праз некаторы час, — калі табе стане э… лепей, сядзь, калі ласка…

За некалькі хвілінаў да гэтага Крычар нарэшце замоўк. Зараз ён сеў і, нібы дзіця, цёр вочы кулачкамі.

— Крычар я хачу папрасіць цябе сёе-тое зрабіць, — Гары паглядзеў на Герміёну, ён хацеў аддаць загад Крычару мякка, але ў той жа час так, каб той не вырашыў, быццам яго словы можна праігнараваць. Усёткі падобнай пераменай у тоне свайго голасу ён дабіўся адабрэння ў Герміёны. Яна усміхнулася, і гэтая ўсмешка надала Гары ўпэўненасці.

— Крычар я хачу, каб ты пайшоў і знайшоў Мундунгуса Флетчэра, нам трэба высветліць, дзе медальён… дзе медальён гаспадара Рэгулуса. Гэта вельмі важна. Мы жадаем скончыць тое, што пачаў гаспадар Рэгулус. Мы жадаем э… пераканацца, што яго смерць не была марнай.

Крычар выцягнуўся, трымаючы рукі па швах са сціснутымі кулачкамі.

— Знайсці Мундунгуса Флетчэра, — праскрыпеў ён.

— Так, і прывядзі яго сюды да Плошчы Грыма. Як думаеш, ты зможаш зрабіць гэта для нас?

Крычар пакланіўся і ўстаў на ногі, раптам Гары ахінула. Ён дастаў з кашалька Хагрыда фальшывы медальён, у які Рэгулус уклаў сваю занатоўку Вальдэморту.

— Крычар, я жадаю, каб гэта было ў цябе, — Гары ўклаў медальён у руку эльфа, — гэта належыла Рэгулусу. Хай медальён будзе ў цябе ў знак нашай падзякі за тое, што ты…

— Шах і Мат, Гары, ты перастараўся.

Ледзь убачыўшы медальён, эльф выдаў працяглы вый і зноў паваліўся на падлогу. Сыйшло амаль паўгадзіны на тое, каб супакоіць Крычара, які быў такі шчаслівы ад таго, што яму вырашылі ўручыць сямейную рэліквію. Калі ж ён нарэшце змог стаяць на нагах, уся кампанія адвяла Крычара да яго каморкі, дзе ён схаваў медальён у складках сваіх брудных коўдраў і запэўнілі яго, што клопат аб медальёне будзе для іх галоўным прыарытэтам, пакуль Крычара няма.

Затым ён двойчы пакланіўся Гары і Рону. За секунду да апарыравання Крычар выканаў нейкі кароткі жэст у бок Герміёны. Мусіць, гэта быў жэст павагі або хаця б яго спроба. Потым ён знік з характэрным гукам.

XI. Подкуп

Калі Крычару ўдалося выратавацца з возера, якое кішыць Інфэрні, то, Гары быў упэўнены, прывесці Мундунгуса праз некалькі гадзін не з’яўлялася б для яго цяжкасцю, таму ён усю раніцу боўтаўся ў стане моцнага чакання. Тым не менш, Крычар не вярнуўся ні ў тую раніцу, ні нават у той вечар. Пасля надыходу цемры, Гары пачуваўся прыгнечана і заклапочана. Герміёна беспаспяхова спрабавала накласці мноства заклёнаў Трансфігурацыі на вячэру, якая складалася ў асноўным з запляснелага хлеба, але нічога не дапамагло.

Крычар не вяртаўся ні на наступны дзень, ні праз дзень. Затое два чалавекі ў мантыях з’явіліся на плошчы, каля хаты нумар 12 і заставаліся там ноччу, пільна гледзячы ў накірунку хаты, якую яны не маглі бачыць.

— Я ўпэўнены, што гэта Пажыральнікі Смерці, — вымавіў Рон, пакуль ён, Гары і Герміёна глядзелі з вокнаў гасцінай. — Мяркую, яны ведаюць, што мы тут?

— Я так не думаю, — адказала Герміёна, хоць і выглядала напалохана. — Інакш бы яны паслалі за намі Снэйпа, хіба не так?

— А ты не лічыш, што ён ужо пабываў тут і яго язык звязаны заклёнам Мудзі? — спытаў Рон.

— Так, — пагадзілася Герміёна. — Інакш ён распавёў бы ім шмат падрабязнасцяў таго, як сюды прабрацца, ты не лічыш? Але яны, нібы спрабуюць заспець наша з’яўленне. Урэшце рэшт, яны ведаюць, што Гары атрымаў у спадчыну гэтую хату.

— Адкуль яны… — пачаў Гары.

— Завяшчанні чараўнікоў даследуюцца Міністэрствам, памятаеш? Яны пазналі, што Сірыюс завяшчаў табе гэтае месца.

Прысутнасць Пажыральнікаў Смерці каля хаты ўзмацніла злавесны настрой. Яны ні чулі ні слова з-за сцен Плошчы Грыма 12 з часу з’яўлення Патронуса містэра Уізлі, і гэта напружанне пачало адбівацца на іх. У клапатлівага і раздражняльнага Рона з’явілася дзіўная звычка гуляць з Дэлюмінатарам у кішені; гэта моцна раз’ярала Герміёну, якая бавіла час у чаканні Крычара, вывучаючы “Байкі Барда Бідла” і не была ўдзячна таму, што святло пастаянна міргала, уключаючыся і выключаючыся.

— Ты калі-небудзь спыніш гэта? — закрычала яна на трэці вечар адсутнасці Крычара, калі святло зноў знікла з гасцінай.

— Выбачай, выбачай! — кінуў Рон, пстрыкаючы Дэлюмінатарам і вяртаючы святло. — Я не ведаю, чаму я гэта раблю!

— Так што, ты не можаш знайсці ніякага карыснага занятку?

— Якога, чытання дзіцячых баек, напрыклад?

— Дамблдор пакінуў мне гэтую кнігу, Рон…

— І ён пакінуў мне Дэлюмінатар, магчыма чакаючы, што я буду яго выкарыстоўваць!

Не ў сілах вынесці лаянку, Гары выслізнуў з пакоя, не заўважны імі. Ён накіраваўся ўніз, у бок кухні, якую ён наведваў таму, што быў упэўнены: Крычар, хутчэй за ўсё, з’явіцца ў гэтым месцы. На паўдарогі ўніз па лесвічным пралёце, які вядзе ў гасціную, ён пачуў лёгкае паляпванне па дзвярах, затым металічныя пстрычкі і ляск ланцужка.

Кожны нерв у яго целе, здавалася, туга нацягнуўся. Ён выцягнуў палачку, кінуўся ў цень каля адсечаных галоў эльфаў і стаў чакаць. Дзверы адкрыліся: ён убачыў квадрацік зіготкага святла ад лямпы знадворку, затым фігура ў мантыі павольна ступіла ў залу і зачыніла за сабой дзверы. Няпрошаны госць ступіў наперад, і голас Мудзі спытаў: “Сэверус Снэйп?”. Затым фігура пылу вырасла з іншага канца залы і накінулася на яго, паднімаючы сваю мёртвую руку.

— Гэта не я забіў цябе, Альбус, — сказаў ціхі голас.

Заклён быў зняты: пыльная фігура зноў падарвалася, і стала немагчыма адрозніць таго, хто прыйшоў у шчыльным шэрым воблаку, якое яна пакінула ззаду.

Гары паказаў палачкай у яго цэнтр:

— Не рухайцеся!

Ён забыў аб партрэце місіс Блэк. Пры гуку яго крыку, фіранкі, якія закрывалі яе партрэт, адляцелі, і яна пачала крычаць:

— Бруднакроўкі і паўкроўкі ганьбяць маю хату!..

Рон і Герміёна з шумам спусціліся на пралёт па лесвіцы і ўсталі за спіной Гары, наставіўшы, як і ён, палачкі на незнаёмага мужчыну, які стаяў у пярэднім пакоі з паднятымі рукамі.

— Прыцішце ваш запал, гэта я Рэмус!

— О, хвала нябёсам, — слаба вымавіла Герміёна, у гэты раз перакладаючы палачку на місіс Блэк; з раптоўным шумам фіранкі зачыніліся і наступіла цішыня. Рон вельмі нізка апусціў сваю палачку, але Гары не зрабіў гэтага:

— Пакажыся! — сказаў ён у адказ.

Люпін прайшоў наперад, у прамяні святла ад лямпы, з ўсё яшчэ паднятымі ў знак капітуляцыі рукамі:

— Я — Рэмус Джон Люпін, пярэварацень, таксама вядомы як Лунацік, адзін з чатырох стваральнікаў карты Марадзёраў, жанаты на Німфадоры, якую звычыйна ўсе завуць Тонкс, я навучыў цябе выпускаць Патронуса, Гары, які прымае форму самца аленя.

— Усё добра, — прагаварыў Гары, апускаючы палачку. — Але мне ж трэба было праверыць, ці не так?

— Як ваш былы настаўнік па абароне ад цёмных мастацтваў, я цалкам згодзен з тым, што вы павінны былі праверыць. Рон, Герміёна, вы не павінны былі так хутка паніжаць сваю абарону.

Яны збеглі з лесвіцы да яго. Загорнуты ў тоўстую дарожную мантыю, ён выглядаў стомленым, але задаволеным магчымасцю ўбачыць іх.

— Такім чынам, ніякіх слядоў Сэверуса? — спытаў ён.

— Не, — пакачаў галовой Гары. — Што адбываецца? Усё ў парадку?

— Так, — адказаў Люпін. — Але за намі назіраюць. На плошчы стаіць парачка Пажыральнікаў Смерці…

— Мы ведаем…

— Мне прыйшлося апарыраваць вельмі акуратна, прама на верхнюю ступеньку перад дзвярмі, каб быць упэўненым, што яны не заўважаць мяне. Яне не могуць ведаць, што ты тут, прынамсі, я ўпэўнены, што ў іх значна больш людзей у іншых месцах; яны перакопваюць усё, што мае хоць нейкае стаўленне да цябе, Гары. Давайце спусцімся ўніз, мне трэба многае распавесці і я жадаю ведаць, што здарылася пасля таго, як вы пакінулі Нару.

Яны спусціліся ў кухню, дзе Герміёна наставіла палачку на камінную рашотку. Полымя разгарэлася неадкладна: яно стварала ілюзію камфорту ў сценах з суцэльнага камення і адлюстроўвалася ў доўгім драўляным стале. Люпін выняў з дарожнай мантыі некалькі бутэлек з усладэлем, і яны прыселі.

— Я быў у горадзе тры дні таму, але тады мне прыйшлося адрывацца ад Пажыральніка Смерці, які пераследваў мяне, — пачаў Люпін. — Такім чынам, вы адразу накіраваліся сюды прама пасля вяселя?

— Не, — запярэчыў Гары. — Спачатку мы сутыкнуліся з парачкай Пажыральнікаў Смерці ў кафэ на Тотнэм-Корт-Роўд.

Ад нечаканасці Люпін выплюхнуў перад сабой амаль увесь усладэль:

— Што?

Яны растлумачылі, што адбылося. Калі яны скончылі, Люпін выглядаў ашаломленым:

— Але як яны знайшлі вас так хутка? Апарыруючага немагчыма адсачыць, калі нагляд не вядзецца з месца яго знікнення.

— Але ж не падобна было, што яны проста прагульваліся па Тотнэм-Корт-Роўд у гэты час, ці не так?

— Мы задаваліся пытаннем, — асцярожна вымавіла Герміёна. — ці можа След усё яшчэ застацца на Гары?

— Гэта немагчыма, — неадкладна адказаў Люпін, Рон выцягнуўся і Гары адчуў моцнае палягчэнне. — Акрамя ўсяго астатняга, яны б сапраўды ведалі, што Гары знаходзіцца тут, калі б на ім усё яшчэ быў След, верна? Але я не разумею, як яны адсачылі вас да Тотнэм-Корт-Роўд, вось, што хвалюе, сапраўды хвалюе.

Ён выглядаў устрывожаным, але гэтае пытанне, па меркаванні Гары, магло пачакаць.

— Распавядзі нам, што здарылася пасля таго, як мы пакінулі Нару, мы нічога не чулі з тых часоў, як бацька Рона сказаў нам, што сям’я ў бяспецы!

— Ну, Кінгслі выратаваў нас, — павольна прагаварыў Люпін. — Дзякуючы яго папярэджанню большасць госцяў змаглі дэзапарыраваць, перш чым яны прыбылі…

— Яны былі Пажыральнікамі Смерці, або людзьмі Міністэрства?

— І тымі, і іншымі, але ў сваіх намерах і мэтах яны цяпер цалкам аднолькавыя, — адказаў Люпін. — Іх было каля тузіна, але яны не ведалі, што ты быў там, Гары. Артур чуў чутку, што яны спрабавалі выкатаваць твае месцазнаходжанне ў Скрымджара, перш чым забілі яго, і калі гэта праўда, то ён цябе не выдаў.

Гары паглядзеў на Рона і Герміёну, іх твары выяўлялі сумесь шоку і падзякі, якую ён адчуў. Яму ніколі не падабаўся Скрымджар, але калі тое, што казаў Люпін з’яўлялася праўдай, апошнім яго дзеяннем была спроба абараніць Гары.

— Пажыральнікі Смерці абшукалі Нару зверху дадолу, — працягнуў Люпін. — Яны знайшлі крывасмока, але не захацелі да яго набліжацца. — Тады яны гадзінамі распытвалі тых з нас, хто застаўся. Яны спрабавалі атрымаць імфармацыю аб табе, Гары, але, вядома, ніхто, акрамя Ордэна не ведаў, што ты быў там. У той час, пакуль яны руйнавалі вяселле, вялікая колькасць Пажыральнікаў Смерці абыходзіла кожную хату ў краіне, звязанай з Ордэнам. Ніякіх Смерцяў, — дадаў ён хутка, апярэджваючы пытанне. — але яны былі грубыя. Яны спалілі хату Дзедалуса Дыгла, але, наколькі ты ведаеш, яго там не было, і выкарысталі заклён Круцыятус на сям’і Тонкс. Зноў жа спрабуючы вызначыць, куды ты дзеўся пасля таго, як жыў у іх. Яны ў парадку — узрушаныя, вядома, але ў астатнім — нармалёва.

— Пажыральнікі Смерці прарваліся праз усе гэтыя загараджальныя заклёны? — спытаў Гары, успамінаючы, наколькі “эфектыўнымі” яны былі ўначы, калі ён разбіўся ў садзе бацькоў Тонкс.

— Табе прыйдзецца зразумець, Гары, што Пажыральнікі Смерці цяпер маюць усю магутнасць Міністэрства на сваім баку, — уздыхнуў Люпін. — У іх ёсць права на накладанне жорсткіх заклёнаў без страху індэнтыфікацыі або арышту. Ім атрымалася абыйсці ўсе ахоўныя заклёны, якія мы насылалі супраць іх, і акрамя таго, яны абсалютна адкрыта заяўлялі аб прычыне свайго прыходу.

— І яны не спрабуюць даць апраўданне таму, што выпытваюць месцазнаходжанне Гары ў людзей? — спытала Герміёна нізкім голасам.

— Ну… — вымавіў Люпін. Ён секунду вагаўся, затым усёткі выняў складзены выпуск “Штодзённага Вяшчуна.”

— Вось, — паказаў ён, паклаўшы яго на стол перад Гары. — Рана або позна ты ўсё роўна б пазнаў. Апраўданне тваіх праследавальнікаў.

Гары разгарнуў газету. Яго велізарны твар на фатаграфіі запаўняў усю першую старонку. Ён прачытаў загаловак над ім:

Адшукваецца для інтэрв’ю

Аб смерці Альбуса Дамблдора

Рон і Герміёна зараўлі ад абуранасці, але Гары маўчаў. Ён адклаў газету ў бок, яму не жадалася чытаць далей. Ён ведаў, пра што будзе ў артыкуле. Ніхто іншы, як той, хто быў на вяршыні вежы, калі Дамблдор памёр, мог ведаць, хто на самай справе забіў яго, і, як распавяла чарадзейнаму міру Рыта Скітар, Гары бачылі, калі ён ўцякаў з гэтага месца секундай пазней пасля падзення Дамблдора.

— Мне вельмі шкада, Гары, — прагаварыў Люпін.

— Дык Пажыральнікі таксама кантралююць і “Штодзённы Вяшчун”? — з лютасцю спытала Герміёна.

Люпін кіўнуў.

— Але людзі ж разумеюць, што на самай справе адбываецца?

— Пераварот быў гладкім і практычна ціхім, — занепакоена адказаў Люпін. — Афіцыйнае прыкрыццё яго забойства — сыход у адстаўку, яго падмяніў Піюс Цікнэс, які знаходзіцца пад дзеяннем заклёна Імперыюс.

— Чаму ж Вальдэморт не абвясціў сябе Міністрам Магіі? — спытаў Рон.

Люпін засмяяўся.

— Яму не трэба гэта, Рон. На самай справе ён з’яўляецца Міністрам, але чаму ён павінен сядзець у міністэрскім крэсле? Яго марыянетка, Цікнэс, клапоціцца аб паўсядзённых справах, даючы Вальдэморту волю ў павелічэнні яго наплыву на Міністэрства.

Як і трэба было чакаць, шматлікія людзі зразумелі, што адбылося: у палітыцы Міністэрства за апошнія два дні адбыліся занадта сур’ёзныя змены, шмат хто шэпчацца аб тым, што за гэтым можа стаяць Вальдэморт. Але, паміж тым, вось дзе ісціна: яны шэпчуць. Яны баяцца спадзявацца адзін на аднаго, не ведаючы, каму верыць, яны баяцца адкрыта выказваць сваё меркаванне, баючыся, што іх падазроны верныя і іх сем’і пад прыцэлам. Так, Вальдэморт вядзе вельмі разумную гульню. Абвяшчэнне сябе Міністрам, парадзіла б адкрытае супрацьстаянне. Застаючыся замаскіраваным, ён парадзіў замешанне, няўпэўнасць і страх.

— І гэтыя сур’ёзныя змены ў палітыцы Міністэрства, — выказаў здагадку Гары. — Уключаць настройванне света чараўнікоў супраць мяне, замест Вальдэморта?

— Так, гэта іх частка, — зноў уздыхнуў Люпін. — І гэта завяршальная рыска. Цяпер, калі Дамблдор памёр, ты — Хлопчык, Які Выжыў — павінен быў стаць сімвалам і аб’яднальнай кропкай любога супраціўлення Вальдэморту. Але прапанаваўшы, што ты маеш дачыненне да смерці старога, Вальдэморт не толькі павялічыў кошт за тваю галаву, але і пасеяў сумненне і страх тых, хто б мог бы абараніць цябе. А паміж тым, Міністр пачаў рух супраць Магланароджаных, — Люпін паказаў на “Штодзённы Вяшчун”. — Паглядзі на другой старонцы.

Герміёна перагортвала старонкі з той жа агідай, з якой яны трымала Сакрэты Цёмных Мастацтваў.

— “Камісія па рэгістрацыі магланароджаных!”, — зачытала яна ўголас.

— “Міністар Магіі праводзіць апытанне так званых “магланароджаных”, каб лепш зразумець, адкуль яны сталі ведаць магічныя тайны.

Нядаўняе даследаванне, прадпрынятае Аддзелам Тайнаў адкрыла, што магія можа перадавацца толькі з пакалення ў пакалення Чараўнікоў. Пры адсутнасці пэўнага чарадзейнага радаводу, такім чынам, так званыя “магланароджаныя” хутчэй за ўсё атрымалі магічную сілу шляхам крадзяжу або насілля.

Міністр вырашыў вынішчыць гэтых узурпатаў магічнай сілы, і разаслаў кожнаму так званаму “магланароджанаму” запрашэння на гутарку ў нядаўна створанай Камісіі па рэгістрацыі магланароджаных”.

— Людзі не дадуць гэтаму здарыцца, — выказаўся Рон.

— Гэта адбываецца, Рон, — адказаў Люпін. — На магланароджаных вядзецца аблава, пакуль мы гаворым.

— Але як, яны лічаць, можна выкрасці магію? — спытаў Рон. — Гэта вар’яцтва, калі б можна было красці магію, то нідзе не было ніякіх сквібаў, няўжо не так?

— Я ведаю, — адказаў Люпін. — Як бы то ні было, пакуль чалавек не дакажа, што мае хоць аднаго чараўніка ў радні, зараз лічыцца, што ён набыў магічную сілу незаконным шляхам і павінен панесці пакаранне.

Рон кінуў погляд на Герміёну, затым сказаў:

— Што калі чыстакроўныя і паўкроўныя чараўнікі аб’яднаюцца ў сям’ю? Я буду ўсім казаць, што Герміёна — мая кузіна…

Герміёна накрыла руку Рона сваёй і сціснула яе.

— Дзякуй, Рон, але я не магу дазволіць табе…

— У цябе не застанецца выбару, — люта сказаў Рон, таксама сціскаючы яе руку. — Ты вывучыш маё фамільнае дрэва так, што зможаш адказаць на ўсе пытанні па ім.

Герміёна слаба ўсміхнулася.

— Рон, паколькі мы знаходзімся ў бегах з Гары Потэрам, чараўніком, які знаходзіцца ў пошуках, я не думаю, што гэта мае значэнне. Калі б я вярнулася ў школу, усё было б па-іншаму. А якія планы ў Вальдэморта на Хогвартс? — спытала яна ў Люпіна.

— Наведванне цяпер абавязкова для кожнай юнай ведзьмы і чараўніка, — адказаў ён. — Гэта было абвешчана ўчора. Гэта істотная змена, таму што раней яно ніколі не было абавязковым. Вядома, практычна кожная ведзьма або чараўнік у Брытаніі навучаліся ў Хогвартсу, але іх бацькі мелі права навучаць іх дома або пасылаць за мяжу, калі яны аддавалі перавагу. Такім чынам, у Вальдэморта будзе перад вачамі ўся папуляцыя чараўнікоў з юнага ўзросту. Гэта, да таго ж, з’яўляецца яшчэ адным сродкам адсявання магланароджаных, паколькі студэнтам павінен прысвойвацца Статут Крыві — пасведчанне таго, што яны даказалі Міністру іх магічнае паходжанне — перш, чым ім дазваляецца наведваць заняткі.

Гары адчуў сябе саслабленым і злым: у гэтае імгненне ўсхваляваныя аддзінаццацігодкі, мабыць, выбудоўвалі стосы новых кніг заклёнаў, не асцерагаючыся, што яны могуць ніколі не ўбачыць Хогвартс, роўна як і сваі сем’і.

— Гэта… гэта… — ён мармытаў, спрабуючы знайсці словы, якія справядліва адпавядалі б жаху яго думак, але Люпін ціха перапыніў яго:

— Я ведаю, — Люпін імгненне вагаўся. — Я зразумею, калі ты не зможаш пацвердзіць гэта Гары, але Ордэн знаходзіцца пад уражаннем, што Дамблдор пакінуў табе паручэнне.

— Пакінуў, — адказаў Гары. — І Рон, і Герміёна разам са мной выконваюць яго, ідуць са мной.

— Ці можаш ты прызнацца мне, у чым складаецца твая місія?

Гары паглядзеў у пакрыты раннімі маршчынамі твар, абрамлены густымі, але сіваватымі валасамі, і вельмі жадаў адказаць па-іншаму:

— Я не магу, Рэмус, мне вельмі шкада. Калі Дамблдор не сказаў табе, я думаю, што і я не магу.

— Я меркаваў, што ты гэта скажаш. — уздыхнуў Люпін, выглядаўшы расчараваным. — Але я магу быць цябе карысны. Ты ведаеш, хто я такі і на што я здольны. Я б мог пайсці з вамі і забяспечыць абарону. Вам бы нават не прыйшлося казаць мне, што вы на самай справе збіраецеся зрабіць.

Гары сумняваўся. Гэта была вельмі зманлівая прапанова, хоць ён не мог уявіць, як бы яны змаглі трымаць сваю задачу ў сакрэце ад Люпіна, калі б ён быў з імі ўвесь час.

Герміёна, паміж тым, выглядала збянтэжанай.

— А як наконт Тонкс? — спытала яна.

— Што з ёй? — перапытаў Люпін.

— Ну… — нахмурылася Герміёна. — Ты жанаты! Што яна думае аб гэтай ідэі паходу з намі?

— Тонкс будзе ў абсалютнай бяспецы, — запэўніў Люпін. — Яна будзе ў хаце сваіх бацькоў.

У тоне Люпіна было нешта дзіўнае, ён быў практычна халодным. Нешта дзіўнае было і ў ідэі зняволення Тонкс у хаце бацькоў; яна, урэшце рэшт, была членам Ордэна і, наколькі Гары ведаў, наўрад ці жадала быць заложніцай абставін.

— Рэмус, — няўпэўнена вымавіў Гары. — Усё… добра… ты ведаеш — паміж табой і…

— Усё добра, дзякуй, — шматзначна адказаў Люпін.

Герміёна паружавела. Запанавала кароткая паўза, нацянутая і няспрытная, затым Люпін, набраўшы паветра ў грудзі быццам збіраўся сказаць нешта непрыемнае, прамовіў:

— У Тонкс будзе дзіця.

— О, як выдатна! — завішчала Герміёна.

— Цудоўна! — з запалам сказаў Рон.

— Віншую, — ціха сказаў Гары.

Люпін усміхнуўся фальшывай усмешкай, больш падобнай на грымасу, затым працягнуў:

— Ну… Вы прынімаеце маю прапанову? Ці стане тройца чацвёркай? Я не магу паверыць, што Дамблдор не ўсхваліў бы гэтага, ён назначыў мяне вашым настаўнікам па Абароне ад Цёмных Мастацтваў, урэшце рэшт. І я, павінен сказаць, упэўнены, што мы сутыкнёмся з магіяй, з якой мы ніколі не сустракаліся і не ўяўлялі.

Рон і Герміёна паглядзелі на Гары.

— Проста… давай-ка ўдакладнім, — сказаў ён. — Ты жадаеш пакінуць Тонкс у бацькоў і пайсці з намі?

— Яна там будзе ў бяспецы, яны дагледзяць за ёй, — сказаў Люпін. Яго довады не адрозніваліся пераканаўчасцю. — Гары, я ўпэўнены, Джэймс бы вельмі жадаў, каб я быў з табой.

— Ну, — павольна сказаў Гары, — а я не ўпэўнены. Я ўпэўнены хутчэй, што мой бацька пацікавіўся бы, чаму ты не жадаеш быць з уласным дзіцем, наогул-то.

Люпін збляднеў. У кухні стала халадней градусаў на 10. Рон аглядаўся вакол з такім выглядам, нібы для яго было жыццёва важна запомніць кожную дэталь у пакоі. Герміёна глядзела то на Гары, то на Люпіна.

— Вы не разумееце, — нарэшце сказаў Люпін.

— Тады растлумач, — сказаў Гары.

Люпін праглынуў.

— Я здзейсніў недаравальную памылку, ажаніўшыся на Тонкс. Я зрабіў гэта з лепшых намераў, але з тых часоў аб гэтым шкадую.

— Зразумела, — сказаў Гары. — Што ты жадаеш кінуць яе і дзіця і ўцячы з намі.

Люпін ускочыў на ногі: яго крэсла звалілася назад, а сам ён паглядзеў на іх такім лютым поглядам, што ўпершыню Гары ўбачыў цень ваўка на гэтым чалавечым твару.

— Вы не разумееце, што я зрабіў са сваёй жонкай і яшчэ ненароджаным дзіцём? Я не павінен быў на ёй жаніцца, я зрабіў яе ізгоем!

Люпін піхнуў перавернутае крэсла.

— Вы бычылі мяне толькі ў Ордэне і пад абаронай Дамблдора ў Хогвартсу! Вы не ведаеце, у якім свеце большасць чараўнікоў бачаць такія стварэнні, як я! Калі яны пазнаюць аб маёй хваробе, яны перастаюць са мной размаўляць! Вы не бачыце, што я нарабіў? Нават яе ўласнай сям’і наш брак агідны, якія бацькі пажадаюць дочкі замужжа з пярэваратнем? А дзіця… дзіця…

Люпін схапіўся за валасы, ён выглядаў звар’яцелым.

— Мая парода звычайна не размножваецца! Ён будзе, як я, я ўпэўнены… як я магу прабачыць сам сябе, калі я свядома перадаў сваю ўлічасць нявіннаму дзіцяці? І калі ён цудам акажацца не такім, як я, то яму будзе лепш у сто разоў без бацькі, якога ён павінен саромецца!

— Рэмус! — прашаптала Герміёна са слёзамі на вачах. — Не кажы так. Як можа любое дзіця саромецца цябе?

— Не ведаю, Герміёна, — сказаў Гары. — Мне б было сорамна.

Гары не ведаў, адкуль прыйшла гэтая лютасць, але яна прымусіла яго ўстаць на ногі. Люпін выглядаў так, як быццам Гары стукнуў яго.

— Калі новы рэжым думае, што магланароджаныя дрэнныя, — сказаў Гары, — што яны зробяць паўпярэваратню, чый бацька ў Ордэне? Мой бацька памёр, спрабуючы абараніць маму і мяне, і ты лічыш, што ён сказаў бы цябе кінуць твайго дзіця і адправіцца з намі ў прыгоду?

— Як ты смееш? — сказаў Люпін. — Гэта не прага небяспекі або асабістай славы, як ты смееш прапаноўваць такую…

— Я думаю, што ты адчуваеш сябе трохі падшыванцам, — сказаў Гары. — Табе б жадалася быць на месцы Сірыюса.

— Гары, не! — умольвала яго Герміёна, але ён працягваў з нянавісцю глядзець ва ўзлаваны твар Люпіна.

— Я б ніколі ў гэта не паверыў, — сказаў Гары. — Чалавек, які навучыў мяне дужацца з Дэментарамі — баязлівец.

Люпін дастаў сваю палачку так хутка, што Гары ледзь паспеў дакрануцца да сваёй, быў гучны ўдар, і ён адляцеў назад, як быццам яго пхнулі; у той момант, калі ён стукнуўся аб кухонную сценку і саслазіў на падлогу, ён мімаходам убачыў след плашча Люіпіна, які знікаў ў дзвярах.

— Рэмус, Рэмус, вярніся! — крычала Герміёна, але Люпін не адказаў. Праз хвіліну яны пачулі, як зачыніліся ўваходныя дзверы.

— Гары! — завыла Герміёна. — Як ты мог?

— Гэта было лёгка, — сказаў Гары. Ён устаў і мог пачуць, як апухае шышка на руцэ ў тым месцы, дзе ён стукнуўся аб сцяну. Ён усё яшчэ дрыжаў ад лютасці.

— Не глядзі на мяне так! — Адгыркнулася Герміёна.

— Вось толькі гэтага не трэба, — прагыркаў Рон.

— Не, не, мы не павінны пасварыцца, — сказала Герміёна, становячыся паміж імі.

— Ты не павінен быў казаць гэтага Люпіну, — сказаў Рон Гары.

— Гэта павінна было з ім здарыцца, — сказаў Гары. Разрозненыя вобразы пранасіліся ў яго галаве: Сірыюс, які падае ў арку, пераможаны Дамблдор у паветры, выбліск зялёнага святла і голас яго маці, маленне аб літасці…

— Бацькі, — сказаў Гары. — Не павінны пакідаць сваіх дзяцей, толькі… толькі, калі ім не прыйшлося гэта зрабіць.

— Гары, — сказала Герміёна, працягваючы руку ў знак суцяшэння, але ён адпіхнуў яе і адышоў, гледзячы на агонь, разведзены Герміёнай. Ён аднойчы размаўляў з Люпіным скрозь гэты камін, шукаючы праўду аб Джэймсе, і Люпін суцешыў яго. Зараз смучаны твар Люпіна паўстаў перад ім. Ён адчуў балеснае раскаянне. Ні Рон, ні Герміёна не размаўлялі, але Гары быў упэўнены, што яны глядзяць адзін на аднаго за яго спіной, маючы зносіны без слоў. Ён разгарнуўся і злавіў іх на тым, што яны хутка адвярнуліся адзін ад аднаго.

— Я ведаю, што не павінен быў называць яго баязліўцам.

— Не, не павінен быў, — адразу ж сказаў Рон.

— Але ён паводзіў сябе так.

— Усё роўна… — сказала Герміёна.

— Я ведаю. Але калі гэта прымусіць яго вярнуцца да Тонкс, то яно каштавала таго, ці не так?

У яго голасе гучала надзея. Герміёна выглядала спачуваючай, Рон відавочна быў няўпэўнены. Гары паглядзеў на свае ногі, думаючы аб сваім бацьку. Падтрымаў бы ён яго ў тым, што ён сказаў Люпіну, або быў бы злы ад таго, як яго сын абыходзіцца з яго старым сябрам.

Ціхая кухня, здавалася, гудзела ад нядаўняй сцэны, адчувалася, што Рон і Герміёна яшчэ не выказаліся. “Штодзённы Вяшчун”, куплены Люпіным, усё яшчэ ляжаў на стале. Гары ў газеце глядзеў на столь.

Ён сеў, адкрыў газету наўздагад і прыкінуўся, што чытае. Ён не мог падабраць словы, яго галава яшчэ была забіта сваркай з Люпінам. Ён быў упэўнены, што Рон і Герміёна з іншага боку Вяшчуна вярнуліся да сваіх нямых зносін.

Ён гучна перавярнуў старонку, і са старонкі літаральна выскачыла імя Дамблдора. Мінула два або тры імгненні, перш чым ён зразумеў сэнс фатаграфіі, на якой была намалявана сям’я. Пад фатаграфіяй былі словы: Сям’я Дамблдораў, злева направа: Альбус, Персіваль, які трывае нованароджаную Арыяну, Кендра і Аберфорт.

Яна прыцягнула яго ўвагу, Гары аглядзеў малюнак больш акуратна. Бацька Дамблдора, Персіваль, быў сімпатычным мужчынам з вачамі, якія, здавалася, бліскацелі нават на выцвілай фатаграфіі. Маленькая Арыяна была трохі больш баханкі хлеба і знешне нічым не адрознівалася ад бацькі. У яе мамы, Кендры, былі бліскучыя чорныя валасы, завязаныя ў хвост. У яе твары было нешта асаблівае. Гары падумаў аб фатаграфіях індэйцаў, калі ён глядзеў на цёмныя вочы, высокія скулы, прамы нос, правільна складзеныя рысы твару, а пад імі — шаўковая сукенка з высокім каўняром. Альбус і Аберфорт былі апранутыя ў аднолькавыя карункавыя курткі, і ў іх былі аднолькавыя фрэзуры да плечаў. Альбус выглядаў старэй на некалькі гадоў, але абодва хлопчыка былі вельмі падобныя, гэта відавочна было да таго, як нос Альбуса быў зламаны і ён пачаў насіць акуляры.

Сям’я выглядала шчаслівай і нармальнай, ціхамірна ўсміхаючыся газеце. Рука Арыяны высунулася з яе пялёнкі. Гары ўбачыў загаловак над фатаграфіяй:

Эксклюзіўная вытрымка з біяграфіі Альбуса Дамблдора якая хутка будзе выдадзена

Аўтар Рыта Скіттар

Думаючы, што гэта наўрад ці прымусіць яго адчуваць сябе горш, чым ён ужо сябе адчуваў, Гары пачаў чытаць:

— Ганарлівая і фанабэрлівая, Кендра Дамблдор не магла вынесці таго, каб застацца ў гэтым жорсткім свеце шаблонаў і ярлыкоў пасля адданага галоснасці арышту яе мужа і зняволення яго ў Азкабан. Таму яна вырашыла парваць усе сувязі і перасяліцца ў Годрыкаву Лагчыну, вёску, якая пазней стане знакамітай з-за сцэны дзіўных уцёкаў Гары Потэра ад Самі-Ведаеце-Каго.

Як створаны па шаблоне свет, Годрыкава Лагчына была хатай для мноства сем’яў чараўнікоў, але т.я. Кендра нікога з іх не ведала, яна дужалася б з цікавасцю з нагоды злачынства яе мужа, з якім яна сутыкнулася ў вёсцы, дзе жыла раней. Неаднаразова даючы адпор дружалюбным візітам сваіх новых суседзяў-чараўнікоў, яна хутка зрабіла так, што ў справы яе сям’і ніхто не ўмешваўся.

— Зачыніла дзверы перад маім носам, калі я павітала яе пачкам дамашніх тартоў-качалкоў, — сказала Бацільда Багшот. — У першы год іх знаходжання там, я бачыла толькі двух хлопчыкаў. Не ведала б, што ў іх ёсць дачка, калі б я не збірала Заўныўкі пры месяцовым святле той зімою, калі яны пераехалі, і я ўбачыла, як Кендра вяла Арыяну на задні двор. Правяла яе вакол лужка адзін раз, дужа трымаючы яе, потым павяла яе ўнутр. Нават і не ведаю, што думаць.

Здавалася, што Кендра думала, што яе пераезд у Годрыкаву Лагчыну быў выдатнай магчымасцю, каб раз і назаўжды схаваць Арыяну, нешта, што яна, мусіць, планавала гадамі. Гэта быў узрушаючы час.

Але Арыяне ледзь споўнілася сем гадоў, калі яна бясследна знікла, а сем гадоў — гэта час у якім выяўляецца магія, калі яна прысутнічае, і з гэтым згаджаюцца шматлікія эксперты. Ніхто з тых, хто жыве цяпер не памятае, каб Арыяна дэманстравала хоць найменшыя прыкметы сваіх здольнясцяў. Таму ясна, здаецца, што Кендра вырашыла, што лепш схаваць існаванне сваёй дачцы, чым пакутаваць ад сораму ад прызнання таго, што яна нарадзіла сквіба. Пераезд ад сяброў і суседзяў, якія ведалі Арыяну, вядома, спрасціў бы іх становішча. Браты адказвалі на няспрытныя пытанні, як навучыла іх маці: “Мая сястра занадта хворая для школы”.

На наступным тыдні: Альбус Дамблдор у Хогвартсу. Прызы і прытворства.

Гары памыляўся: тое, што ён прачытаў, прымусіла яго адчуць сябе горш. Гары паглядзеў на фатаграфію відавочна шчаслівай сям’і. Гэта было праўдай? Як ён мог гэта пазнаць? Ён жадаў адправіцца ў Годрыкаву Лагчыну, нават калі Бацільда была не ў стане размаўляць з ім: ён жадаў наведаць месца, дзе ён і Дамблдор абодва страцілі тых, каго кахалі. Ён адпускаў газету, каб спытаць меркаванне Рона і Герміёны, калі аглушальны трэск рэхам аддаўся па кухні.

Упершыню за тры дня Гары забыў аб Крычары. Яго неадкладнай думкай было, што Люпін зноў уварваўся у пакой, і на дзелю секунды, ён не звярнуў увагі на масу канечнасцяў, якія змагаліся і якія з’явіліся з паветра прама побач з яго крэслам. Ён паспяшаўся ўстаць на ногі, у той час як Крычар паспрабаваў развязаць сябе і, нізка пакланіўшыся Гары, ён пракаркаў:

— Крычар вярнуўся са злодзеем Мундунгусам Флетчэрам, гаспадар.

Мундунгус ускарабкаўся ўверх і дастаў палачку, Герміёна, тым не менш, была занадта хуткая для яго.

— Экспеліармус!

Палачка Мундунгуса ўзляцела ў паветра, і яе злавіла Герміёна. Мундунгус са звар’яцелым поглядам пабег да лесвіцы. Рон злавіў яго за ногі і Мундунгус зваліўся на каменную падлогу, пасля чаго прычулася прыглушанае храбусценне.

— Што? — закрычаў ён, спрабуючы вырвацца з “абдымак” Рона. — Што я вам зрабіў, а? Паслалі сачыць за мной эльфа, што вам трэба? Што я зрабіў. Адвалі, ну-ка адчапіся…

— Ты не ў тым стане, каб жаліцца, — сказаў Гары. Ён кінуў газету ўбок, хутка перасёк кухню і ўстаў на калены перад Мундунгусам, які перастаў змагацца і выглядаў напалоханым. Рон, затыхаючы, падняўся і ўбачыў, як Гары прыставіў палачку прама да носу Мундунгуса. Той смярдзеў потам і тытунёвым дымам. Яго валасы і адзежа былі ў жудасным стане.

— Крычар просіць прабачыць яго за гэтак познюю дастаўку злодзея, гаспадар, — кракнуў эльф. — Флетчэр ведае, як зрабіць так, каб яго не злавілі, ведае шчыліны. Тым не менш, Крычар прыціснуў злодзея.

— Ты малайчына, Крычар, — сказаў Гары, і эльф нізка пакланіўся.

— Так, у нас ёсць да цябе некалькі пытанняў, — сказаў Гары Мундунгусу, які тут жа прыняўся крычаць.

— Я запанікаваў. Добра? Я наогул не жадаў нікуды ісці, без крыўд, я не выклікаўся паміраць замест цябе, а за мной гнаўся Сам-Ведаеш-Мацер-Яго-Хто, хто заўгодна б на маім месцы драпануў. Я ж казаў, што не жадаў гэтага рабіць…

— Да тваёй звесткі, ніхто з нас адтуль не апарыраваў, — сказала Герміёна.

— Ой, героі, паглядзіце на іх, толькі я нават выгляду не рабіў, што жадаў памерці…

— Нас не цікавіць, як ты збег і пакінуў Мудзі, — сказаў Гары, перасоўваючы палачку бліжэй да налітых крывёй вачэй Мундунгуса. — Мы ведалі, што тваёй шкуры нельга было давяраць.

— І чаго ж за мной ходзіць хатні эльф? Ці зноў пра кубкі будзеш пытаць? Няма ў мяне нічога, хаця можаш іх дастаць у…

— І не ў кубках справа, хоць ужо цяплей, — сказаў Гары. — Затыкніся і слухай.

Было так прыемна знайсці сабе занятак, і кагосьці, з каго можна было вывудзіць трохі праўды. Гары ўжо цёр палачкай пераноссе Мундунгуса, які касавурыўся на яе.

— Калі ты абчысціў хату ад усіх каштоўнасцей, што змог знайсці, — пачаў Гары, але Мундунгус зноў яго перабіў.

— Ды Сірыюсу і справы не было да гэтага барахла….

Прычулася хуткамоўка з лая, ляск, бліснула медзь, і з прыпадачным крыкам Крычар разбегся і са ўсяго размаху стукнуў Мундунгуса па галаве патэльняй.

— Убяры яго, адзаві, яго замкнуць трэба! — крычаў Мундунгус, нахіляючыся, калі Крычар зноў замахнуўся патэльняй.

— Крычар, не! — закрычаў Гары.

Тонкія рукі Крычара трэсліся ад цяжару патэльні, але ён моцна трымаў яе.

— Можа быць яшчэ разок, гаспадар? Для пэўнасці.

Рон засмяяўся.

— Ён патрэбен нам у здаровым розуме, Крычар, але калі нам спатрэбяцца асаблівыя меры, мы дадзім яго табе, — сказаў Гары.

— Вялікі дзякуй, гаспадар, — сказаў Крычар з паклонам, ён падышоў і з нянавісцю глядзеў на Мундунгуса сваімі вялікімі бледнымі вачамі.

— Калі ты абчысціў хату ад усіх каштоўнасцей, што змог знайсці, — зноў пачаў Гары, — ты ўзяў рэчы з кухоннага серванта. Там быў медальён, — у роце ў Гары перасохла. Ён адчуваў, што Рон і Герміёна таксама замерлі ў чаканні. — Што ты з ім зрабіў?

— А што? — спытаў Мундунгус. — Ён нешта каштуе?

— Ён, дагэтуль у цябе! — закрычала Герміёна.

— Не, гэта наўрад, — сказаў Рон. — Ён напэўна думае, што змог бы выгандляваць за яго больш грошай.

— Больш? — сказаў Мундунгус. — Ні хрэна… блін… на халяву аддаў, выцыганіла…

— Пра што ты кажаш?

— Я гандляваў на Дыягон Алеі, а яна да мяне падыходзіць і пытае, ці ёсць у мяне ліцэнзія, каб гандляваць магічнымі артэфактамі. Карга старая. Яна жадала мяне аштрафаваць, але ёй спадабаўся медальёнчык, яна забрала яго, а мяне адпусціла, сказала, што мне пашанцавала.

— Што за жанчына? — спытаў Гары.

— Не ведаю, нейкая цётка з Міністэрства.

Мундунгус трохі падумаў, прыпадняўшы брыво.

— Маленькая такая, на макушцы банцік, — Ён нахмурыўся і дадаў. — На жабу падобная.

Гары выпусціў палачку: яна прыляцела Мундунгусу па носе і абрасіла чырвонымі іскрамі яго бровы, якія тут жа загарэліся.

— Акваменці! — закрычала Герміёна, і з яе палачкі выляцеў струмень вады, ад якога Мундунгус захлынуўся.

Гары паглядзеў на Рона і Герміёну і ўбачыў той жа шок, які цяпер быў на яго твару. Шнары на яго руцэ зноў забалелі.

XII. Магія можа ўсё

Жнівень быў у самым разгары. Пляцоўка недагледжанай травы пасярэдзіне Плошчы Грыма пасохла на сонцы, пакуль уся трава не стала карычневай і ломкай. Ніхто з суседзяў ніколі не бачыў ні тых, хто жыў у хаце пад нумарам 12, ні самой хаты. Маглы, якія пражывалі на Плошчы Грыма, даўно прынялі той факт, што, па дзіўнай памылцы ў нумарацыі, за хатай нумар адзінаццаць адразу была хата нумар трынаццаць.

Аднак зараз пляцоўка прыцягвала ўвагу візіцёраў, якія, падобна, знаходзілі гэтую анамалію вельмі цікавай. Наўрад ці быў хоць адзін дзень, калі адзін або два чалавекі не прыходзілі толькі затым, каб паглядзець на агароджу паміж хатамі адзінаццаць і трынаццаць. Назіральнікі ніколі не былі аднымі і тымі ж два дні запар, хоць усе яны, падобна, падзялялі агульную непрыязнасць да нармалёвай адзежы. Большасць лонданцаў, які праходзілі міма іх, абвыклі да эксцэнтрычных спосабаў апранацца і амаль не звярталі на гэта ўвагі, хоць часам хто-небудзь і аглядаўся, дзівячыся, як можна насіць плашчы ў такую спякоту.

Назіральнікі, падобна, атрымлівалі не занадта вялікае задавальненне ад сваёй вахты. Часам хто-небудзь з іх пачынаў узбуджана прыглядацца, быццам, урэшце рэшт, заўважыў нешта цікавае, але толькі затым, каб зноў быць расчараваным.

Першага верасня на пляцоўцы было больш жадаючых паглядзець, чым калі-небудзь раней. Паўтузіна мужчын у плашчах стаялі моўчкі, і ўважліва глядзелі на хаты адзінаццаць і трынаццаць, але аб’ект, які яны выглядалі, па-ранейшаму пазбягаў іх увагі. З наступнага вечара, які ўпершыню за апошнія тыдні прынёс з сабой нечаканы халодны дождж, ізноў адбыўся адзін з тых невытлумачальных момантаў, калі яны, здавалася, выяўлялі нешта цікавае. Адзін з іх, мужчына з перакошаным тварам, паказаў на нешта, і, разам са сваім найблізкім кампаньёнам, укормленым, бледным чалавечкам, тузануўся было наперад, але, праз імгненне, зноў паслабіўся і зноў выглядаў пабітым і расчараваным.

Тым часам, унутры хаты нумар 12, Гары толькі што ўвайшоў у хол. Ён амаль страціў раўнавагу, калі апарыраваў на верхнюю прыступку лесвіцы перад уваходнымі дзвярамі, і думаў, што Пажыральнікі Смерці маглі заўважыць на момант яго каленку. Акуратна зачыніўшы за сабой уваходныя дзверы, ён зняў Плашч-Нябачнік, накінуў яго на локаць, і паспяшаўся мінуць праз змрочны калідор, які вёў з хола, да дзвярэй у склеп, сціскаючы ў руцэ выкрадзеную копію “Штодзённага Вяшчуна”.

Звычайны ціхі шэпт: “Сэверус Снэйп” павітаў яго, халодны скразняк абліў яго цела, і язык застыў на імгненне.

— Я не забіваў цябе! — сказаў ён, калі да яго вярнулася здольнасць казаць, і затрымаў сваё дыханне, калі пыльны прывід падарваўся. Мінуючы палову шляху па лесвіцы, якая вяла ў кухню, каб апынуцца па-за дасяжнасцю слыху Місіс Блэк і атрэсшы з сябе пыл, ён вымавіў:

— У мяне ёсць навіны, і яны вам не спадабаюцца.

Кухня была амаль непазнавальная. Кожная паверхня цяпер ззяла. Медныя бляшаначкі і рондальчыкі былі начышчаныя да ружовага бляску, драўляная стальніца ільмнілася, чашкі і падносы, ужо гатовыя да вячэры, паблісквалі ў святле весела гуляючага агню, на якім кіпеў кацёл. Аднак нішто ў гэтым памяшканні не зведала больш драматычных змен, чым дамавы эльф, які спяшаўся насустрач Гары. Эльф быў закутаны у снежна-белы ручнік, яго валасы былі чыстыя і пухнатыя, як бавоўна. Медальён Рэгулуса боўтаўся на тонкіх грудзях.

— Дазвольце разуцца, спадар Гары, калі Вам будзе заўгодна, і памыць рукі перад вячэрай, — пракаркаў Крычар, прымаючы у яго Плашч-Нябачнік, каб павесіць яго на крук, які тарчаў з сцяны, побач з шматлікімі свежавымытымі старамоднымі мантыямі.

— Што здарылася? — са страхам спытаў Рон. Ён і Герміёна вазіліся з купкай грубіянска набросаных запісак, нататак і ад рукі намаляваных карт, якія захламлялі далёкую частку выцягнутага кухоннага стала, але зараз уся іх увага была прыкавана да Гары, які падышоў да іх і кінуў газету паўзверх зрывак пергамента.

Вялікая фатаграфія знаёмага чарнавалосага мужчыны з кручкаватым носам глядзела на іх з-пад загалоўка, у якім значылася:

“Сэверус Снэйп зацверджаны ў якасці главы Хогвартса”.

— Не! — выклікнулі Рон і Герміёна.

Герміёна аказалася хутчэй, і, схапіўшы газету, пачала чатаць уголас артыкул, які прыкладаўся да выявы.

“Сэверус Снэйп, які даўно займаў пасаду настаўніка зельеварэння ў школе вядзьмарства і чараўніцтва “Хогвартс”, сёння быў прызначаны яго новым главой, што стала найболей важным з шматлікіх змен у кадравым складзе гэтай старажытнай школы. З прычыны адстаўкі настаўніка маглазнаўства, Алекта Кэроў зойме гэты пост, тады як яе брат, Амікус, стане выкладчыкам Абароны ад Цёмных Мастацтваў.

— Я прывітаю магчымасць падтрымаць лепшыя традыцыі і каштоўнасці чараўнікоў…”

— Такія, як здзясненне забойстваў і адразанне чалавечых вушэй, я лічу! Снэйп! Снэйп у кабінеце Даблдора! Мерлінавы штаны! — закрычала яна, ад чаго Гары і Рон падскочылі на месцы. Яна выскачыла з-за стала і паспяшалася прэч, крыкнуўшы на хаду: — Я вярнуся праз хвіліну!

— Мерлінавы штаны? — здзіўлена паўтарыў Рон. — Яна, мабыць, праўда ўзвар’яваная. Ён працягнуў да сабе газету і прабег вачамі артыкул аб Снэйпе.

— Іншыя настаўнікі не пагодзяцца з гэтым, МакГонагалл, і Флітвік, і Спроўт, яны ўсе ведаюць праўду, ведаюць, як загінуў Дамблор. Яны не прымуць Снэйпа ў якасці дырэктара. І хто такія гэтыя Кэроў?

— Пажыральнікі Смерці, — сказаў Гары. — Унутры ёсць іх фатаграфіі. Яны былі на вяршыні вежы, калі Снэйп забіў Дамблдора, так што яны яго сябры, і, — з гаркатой працягнуў Гары. — Я не думаю, што ў іншых настаўнікаў ёсць выбар, на самой справе. Калі за спіной Снэйпа стаяць Міністэрства і Вальдэморт, то трэба выбіраць: або яны застаюцца і выкладаюць, або праводзяць некалькі выдатных гадоў у Азкабане, і то пры вызначаным шанцаванні. Я лічу, яны застануцца, каб паспрабаваць абараніць вучняў.

Крычар з шумам падышоў да стала, нясучы ў руках вялікі рондаль, і стаў разліваць суп у старажытныя чашы, як звычайна, прысвістваючы між зубамі.

— Дзякуй, Крычар, — сказаў Гары, перагортваючы “Вяшчун”, каб не бачыць твар Снэйпа. — Ну, затое зараз мы сапраўды ведаем, дзе ён.

Ён пачаў есці суп. Якасць крычараўскай ежы рэзка ўзрасла з тых часоў, як яму быў падараваны медальён Рэгулуса. Сённяшні французскі цыбулявы суп быў лепшым з тых, што Гары калі— небудзь еў.

— Усё яшчэ застаецца група Пажыральнікаў Смерці, якія назіраюць за хатай, — сказаў ён Рону, працягваючы есць. — Больш, чым звычайна. Як быццам яны чакаюць, што мы выйдзем усе разам, нясучы з сабой школьныя куфары, і накіруемся на “Хогвартс-Экспрэс”

Рон зірнуў на гадзіннік.

— Я думаў аб гэтым увесь дзень. Ён адбыў каля шасці гадзін таму. Дзіўна не быць там зараз, праўда?

Перад уяўным позіркам Гары паўстаў паравозны дым, за якім яны з Ронам аднойчы накіроўваліся па паветры, і пунсовы вусень, які віхляе паміж палямі і ўзгоркамі. Ён быў упэўнены, што Джыні, Нэвіл і Луна зараз былі там, сядзелі разам, магчыма, разважаючы, дзе знаходзіцца ён, Рон і Герміёна, або спрачаючыся, якім чынам лепш сабатаваць рэжым Снэйпа.

— Яны ледзь не ўбачылі мяне, калі я вяртаўся, — сказаў Гары. — Я няўдала прызямліўся на верхнюю прыступку, і Плашч саслізнуў.

— Са мной гэта адбываецца ўвесь час. О, вось і яна, — дадаў Рон, паварочваюся на сваім сядзенні так, каб бачыць Герміёну, якая увайшла на кухню. — І што, у імя Мерліна, гэта было?

— Я ўспомніла, — выдвізнула Герміёна.

Яна прынесла з сабой вялікую апраўленую карціну, якую зараз паставіла на падлогу перад тым, як дастаць сваю вышытую пацеркамі сумку з буфета. Адчыніўшы яе, яна пачала запіхваць туды карціну, і, нягледзячы на тое, што карціна была вызначана занадта вялікай, каб змясціцца ў сумачку, праз некалькі секунд яна знікла, як і шматлікія іншыя рэчы, у яе ёмістых глыбінях.

— Фінэас Нігелус, — растлумачыла Герміёна, кінуўшы сумку на кухоны стол, куды яна звалілася з звычайным гучным звонам.

— Прабач? — спытаў Рон, але Гары зразумеў. Малюнак Фінэаса Нігелуса Блэка мог падарожнічаць паміж яго партрэтамі на Плошчы Грыма і ў кабінеце главы Хогвартса, круглым памяшканні, дзе Снэйп, без сумнення, сядзеў зараз, светкавальны ўладальнік калекцыі найдакладных срэбных чарадзейных прылад, якія прыналежылі Дамблдору, каменнага пенсіва, Капелюша-Сартавальніка, і, калі ён не быў куды-небудзь перанесены, меча Грыфіндора.

— Снэйп мог адправіць Фінэаса Нігелуса сюды, каб ён сачыў для яго за тым, што адбываецца ў хаце, — растлумачыла Рону Герміёна, заняўшы сваё месца за сталом, — але хай зараз ён паспрабуе, усё, што Фінэас Нігелус зможа ўбачыць — гэта ўнутранасці маёй сумачкі.

— Выдатная думка! — сказаў Рон, які выглядаў уражаным.

— Дзякуй, — усміхнулася Герміёна, прыцягваючы да сабе свой суп. — Такім чынам, Гары, што яшчэ адбылося сёння?

— Нічога, — адказаў Гары. — Сем гадзін сачыў за ўваходам у Міністэрства. Нават следа яе не бачыў. Затое бачыў твайго бацьку, Рон. Выглядае добра.

Рон удзячна кіўнуў. Яны пагадзіліся, што занадта небяспечным было б спрабаваць звязацца з містэрам Уізлі, калі той уваходзіць або выходзіць з Міністэрства, бо ў гэты час яго акружаюць іншыя міністэрскія службоўцы. Аднак, падбадзёрвальнай была магчымасць час ад часу зірнуць на яго, нават калі ён выглядаў вельмі стомленым і ўстрывожаным.

— Бацька казаў, што большасць міністэрскіх службоўцаў выкарыстоўваюць камінную сетку для таго, каб хадзіць на працу, — сказаў Рон. — Вось чаму мы не бачылі Амбрыдж. Яна ніколі не будзе хадзіць пешшу, яна думае, што яе персона занадта важная.

— А што наконт той смешнай старой ведзьмы і маленькага чараўніка ў блакітнай мантыі? — спытала Герміёна.

— Так, гэты тып з Магічнага абслугоўвання, — дадаў Рон.

— Адкуль ты ведаеш, што ён працуе ў Магічным абслугоўванні? — спытала Герміёна, і яе лыжка завісла на палове шляху.

— Бацька казаў, што ўсе службоўцы Магічнага Абслугоўвання носяць блакітныя мантыі.

— Але ты ніколі не казаў гэтага!

Герміёна кінула лыжку і прыцягнула да сябе стос цыдулак і карт, якія яна і Рон вывучалі ў момант прыходу Гары.

— Тут няма нічога аб блакітных мантыях, нічога! — сказала яна, ліхаманкава прагортваючы ўсе паперы.

— Ну, гэта ж не важна?

— Рон! Усё важна! Калі мы збіраемся прабрацца ў Міністэрства і не патрапіць у палон, у той час, калі яны памешаныя на недапушчэнні ўварванняў, кожная дробязь мае значэнне! Мы зноў і зноў праглядаем усё, і які сэнс у нашых вылазках на выведку, калі ты нават не турбуеш сябе сказаць нам…

— З глузду з’ехаці, Герміёна, я забыўся адну дробязь…

— Ты разумееш або не, што цяпер, пэўна, у цэлым свеце няма больш небяспечнага месца для нас, чым Міністэрства…

— Я думаю, трэба зрабіць гэта заўтра, — сказаў Гары.

Вусны Герміёны яшчэ працягвалі рухацца, але яна не прамаўляла ні гуку. Рон здушыўся сваім супам.

— Заўтра? — паўтарыла за ім Герміёна. — Ты ж не сур’ёзна, Гары?

— Так, — адказаў Гары. — Я не думаю, што мы можам быць лепш падрыхтаваныя, чым зараз, нават калі мы яшчэ месяц будзем сядзець у засадзе каля Міністэрства. Чым далей мы гэта адкладаем, тым далей ад нас можа быць медальён. Амбрыдж, мабыць, ужо яго выкінула, ён жа не адчыняецца.

— Калі, — — вымавіў Рон. — Яна не знайшла спосаб яго адчыніць, і цяпер не апантаная.

— Як быццам гэта яе зменіць, яна была параджэннем зла з самога пачатку, — Гары паціснуў плечамі.

Герміёна ў задумленасці пакусвала губу.

— Мы ведаем усё найважнейшае, — працягнуў Гары, звяртаючыся да яе, — мы ведаем, што яны забаранілі апарыраванне унутр і за межы Міністэрства, мы ведаем, што толькі вышэйшыя службоўцы Міністэрства маюць права падлучаць свае хаты да каміннай сеткі, таму што Рон чуў, як аб гэтым казалі двое Неназваных. Мы прыблізна ведаем, дзе знаходзіцца офіс Амбрыдж, таму што мы чулі, што казаў той барадаты тып свайму паплечніку…

— “Я буду ўверсе, на першым узрозні, Далорэс жадала мяне бачыць”, — неадкладна адрэагавала Герміёна.

— Сапраўды, — сказаў Гары. — І мы ведаем, што ўнутр людзі пападаюць, выкарыстоўваючы гэтыя смешныя манеткі, або кудмені, што там гэта такое, таму што я бачыў, як ведзьма пазычала такі ў свайго сябра…

— Але ў нас іх няма!

— Калі план спрацуе, будуць. — спакойна адказаў Гары.

— Я не ведаю, Гары, не ведаю… Ёсць велізарная колькасць рэчаў, якія могуць пайсці не так, так шматлікае пакладзена на поспех.

— Так будзе і далей, нават калі мы будзем рыхтавацца яшчэ тры месяца, — сказаў Гары. — Час дзейнічаць.

Па тварах Рона і Герміёны ён мог заключыць, што яны напалоханыя. Ён сам быў не цалкам спакойны, але ён быў упэўнены, што прыйшоў час прывесці іх план у дзеянне.

Яны правялі апошнія чатыры тыдня, па чарзе апранаючы Плашч-Нябачнік для таго, каб сачыць за афіцыйным уваходам у Міністэрства, размяшчэнне якога Рон, дзякуючы містэру Уізлі, ведаў з дзяцінства. Яны пераследвалі супрацоўнікаў Міністэрства на шляху туды, падслухвалі іх гутаркі, і, шляхам уважлівых назіранняў, вызначылі, на каго з іх можна пакласціся, тых, хто прыходзіў у адзіноце і кожны дзень у адзін і той жа час. Часам ім атрымоўвалася выкрасці нумар “Штодзённага Вяшчуна” з чыйгосьці партфеля. Патроху, яны назапасілі тыя схематычныя карты і нататкі, якія зараз былі складзеныя перад Герміёнай.

— Добра, — павольна сказаў Рон. — Давай зробім гэта заўтра. Я думаю, гэта павінны быць толькі я і Гары.

— О, не пачынай з пачатку! — уздыхнула Герміёна. — Я думаю, мы ўсё вырашылі.

— Адна справа круціцца ва ўваходзе пад Плашчом, але зараз прамова зусім аб іншым, Герміёна, — Рон ткнуў пальцам у нумар “Штодзённага Вяшчуна” дзесяцідзённай даўнасці. — Ты ў спісе магланароджаных, якія не з’явіліся для допыту!

— А ты павінен зараз паміраць ад брызглянкі ў Нары! Калі хтосьці не можа ісці, так гэта Гары, за яго галаву прызначана ўзнагарода ў дзесяць тысяч галеонаў!..

— Выдатна, я застаюся, — хмыкнуў Гары, — паведаміце мне, калі пераможаце Вальдэморта, добра?

Рон і Герміёна засмяяліся, і ў гэты момант боль пранзіў шнар на яго лбу. Яго рука сама скокнула ўверх. Гары ўбачыў, як павузіліся вочы Герміёны і паспрабаваў схаваць гэты рух, папраўляючы валасы.

— Добра, калі мы адпраўляемся ўтрох, нам прыйдзецца апарыраваць па асобнасці, — заўважыў Рон. — Мы ўжо не можам змясціцца пад Плашчом утрох.

Шнар Гары балеў усё мацней і мацней. Гары падняўся. Да яго тут жа паспяшаўся Крычар.

— Спадар не даеў свой суп, можа, спадар жадае тушаны чабер, або пірог з патакай, да якога спадар так неабыякавы?

— Дзякуй Крычар, я вернуся праз хвіліну… з… ваннай.

Бачачы, што Герміёна з падазронам назірае за ім, Гары паспяшаўся ўверх па лесвіцы ў хол і потым на другі паверх, дзе ён уварваўся ў ванную і зачыніў дзверы. Хрыпячы ад болю, ён кінуўся да чорнага басейна з слівамі ў выглядзе змяіных ртоў, і зачыніў вочы…

Ён слізгаў уздоўж напаўцёмнай вуліцы. Будынкі паабапал яго мелі высокія, зарослыя франтоны, яны выглядалі пышнымі. Да аднаго з іх ён наблізіўся, заўважыўшы, якой белай была яго рука з доўгімі пальцамі ў параўнанні з дзвярамі. Ён адчуваў нарастальную ўзрушанасць…

Дзверы адчыніліся. За імі стаяла жанчына, якая смяялася. Яна была ўражана, убачыўшы твар Гары, смех сышоў, застаўся толькі жах…

— Грыгаровіч? — спытаў высокі, халодны голас.

Яна паматала сваёй галавой і паспрабавала зачыніць дзверы. Белая рука трымала іх, не даючы зачыніцца.

— Мне патрэбен Грыгаровіч.

— Er wohnt hier nicht mehr*1 ! — пракрычала яна, матаючы галавой, — Ён тут не жыць! Не жыць! Я не ведаць яго!

*1 Нямецкая: ён больш не пражывае тут

Кінуўшы спробы зачыніць дзверы, яна стала адыходзіць назад, у цёмны хол, і Гары рушыў услед за ёй, мякка слізгаючы, і яго рука з доўгімі пальцамі дастала палачку.

— Дзе ён?

— Das weiss ich nicht*2 ! Ён з’ехаць! Я не ведаць, я не ведаць!

*2 Нямецкая: я не ведаю

Ён падняў палачку, і жанчына закрычала. Двое маленькіх дзяцей выбеглі ў хол. Яна паспрабавала закрыць іх сваімі рукамі. Потым быў выбліск зялёнага святла…

— Гары! ГАРЫ!

Гары адкрыў вочы. Аказваецца, ён споўз на падлогу. Герміёна зноў пачала латашыць у дзверы.

— Гары, адчыні!

Ён крычаў, ён ведаў гэта. Гары ўстаў, і адчыніў дзверы. Герміёна ўвалілася ўнутр, ледзь не зваліўшыся, і з падазронам аглядзела ўсё вакол. Рон стаяў прама за ёй, выглядаючы ўсхваляваным, і накіраваў палачку па чарзе ў куты халоднай ванны.

— Што ты рабіў? — сур’ёзна спытала Герміёна.

— А што ты думаеш, я рабіў? — спытаў Гары з напускной вясёласцю.

— Ты крычаў так, як быццам у цябе збіралася лопнуць галава! — сказаў Рон.

— Ну… мабыць, задрамаў, і…

— Гары, калі ласка, не трымай нас за дурняў, — глыбока ўздыхнуўшы вымавіла Герміёна. — Мы ведаем, што ў цябе забалеў шнар, і ты сам зараз бледны як ліст.

Гары сеў на кут ваннай.

— Добра. Я толькі што бачыў, як Вальдэморт забіў жанчыну. Мабыць, усю яе сям’ю. І яму не было патрэбна гэта. Гэта зноў было як з Сэдрыкам, яны проста аказаліся ў тым месцы…

— Гары, меркавалася, што ты не будзеш больш дазваляць гэтаму адбывацца! — закрычала Герміёна, і рэха яе голасу разнеслася па ваннай. — Дамблдор жадаў, каб ты выкарыстоўваў аклюменцыю! Ён лічыў, што гэтае яднанне небяспечна! Вальдэморт можа выкарыстаць гэта, Гары! Якая карысць ад таго, што ты глядзіш, як ён мучыць і забівае, чым гэта можа дапамагчы?

— Так я магу ведаць, чым ён займаецца.

— Таму ты нават не спрабуеш спыніць гэтую сувязь?

— Герміёна, я не магу! Ты ведаеш, што я цалкам бесталентны ў аклюменцыі! Я ніколі не разумеў яе!

— Ты ніколі не спрабаваў! — горача заявіла яна. — Я не разумею, Гары, цябе што, падабаецца мець такую асаблівую сувязь, або адносіны, або штосьці яшчэ…

Яна заціхла, сустрэўшы яго погляд.

— Падабаецца? — ціха вымавіў ён. — Цябе б спадабалася?

— Я… не… мне шкада, Гары. Я не жадала сказаць…

— Я ненавіджу гэта! Я ненавіджу, што ён можа забрацца ў мяне, што я павінен глядзець скрозь яго тады, калі ён небяспечней усяго! Але я буду карыстацца гэтым.

— Дамблдор…

— Забудзь аб Дамблдору. Гэта мой выбар, нічый больш. Я жадаю ведаць, чаму ён шукае Грыгаровіча.

— Каго? Гэта замежны стваральнік палачак, — сказаў Гары. — Ён зрабіў палачку Крума, і Крум лічыць, што ён лепшы.

— Але ты казаў, — умяшаўся Рон, — што Вальдэморт трымае дзесьці пад замком Алівандэра. Калі ў яго ўжо ёсць стваральнік палачак, навошта яму яшчэ адзін?

— Можа быць ён згодзен з Крумам, можа быць, ён думае, што Грыгаровіч лепей.Або ён думае, што Грыгаровіч зможа растлумачыць яму, што мая палачка зрабіла, калі ён пераследваў мяне, таму што Алівандэр гэтага не ведаў.

Гары зірнуў у патрэсканае пыльнае люстэрка і выявіў, што Рон і Герміёна абменьваюцца скептычнымі поглядамі за яго спіной.

— Гары, ты працягваеш казаць аб тым, што зрабіла твая палачка, — сказала Герміёна. — Але гэта ты зрабіў! Чаму ты так прадузяты супраць таго, каб браць на сябе адказнасць за сваю сілу?

— Таму што я ведаю, што гэта быў не я! І Вальдэморт ведае, Герміёна! Мы абодва ведаем, што здарылася на самой справе!

Яны ўтаропіліся адзін на аднаго. Гары ведаў, што ён не ўпэўніў Герміёну, і зараз яна выбудоўвае ў галаве контраргументы, як супраць яго тэорыі аб сваёй палачцы, так і супраць таго, каб ён дазваляў сябе зазіраць у розум Вальдэморта. Да яго шчасця, умяшаўся Рон.

— Кінь гэта, — параіў ён Герміёне, — гэта яго справа. І калі мы збіраемся заўтра ўвайсці ў Міністэрства, ці не думаеш ты, што нам варта яшчэ раз разглядзець план?

Неахвотна, Герміёна ўсё ж пакінула тэму, хоць Гары быў абсалютна ўпэўнены, што пры першай магчымасці яна зноў накінецца на яго. Яны вярнуліся на кухню ў склепе, дзе Крычар падаў ім тушэння і пірог з патакай.

У сваі ложкі гэтым вечарам яны адправіліся позна, правядучы шматлікія гадзіны за паўторам і паўторам свайго плану, датуль, пакуль кожны з іх не мог працытаваць яго слова ў слова. Гары, які спаў зараз у пакоі Сірыюса, лёг у ложак, накіраваўшы святло сваёй палачкі на старую фатаграфію свайго бацькі, Сірыюса, Люпіна і Пэцігру, і яшчэ дзесяць хвілін паўтараў план. Аднак калі ён загасіў сваю палачку, ён думаў не аб Адваротным Зеллі, ванітавых пасцілках або блакітных мантыях аддзела Магічнага Абслугоўвання; ён думаў аб Грыгаровічу, стваральніку палачак, і яго шанцах застацца нязнойдзеным, калі Вальдэморт так прагна шукае яго.

Світанак наступіў нечакана хутка.

— Жудасна выглядаеш, — павітаў Гары Рон, уваходзячы ў пакой, каб абудзіць яго.

— Гэта ненадоўга, — пазяхнуў Гары.

Герміёну яны знайшлі ўнізе, на кухні. Крычар ужо падаў ёй каву і гарачы рулет, на яе твары быў той самы злёгку маніякальны выраз, які ў Гары асыцыяваўся з іспытамі.

— Мантыі, — сказала яна, адзначыўшы іх прысутнасць нярвовым ківам і працягнуўшы рыцца ў сваёй сумке, — Адваротнае Зелле, Плашч-Нябачнік, дэтанатары, якія адцягваюць увагу, ванітавыя пасцілкі, цукеркі кроў-з-носу, выцяжныя вушы…

Яны праглынулі свае сняданкі і накіраваліся ўверх па лесвіцы. Крычар, на развітанне пакланіўшыся ім, паабяцаў прыгатаваць да іх вяртання пірог з ялавічынай і печанню.

— Блаславі яго Божа, — далікатна вымавіў Рон, — і толькі падумаць, я ж абвык фантазіяваць аб тым, як адразаю яму галаву і прыбіваю яе да сцяны…

На першую прыступку яны выйшлі са ўсей асцярогай. Адтуль яны маглі бачыць двух Пажыральнікаў Смерці з апухлымі вачыма, якія сачылі за хатай. Герміёна спачатку дызапарыравала з Ронам, потым вярнулася за Гары.

Пасля звыклага кароткага прыступу паў-удушша і цемры, Гары выявіў сябе на вузкай алеі, дзе планавалася прывесці ў дзеянне першую частку іх плану. Там было даволі пуста, калі не лічыць пары вялікіх кантэйнераў. Першыя міністэрскія службоўцы звычайна не з’яўляліся тут раней васьмі гадзін.

— Так, — сказала Герміёна, зірнуўшы на свой гадзіннік. — Яна павінна быць тут прыкладна праз пяць хвілін. Калі я аглушу яе…

— Герміёна, мы ведаем, — сур’ёзна сказаў Рон. — Я лічыў, што мы павінны адчыніць дзверы да таго, як яна з’явіцца.

Герміёна завішчала.

— Ледзь не забылася! Назад…

Яна накіравала сваю палачку на зачыненыя вісячым замком і багата ўпрыгожаныя графіці пажарныя дзверы ззаду іх, якія з грукатам расхінуліся. Цёмны калідор за імі вёў, як яны ведалі па сваіх асцярожных выведвальных вылазках, у пусты тэатр. Герміёна пацягнула дзверы на сябе так, каб яны выглядалі зачыненымі.

— А зараз, — сказала яны, зноў паварочваюся тварам да астатніх, — мы зноў апранаем Плашч…

— І чакаем! — скончыў Рон, накідваючы яго на галаву Герміёны як коўдра на птушыную клетку, і зірнуў на Гары, закочваючы вочы.

Нямногім больш чым праз хвіліну, раздаўся лёгкі воплеск, і мініятурная ведзьма з шэрымі валасамі, якія раздзімаліся, апарыравала прама перад імі, злёгку пабліскваючы ў нечаканым святле — сонца толькі што вызірнула з-за аблакоў. Зрэшты, яна ледзь ці мела магчымасць нацешыцца нечаканай цеплынёй, бо нямы аглушальны заклён Герміёны стукнуў яе ў грудзі і яна звалілася.

— Выдатна зроблена, Герміёна! — сказаў Рон, з’яўляючыся з-за кантэйнера за дзвярамі тэатра ў момант, калі Гары зняў Плашч-Нябачнік. Разам яны пацягнулі маленькую ведзьму ў цёмны праход, які вёў за кулісы. Герміёна вырвала некалькі валасінак з галавы ведзьмы і дадала іх у флакон з гідка выглядаўшым Адваротным Зеллем, які яна дастала з сумкі, вышытай пацеркамі. Рон разглядаў рэчы, здабытыя з сумачкі ведзьмы.

— Гэта Мафальда Хопкірк, — сказала яна, чытаючы картку, якая паказвала, што іх ахвяра была памочнікам у аддзеле Няправільнага Выкарыстання Магіі. — Табе лепш узяць гэта, Герміёна. І вось амулеты.

Ён перадаў ёй некалькі маленькіх залатых манетак, пазначаных літарамі “М.М.” якія дастаў з гаманца, які належыў ведзьме.

Герміёна выпіла Адваротнае Зелле, якое гэтым разам набыло прыемнае сонечнае адценне, і праз некалькі секунд перад імі стаяла копія Мафальды Хопкірк. Калі Герміёна зняла з Мафальды акуляры і надзела на сябе, Гары зірнуў на гадзіннік.

— Мы спазняемся! Містэр Магічнае Абслугоўванне будзе тут у любую секунду!

Яны паспяшаліся зачыніць дзверы за сапраўднай Мафальдай. Гары і Рон накінулі на сябе Плашч Нябачнік, а Герміёна засталася на віду, чакаючы. Праз некалькі секунд раздаўся яшчэ адзін воплеск і перад імі з’явіўся маленькі, падобны на тхара, чараўнік.

— О, прывітанне, Мафальда.

— Прывітанне! — сказала Герміёна дрыготкім голасам. — Як маешся?

— Не вельмі добра, на самай справе, — адказаў чараўнік, які выглядаў цалкам прыгнечаным.

Яны з Герміёнай накіраваліся да галоўнай дарогі, а Гары і Рон сталі красціся ўслед за імі.

— Шкада чуць, што ў цябе праблемы, — мякка сказала Герміёна, калі ён паспрабаваў аб іх ёй распавесці. Найважнейшым было не даць яму дабрацца да вуліцы. — Вось, з’ясі цукерку.

— А? Не, дзякуй…

— Я настойваю! — напорыста вымавіла Герміёна, памахваючы мяшочкам цукерак у яго перад носам. Вельмі занепакоены чараўнік узяў адну.

Эфект наступіў неадкладна. У момант, калі пасцілка кранула яго языка, маленькага чараўніка пачало нудзіць настолькі моцна, што ён нават не заўважыў, як Герміёна вырвала пасму валасоў з яго верхавіны.

— Ох, мілы, — сказала яна, гледзячы як ён забрызгавае алею. — Можа, табе лепш узяць выхадны?

— Не… не! — ён затыхаўся, яго не пераставала нудзіць, але ён спрабаваў працягнуць свой шлях нягледзячы на тое, што не мог нават ісці прама. — Я павінен… сёння… Я павінен.

— Гэта проста дурна! — Герміёна была ўстрывожана. — Ты не можаш ісці на працу ў такім стане! Я думаю, ты павінен адправіцца ў клініку святога Мунга і дазволіць ім прывесці сябе ў парадак!

Чараўнік цяжка зваліўся на карачкі, аднак працягваў паўзці ў бок галоўнай вуліцы.

— Ты проста не можаш ісці на працу ў такім выглядзе! — закрычала Герміёна.

Нарэшце, ён убачыў ісціну ў яе словах. Устаўшы з дапамогай Герміёны на ногі, ён аглядзеўся і знік, пакінуўшы пасля сябе толькі пакет, які Рон выцягнуў з яго рук і некалькі кавалачкаў ваніт.

— Ух, — сказала Герміёна, прытлімваючы сваю мантыю, каб пазбегнуць траплення ў пакінутыя пасля чараўніка лужынкі. — Менш шуму было б, калі б мы яго проста аглушылі.

— Так, — сказаў Рон, выбіраючыся з-пад плашча з пакетам, пакінутым чараўніком, у руках. — Але я па-ранейшаму лічу, што груда бездушных цел прыцягнула б занадта шмат увагі. Гэты хлопец прама памешаны на сваёй працы, а? Дай-ка мне валасы і Адваротнае Зелле.

Праз дзве хвіліны Рон паўстаў перад імі такім жа маленькім і падобным на тхара, як і той чараўнік. Ён быў убраны ў блакітную мантыю, знойдзеную ў пакеце.

— Дзіўна што ён не надзеў яе сёння, праўда? Судзячы па тым, як ён жадаў патрапіць туды… У любым выпадку, я — Рэг Кэтэрмоўл, паводле карткі.

— Пачакай тут, — сказала Герміёна Гары, які ўсё яшчэ хаваўся пад Плашчом-Нябачнікам. — Мы вернемся з чыімі-небудзь валасамі для цябе.

Гары прыйшлося чакаць дзесяць хвілін, але яму, блукаючаму ў азіноце па выпацканай ванітамі алеі, поруч дзверы, за якой ляжала аглушаная Мафальда, здалося, што мінула больш часу. Нарэшце з’явіліся Рон і Герміёна.

— Мы не ведаем, хто ён, — Герміёна перадала Гары некалькі завітых чорных валасоў, — але ён адправіўся дадому з жудасным крывацёкам з носу. Даволі высокі тып, табе спатрэбіцца мантыя пабольш.

Яна выцягнула старую мантыю, якую Крычар памыў для іх, і Гары выдаліўся, каб прыняць напой і пераапрануцца.

Пасля таго, як хварвітая трансфармацыя была завершана. У ім апынулася звыш шасці футаў росту, і яго цела, наколькі ён мог судзіць па сваіх мускулістых руках, стала вельмі па-атлетычнаму складзеным. Схаваўшы Плашч-Нябачнік і свае акуляры ўнутры новай мантыі, ён далучыўся да астатніх.

— Вось гэта да, страшны тып! — вымавіў Рон, гледзячы на Гары, які зараз узвышаўся над ім.

— Вазьмі адзін з амулетаў Мафальды, — прыскорыла яго Герміёна, — і пойдзем, ужо амаль дзевяць.

Яны пакінулі алею разам. У пяцідзесяці ярдах перад імі запоўнены людзьмі тратуар быў перакрыты чорнай загародай з двума лесвіцамі па баках, на адной з якіх было напісана “мужчыны”, а на іншай “жанчыны.”

— Хутка ўбачымся, — нервова сказала Герміёна і ступіла на лесвіцу для жанчын. Гары і Рон далучыліся да групы дзіўна апранутых мужчын, якія спускаліся ў нейкае памяшканне, выглядаўшае як звычайны падземны публічны туалет, пакрытае белай і чорнай пліткай.

— Добрай раніцы, Рэг! — сказаў чараўнік, гэтак жа апрануты ў блакітную мантыю, апускаючы амулет у шчыліну на дзвярах, каб увайсці ў кабінку. — Той яшчэ гемарой, так? Прымушаць усіх нас хадзіць гэтым шляхам! Каго яны чакаюць, Гары Потэра?

Чараўнік засмяяўся над сваёй уласнай вастрынёй. Рон выдушыў з сябе ўсмешку.

— Так, дурна, ага?

І яны з Гары ўвайшлі ў суседнія кабінкі.

Злева і справа да Гары данасіліся гукі сліва. Ён прысеў і зазірнуў праз прасвет паміж падлогай і сцяной кабінкі ў суседнюю, як раз своечасова, каб убачыць пару абутых ног, якія забіраліся на ўнітаз. Ён паглядзеў і ўбачыў Рона, які падмігваў яму.

— Мы павінны змыць сябе? — прашаптаў той.

— Падобна на то, — шапнуў Гары ў адказ. Яго голас прагучаў глуха і асуджана.

Яны абодва падняліся. Адчуваючы сябе выключна дурна, Гары ўстаў нагамі ва ўнітаз. У гэты момант ён зразумеў, што ўсё робіць правільна; хоць ён стаіць у вадзе, яго ногі, чаравікі і мантыя заставаліся цалкам сухімі. Ён працягнуў руку ўверх і пацягнуў ланцужок, а ў наступны момант яго ўжо несла па нейкай не занадта доўгай трубе, каб выкінуць з каміна ў Міністэрстве Магіі.

Ён нязграбна падняўся, яго цела было больш, чым ён абвык. Атрыюм глядзеўся цямней, чым Гары яго памятаў. Раней цэнтр хола запаўняў залаты фантан, які брасаў скокчучыя вобліскі святла на драўляныя сцены і падлогі. Зараз тут дамінаваў гіганцкі манумент чорнага каменя. Ён быў даволі палохаючым, велізарныя скульптуры ведзьмы і чараўніка, якія сядзяць на мудрагелістых разьбяных тронах, што глядзяць уніз на службоўцаў Міністэрства, якія выскокваюць з камінаў перад імі. У падставы статуй літарамі вышынёй у руку быў выгравіраваны надпіс:

“Магія можа ўсё”.

Гары адчуў моцны ўдар, які прыйшоўся яму па нагах ззаду. Яшчэ адзін чараўнік толькі што выляцеў з каміна ззаду яго.

— Проч з дарогі, ты што… о, выбач, Ранкорн.

Відавочна напалоханы, лысеючы чараўнік паспяшаўся прэч. Вызначана чалавек, якого ўяўляў Гары, Ранкорн, быў палохаючым.

— Тссс! — данёсся голас, і Гары абгарнуўся, каб убачыць мініятурную ведзьму і падобнага на тхара чараўніка з аддзела магічнага абслугоўвання, які стаялі поруч статуі і жэстамі запрашалі яго падысці. Ён паспяшаўся да іх.

— Дабраўся нармалёва, так? — прашаптала яму Герміёна.

— Не, ён яшчэ тырчыць у выгібе трубы, — умяшаўся Рон.

— Вельмі смешна… Жудасна, ці не так? — сказала яны Гары які глядзеў уверх, на статую. — Ты бачыў, на чым яны сядзяць.

Гары прыглядзеўся бліжэй, і зразумеў, што троны, якія паказаліся яму ўзорна выразанамі, на самай справе былі нагрувашчваннем чалавечых цел. Сотні і сотні аголеных людзей, мужчын, жанчын, дзяцей, усе з аднолькава дурнымі і выродлівымі тварамі, скрачаныя, спрэсаваныя разам, каб падтрымаць вагу добра апранутых чараўнікоў.

— Маглы, — прашаптала Герміёна, — Вось іх заслужанае месца. Пайдзем, трэба рухацца.

Яны ўліліся ў струмень чараўнікоў, якія рухаліся ў бок залатых варот у канцы залы, аглядаючыся як мага неўзаметку, але нідзе не было і намёку на прыкметную фігуру Далорэс Амбрыдж. Яны мінулі праз вароты і патрапілі ў меншую залу, дзе струмень падзяляўся на дваццаць раўчукоў, якія вялі да дваццаці залатых рашотак, якія хавалі ліфты. Ледзь яны паспелі далучыцца да самай блізкай з чэрг, нейкі голас вымавіў: “Кэтэрмоўл!”

Яны азірнуліся. У Гары скруціла жывот. Адзін з Пажыральнікаў Смерці, якія прысутнічалі пры забойстве Дамблдора, ішоў да іх. Міністэрскія службоўцы пры яго набліжэнні змаўкалі і апускалі вочы ўніз, Гары мог адчуць, як хваля страху распаўсюджваецца сярод іх.

Хмурны, жорсткі твар гэтага чалавека дзіўна кантраставаў з яго выдатнай мантыяй, якая раздзімалася, вышыванай шматлікімі залатымі ніткамі. Нейкі голас з натоўпу лісліва павітаў яго: “Добрай раніцы, Якслі!”, але быў праігнараваны.

— Я пасылаў патрабаванне, каб хто-небудзь з Магічнага Абслугоўвання прыйшоў і навёў парадак у маім кабінеце, Кэтэрмоўл. У ім усё яшчэ ідзе дождж.

Рон аглядзеўся па баках, быццам спадзяючыся, што хтосьці можа ўмяшацца, але ўсе маўчалі.

— Дождж?.. У вашым кабінеце? Гэта… гэта дрэнна, так?

Рон нервова засмяяўся. Вочы Якслі пашырэлі.

— Ты думаеш, гэта смешна, Кэтэрмоўл?

Дзве ведзьмы кінулі сваю чаргу да ліфта і ў паспеху выдаліся.

— Не… — адказаў Рон, — не, вядома…

— Ты разумееш, што зараз я спускаюся ўніз, каб дапытаць тваю жонку, Кэтэрмоўл? Наогул, я вельмі здзіўлены, што ты зараз не сядзіш там, трымаючы яе за руку, пакуль яна чакае. Ужо забыўся аб ёй, як аб дрэннай працы, так? Магчыма мудры ўчынак з твайго боку. Падбай аб тым, каб ажаніцца на чыстакроўнай у наступны раз.

Герміёна завішчала ад жаху. Якслі паглядзеў на яе. Яна слаба кашлянула і адвярнулася.

— Я… я… — заікнуўся Рон.

— Але калі б мая жонка вінавацілася ў брудзе крыві, — вымавіў Якслі, — хоць, вядома, я ніколі б не звязваўся з падобнай жанчынай — і главе Дэпартамента Сілавога Ужывання Магічных Законаў патрабавалася выкананне нейкай працы, перш за ўсё я заняўся б выкананнем гэтай працы, Кэтэрмоўл. Разумееш мяне?

— Так, — шапнуў Рон.

— Тады займіся гэтым, Кэтэрмоўл, і, калі мой кабінет не стане цалкам сухім на працягу гадзіны, Статут Крыві тваёй жонкі будзе яшчэ пад большым сумневам, чым зараз.

Залатая рашотка перад імі з ляскам адчынілася. З ківам і непрыемнай ухмылкай на твары ў адрас Гары, які, відавочна, павінен быў ухваліць такое станаўленне да Кэтэрмоўла, Якслі рушыўся наперад, да іншага ліфта. Гары, Рон і Герміёна ўвайшлі ў свой, але ніхто не рушыў услед за імі, нібы яны былі заразныя. Рашотка зачынілася, і ліфт пачаў рухацца ўверх.

— Што я буду рабіць? Калі я не зладжуся, мая жонка… Я маю на ўвазе, жонка Кэтэрмоўла…

— Мы пайдзем з табой, мы павінны быць разам… — пачаў Гары, але Рон ліхаманкава патрос галавой.

— Гэта ўтрапёнасць, у нас няма часу. Вы двое шукайце Амбрыдж. Я пайду і разбяруся з кабінетам Якслі… Але як мне спыніць дождж?

Паспрабуй Фінітэ Інкантатэм, — параіла Герміёна. — Гэта павінна спыніць дождж, калі ён выкліканы сурокамі або заклёнам. Калі не дапаможа, значыць нешта з атмасферным заклёнам, яго паправіць значна складаней, але як часавую меру, паспрабуй Імпервіюс, каб абараніць яго рэчы…

— Паўтары гэта павольней, — сказаў Рон, адчайна мацаючы ў сваіх кішэнях у пошуках пяра, але ў гэты момант ліфт спыніўся. Бясцялесны жаночы голас вымавіў: “Узровень чатыры, Дэпартамент Кіравання і Нагляду за Чардзейнымі Істотамі, уключальны падпадзяленні Істот, стварэнняў і духаў, офіс Сувязяў з Гоблінамі, бюро па дужанні са шкоднікамі”.

Рашотка зноў адчынілася, упускаючы ў ліфт пару ведзьмакоў і некалькі бледна-фіялетавых папяровых самалёцікаў, якія пачалі крыжыць поруч свяцільні на столі ліфта.

— Добрай раніцы, Альберт, — сказаў мужчына з кусцістымі вусамі, усміхнуўшыся Гары. Ён зірнуў на Рона і Герміёну, і ліфт зноў зарыпаў уверх. Герміёна апантана нашэптвала Рону інструкцыі. Чараўнік нахіліўся ў бок Гары, пакрывіўся і прамармытаў: “Дык Крэсвел, а? З сувязяў з Гоблінамі? Выдатна, Альберт. Я ўпэўнены, што цяпер атрымаю яго працу!”

Ён падмігнуў. Гары ўсміхнуўся ў адказ, спадзяючыся, што гэтага будзе досыць. Ліфт спыніўся. Рашотка адчынілася зноў.

“Узровень два, Дэпартамент Сілавога Ужывання Магічных Законаў, улусальны офіс Недапушчальнага Выкарыстання Магіі, штаб-кватэра Аўрораў і аддзел абслугоўвання Адміністрацыі Візенгамота”, — вымавіў бесцялесны голас.

Гары ўбачыў, як Герміёна падапхнула Рона, і той паспяшаўся выйсці з ліфта. За ім рушылі ўслед іншыя чараўнікі, і Гары з Герміёнай засталіся ў ліфце адны.

— Наогул, Гары, я думаю мне лепш ісці з ім. Я не думаю, што ён ведае, што робіць, і, калі яго зловяць, уся наша задума…

“Узровень адзін, Міністр Магіі і Садзейнічальны Персанал”.

Залатая рашотка зноў адчынілася, і Герміёна ўздыхнула. Чатыры чалавекі стаялі перад імі, двое з іх былі захопленыя гутаркай: доўгавалосы чараўнік у пышнай чорна-залатой мантыі, і прысадзістая жабападобная ведзьма з фіялетавым бантам у кароткіх валасах, якая прыціскала папку да грудзей.

XIII. Камісія па рэгістрацыі магланароджаных

— А, Мафальда! — сказала Амбрыдж, гледзячы на Герміёну. — Трэвэрс прыслаў цябе, ці не так?

— Т-Так, — прапішчала Герміёна.

— Добра, вы ўправіцеся ідэальна, — Амбрыдж звярнулася да чараўніка ў чорным і залатым. — Гэта праблема вырашана, Міністр, калі Мафальда зоймецца вядзеннем запісаў, то мы можам пачаць неадкладна, — яна звярнулася да свайго пюпітра. — Дзесяць чалавек сёння і адзін з іх — жонка супрацоўніка Міністэрства! Што ж гэта такое… нават тут, у самым сэрцы Міністэрства! — яна ўвайшла ў ліфт побач з Герміёнай, тое ж самае зрабілі і два чараўніка, які слухалі гутарку Амбрыдж з Міністрам. — Мы адпраўляемся прама ўніз, Мафальда, ты знойдзеш усё, што табе трэба, у зале суду. Добрай раніцы, Альберт, хіба ты не выходзіш?

— Так, вядома, — сказаў Гары глыбокім голасам Ранкорна.

Гары выйшаў з ліфта. Залатыя рашоткі ляснулі за яго спіной. Кінуўшы погляд праз плячо, Гары ўбачыў трывожны твар Герміёны, знікаючы з поля зроку, два высокіх чараўніка злева і справа ад яе, аксамітны бант Амбрыдж на ўзроўні плечаў.

— Што прывяло цябе сюды, Ранкорн? — спытаў новы Міністр Магіі. Яго доўгія чорныя валасы і барада былі з срэбнымі пасмамі, буйны лоб моцна выступаў наперад, кідаючы цень на яго бліскучыя вочы, што нагадала Гары краба, які выглядае з-пад каменя.

— Трэба перамовіцца слоўцам з, — Гары секунду трохі вагаўся, — Артурам Уізлі. Хтосьці сказаў, што ён быў на першым паверсе.

— А, — сказаў Піюс Цікнес, — яго абвінавалі ў кантакце з Нежаданымі?

— Не, — адказаў Гары, у яго горле перасохла. — Нічога падобнага.

— Усё роўна. Гэта толькі пытанне часу, — хмыкнуў Цікнес. — Калі жадаеш ведаць маё меркаванне, то гэтыя здраднікі крыві не лепш бруднакровак. Добрага дня, Ранкорн.

— Добрага дня, Міністр.

Гары праводзіў поглядам Цікнеса, які сыходзіў па калідоры, пакрытаму тонкім дыванам. У той момант, калі Міністр знік з поля зроку, Гары накінуў Плашч-Нябачнік, які ён вышмаргнуў з-пад сваёй цяжкаў чорнай мантыі і накіраваўся па калідоры ў процілеглым кірунку. Ранкорн быў такім высокім, што Гары быў змушаны горбіцца, каб быць упэўненым, што яго вялікія ступні не бачныя.

У глыбіні яго жывата пульсавала паніка. Па меры таго як ён праходзіў адны за іншымі паліраваныя драўляныя дзверы, кожныя з таблічкай з імем уладальніка і яго пасадай ледзь ніжэй, уся моц Міністэрства, яго складанасць, яго непранікальнасць, здавалася, былі накіраваныя супраць яго, і план, які дбайна вынашваўся ім з Ронам і Герміёнай на працягу апошніх чатарох тыдняў, здаўся па-дзіцячаму смяхотным. Яны канцэнтравалі ўсе сваі высілкі на тым, каб прабрацца ўнутр, не быўшы выяўленымі. Яны нават ні не секунду не задумваліся аб тым, што яны будуць рабіць, калі ім прыйдзецца падзяліцца. Зараз Герміёна затрымалася на судовым працэсе, які несумнеўна будзе ісці доўгія гадзіны; Рон з усіх сіл спрабуе стварыць магію, ад выніку якой, магчыма, залежыць воля жанчыны, а ён, Гары, блукае па верхнім паверсе, хоць ён выдатна ведае, што яго мэта з’ехала ўніз разам з ліфтам.

Ён спыніўся, прыхінуўся да сцяны і паспрабаваў вырашыць, што рабіць. Цішыня душыла на яго. Не было ні шуму, ні гутарак, ні гуку хуткіх крокаў, гэтыя пакрытыя пурпурнымі дыванамі калідоры былі такімі ціхімі, як быццам на гэтае месца ўжылі заклён Муфліята.

“Яе офіс павінен быць там”, — падумаў Гары.

Было вельмі малаверагодна, што Амбрыдж захоўвае каштоўнасці ў сваім офісе, але, з іншага боку, было б вельмі бязглузда не абшукаць яго для таго, каб канчаткова ўпэўніцца ў гэтым. Таму ён зноў адправіўся ўздоўж калідора, нікога не сустрэўшы на сваім шляху, акрамя чараўніка, які нахмурыўся і нашэптваў інструкцыі гусінаму пяру, якое парыла перад ім, пакідаючы неразборлівы след на пергаменце.

Зараз, звяртаючы ўвагу на імёны на дзвярах, Гары звярнуў за кут. Пасярэдзіне наступнага калідора была шырокая і прасторная зала, дзе тузіны ведзьм і чараўнікоў сядзелі шэрагамі за малюсенькімі партамі, але не такімі партамі, як школьныя — яны былі гладчэйшымі і без усякіх малюнкаў. Гары спыніўся, каб паглядзець на іх. Відовішча зачароўвала. Усе яны махалі і круцілі палачкамі ва ўнісон і квадрацікі каляровай паперы лёталі ва ўсіх кірунках як маленькія ружовыя паветраныя змеі.

Пасля некалькі секунд Гары ўсвядоміў, што ў гэтага дзеяння ёсць рытм, што ўсе паперкі утвараюць адзін і той жа ўзор; а пасля яшчэ некалькі секунд ён зразумеў, тое, што ён назірае — нішто іншае, як тыражаванне кніжак, што папяровыя квадрацікі — гэта старонкі, якія злучыліся, склаліся, і змацаваліся магіяй у адно цэлае, зваліліся на акуратныя стосы брашур побач з кожнай ведзьмай або чараўніком.

Гары падабраўся бліжэй, ён быў упэўнены, што рабочыя так захоплены сваім заняткам, што не звернуць увагі на ціхія крокі па дыване, і неўзаметку ўзяў гатовы буклет з груды побач з маладой ведзьмачкай. Ён вывучыў яго пад Плашчом-Нябачнікам. Ружовая вокладка была распісана залатымі літарамі:

“Бруднакроўкі і небяспека, якую яны прадстаўляюць мірнаму чыстакроўнаму грамадству“

Пад гэтым загалоўкам знаходзіўся малюнак чырвонай ружы з манерным тварам у цэнтры яе пялёсткаў, якую душыла зялёнае пустазелле з ікламі і лютым поглядам. Аўтар гэтага памфлета паказаны не быў, але шнары на тыльным боку яго правай рукі зазумкалі, і ён пільна зірнуў на іх. Затым маладая ведзьмачка побач пацвердзіла яго падазрону, сказаўшы, працягваючы размахваць і круціць палачкай:

— Ніхто не ведае, гэта старая карга цэлы дзень будзе дапытваць бруднакровак?

— Асцярожней, — прашыпеў чараўнік сваёй суседцы, нервова аглядаючыся па баках; адна з яго старонак сарвалася і звалілася на падлогу.

— У яе што, не толькі чарадзейнае вока, але яшчэ і чарадзейныя вушы?

Ведзьма зірнула ў бок бліскучых дзвярэй з чырвонага дрэва, праз залу, поўную кнігаробамі; Гары паглядзеў туды ж і гнеў заварушыўся ў ім як змяя. Дзе ў маглаў на дзвярах звычайна размяшчаецца вочка, было замацавана ў дрэве, вялікае круглае вока з яркай блакітнай радужнай абалонкай — вока, да болю знаёмае любому, хто ведаў “Вар’яцкага вока” Аластара Мудзі.

На некаторы час Гары забыўся, дзе ён і што тут робіць. Ён нават забыўся, што ён нябачны. Ён вялікімі крокамі накіраваўся да дзвярэй, каб вывучыць вока. Тое не рухалася. Яно слепа глядзела уверх, застыглае. На таблічцы знізу быў надпіс.

ДАЛОРЭС АМБРЫДЖ

Малодшы намеснік міністра

А ўнізе, на некалькі больш бліскучай таблічцы:

Глава Камісіі па рэгістрацыі магланароджаных

Гары паглядзеў назад, на тузін кнігаробаў. Хоць яны і былі захопленыя сваёй працай, але ўсё роўна, наўрад ці б яны не звярнулі ўвагу на адчыніўшыяся перад імі дзверы пустога кабінета. Ён дастаў з унутранай кішэні дзіўны аб’ект з ножкамі, якія раскалыхваліся і гумовым цыбулявідным ражком у якасці цельца. Прысеўшы пад мантыяй, ён памясціў Манок-Дэтанатар на зямлю.

Той тут жа імкліва пабег праз ногі ведзьм і чараўнікоў міма іх. Праз некалькі імгненняў, пакуль Гары чакаў, трымаючы руку на дзвярной ручцы, раздаўся гучны выбух і клубы смуроднага чорнага дыму павалілі з кута. Юная ведзьмачка ў пярэднім шэрагу завішчала. Ружовыя старонкі разляцеліся паўсюль і яна з яе прыяцелямі і сяброўкамі, падскоквала, азіраючыся па баках, адшукваючы крыніцу турботы. Гары павярнуў ручку, увайшоў у офіс Амбрыдж і зачыніў дзверы за сабой.

Ён нібы перамясціўся назад у часе. Пакой быў якраз як кабінет Амбрыдж у Хогвартсу. Драпіроўкі, сурвэткі і сушоныя кветкі займалі ўсю прастору. На сценах былі такія ж талеркі з узорамі, на кожнай з іх скакала і гарэзавала мілае да млоснасці, рознакаляровае кацяня. Стол быў пакрыты абрусам з кветачкамі і фальбонамі. За вокам Мудзі была тэлескапічная прылада, якая дазваляла Амбрыдж шпіёніць за рабочымі па тым баку дзвярэй. Гары зірнуў у яго і ўпэўніўся, што яны ўсё яшчэ тоўпяцца вакол Манка-Дэтанатара. Ён выцягнуў з дзвярэй тэлескоп, праз пакінутую адтуліну выпхнуў чарадзейнае вока і паклаў яго ў сваю кішэнь. Затым ён зноў адвярнуўся тварам ад дзвярэй падняў палачку і прашаптаў: “Акцыё, медальён!”

Нічога не адбылося, але ён і не разлічваў на гэта: бясспрэчна Амбрыдж ведала ўсё аб ахоўных чарах і заклёнах. Ён паспяшаўся за пісьмовы стол і пачаў высоўваць скрыначкі. Там былі гусіны пёры, запісныя кніжкі, Чараскотч, зачаравальныя заціскі для паперы, якія, змеепадобна агарнуўшыся, лезлі з шафак і іх прыходзілася запіхваць назад, вычварная маленькая драпіравальная скрыначка, поўная шпілек і заціскаў для валасоў, але ні следа медальёна.

Ззаду стала была шафа з дакументамі. Гары вырашыў абшукаць яе. Як і шафкі з дакументамі Філча ў Хогвартсу, яна была поўная папак, на кожнай з якіх было імя. Гары не адцягваўся ад пошукаў, пакуль не дасягнуў крайняга аддзялення шафкі: там было дасье містэра Уізлі.

Ён дастаў і адкрыў яго.

АРТУР УІЗЛІ

Статут крыві: чыстакроўны, але з непрымальнымі прамаглаўскімі нахіламі.

Вядомы як член Ордэна Фенікса.

Сям’я: жонка (чыстакроўная), сямёра дзяцей, двое малодшых — у Хогвартсу. NB: Малодшы сын дома, сур’ёзна хворы, пацверджана інспектарамі Міністэрства.

Статут бяспекі: АДСОЧВАЕЦЦА. За ўсімі рухамі ідзе назіранне. Вялікая верагоднасць кантакту з Нежаданым Нумар 1 (раней заставаўся з сям’ёй Уізлі).

— Нежаданы Нумар Адзін, — незадаволена прамармытаў Гары, кладучы на месца папку містэра Уізлі і зачыняючы шафку. У яго былі вельмі вызначаныя меркаванні, хто гэта, ён устаў і агледзеўся, вышукваючы магчымыя патаемныя месцы, і ўбачыў постэр з самім сабой на сцяне з надпісам на грудзі: “Нежаданы Нумар 1”. Да яго была прылеплена маленькая ружовая паперка для нататак, з кацянём у куце. Гары наблізіўся, каб прачытаць яе і ўбачыў, што рукой Амбрыдж там было напісана: “Пакараць смерцю”.

Злы як ніколі, ён стаў абшукваць дны ваз і кошыкаў з сухімі кветкамі, але не быў здзіўлены, што і там медальёна не было. Ён акінуў офіс поглядам у апошні раз і раптам яго сэрца на імгненне замерла. Дамблдор глядзеў на яго з невялікага прастакутнага люстэрка, замацаванага на этажэрцы ззаду стала.

Гары бегам перасёк пакой і схапіў яго, але калі да яго дакрануўся, усвядоміў што гэта зусім не люстэрка. Дамблдор шырока ўсміхаўся з бліскучай вокладкі кнігі. Гары не адразу заўважыў павольны зялёны надпіс на яго капялюшы: “Жыццё і Хлусня Альбуса Дамблдора” і ніколькі не меншы надпіс на грудзі: “ад Рыты Скітар, аўтара бэстсэлера “Арманда Дзіпет: Майстар або Ідыёт”.

Гары наўздагад адкрыў кнігу і ўбачыў фатаграфію на ўсю старонку, на якой былі намаляваныя два падлетка, якія заразліва ўсміхаліся, з рукамі на плечах адзін аднаго. Дамблдор, з валасамі даўжынёй ў локаць, адгадаваў маленечкую бародку, якая нагадвала падобную на паўбародку Крума, і якая так раздражняла Рона. Хлопец, які са здзіўленым выглядам рагатаў поруч Дамблдора, глядзеў на Гары радасным, ваўкаватым поглядам. Яго залатыя валасы кучарамі спадалі на плечы. Гары зацікавіўся, ці быў гэта малады Додж, але перад тым, як ён паспеў прачытаць подпіс, дзверы офіса расхінуліся.

Калі б Цікнес не глядзеў праз плячо, калі ўвайшоў, то Гары не паспеў бы нацягнуць на сябе Плашч-Нябачнік. Яму паказалася, што Цікнес заўважыў бокам вока хуткі рух, таму што на секунду або дзве ён замёр. Насцярожана гледзячы на тое месца, дзе толькі што знік Гары. Магчыма вырашаўшы, што ўсё, што ён бачыў — гэта Дамблдор, які вярнуўся назад, на паліцу, Цікнес урэшце рэшт падышоў да стала і навёў палачку на пяро, якое стаяла ў чарніліцы. Яно выскачыла адтуль і пачало штабнаваць занатоўку Амбрыдж. Вельмі павольна, імкнучыся дыхаць як мага радзей, Гары выйшаў з офіса ў адчыненую прастору перад ім.

Кнігаробы ўсё яшчэ стаялі, памкнуўшыся ў кучу, вакол Манка-Дэтанатара, які працягваў дыміцца і выдаваць слабыя гукі.

Гары паспяшаўся ў калідор, пачуўшы, як маладая ведзьмачка сказала:

— Спрачаемся, гэта штука пракралася сюды з Эксперыментальных Чар, яны такія неасцярожныя, памятаеце тую атрутную качку?

Спяшаючыся да ліфтаў, Гары абдумаў свае варыянты дзеяння. Наогул не было падобна на тое, што медальён знаходзіцца тут, у Міністэрстве, і не было ніякай надзеі высвятліць чарамі яго месцазнаходжанне ў Амбрыдж, пакуль яна была ў судзе, дзе досыць народа. Для іх зараз лепш за ўсё было пакінуць Міністэрства, пакуль іх не вылічылі, і паспрабаваць яшчэ раз у іншы дзень.

Спачатку трэба было знайсці Рона, тады яны разам змаглі б прыдумаць што-небудзь, каб выцягнуць Герміёну з залы суда.

Ліфт прыйшоў пусты. Гары заскочыў унутр і сцягнуў Плашч-Нябачнік, бо ён пачаў спадаць. Да яго неверагоднага палягчэння, калі ліфт даімчаўся да другога паверху і спыніўся, у яго ўвайшоў увесь мокры і з вар’яцкім поглядам Рон.

— Д-дабрыдзень, — заікаючыся сказаў ён, звяртаючыся да Гары, як толькі ліфт зноў крануўся.

— Рон, гэта я, Гары!

— Гары! Каб мне праваліцца, забыўся, як ты выглядаеш! А чаму Герміёна не з табой?

— Яна адправілася ўніз, у залу суда разам з Амбрыдж, яна не магла адкруціцца, і…

Перад тым як Гары паспеў скончыць, ліфт зноў спыніўся. Дзверы адчыніліся і ўвайшоў містэр Уізлі, размаўляючы з пажылой ведзьмай, чые белыя валасы былі зачэсаны так высока, што нагадвалі мурашнік.

— … я, увогуле, разумею, пра што вы кажаце, Ваканда, але я баюся, што не магу прыняць удзел у…

Містэр Уізлі не скончыў; ён заўважыў Гары. Было дзіўна бачыць містэра Уізлі, які глядзеў на яго з такой непрыязнасцю. Дзверы ліфта зачыніліся і ўсе чацвёра зноў крануліся ўніз.

— О, прывітанне, Рэг, — сказаў містэр Уізлі, аглядаючыся на гук раўнамернага капання з мантыі Рона, — няўжо твая жонка сёння не на допыце? Э-э, што здарылася? Чаму ты такі мокры?

— Дождж у офісе Якслі, — адказаў Рон. Ён казаў, гледзячы на плячо містэра Уізлі, і Гары зразумеў, што ён баіцца, што бацька зможа распазнаць яго, калі яны паглядзяць адзін аднаму прама ў вочы. — Я не магу спыніць гэта, таму яны паслалі мяне за Берні… Пілсворт, па-мойму так яны яго назвалі…

— Так, у многіх офісах у апошні час ідуць дажджы, — сказаў містэр Уізлі, — вы спрабавалі Метэалоджынкс Рэканто? Блетчы гэта дапамагло.

— Метэалоджынкс Рэканто? — прашаптаў Рон. — Не, не спрабаваў. Дзякуй, та… Артур.

Дзверы ліфта адчыніліся, старая ведзьма з мурашнікам на галаве выйшла і Рон кінуўся міма яе і знік з поля зроку. Гары жадаў рушыць услед за ім, але зразумеў, што яго шлях перагароджаны Персі Уізлі, які вялікімі крокамі зайшоў у ліфт, утыкнуўшыся носам у нейкія паперы, якія ён чытаў.

Спачатку, пакуль дзверы з ляскам не зачыніліся, Персі не ўсведамляў, што ён у ліфце з уласным бацькам. Ён зірнуў, убачыў містэра Уізлі, счырванеў як рэдыска і выйшаў з ліфта адразу, як толькі дзверы зноў адчыніліся. Гары паспрабаваў выйсці ў другі раз, але цяпер яго шлях заступіла рука містэра Уізлі.

— Хвіліначку, Ранкорн.

Дзверы ліфта зачыніліся і як толькі яны ляснулі ў наступнага паверху, містэр Уізлі сказаў:

— Я чуў у цябе ёсць інфармацыя аб Дырке Крэсвілу.

У Гары стварылася ўражанне, што злосць містэра Уізлі не стала менш з-за сустрэчы з Персі. Ён падумаў, што самы лепшы варыянт паводзін зараз — прыкінуцца дурачком.

— Выбачце? — вымавіў ён.

— Не прыкідвайся, Ранкорн, — люта сказаў містэр Уізлі. — Ты высачыў чараўніка, які падрабіў яго родавае дрэва, ці не так?

— Я… Ну дапусцім так яно і ёсць, што тады? — спытаў Гары.

— Тое, што Дырк Крэсвіл — у дзесяць разоў больш чараўнік, чым ты, — сказаў містэр Уізлі ціха, пакуль ліфт апускаўся яшчэ ніжэй, — І калі ён выжыве пасля Азкабана, табе прыйдзецца адказваць перад ім, не кажучы ўжо аб яго жонцы, сыне, сябрах…

— Артур, — перапыніў яго Гары, — За табой сочаць, ведаеш аб гэтым?

— Гэта пагроза, Ранкорн? — спытаў містэр Уізлі гучна.

— Не, — адказаў Гары. — Гэта факт! Яны сочаць за кожным тваім рухам…

Дзверы ліфта адчыніліся. Яны дасягнулі Атрыюму. Містэр Уізлі кінуў на Гары знішчальны погляд і памчаўся з ліфта.

Гары-Ранкорн застаўся стаяць… Дзверы ліфта з ляскам зачыніліся.

Гары выцягнуў Плашч-Нябачнік і надзеў яго. Ён павінен быў сам выслабаніць Герміёну, пакуль Рон разбіраўся з дажджлівым офісам.

Калі дзверы адчыніліся, Гары ўвайшоў у асветлены факеламі каменны праход, які прыкметна адрозніваўся ад аздобленых дрэвам верхніх калідораў з дывановымі дарожкамі.

Калі ліфт зноў грамыхнуў, Гары дробна задрыжаў, гледзячы на чорныя дзверы, якія абазначалі ўваход у Дэпартамент таямніц. Ён адправіўся ў шлях, але яго мэтай былі не чорныя дзверы, а дзвярны праём па левым боку, які, наколькі ён памятаў, вёў да прыступак, якія спускаліся ўніз да залаў суду. Ён быў захоплены абдумваннем магчымасцяў, як лепш пракрасціся туды. У яго ўсё яшчэ была пара Манкаў-Дэтанатараў, але магчыма лепш за ўсё было проста пастукаць у дзверы судовага памяшкання, пад выглядам Ранкорна і папытаць абмовіцца слоўцам з Мафальдай? На жаль, ён не ведаў, ці дастаткова важная персона гэты Ранкорн, каб такі план спрацаваў, і, нават калі б ён правярнуў гэта, невяртанне Герміёны магло б выклікаць пошукі да таго, як яны пакінуць Міністэрства…

Губляючыся ў здагадках, ён не адразу адчуў звышнатуральнае пачуццё, якое давіла і ахапляла яго, як калі б ён пагрузіўся ў смугу. З кожным крокам яно станавілася ўсё халадней і халадней, холад які дасягнуў глыбіні яго горла і прадзёрся ў лёгкія. І затым ён адчуў пачуццё безнадзейнасці, якое напаўнялася і пашыралася ўнутры

“Дэментары”, — падумаў ён.

І як толькі ён дасягнуў нізу лесвіцы і звярнуў направа, яго погляду паўстала жудасная сцэна. Цёмны калідор звонку залы суда быў набіты высокімі постацямі ў чорных каптурах, іх твары былі цалкам схаваны, іх няроўнае дыханне было адзіным гукам у гэтым памяшканні. Закамянелыя магланароджаныя людзі, прыведзеныя для допыту, сядзелі купкай, дрыжалі і трымаліся рукамі за драўляныя лавы. Шматлікія з іх зачынялі далонямі твары, магчыма ў інстыктыўнай спробе абараніць сябе ад пранных ртоў Дэментараў. Некаторыя былі з сем’ямі, іншыя сядзелі адны. Дэментары слізгалі перад імі ўверх і уніз, і холад, безнадзейнасць і адчай наваліўся на Гары нібы заклён…

Трэба змагацца, сказаў ён сабе, але калі б ён счараваў Патронуса, то маментальна б выдаў сябе. Таму ён зрушыўся наперад так ціха, як мог, і з кожным крокам аняменне ўсё больш авалодвала яго свядомасцю, але ён прымушаў сябе думаць аб Герміёне і Роне, якія патрабаваліся ў ім.

Прасоўванне міма постацяў, якія ўзвышаліся, было жахлівым: бязвокія твары, што хаваюцца за каптурамі, паварочваліся, калі ён праходзіў міма іх, і ён быў упэўнены, што яны адчувалі яго, магчыма, адчувалі прысутнасць чалавека, у якога ўсё яшчэ заставаліся надзеі, не страціўшага ўстойлівасці перад імі.

А затым, раптам і шакавальна, сярод труннай цішыні, адна з дзвярэй падзямелля злева па калідоры расхінулася, і крыкі рэхам данесліся адтуль:

— Не, не, я паўкроўка, паўкроўка, кажу вам! Мой бацька быў чараўнік, наведайце яго, Аркі Алдэртоў, ён быў вядомы дызайнер мёцел, наведайце яго, кажу вам… прыбярыце вашы рукі…

— Гэта тваё апошняе папярэджанне, — сказала Амбрыдж мяккім голасам, магічна ўзмоцненым так, што ён выразна чуўся паўзверх адчайных крыкаў мужчыны. — А будзеш супрацівіцца — будзеш падвергнуты пацалунку Дэментара.

Крыкі чалавека заціхлі, але сухія ўсхліпванні рэхам даносіліся з калідора.

— Адвядзіце яго, — загадала Амбрыдж.

Двое Дэментараў з’явіліся ў дзвярным праёме зале суду, іх гнілыя, пакрытыя коркай рукі стуліліся на запясцях чараўніка, які знепрытомнеў. Яны паплылі ўніз па калідоры разам з ім, і цемра, якую яны пакідалі за сабой, неўзабаве канчаткова яго заглынула.

— Наступная — Мэры Кэтэрмоўл, — выклікала Амбрыдж.

Маленькая жанчына ўстала; яна дрыжала ад галавы да пят. Яе доўгія валасы былі сабраныя ззаду пучком, на ёй была надзета доўгая немудрагелістая мантыя. Яе твар быў неверагодна бледным. Калі яна мінула Дэментараў, Гары ўбачыў яе дрыготку.

Ён паступіў інстыктыўна, без усякага плану, таму што ён не мог знесці выгляд таго, як яна ідзе ў падзямелле. Як толькі дзверы пачалі захлопвацца, ён праслізнуў у залу суда за жанчынай.

Памяшканне было не тым, дзе яго аднойчы дапытвалі за неправамернае выкарыстанне магіі. Яно было нашмат менш, хоць столь была такой жа высокай — гэта выклікала пачуццё клаўстрафобіі, як быццам ты на дне глыбокага калодзежа.

Тут было яшчэ больш Дэментараў, якія стваралі сваю маразяшчую аўру ў гэтым памяшканні; яны нерухома застыглі, як безаблічныя вартаўнікі, па кутах самай высокай ляпной платформы. Тут за балюстрадай, сядзела Амбрыдж, з Якслі па адным боку ад яе і з Герміёнай, амаль такой жа бледнай, як Кэтэрмоўл, па іншай. У падножжа платформы, ярка-срэбны, даўгашэрсны кот туляўся ўверх і ўніз, і Гары зразумеў, што ён тут каб абараніць абвінавачаных ад адчаю, які зыходзіў ад Дэментараў; яго павінны былі адчуваць абвінавачаныя, а не абвінаваўцы.

— Садзіцеся, — сказала Амбрыдж сваім мяккім, шаўкавым голасам.

Місіс Кэтэрмоўл нервова села ў адзінае сядзенне ў цэнтры падлогі пад павышанай платформай. Як толькі яна села, з падлакотнікаў сядзення з’явіліся ланцугі, якія прышчапілі яе да яго.

— Вы Мэры Элізабэт Кэтэрмоўл? — спытала Амбрыдж.

Місіс Кэтэрмоўл нервова кіўнула адзін раз.

— Замужам за Рэджынальдам Кэтэрмоўлам, з Дэпартамента Магічнага Абслугоўвання?

Місіс Кэтэрмоўл расплакалася.

— Я не ведаю, дзе ён, ён павінен быў сустрэць мяне тут!

Амбрыдж праігнаравала яе рэпліку.

— Маці Мэйзі, Элі і Альфрэда Кэтэрмоўлаў?

Місіс Кэтэрмоўл зарыдала мацней, чым спачатку.

— Яны напалоханы думкаю, што я магу не прыйсці дадому…

— Давайце без гэтага, — перапыніў яе Якслі. — Вырадак бруднакровак не выклікае ў нас сімпатый.

Рыданні місіс Кэтэрмоўл заглушылі гукі крокаў Гары, які накіраваўся да прыступак, якія вялі на ўзнёслую платформу. У той момант, калі ён увайшоў у тое месца, якое было пад аховай ката — Патронуса, ён адчуў змену тэмпературы; тут была цёпла і ўтульна. Ён быў упэўнены, што Патронус прыналежаў Амбрыдж, і ён свяціўся так ярка, таму што яна была тут такая шчаслівая, у сваёй стыхіі, падтрымліваючы перакручаныя законы, якія сама ждапамагала складаць. Павольна і вельмі акуратна ён пачаў незаўважна прасоўвацца праз платформу ззаду Амбрыдж, Якслі і Герміёны, і заняў сядзенне за апошняй. Ён вельмі баяўся, што Герміёна прыскокне ад нечаканасці. Ён думаў над тым, каб ужыць на Амбрыдж і Якслі заклён Муфліята, але нават ціха вымаўленае слова прымусіла бГерміёну занепакоіцца. Амбрыдж падвысіла голас, звяртаючыся да місіс Кэтэрмоўл, і Гары выкарыстаў гэты шанец.

— Я за табой, — прашаптаў ён на вуха Герміёне.

Як ён і чакаў, яна прыскокнула, прычым так моцна, што ледзь не кульнула чарніліцу, з дапамогай якой яна павінна была запісваць апытанне, але ўвага і Амбрыдж, і Якслі была сканцэнтравана на місіс Кэтэрмоўл, і гэта засталося незаўважаным.

— Палачка, канфіскаваная ў вас па вашым прыбыцці ў Міністэрства сёння, місіс Кэтэрмоўл, — загаварыла Амбрыдж. — Восем з трыма чвэрцямі цаляў, вішнёвае дрэва, стрыжань — волас аднарога. Ці пазнаеце вы гэтае апісанне?

Місіс Кэтэрмоўл кіўнула, выціраючы слёзы рукавом.

— Ці не зробіце ласку растлумачыць нам, у якой ведзьмы або чараўніка вы забралі гэтую палачку?

— З-забрала? — прарыдала місіс Кэтэрмоўл. — Я ні ў каго не забірала. Я к-купіла яе, калі мне было адзінаццаць. Яна… яна… яна абрала мяне.

Яна расплакалася мацней, чым калі-небудзь.

Амбрыдж засмяялася мяккім дзяўчачым смехам, з-за якога Гары захацелася напасці на яе. Яна падалася наперад праз бар’ер, каб лепей назіраці за сваёй ахвярай, і нешта залатое перанеслася наперад таксама і кіўнулася на пастэчай: медальён.

Герміёна таксама ўбачыла яго; яна злёгку завішчала, але Амбрыдж і Якслі так захапіліся сваёй ахвярай, што былі глухія да ўсяго астатняга.

— Не, — сказала Амбрыдж. — Не, я так не думаю, місіс Кэтэрмоўл. Палачкі выбіраюць толькі чараўнікоў або ведзьм. А вы не ведзьма. У мяне ёсць вашы адказы на пытанні з анкеты, якая была пасланая вам сюды — Мафальда, перадай мне іх.

Амбрыдж працягнула маленькую руку; яна была падобная на жабіну, што ў той момант Гары быў здзіўлены, што паміж яе тоўстымі пальцамі няма перапонак. Ад шоку рукі Герміёны трэсліся. Яна намацала стос дакументаў, складзеную на крэсле ззаду яе, і, нарэшце, узяла пачак пергамента з імем місіс Кэтэрмоўл на ім.

— Гэта… гэта цудоўна, Далорэс, — сказала яна, паказваючы на кулон, які бліскацеў ў зморшчынах блузы Амбрыдж.

— Што? — рэзка спытала Амбрыдж, гледзячы ўніз. — А, гэта старадаўняя сямейная рэліквія, сказала яна, пагладжваючы медальён на яе вялікіх грудзях. — “С” значыць Сельвін… Я у сваяцтве з Сельвінамі… Вядома, ёсць невялікая колькасць чыстакроўных сем’яў, з якімі я не ў сваяцтве… які жаль, — яна працягнула галаснейшым голасам, бегла пераглядаючы анкету місіс Кэтэрмоўл. — Штосьці тое ж самае пра вас сказаць нельга. “Прафесія бацькоў: прадаўцы садавіны”.

Якслі засмяяўся. Ніжэй пухнаты срэбны кот патруляваў уверх і ўніз, а Дэментары застыглі па кутах.

Ад хлусні Амбрыдж кроў стукнула ў галаву Гары, і змыла яго пачуццё асцярогі — медальён, які яна атрымала ў якасці хабару ад плыткага жуліка, зараз выкарыстоўваўся для пацверджання яе ўласнай чыстакроўнасці. Ён падняў палачку, ужо не задумваючыся аб тым, каб хаваць яе пад Плашчом-нябачнікам і вымавіў:

— Ступефай!

Выбліск чырвонага святла; Амбрыдж павалілася і ўдарылася лбом аб бок балюстрады. Паперы місіс Кэтэрмоўл зваліліся з яе каленаў і змешчаны ніжэй бяздзейна шатаючыся срэбны кот знік. Ледзяное паветра стукнула іх як ураган, які насоўваўся. Якслі, разгублены, агледзеўся ў пошуках крыніцы ўсіх бед, і ўбачыў руку Гары (без астатняга цела), і палачку, якая паказвала на яго. Ён паспрабаваў дастаць сваю палачку, але было позна:

— Ступефай!

Якслі зваліўся на падлогу і, сагнуўшыся, застаўся там ляжаць.

— Гары!

— Герміёна, калі ты думаеш, што я проста збіраўся сядзець тут і слухаць яе балачкі…

— Гары, місіс Кэтэрмоўл!

Гары разгарнуўся і скінуў Плашч-Нябачнік; ніжэй Дэментары выбіраліся з кутоў і плаўна паплылі да жанчыны, прыкаванай ланцугамі да сядзення. Або таму што Патронус знік, або таму што яны бачылі, што іх гаспадары больш іх не кантралююць, яны перамяшчаліся цалкам вольна. Місіс Кэтэрмоўл выдала жудасны крык, калі худая, пакрытая коркаю рука схапіла яе за падбародак і пацягнула галаву назад.

— ЭКСПЕКТО ПАТРОНУМ!

Срэбны алень выляцеў з кончыка палачкі Гары і паскакаў на Дэментараў, якія адступілі і зноў растварыліся ў цёмных ценях. Святло аленя, больш магутнае і больш сагравальнае, чым абарона ката, запоўніла ўсё падзямелле, як калі б ён скакаў па крузе па ўсім памяшканні.

— Вазьмі Хоркуркс, — сказаў Гары Герміёне. Ён пабег уніз па ступеньках, па шляху складаючы Плашч-Нябачнік ў сумку, і схіліўся над місіс Кэтэрмоўл.

— Ты? — прашаптала яна, пільна гледзячы яму ў вочы. — Але… але Рэг сказаў, што ты быў тым, хто пацвердзіў маё імя для допыту.

— Няўжо? — прамармытаў Гары, дужаючыся з ланцугамі, якія скоўвалі яе рукі. — Ну, тады значыць я змяніў свае погляды. Дыфіндо!

Нічога не адбылося.

— Герміёна, як пазбавіцца ад гэтых ланцугоў?

— Пачакай, я сёе-тое паспрабую…

— Герміёна, мы акружаны Дэментарамі!

— Я ведаю, Гары, але калі яна прачнецца і медальёна не будзе… трэба зрабіць копію… Гемініо! Вось… гэта павінна абдурыць яе…

Герміёна пабегла ўніз па ступеньках.

— Паглядзім… Рэлашыё!

Ланцугі ляснулі і ўцягнуліся назад унутр падлакотнікаў сядзення. Місіс Кэтэрмоўл паглядзела так спалохана, як ніколі раней.

— Нічога не разумею, — прашаптала яна.

— Вы будзеце выбірацца адсюль з намі, — сказаў Гары, дапамагаючы ёй устаць на ногі. — Адправіцеся дадому, возьмеце сваіх дзяцей і сыходзьце, з’яжджайце з гэтай краіны, калі спатрэбіцца. Маскіруйцеся і збяжыце. Вы бачылі, што тут адбываецца, не чакайце, што тут будуць сумленныя слуханні або нешта накшталт таго.

— Гары, — сказала Герміёна, — а як мы збіраемся выбірацца адсюль, калі па тым боку дзвярэй поўным-паўно Дэментараў?

— Патронусы, — сказаў Гары, паказваючы палачкай на свайго; алень, усё яшчэ ярка ззяючы, хадзіў перад дзвярамі. — Як мага больш, колькі мы зможам выклікаць; ствары свой, Герміёна.

— Экспек… экспекто патронум, — сказала Герміёна. Нічога не адбылося.

— Гэта адзіны заклён, з якім у яе калі-небудзь былі праблемы, — растлумачыў Гары канчаткова збянтэжанай місіс Кэтэрмоўл, — трохі няўдала, сапраўды… Давай, Герміёна!

— Экспекто Патронум!

Срэбная выдра вырвалася з кончыка палачкі Герміёны і грандыёзна паплыла па паветры, каб далучыцца да аленя.

Калі Патронусы выплылі з падзямелля, сталі чутныя разгубленыя воклічы людзей, якія чакалі звонку. Гары агледзеўся.

Дэментары адыходзілі па абодвух баках ад іх, раствараючыся ў цемры, рассейваючыся перад срэбнымі стварэннямі.

— Было прынята рашэнне, што вы ўсе павінны расходзіцца дадому і хавацца са сваімі сем’ямі, — абвясціў Гары натоўпу магланароджаных, якія чакалі, аслепленых святлом патронусаў і ўсё яшчэ злёгку ёжыўшыся. — Збяжыце за мяжу, калі можаце. Проста прыбірыцеся на дастатковую адлегласць ад Міністэрства. Гэта… э-э… новая афіцыйная пазіцыя. Зараз, калі вы будзеце накіроўвацца за патронусамі, то зможаце пакінуць Міністэрства праз атрыюм.

Яны рухаліся ўпэўненымі крокамі не сустракаючы перашкод, але Гары раптам ахаліла дзіўнае прадчуванне. Калі яны з’явяцца ў атрыюме з срэбным аленем, выдрай, і двума дзесяткамі людзей, палова з якіх — магланароджаныя, ім не пазбегнуць непажаданай увагі. Толькі ён прыйшоў да гэтай нядобрай высновы, калі ліфт з ляскам спыніўся перад імі.

— Рэг! — закрычала місіс Кэтэрмоўл і кінулася ў абдымкі да Рона. — Ранкорн вызваліў мяне, ён атакаваў Амбрыдж і Якслі і параіў усім нам пакінуць краіну, і я лічу, што нам лепш так і зрабіць. Рэг, сапраўды, давай паспяшаемся дадому, возьмем дзяцей і… чаму ты такі мокры?

— Вада, — прамармытаў Рон, адхіляючыыся ад яе. — Гары, яны ведаюць, што ўнутры Міністэрства ёсць няпрошаныя госці, казалі нешта пра дзірку ў дзвярах Амбрыдж, я думаю, у нас ёсць ад сілы пяць хвілін, калі гэта…

Патронус Герміёны знік з воплескам, як толькі яна звярнула свой напалоханы твар да Гары.

— Гары, калі мы затрымаемся тут!..

— Не затрымаемся, калі будзем рухацца хутка, — сказаў Гары. Ён звярнуўся да нямой групы людзей за імі, якія глядзелі на іх, вытарашчыўшы вочы.

— У каго ёсць палачкі?

Каля паловы людзей паднялі рукі.

— Добра, тыя, у каго няма палачкі, згрупуйцеся з кімсьці ў каго яна ёсць. Нам трэба спяшацца, каб яны нас не спынілі. Хадзем.

Яны вырашылі змясціцца ў два ліфта. Патронус Гары замёр як вартавы поруч залатых рашотак, як толькі яны зачыніліся і ліфт пачаў паднімацца.

— Паверх восем, — абвясціў механічны голас ведзьмы, — Атрыюм.

Гары зразумеў, што ў іх сур’ёзныя праблемы. Атрыюм быў набіты людзьмі, якія рухаліся ад каміна да каміну і блакавалі іх.

— Гары, — прашаптала Герміёна, — куды мы збіраемся…

— СТОП! — пракрычаў Гары і магутны голас Ранкорна рэхам разнёсся па ўсім Атрыюме. Чараўнікі, якія блакавалі каміны, замерлі.

— За мной, прашаптаў ён групе магланароджаных, якія рухаліся кучкаю, якую суправаджалі Рон і Герміёна.

— Альберт, што такое? — спытаў той жа лысеючы чараўнік, які ранее суправаджаў Гары з каміна. Ён відавочна нерваваўся.

— Гэтая група людзей павінна выйсці да таго, як вы заблакуеце ўсе каміны, — заявіў Гары са ўсёй важнасцю, на якую ён быў здольны.

Чараўнікі перад ім пераглянуліся.

— Нам паступіла ўказанне заблакаваць усе каміны і нікога не…

— Вы смееце са мной спрачацца? — усхадзіўся Гары. — Ты жадаеш, каб я вывучыў тваё сямейнае дрэва, як зрабіў гэта з Дыркам Крэсвелам?

— Прабачце, — ледзь дыхаючы вымавіў люсеючы чараўнік. — Я нічога не меў на ўвазе, Альберт, але я думаў… я думаў іх прывялі для допыту і…

— Іх кроў чыстая! — сказаў Гары і яго глыбокі голас гулкім эхам пракаціўся па зале. — Чысцей чым у шматлікіх з вас, я лічу. Ідзіце! — прабразгаў ён Магланароджаным, якія тут жа паспяшаліся да камінаў і пачала знікаць парамі. Чараўнікі Міністэрства адступілі назад, некаторыя былі разгубленыя, а іншыя напалоханыя і абураныя. І тут:

— Мэры?

Місіс Кэтэрмоўл зірнула праз плячо, сапраўдны Рэг Кэтэрмоўл, якога больш не ванітавала, але выгляд у яго быў бледны і змарнелы, толькі што выбег з ліфта.

— Р-рэг?

Яна перавяла свой погляд з мужа на Рона, які гучна вылаяўся.

Лысеючы чараўнік застыг, яго галава недарэчна паварочвалася ад аднаго Рэга Кэтэрмоўла да іншага.

— Гэй! Што адбываецца? Што гэта?

— Блакуйце выхад! БЛАКУЙЦЕ!

Якслі выляцеў з іншага ліфта і кінуўся да каміна, у якім зніклі апошнія людзі з групы місіс Кэтэрмоўл. Як толькі лысеючы чараўнік падняў палачку, Гары падняў свой велізарны кулак і магутным ударам адправіў чараўніка ў палёт.

— Ён дапамагаў магланароджаным збегчы, Якслі! — загарланіў Гары.

Калегі лысеюшчага чараўніка паднялі шум, пад прыкрыццём якога Рон схапіў місіс Кэттэрмоўл, упіхнуў яе ва ўсё яшчэ адчынены камін і знік. Разгублены, Якслі перавёў погляд з Гары на чараўніка, якога той стукнуў, і тут сапраўдны Рэг Кэтэрмоўл закрычаў:

— Мая жонка! Хто гэта быў з маёй жонкай? Што наогул адбываецца?

Гары ўбачыў, што Якслі звярнуў галаву, убачыў лёгкі намёк на яго дурным твару на тое, што ён нарэшце зразумеў праўду.

— Пайшлі! — крыкнуў Гары Герміёне.

Ён схапіў яе за руку і яны скокнулі разам у камін, калі заклён Якслі пранёсся побач з яго галавой. Яны круціліся некалькі секунд пакуль не апынуліся ў кабінцы туалета. Гары рыўком расхінуў дзверы. Рон стаяў там побач з мыйкай, усё яшчэ дужаючыся з місіс Кэтэрмоўл.

— Рэг, я не разумею…

— Адпусці, я не твой муж, табе трэба ісці дадому!

У кабінцы за імі раздаўся шум. Гары азірнуўся і ўбачыў, што з’явіўся Якслі.

— БЯЖЫМ! — загарланіў Гары. Ён схапіў Герміёну і Рона за рукі і разгарнуўся на месцы.

Цемра паглынула іх разам з адчуваннем сціскання рук, але нешта было не так… Рука Герміёны, здавалася, выслізгвала з яго хваткі.

Яму было цікава, ці задушыцца ён. Ён не мог дышаць або бачыць і адзінымі рэальнымі рэчамі на свеце былі пальцы Герміёны і рука Рона, якія павольна ад яго выслізгвалі… А затым ён убачыў дзверы хаты нумар дванаццаць на Плошчы Грымма з дзвярным малатком у выглядзе змяі, але перад тым, як ён змог зрабіць удых, раздаўся крык і выбліск пурпурнага колеру, рука Герміёны нечакана знікла з яго рукі і ўсё зноў паглынула цемра.

XIV. Выкрадальнік

Гары адкрыў вочы, яго асляпіла нешта залатое і нешта зялёнае. Ён не разумеў, што здарылася, ён толькі ведаў, што ён ляжаў на лісці і галінках, як яму здавалася. Ён з усіх сіл спрабаваў дыхаць, лёгкія былі быццам здаўлены, ён міргнуў і зразумеў, што яркае святло было сонечным святлом, якое лілася праз лісцяны шацёр над ім. Нешта тузалася каля твара. Ён падняўся на карачкі, гатовы ўбачыць маленькую ашалелую істоту, але ўбачыў, што гэта нешта было ступняй Рона. Агледзіўшыся, Гары ўбачыў, што яны з Герміёнай ляжалі ў лесе, відавочна адны. Першая думка Гары была аб Забароненым Лесе, і на імгненне, нават прытым, што ён ведаў, наколькі дурна і небяспечна гэта будзе для іх — з’явіцца паблізу Хогвартса, яго сэрца завагалася пры думцы пракрасціся да халупы Хагрыда.

Аднак калі праз некалькі секунд Рон выдаў нізкі стогн, і Гары пачаў паўзці да яго, ён зразумеў, што гэта месца не было Забароненым Лесам. Дрэвы выглядалі маладзей, яны былі пасаджаныя далей адзін ад аднаго, зямля была чысцей. Герміёна таксама стаяла на карачках у галавы Рона. У тую секунду, калі ён убачыў Рона, усе думкі адразу ж пакінулі яго, таму што з левага боку ў Рона ўсё было ў крыві, а яго бледна-шэры твар моцна вылучаўся на фоне зямлі, абсыпанай лісцем. Дзеянне Адваротнага Зелля ўжо скончылася: Рон ужо напалову ператварыўся ў сябе, але напалову заставаўся Кэтэрмоўлам, яго валасы рудзелі, а твар станавіўся ўсё бледней.

— Што з ім здарылася?

— Рашчапленне, — сказала Герміёна, яна ўжо занялася рукавом Рона, дзе кроў была самай вільготнай і самай цёмнай.

Гары спалохана назіраў, як яна разарвала кашулю Рона. Ён заўсёды думаў аб Расшчапленні як пра штосьці смешным, але гэта… Яго непрыемна перасмыкнула, калі Герміёна апусціла на зямлю аголенае перадплечча Рона, пазбаўленага велізарнага кавалка цела, нібы адрэзанага нажом.

— Гары, хутчэй, у маёй сумкі ёсці маленькая бутэлька з этыкеткай “Экстракт ясенца”.

— Сапраўды… сумка…

Гары, паспяшаўшыся туды, дзе Герміёна паклала ўпрыгожаную пацеркамі малюсенькую сумку, і засунуў туды руку. Ён пачаў перабіраці рэч за рэччу: скураныя вокладкі кніг, рукавы джэмпера, абцасы…

— Хутка!

Ён схапіў палачку з зямлі і накіраваў яе ў глыбіні чарадзейнай сумкі.

— Акцыё, Ясенец!

Маленькае карычневая бутэлька выляцела з сумкі. Ён злавіў яе і паспяшаўся назад да Герміёны і Рона, вочы якога ўжо амаль закрыліся, скрозь павекі было відаць толькі тонкую белую палоску.

— Ён знепрытомеў, — сказала не меней бледная Герміёна, яна ўжо не пахадзіла на Мафальду, хоць дзе-нідзе яшчэ былі відаць сівыя валасы. — Адчыні, Гары, у мяне рукі дрыжаць.

Гары выцягнуў карак з бутэлечкі, Герміёна ўзяла яе і тры разу капнула зеллем на рану. Зелянявы дым падняўся ўверх, і калі ён знік, Гары ўбачыў, што крывацёк спыніўся. Рана зараз выглядала, як быццам ёй было ўжо некалькі дзён; новая скура з’явілася там, дзе толькі што была адкрытая рана.

— Нічога сабе, — сказаў Гары.

— Гэта адзіны бяспечны сродак, — дрыжачы, сказала Герміёна. — Ёсць заклёны, якія б яго цалкам вылечылі, але я не адважуся іх ужываць, таму што калі я памылюся, то стане яшчэ горш… Ён і так ужо страціў шмат крыві…

— Як ён быў паранены? Я маю на ўвазе, — Гары здрыгануўся, спрабуючы ачысціць галаву, каб зразумець, што зараз адбылося. — Чаму мы тут? Я думаў, што мы вярталіся да Плошчы Грыма.

Герміёна глыбока ўздыхнула. Яна амаль плакала.

— Гары, я не думаю, што нам можна туды вяртацца.

— Што ты?..

— Калі мы дызапарыравалі, Якслі схапіўся за мяне, і я не магла пазбавіцца ад яго, ён быў занадта моцны, і ён усё яшчэ трымаўся, калі мы прыбылі на Плошчу Грыма, а потым… я думаю, што ён убачыў дзверы, і здагадаўся, што мы там былі, таму ён амаль адпусціў мяне, а мне атрымалася вызваліцца і перанесці нас сюды!

Тады дзе ён? Пачакай… Ты ж не думаеш, што ён у хаце на Плошчы Грыма? Ён не зможа туды патрапіць.

Яе вочы бліскацелі ад слёз, яна ківала.

— Гары, я думаю, што ён можа. Я… я прымусіла яго адпусціць сябе пры дапамозе Заклёна Агіды, але ён ужо пракраўся скрозь абарону Заклёна Пэўнасці. Паколькі Дамблдор памёр, зараз мы сталі Захавальнікамі сакрэту, а я выдала гэты сакрэт, хіба не так?

Прыкідвацца не было сэнсу, Гары быў упэўнены, што яна мела рацыю. Гэта было вельмі сур’ёзна. Калі Якслі мог цяпер пракрасціся ўнутр хаты, ім нельга было туды вяртацца. Зараз ён зможа апарыраваць туды з іншымі Пажыральнікамі Смерці. Хоць хата была змрочная, гэта было іх адзіным сховішчам. А цяпер, калі Крычар быў радасней і прывязней, яно нават стала ім хатай. Гары прадставіў сабе эльфа, які рыхтуе ім пірог, які яны больш ніколі не змогуць пакаштаваць, і пачуццё шкадавання ніяк не было звязана з пірагом.

— Гары, прабач, мне так шкада!

— Не дуры, гэта была не твая віна! Хутчэй мая…

Гары выцягнуў вока Мудзі з кішэні. Герміёна спалохана адскочыла.

— Амбрыдж прымацавала яго да дзвярэй свайго офіса, каб шпіёніць за людзьмі. Я не мог гэтага так пакінуць… вось як яны пазналі аб няпрошаных гасцях.

Перш чым Герміёна паспела адказаць, Рон праенчыў і адкрыў вочы. Ён усё яшчэ быў шэрым, і яго твар бліскацеў ад поту.

— Як ты сябе адчуваеш? — прашаптала Герміёна.

— Паршыва, — прахрыпеў Рон, моршчачыся, пакуль ён абмацваў балючую руку. — Дзе мы?

— У лесе, дзе праводзіцца Сусветны Кубак па Квідытчу, — вымавіла Герміёна. — Я жадала патрапіць у абароненае, таемнае месца, і гэта было…

— Першым месцам, аб якім ты падумала, — скончыў Гары за яе, аглядаючы абсалютна пустую паляну. Ён не мог не ўспомніць, што здарылася, калі яны ў апошні раз апарыравалі ў першае месца, аб якім Герміёна падумала… Пажыральнікі Смерці знайшлі іх у лічаныя хвіліны. Ці была гэта Легіліменцыя? Ці ведаў Вальдэморт, куды перамясціла іх Герміёна?

— Думаеш, нам трэба ісці далей? — спытаў Рон у Гары, і па твару Рона было відаць, што іх думкі супадаюць.

— Я не ведаю.

Рон усё яшчэ выглядаў бледным і млявым. Ён нават не спрабаваў сесці, здаецца, ён быў занадта слабы, каб зрабіць гэта. Адпраўляцца кудысьці, улічваючы яго стан, не ўяўлялася магчымым.

— Давайце пакуль застанемся тут, — сказаў Гары.

З палягчэннем Герміёна паднялася на ногі.

— Што ты робіш? — спытаў Рон.

— Калі мы застанемся, неабходна накласці на гэтае месца некалькі ахоўных заклёнаў, — адказала яна і, паднімаючы палачку, прынялася апісваць шырокія кругі вакол Гары і Рона, на хаду мармычучы заклёны. Гары ўбачыў невялікія хваляванні ў паветры, здаецца, Герміёна начаравала цёплае паветра.

— Сільвіё Хексія.. Пратэга Таталум.. Рэпела Маглтум… Муффліята… Ты мог бы дастаць намёт, Гары…

— Намёт?

— У сумачцы!

— У… вядома, — вымавіў Гары.

У гэты раз ён не стаў азадачваць сябе пошукамі ў сумке, а выкарыстаў яшчэ адзін Прызывальны Заклён. Намёт з’явіўся ў выглядзе скамечанай масы парусіны, вяровак і калкоў. Гары пазнаў яго, з большага з-за паху катоў, гэта быў намёт, у якім яны спалі ў ноч Сусветнага Кубка па Квідытчу.

— Я думаў, ён прыналежыў гэтаму тыпу Перкінсу з Міністэрства, — сказаў ён, спрабуючы дастаць калкі, якія запуталіся.

— Мабыць, ён не захацеў узяць яго зваротна з-за сваёй хваробы, — вымавіла Герміёна, выконваючы палачкай складаныя рухі ў выглядзе васьмёркі. — Так што бацька Рона сказаў, што я магу пазычыць яго. Эрэкто! — дадала яна, паказваючы на бясформенную парусіну, якая адным плыўным рухам прыпаднялася і расправілася, цалкам сабраная, на зямлі перад Гары, з яго дрыготкіх рук раптам выскачыў калок, каб з грукам усадзіцца ў зямлю.

— Кавэ Імінікум, — скончыла Герміёна, вымаляваўшы ўзор над галавой. — Гэта ўсё, што я магу зрабіць. Урэшце рэшт, мы павінны пазнаць, калі яны з’явяцца, але я не магу гарантаваць, што абгародзіць ад Вал...

— Не кажы гэтае імя! — грубіянска выпаліў Рон.

Гары і Герміёна пераглянуліся.

— Выбачце, — вымавіў Рон, прыўздымаючыся, каб паглядзець на іх, — але гэта гучыць як заклён. Няўжо мы не можам зваць яго Самі-Ведаеце-Хто… калі ласка.

— Дамблдор сказаў, што страх імя… — пачаў Гары.

— Калі ты не заўважыў, прыяцель, успамін імя Сам-Ведаеш-Каго ў выніку не абгарнуўся для Дамблдора нічым добрым, — кінуў Рон у адказ. — Проста… ты павінен выявіць да Сам-Ведаеш-Каго хоць трохі павагі, няўжо не так?

— Павагі? — паўтарыў Гары, але Герміёна папераджальна зірнула на яго. Яму не трэба спрачацца з Ронам, паколькі той быў занадта слабы. Гары і Герміёна напалову пранеслі, напалову працягнулі Рона да ўваходу ў намёт. Унутры чарадзейны намёт выглядаў такім, якім Гары яго запомніў: невялікай кватэрай з ваннай і малюсенькай кухняй. Ён адпіхнуў старое крэсла і асцярожна апусціў Рона на ніжні ярус двух’яруснага ложка. Нават гэтае кароткае вандраванне зрабіла Рона яшчэ бледней, і, як толькі яны апусцілі яго на матрац, ён зноў закрыў вочы і доўгі час маўчаў.

— Я прыгатую гарбаты, — задыхаўшыся, вымавіла Герміёна, дастаючы імбрычак і кружкі з глыбіні сваёй сумкі і накіравалася ў кухню.

Гары піў гарбату з такім жа запалам, як і Агневіскі у тую ноч, калі загінуў Вар’яцкае Вока — яна, здавалася, выпаліла частку палохалай дрыготкі ў яго грудзях. Праз некалькі хвілін Рон парушыў маўчанне.

— Як думаеце, што здарылася з Кэтэрмоўламі?

— Калі пашанцавала, яны выйшлі сухімі з вады, — адказала Герміёна, сціскаючы кружку. — Калі містэр Кэтэрмоўл быў у сваім розуме, то ён, напэўна, перамясціў місіс Кэтэрмоўл Раўналежнай Апарацыяй, і цяпер яны ўцякаюць з краіны з дзецьмі. Гэта тое, што Гары прапанаваў ёй зрабіць.

— Божа, я спадзяюся, што яны збеглі, — вымавіў Рон, зноў адкідваючыся на падушкі. Гарбата, пэўна, аказвала на яго добры ўплыў, паступова да яго твару прыліваў колер. — Толькі мне не здалося, што Рэг Кэтэрмоўл быў кемлівы, судзячы па тым, як усе са мной размаўлялі, калі я быў ім. Божа, я спадзяюся, што ў іх атрымалася… Калі яны абодва акажуцца ў Азкабане з-за нас…

Гары паглядзеў на Герміёну, і пытанне, якое ён жадаў задаць аб тым, ці змагла місіс Кэтэрмоўл апарыраваць без палачкі, адпаў сам сабой. Герміёна назірала за Ронам, які хваляваўся за Кэтэрмоўлаў, і ў выразе яе твару было гэтулькі пяшчоты, што Гары здзівіўся гэтак жа, як калі б застаў іх, калі яны цалаваліся.

— Такім чынам, ён у цябе? — спытаў Гары, збольшага каб нагадаць аб сваёй прысутнасці.

— Ён? Хто — ён? — вымавіла яна, нібы апамятаўшыся.

— А дзеля чаго мы мінулі праз усё гэта? Медальён! Дзе медальён?

— Ён у вас? — закрычаў Рон, прыўздымаючыся на падушках ледзь вышэй. І ніхто мне не кажа! Чорт пабяры, вы маглі б і ўспамянуць аб гэтым!

— Ну, мы ўцякалі, ратуючыся ад Пажыральнікаў Смерці, ці не так? — растлумачыла Герміёна. — Вось.

Яна дастала медальён з кішэні мантыі і перадала Рону. Ён быў памерам з курынае яйка. Мудрагелістая літра “С”, інкруставаная мноствам зялёных камянёў, слаба мігцела ў святле, якое пранікала праз парусінаваю страху намёта.

— Не можа быць так, што хтосьці знішчыў яго пасля таго, як Крычар узяў яго? — з надзеяй спытаў Рон. — Я маю на ўвазе, няўжо мы можам быць упэўненыя, што гэта ўсё яшчэ Хоркуркс?

— Я думаю, так, — адказала Герміёна, забіраючы ў яго медальён і разглядаючы апошні зблізку. — На ім павінны былі застацца пашкоджанні, калі б яго магічна пазбавілі сілы.

Яна перадала медальён Гары, які перавярнуў яго. Рэч выглядала выдатнай, некранутай. Ён успомніў знявечаныя астаткі дзённіка, і то, як камень у пярсцёнку-Хоркурксу надламіўся, калі Дамблдор пазбавіў яго сілы.

— П-мойму, Крычар мае рацыю, — сказаў Гары. — Нам прыдзецца высвятліць, як адчыніць яго, перш чым мы зможам яго знішчыць.

Раптоўнае разуменне таго, што ён трымаў, што жыла за гэтымі залатымі дзверцамі, уразіла Гары, пакуль ён казаў. Нават пасля ўсіх высілкаў па яго пошуку, ён адчуў моцнае жаданне закінуць медальён далей. Зноў збіраючыся з думкамі, ён паспрабаваў адчыніць медальён пальцамі, затым паспрабаваў заклён, які выкарыстала Герміёна, каб адчыніць дзверы ў спальню Рэгулуса. Нічога не спрацавала. Ён перадаў медальён зваротна Рону і Герміёне, кожны з іх рабіў усё магчымае, але яны таксама не змаглі адчыніць медальён.

— Вы гэта чуеце? — ціхім голасам спытаў Рон, дужа сціскаючы медальён.

— Што ты маеш на ўвазе?

Рон перадаў Хоркуркс Гары. Праз некалькі імгненняў, Гары зразумеў, што Рон меў на ўвазе. Ці было то, што ён адчуваў, крывёй, якая пульсіравала па яго венам, або нешта білася ўнутры медальёна, быццам малюсенькае металічнае сэрца?

— Што мы будзем рабіць з ім? — спытала Герміёна.

Захаваем, датуль, пакуль не зразумеем, як яго знішчыць, — адказаў Гары і, хоць ён гэтага не жадаў, павесіў ланцужок сябе на шыю, хаваючы медальён пад мантыяй, дзе ўжо быў мяшочак, які даў яму Хагрыд.

— Я думаю, нам трэба па чарзе сачыць за тым, што адбываецца каля намёта, — дадаў ён Герміёне, устаючы і пацягваючыся. — І нам трэба падбаць аб ежы. Заставайся тут, — рэзка дадаў ён, калі Рон паспрабаваў сесці і стаў ванітна-зялёнага адцення.

Астатак дня Гары і Герміёна правялі, па чарзе сочачы за Брыдаскопам, які Герміёна падарыла Гары на дзень нараджэння, акуратна ўсталяваным на стале ў намёце. Тым не менш, Брыдаскоп заставаўся спакойным увесь дзень, ці то з-за ахоўных заклёнаў і чар адгона маглаў, якія Герміёна наклала вакол іх, ці то таму, што людзі рэдка вырашаліся хадзіць гэтым шляхам, гэтая частка лесу заставалася пустыннай, не лічачы птушак і белак. Увечары нічога не змянілася, Гары запаліў палачку, калі ён замяніў Герміёну ў дзесяць гадзін, і вызірнуў на пустынную акругу, не заўважаючы нічога акрамя кажаноў, якія парылі высока над ім, на невялікім кавалачку неба, бачным з іх абароненай палянкі.

Ён быў галодны. Герміёна не паклала ніякай ежы ў сваю чарадзейную сумку, паколькі думала, што ноччу яны вернуцца на Плошчу Грыма, таму ў іх не было нічога ядомага, акрамя некалькіх дзікарослых грыбоў, якія Герміёна сабрала ў найблізкіх дрэў і патушыла ў паходным кацялку. Пасля пары лыжак, Рон з агідай адсунуў сваю порцыю, у той час як Гары з цяжкасцю спрабаваў не зрабіць тое ж, каб не кранаць пачуцці Герміёны.

Навакольную цішыню нарушыў дзіўны шоргат, падобны не храбусценне галінак: Гары падумаў, што гэта, хутчэй за ўсё былі жывёлы, а не людзі, хоць і трымаў палачку нагатове. Унутры і так было гадка з-за агідных грыбоў, нешта адваротна паколвала.

Ён думаў, што яму стане лягчэй, калі яны змогуць вярнуць Хоркуркс, але гэтага чамусьці не адбывалася. Усё, што ён адчуваў, узіраючыся ў цемру, ледзь асветленую яго палачкай, была асцярога таго, што адбудзецца далей. Быццам ён дамагаўся гэтага тыднямі, месяцамі, магчыма, нават гадамі, але зараз ён зайшоў у тупік, сышоў з дарогі.

Былі і іншыя Хоркурксы, але ў яго не было ні найменшага падання, дзе яны. Ён нават не ведаў, што яны з сябе ўяўлялі. У той жа час, ён не ведаў, як знішчыць той адзіны, што яны знайшлі, Хоркуркс, які зараз быў пахаваны на голай скуры яго грудзей. Дзіўна, ён не краў цеплыню ў цела, а быў такім халодным, быццам яго толькі што выбавілі з ледзяной вады. Час ад часу, Гары здавалася, або, магчыма ён проста ўяўляў, што ён адчуваў маленечкі пульс, перарывіста дрыготкі побач з яго ўласным сэрцам. Дзіўнае прадчуванне аплятала яго, пакуль ён сядзеў у цемры. Ён паспрабаваў процістаяць яму, адапхнуць яго, але яно надыходзіла бязлітасна.Ні водзін не можа жыць, пакуль жывы іншы. Рон і Герміёна, зараз ціха размаўляюць у намёце за ім, маглі сысці, калі захацелі б. Ён не мог. І Гары здавалася, што пакуль ён сядзеў тут, спрабуючы справіцца са сваім страхам і знямогай, Хоркуркс адлічваў час, пакінуты яму.

— Дурнасці, — сказаў ён сабе. — Не думай…

Яго шнар зноў стала паколваць. Ён баяўся, што гэта адбываецца з-за такіх думак, і паспрабаваў накіраваць іх у іншае рэчышча. Ён думаў аб бедным Крычару, які чакаў іх дома, а замест гэтага сапхнуўся з Якслі. Ці будзе эльф маўчаць або распавядзе Пажыральніку ўсё, што ведае? Гары жадалася верыць, што Крычар змяніўся за апошнія месяцы, прыняў яго бок, што цяпер ён будзе цярплівы, але хто мог ведаць, што здарыцца? Што, калі Пажыральнікі Смерці катавалі эльфа? У галаве Гары сталі з’яўляцца гадкія малюначкі, і ён паспрабаваў адапхнуць іх таксама, таму што цяпер ён не мог нічога парабіць з Крычарам. Ён і Герміёна вырашылі не заклікаць яго: што, калі б з ім з’явіўся хтосьці з Міністэрства? Нельга было думаць, што апарацыя эльфа не дала б такога ж эфекту, з-за якога Якслі апынуўся на Плошчы Грыма, учапіўшыся за рукаў Герміёны.

Шнар Гары зараз гарэў. Ён думаў, што яны яшчэ аб многім не ведаюць: Люпін меў рацыю, кажучы аб магіі, з якой яны не маглі сутыкацца і не маглі ўявіць. Чаму Дамблдор не растлумачыў больш? Ці думаў ён, што для гэтага знойдзецца час, што ён будзе жыць заўсёды, магчыма, стагоддзямі, як яго сябар Нікалас Фламель? Калі так, то ён аказаўся няправы… У Снэйпа было сваё меркаванне на гэты конт… Снэйп, спячая змяя, якая нанесла ўдар на вяршыні вежы.

І Дамблдор загінуў… загінуў…

— Аддай яе мне, Грыгаровіч.

Голас Гары быў высокім, ясным і халодным, перад сабой ён трымаў палачку доўгімі белымі пальцамі. Чалавек, на якога ён паказваў, вісеў уверх нагамі ў паветры, хоць яго не трымалі ніякія вяроўкі; ён быў звязаны нябачнымі путамі, яго твар выяўляў страх, ён счырванеў, ад таго што кроў прыліла да галавы. У яго былі беласнежныя валасы і густая барада, выліты Санта Клаўс.

— У мяне яе няма, больш няма! Яе выкралі шмат гадоў таму!

— Не хлусі Лорду Вальдэморту, Грыгаровіч. Ён ведае, ён заўсёды ведае.

Зрэнкі чалавека, які вісеў уверх нагамі, пашырыліся, яны працягвалі пашырацца датуль, пакуль іх цемра цалкам не паглынула Гары…

Ён бачыў цёмны калідор, у руках у яго быў ліхтарык, Грыгаровіч адчыніў дзверы ў пакой, які быў падобны на майстэрню. Там былі габлюшкі, золата, а на акне сядзеў малады чалавек з залацістымі валасамі. На секунду яго прыгожы твар асвятліў ліхтар, ён быў відавочна вельмі задаволены, затым няпрошаны госць кінуў заклён, які замарожвае і выскачыў з акна, заліваючыся смехам.

Гары імчаўся назад па шырокім тунэлі… І зноў бачыў спалоханы твар Грыгаровіча.

— Хто гэты выкрадальнік, Грыгаровіч? — сказаў высокі ледзяны голас.

— Я не ведаю, я ніколі не ведаў, гэта хлопец… не… калі ласка.. КАЛІ ЛАСКА!

Крык станавіўся ўсё мацней, а затым успыхнулі зялёныя іскры…

— Гары!

Гары адкрыў вочы, затыхаючыся, яго лоб балеў. Ён зноў знепрытомеў звонку намёту, саслізнуў па палатне і апынуўся на зямлі. Ён зірнуў на Герміёну, чые пышныя валасы закрывалі яму той маленькі кавалачак неба, які было відаць скрозь густыя зараснікі.

— Сон, — сказаў ён, хутка падымаючыся і спрабуючы выглядаць як мага больш нявінным. — Пэўна, я заснуў, выбачай.

— Я ведаю, што справа ў тваім шнары! У цябе на лбе напісана! Ты зноў чытаў думкі Вал…

— Не смей прамаўляць гэтае імя! — зласліва закрычаў Рон з глыбіні намёта.

— Добра, — сказала Герміёна. — Думкі Сам-Ведаеш-Каго!

— Я не жадаў! — сказаў Гары. — Гэта быў сон! Ты ўмееш кіраваць снамі, Герміёна?

— Табе проста трэба навучыцца ўжываць Аклюменцыю…

Але Гары не прыцягвала перспектыва зноў выслухоўваць папрокі, ён проста жадаў абгаварыць тое, што зараз бачыў.

— Ён знайшоў Грыгаровіча, Герміёна, і я думаю, што ён яго забіў, але перш чым зрабіць гэта, ён прачытаў яго думкі і я бачыў…

— Я думаю, мне лепш цябе замяніць, раз ты так стаміўся, што засынаеш, — халодна сказала Герміёна.

— Я магу дасядзець да канца змены!

— Не, ты вельмі стаміўся, пайдзі паляжы.

Яна ўпарта села ва ўваходзе. Гары быў злы, але не жадаў ладзіць сварку, таму вярнуўся ў намёт.

Бледны твар Рона было відаць у цемры з ніжняга яруса ложка. Гары забраўся на верхні ярус і стаў глядзець у палатняную столь. Праз некалькі імгненняў Рон загаварыў ціхім голасам, каб Герміёна не пачула.

— Што зараз робіць Сам-Ведаеш-Хто?

Гары адчайна спрабаваў успомніць дэталі, а затым прашаптаў.

— Ён знайшоў Грыгаровіча. Ён звязаў яго, ён яго мучыў.

— Як бы Грыгаровіч зрабіў яму палачку, калі ён быў звязаны?

— Я не ведаю… Гэта вельмі дзіўна, так?

Гары закрыў вочы, думаючы аб тым, што ён толькі што бачыў і чуў. Але чым больш ён успамінаў, тым менш сэнсу гэта мела… Вальдэморт нічога не сказаў аб палачцы Гары, нічога аб асяродках-двайнятах, нічога аб тым, каб Грыгаровіч зрабіў новую палачку, якая была б мацней палачкі Гары…

— Ён нешта жадаў ад Грыгаровіча, — сказаў Гары, усё яшчэ шчыльна сціскаючы павекі. — Ён запатрабаваў аддаць гэта яму, але Грыгаровіч сказаў, што гэта выкралі… а потым…

Ён успомніў як ён, як быццам сам Вальдэморт, пракраўся ў памяць Грыгаровіча скрозь вочы таго…

— Ён чытаў думкі Грыгаровіча, і я бачыў, як малады хлопец залез на карніз, выпусціў у Грыгаровіча заклён, а потым саскочыў уніз. Ён выкраў тое, што шукае Сам-Ведаеш-Хто. І я… я думаю, што бачыў яго раней…

Гары вельмі жадалася зноў зірнуць у твар хлопчыку, які смяяўся. Крадзеж, як сказаў Грыгаровіч, здарыўся шмат гадоў таму. Чаму хлопец здаваўся яму такім знаёмым?

Шум лесу прыглушаўся ўнутры намёта, Гары чуў толькі дыханне Рона. Праз некаторы час Рон прашаптаў:

— Ты не бачыў, што было ў руках у выкрадальніка?

— Не, але гэта павінна быць нешта маленькае.

— Гары…

Рон перавярнуўся і яго ложак зарыпеў.

— Гары, як ты думаеш, Сам-Ведаеш-Хто шукае нешта яшчэ, каб ператварыць у Хоркуркс?

— Не ведаю, — павольна сказаў Гары. — Магчыма. Але няўжо гэта не небяспечна для яго — рабіць яшчэ адзін? Няўжо Герміёна не казала, што ён ужо перайшоў за межы дазволенага ў рашчапленні душы?

— Так, але, можа быць, ён гэтага не ведае.

— Так… можа быць, — сказаў Гары.

Ён быў упэўнены, што Вальдэморт шукаў рашэнне праблемы стрыжняў-двайнят, натуральна ён шукаў яго ў старога вытворца палачак… і нават не спытаў аб стрыжнях, бязлітасна забіўшы яго.

Што ж шукаў Вальдэморт? Чаму, калі ўсё Міністэрства і ўвесь чарадзейны свет цяпер ляжалі ў яго ног, ён быў так далёка, спрабуючы адшукаць рэч, якой аднойчы валодаў Грыгаровіч і якую выкраў невядомы выкрадальнік? Гары ўсё яшчэ бачыў вясёлы, дзікі твар светлавалосага маладога чалавека, амаль такі ж вясёлы, як у Фрэда і Джорджа. Ён, нібы птушка, спырхнуў з карніза, і Гары ведаў, што бачыў яго раней, але не мог успомніць, дзе…

Цяпер, калі Грыгаровіч быў мёртвы, гэты вясёлы выкрадальнік быў у вялікай небяспецы, і Гары падумаў аб ім, а Рон тым часам гучна захроп. Гары стаў павольна пагружацца ў сон.

XV. Помста гобліна

Ранняй раніцай, пакуль Рон і Герміёна яшчэ спалі, Гары выбраўся з намёта, каб знайсці самае старое каравае і прыкметнае дрэва. Знойдзячы такое, ён закапаў у яго цені вока Мудзі, і з дапамогай палачкі пазначыў ствол малюсенькім крыжыкам. Гэта было, вядома, не Бог ведае што, але Гары адчуваў, што Вар’яцкае Вока заслужыў значна большага, чым тырчаць у дзвярах Далорэс Амбрыдж. Затым ён вярнуўся ў намёт і стаў чакаць, пакуль прачнуцца сябры, каб потым абгаварыць з імі план наступных дзеянняў.

Гары і Герміёна вырашылі, што не трэба затрымоўвацца дзе б то ні было занадта доўга, Рон з імі пагадзіўся, пажартаваўшы, што было б нядрэнна, калі б наступнае месца іх знаходжання знаходзілася ў непасрэднай блізкасці да сэндвічаў з беконам. Герміёна выдаліла ахоўныя заклёны, якія яна накладвала вакол іх лагера, у той час як Гары і Рон знішчалі ўсе сляды іх знаходжання ў тым месцы. Пасля гэтага яны рушыліся да ўскраіны маленькага гандлёвага мястэчка.

Як толькі яны разбілі новы лагер у невялікім гайку і атачылі яго абаронай, Гары накінуў свой Плашч-Нябачнік, і адправіўся на пошукі хлеба надзённага. Аднак яго планам не было наканавана спраўдзіцца. Ён ледзь увайшоў у горад, як раптам пранізлівы холад, густая смуга, якая апусцілася на зямлю і пацямнелае неба прымусілі яго застыгнуць на месцы.

— Але ты ж можаш выклікаць узрушаючага Патронуса! — выклікнуў Рон, калі Гары вярнуўся зваротна з пустымі рукамі, цяжка дыхаючы і паўтараючы аднымі вуснамі адзінае слова “Дэментары”.

— Я не… змог, — адказаў Гары, сутаргава хапаючы ртом паветра. Бок ад хуткага бегу неміласэрна балеў, Гары заціснуў яго рукой. — Патронус… не… з’явіўся.

Яму раптам стала саромна, калі ён убачыў ашаломленыя і расчараваныя твары сяброў. Гэта было падобна на сапраўдны начны кашмар — бачыць слізгальных у смузе Дэментараў, і ўсведамляць, што ён не здольны абараніць сябе ў той час, калі жудасны холад душыць яго, запоўніўшы і паралізаваўшы лёгкія, а ў галаве гучаць падалёныя крыкі. Ад Гары запатрабавалася ўся яго сіла волі, каб не рвануць з месца і не ўцячы, пакінуўшы ззаду безаблічных Дэментараў сярод людзей, якія, вядома іх не бачылі, але цалкам дакладна адчувалі адчай і безвыходнасць з-за нябачнай прысутнасці жудасных істот.

— Такім чынам, мы ўсё яшчэ без ежы.

— Затыкніся, Рон, — абарвала яго Герміёна. — Гары, так што здарылася? Чаму ты думаеш, што не змог бы выклікаць Патронуса? Учора ў цябе гэта выдатна атрымлівалася!

— Я не ведаю.

Ён прысеў у адно з крэслаў Перкінса, пачуваючы з кожнай хвілінай усё больш зняважаным. Ён баяўся, што ўнутры яго адбываецца нешта не тое. Здавалася, што ўчарашні дзень быў чымсьці вельмі і вельмі падаленым, а сёння ён пачуваўся зноў трынаццацігадовым, калі пры сустрэчы з Дэментарам у Хогвартс-Экспрэсе страціў прытомнасць.

Рон штурхнуў ножку крэсла.

— Што? — злосна адгырнуўся ён на Герміёну. — Я галодны! З тых часоў, як я быў пры смерці, сыходзячы крывёй, у мяне нічога не было ў роце, акрамя пары паганак!

— Ну тады ідзі і сам ваюй з Дэментарамі, — сказаў уражаны Гары.

— Ды я б пайшоў, але мая рука забінтаваная і вісіць на вяроўцы, перакінутай праз шыю, калі ты раптам не заўважыў!

— Так, вельмі пераканаўчая прычына не пайсці.

— Гэта што яшчэ за…?

— Ну вядома ж! — выклікнула Герміёна, пляснуўшы сябе далонню па лбу. Хлопцы змоўклі і ў здзіўленні ўтаропіліся на дзяўчыну. — Гары, дай мне медальён. Хутчэй! — сказала яна нецярпліва, пстрыкнуўшы вялікім і сярэднім пальцам перад яго носам, убачыўшы, што Гары не ссунуўся з месца. — Хоркуркс, Гары! Ён усё яшчэ на цябе!

Яна працягнула руку, і Гары зняў з шыі залаты ланцуг. У гэты момант ён адчуў неверагодную лёгкасць і волю. Да гэтага ён нават не ўсведамляў цяжар, які давіў на яго знутры.

— Так лепш? — спытала Герміёна.

— Так, нашмат!

— Гары, — сказала яна, схіліўшыся над ім, голасам, якім звычайна, у яго паданні, размаўляюць з цяжкахворым. — Як ты думаеш, ніхто ў гэты час не валодаў тваёй прытомнасцю?

— Што? Не! — выклікнуў Гары. — Я памятаю ўсё, што мы рабілі, пакуль медальён быў на мне. Я б не памятаў нічога, калі б мною кіравалі, праўда? Джыні распавядала мне, што не магла ўспомніць нічога з таго, што з ёй адбывалася.

— Хм, — прамармытала Герміёна, гледзячы на цяжкі медальён у сваёй руцэ. — Ну ўсё роўна, нам не варта яго апранаць. Будзем захоўваць яго ў намёце.

— Мы не пакінем яго без нагляду, — цвёрда адказаў Гары. — Калі мы яго страцім, або яго выкрадуць…

— Ну добра, добра, — пагадзілася Герміёна, павесіла медальён сябе на шыю і схавала пад кашуляй.

— Тады мы будзем насіць яго па чарзе, каб медальён падоўгу ні на кім не заставаўся.

— Выдатна, — раздражнёна сказаў Рон, — ну цяпер, калі мы вырашылі гэтае складанае пытанне, мы можам заняцца нашым пасілкам?

— Можам, але толькі мы адправімся за ім у якое-небудзь іншае месца, — адказала Герміёна, кінуўшы хуткі погляд на Гары. — Нам не ў якім выпадку не варта заставацца тут, дзе вакол шнараць Дэментары.

У канчатковым выніку, яны ўладзіліся на начлег на далёкім боку луга, які належыў самотна стаялай ферме, дзе яны прыдбалі трохі яйкаў і хлеба.

— Гэта не лічыцца, што мы здзейснілі крадзеж, праўда? — заклапочана спытала Герміёна, калі яны за абедзве шчакі упляталі яйкі. — Мы ж пакінулі грошы пад курасадняй.

Рон закаціў вочы і адказаў з набітым ртом:

— Гем..фіёна, не турбуйша ты так. Расслабша…

І сапраўды, значна прасцей было проста атрымліваць асалоду ад жыцця пасля такой сытнай вячэры і ні пра што не думаць. Нядаўні інцыдэнт з Дэментарамі гэтым вечарам успаміналі са смехам, і Гары з вясёлым, нават можна сказаць, аптымістычным, настроем прыступіў да свайго першага з трох дзяжурстваў гэтай ночы.

Упершыню яны сапхнуліся з разуменнем таго, што поўны страўнік азначае добрае размяшчэнне духу, а пусты — сваркі і засмучэнне. Праўда, Гары мала здзівіўся гэтаму адкрыццю, паколькі, дзякуючы Дурслі, ведаў аб голадзе не па чутках. Герміёна досыць спакойна пераносіла тыя вечары, калі, роячыся ў адыходах, яны знаходзілі з ежы толькі ягады або нясвежыя бісквіты, праўда, тады яна станавілася некалькі запальчывей, чым звычайна, больш маўклівай. Рон жа, які абвык да смачнай хатняй ежы і трохразавага сілкавання, дзякуючы сваёй маці і хатнім эльфам Хогвартса, ад голаду станавіўся безразважлівым і раздражнялым. Калі чарга Рона апранаць Хоркуркс, падала на перыяды, у якія ўзнікалі праблемы з пасілкам, ён станавіўся цалкам невыносным.

— А што далей? — пастаянна задаваў ён адно і тое ж пытанне. Сам ён, падобна, не меў не найменшай ідэі на гэты конт, але пры гэтым чакаў, што Гары і Герміёна прыдумаюць які-небудзь план, у той час як ён будзе сядзець і асуджальна пазіраць на нікчэмныя запасы правізіі. Так, Гары і Герміёна выдаткавалі шматлікія гадзіны беспаспяхова спрабуючы вырашыць, дзе трэба шукаць іншыя Хоркурксы і як знішчыць той, які ўжо меўся, з кожным разам іх гутаркі станавіліся ўсё меней прадуктыўнымі з-за адсутнасці якой-небудзь новай інфармацыі.

Паколькі Дамблдор сказаў Гары, што ўпэўнены ў тым, што Вальдэморт схаваў Хоркурксы ў месцах, вельмі важных для яго, сябры працягвалі зноў і зноў пералічваць, нібы чытаючы сумную малітву, месцы, дзе Вальдэморт калі-небудзь жыў або бываў — сірочы прытулак, дзе ён нарадзіўся і вырас; Хогвартс, дзе ён вучыўся; Боргін і Беркс, дзе ён працаваў пасля школы; і затым Албанія, дзе ён знаходзіўся ў гады свайго выгнання, — усё гэта былі асноўныя кірункі пошуку.

— Так, давайце адправімся ў Албанію. Падумаеш, спатрэбіцца ўсяго некалькі гадзін, каб абшукаць усю краіну, — саркастычна сказаў Рон.

— Там Хоркурксаў быць не можа. Ён зрабіў пяць з іх яшчэ да выгнання, і Дамблдор быў упэўнены, што змяя — шосты, — адказала Герміёна. — Мы ведаем, што змяя не ў Албаніі, таму што яна звычайна побач з Вал…

— Я ж прасіў не зваць яго імя!

— Добра! Змяя звычайна побач з Сам-Ведаеш-Кім. Зараз задаволены?

— Не зусім.

— Я сумняваюся, што ён хаваецца дзесьці ў “Боргіна і Беркса”, — сказаў Гары. Ён і раней казаў тое ж самае, але зараз ён зрабіў гэта, каб трохі разрадзіць становішча. — Боргін і Беркс былі экспертамі ў Цёмных сілах, яны без цяжкасці б распазналі Хоркуркс.

Рон дэманстратыўна пазяхнуў. Здушыўшы амаль непераадольнае жаданне запусціць у яго чым-небудзь цяжкім, Гары працягваў: — Я ўсё яшчэ настойваю, што ён мог схаваць што-небудзь у Хогвартсу.

Герміёна ўздыхнула:

— Але тады Дамблдор знайшоў бы яго, Гары!

Гары ў які ўжо раз прывёў доказ у карысць сваёй тэорыі:

— Дамблдор сам мне казаў, што не ведае ўсіх сакрэтаў Хогвартса. Кажу табе, калі і было месца, якое па-сучаснасці важна для Вал…

— Ой!

— САМ-ВЕДАЕШ-КАГО! — пракрычаў Гары, робячы націск на кожным слове. — Калі і было месца, якое сапраўды было важна для Самі-Ведаеце-Каго, то гэта Хогвартс!

— Ой, сапраўды, — усміхнуўся Рон. — Школа — важнае месца?

— Так, яго школа. Яна стала яго першай сапраўднай хатай, месцам, дзе да яго прыйшло разуменне, што ён асабілівы. Яна значыць для яго ўсё, і нават пасля таго, як ён сышоў…

— Мы ж гаворым аб Самі-Ведаеце-Кім? Так жа? Або аб табе, Гары? — пацікавіўся Рон. Ён пацягнуў ланцужок з Хоркруксам, які вісеў на яго шыі. Гары раптам страшна захацелася дужа схапіць яго і прыдушыць сябра.

— Ты сказаў, што Сам-Ведаеш-Хто прасіў Дамблдора даць яму месца працы ў школе пасля таго, як ён сышоў, — сказала Герміёна.

— Сапраўды, — кіўнуў Гары.

— І Дамблдор падумаў, што ён жадае вярнуцца толькі для таго, каб, магчыма, знайсці які-небудзь артэфакт і зрабіць яшчэ адзін Хоркуркс?

— Ну так... — сказаў Гары.

— Але працы ў Хогвартсу ён ўсёткі не атрымаў, ці не праўда? — працягвала Герміёна. — Такім чынам, яму так і не прадаставіўся шанец зрабіць Хоркуркс і схаваць яго ў школе!

— Ну, добра, — здаўся Гары. — Давайце забудземся аб Хогвартсу.

Не знойдзячы больш ніякіх нітачак, якія маглі б дапамагчы ім у пошуках Хоркурксаў, сябры, схаваўшыся пад Плашчом-Нябачнікам, адправіліся ў Лондан, каб знайсці сірочы прытулак, дзе правёў сваё дзяцінства Вальдэморт. Пракраўшыся ў бібліятэку, Герміёна высвятліла, што будынак прытулку быў знесены шмат гадоў таму. На яго месцы зараз размяшчаўся офісны будынак.

— Можна паспрабаваць дабрацца да фундамента? — нерашуча прапанавала Герміёна.

— Ён не хаваў бы тут Хоркурксы, — упэўнена заявіў Гары. Ён ведаў гэта напэўна. Прытулак быў для Вальдэморта месцам, адкуль ён заўсёды жадаў уцячы; ён не стаў бы хаваць там часцінку сваёй душы. Дамблдор паказаў Гары, што галоўным крытэрыям Вальдэморта пры выбары месцаў для сваіх схованак былі пышнасць і загадлівасць, а гэты змрочны шэры куток Лондану не ішоў ні ў якое параўнанне з Хогвартсам, Міністэрствам або такім будынкам, як Грынгатс, Чарадзейны банк, з яго залатымі варотамі і мармуровымі падлогамі.

Нават не маючы больш ідэй адносна таго, дзе шукаць Хоркурксы, сябры працягвалі калясіць па краіне, кожны раз разбіваючы лагер на новым месцы для мацнейшай бяспекі. Кожнай раніцай яны вельмі дбайна сціралі сляды свайго знаходжання, затым зноў адпраўляліся ў шлях. Падарожнічаючы з дапамогай апарацыі, яны знаходзілі новы прытулак то ў лесе, то ў цяністай расколе паміж уцёсамі, то на парослай верасам паляне, то на схіле гары, а аднойчы начавалі ў схаванай ад чужых вачэй адасобленай пячоры. Кожныя дванаццаць гадзін яны перадавалі Хоркуркс адзін аднаму, быццам гуляючы ў нейкую дурную запаволеную гульню “Перадай іншаму”, дзе жудасная музыка замірала, таму што ўзнагародай пераможцу былі дванаццаць гадзін страху і трывогі.

Шнар усё гэтак жа турбаваў Гары. Ён заўважыў, што гэта здаралася асабліва часта, калі ён апранаў на шыю медальён. Часам ён не мог стрымаць сябе, каб не зморшчыцца ад болю.

— Што? Што ты бачыў? — пытаў Рон, калі заўважаў пакуты Гары.

— Твар, — шаптаў Гары кожны раз. — Усё гэты твар. Выкрадальнік, які быў у Грыгаровіча.

Тады Рон адварочваўся, нават не імкнучыся схаваць расчаравання. Гары ведаў, што Рон спадзяваўся пазнаць хоць нейкія навіны аб сям’і або астатніх членах Ордэна Фенікса, але, у выніку, Гары не тэлевізійны эфір, ён можа бачыць толькі то, пра што ў дадзены момант думае Вальдэморт, і не здольны “налажвацца на розныя хвалі” па першай капрызе сябра. Судзячы па ўсім, Вальдэморт пастаянна думаў аб невядомым маладым чалавеку з вясёлым тварам. Гары быў упэўнены, імя і месцазнаходжанне гэтага юнака Вальдэморт ведае не лепш, чым ён сам. Нягледзячы на тое, што шнар працягваў балець, а вясёлы бялявы хлопчык так вабна плёскаўся ў яго успамінах, ён навучыўся не паказваць свой боль, таму што кожны раз згадванне аб выкрадальніку ярыла Рона і Герміёну. І Гары не мог вінаваць іх за гэта, таму што выдатна разумеў, што ў іх казала толькі адчайнае жаданне знайсці Хоркурксы.

Дні ішлі за днямі, плыўна перацякаючы ў тыдні, і ў нейкі момант Гары стаў падазраваць, што Рон і Герміёна вядуць за яго спіной таемныя гутаркі, прычым размаўляюць яны відавочна аб ім. Некалькі разоў яны змаўкалі, як толькі Гары захадзіў у намёт, і двойчы ён выпадкова наторкаўся на іх, нешта хутка шапцячых адзін аднаму, і кожны раз, як толькі яны разумелі, што Гары побач, спынялі гутарку і прыкідваліся, што страшна занятыя зборам дроў або паходам за вадой.

Гары ўжо пачынаў думаць, што сябры пагадзіліся адправіцца з ім у гэтае вандраванне, якое зараз больш паходзіла на бязмэтнае бадзяжніцтва, у таямніцы спадзяючыся на нейкі наяўны ў яго сакрэтны план дзянняў. У апошні час Рон адкрыта дэманстраваў свой дрэнны настрой, акрамя таго Гары пачаў хвалявацца, што Герміёна таксама вельмі расчаравалася ў яго лідэрскіх здольнасцях. Ён адчайна спрабаваў знайсці адказ на пытанне: дзе ж знаходзіцца наступны Хоркуркс, але адзіным месцам яго знаходжання па-ранейшаму бачыўся толькі Хогвартс, аднак, паколькі ніхто больш з ім не згаджаўся, Гары перастаў настойваць на гэтай версіі.

Восень нагнала іх гэтак жа вандраваўшымі па краіне. Зараз яны ўсталёўвалі намёт на дыване з апалага лісця. Звычайная для гэтага часу смуга станавілася яшчэ гусцей з-за з’яўлення Дэментараў, вецер і дождж таксама не палягчалі жыццё. Нягледзячы на тое, што Герміёна зараз лепш разбіралася ў ядомых грыбах, якімі яны маглі сілкавацца, гэта прыносіла мала радасці, паколькі самай вялікай праблемай заставалася практычна поўная ізаляцыя, недахоп зносін з людзьмі і дасканалая недасведчанасць усяго, што дакраналася ходу дужання з Вальдэмортам.

— Мая маці, — аднойчы сказаў Рон, калі яны разбілі лагер на беразе адной з рэк ва Уэльсе, — можа зрабіць што заўгодна смачненькае прама з паветра.

Ён незадаволена ткнуў вілкай у кавалак амаль асмаленай рыбы, якая ляжала на талерцы. Гары мімаволі зірнуў на шыю Рона і ўбачыў, як і чакаў, залаты ланцуг, на якім вісеў Хоркуркс. Ён падужыў жаданне адгыркнуцца сябру, падумаўшы, што дрэнны настрой таго відавочна пагаршаецца медальёнам.

— Твая маці не можа рабіць ежу з паветра, — запярэчыла Герміёна. — Ніхто на такое не здольны. Ежа з’яўляецца адным з пяці Прынцыповых Выключэнняў Закона Гампа аб Асноўных элементах Трансфігура…

— О, ты не магла б казаць па-ангельску? А? — перабіў яе Рон, выкавырваючы астаткі рыбы з зубоў.

— Немагчыма стварыць ежу з паветра! Ты можаш выклікаць яе з дапамогай заклёна Акцыё, калі ведаеш яе месцазнаходжанне, можаш трансфармаваць з чагосьці іншага або павялічыць яе колькасць з таго, што ўжо маецца…

— Ну, не турбуй сябе павелічэннем колькасці гэтай рыбы, яна агідная, — сказаў Рон.

— Гары злавіў рыбу, і я прыгатавала з яе ўсё, што было ў маіх сілах! Паміж тым, я заўважыла, што мне заўсёды дастаецца ўсё гатаванне. Мяркую, гэта таму, што я дзяўчынка, ці не так?! — Не, гэта таму, што лепш з усіх нас разбіраешся ў магіі, — запярэчыў Рон. Герміёна ўскочыла, астаткі яе смажанай рыбы выслізнулі з талеркі і зваліліся на падлогу. — У такім разе, заўтра гатуеш ты, Рон! Знойдзеш прадукты і паспрабуй ператварыць іх у што-небудзь ядомае, а я потым буду сядзець і з незадаволенай фізіяноміяй, глядзець на тваё тварэнне, енчыць і жаліцца, каб ты нарэшце, зразумеў…

— Замоўкні! — падарваўся Гары. — Замоўкні! Зараз жа!

Герміёна абурылася:

— Як ты можаш прымаць яго бок, ён жа нават…

— Герміёна, памаўчы! Я зараз пачуў кагосьці!

Ён напружана ўслухваўся, падняўшы рукі, заклікаючы тым самым маўчаць. Затым, скрозь шум працякалай побач з намётам ракі, да яго данесліся гукі галасоў. Ён паглядзеў на Брыдаскоп, той не круціўся.

— Ты абараніла нас заклёнам Муфліята, спадзяюся? — ціха спытаў Гары Герміёну.

— Я наклала ўсе магчымыя заклёны, — прашаптала яна ў адказ, — Муфліята, заклёны адштурхоўвання маглаў і чарамі маскіроўкі. Хто б яны ні былі, яны не змогуць пачуць або ўбачыць нас.

Шорганне і шоргат лісцяў, гук камянёў, якія каціліся і трэск зламаных галінак паказвалі на тое, што па крутому, паросламу лесам схілу, акаляюшчаму вузкі бераг ракі, дзе размяшчаўся іх намёт, спускаецца некалькі чалавек. Сябры выхапілі свае палачкі, гатовыя да ўсяго. Магічная абарона, якая атачала іх лагер была суцэль дастатковай для таго, каб маглы або звычайныя чараўнікі і чараўніцы не змаглі заўважыць іх у гэтай амаль апраметнай цемры. Калі ж гэта былі Пажыральнікі Смерці, то ўпершыню за ўвесь час вандравання Гары, Рону і Герміёне падавалася магчымасць пазнаць, наколькі гэтая абарона эфектыўная супраць Цёмнай Магіі.

Галасы станавіліся ўсё гучней, але нічога больш зразумелага, акрамя таго, што група мужчын спусціліся да ракі, больш нельга было распазнаць. Гары выказаў здагадку, што некаторыя з іх знаходзіліся меней, чым у дванаццаці кроках ад намёта, аднак шум ракі не дазваляў рабіць якія-небудзь канчатковыя высновы. Герміёна схапіла сваю абабітую пацеркамі сумку і прынялася ў ёй рыцца ў пошуках чагосьці. Праз секунду яна выняла адтуль тры Падаўжальніка Вушэй і аддала па адным Гары і Рону. Тыя паспешна уставілі адзін канец вяроўкі цялеснага колеру сабе ў вуха, а іншы — высунулі з намёта.

Праз некалькі секунд Гары пачуў стомлены мужчынскі голас.

— Тут павінны вадзіцца ласосі, або, або, можа, лічыш, што яшчэ, што яшчэ не сезон для лоўлі? Акцыё, Ласось!

У аддаленні прычуліся воплескі вады, затым плясканне рыбы аб далонь чалавека. Хтосьці прамармытаў словы падзякі. Гары глыбей засунуў канец Падаўжальніка вушэй сабе ў вуха. Скрозь цурчанне ракі ён мог адрозніць яшчэ некалькі галасоў, але яны гучалі не па-ангельску і нават не на любой іншай чалавечай мове, якую ён калі-небудзь чуў. Гэта была грубіянскай і немеладычнай, і здавалася наборам энергічных гартанных гукаў. На ёй размаўлялі, пэўна, два чалавекі. Голас у аднаго з іх быў ніжэйшым і больш ціхім, чым у іншага. Неўзабаве з іншага боку брызента заскакаў агонь, паміж намётам і вогнішчам замігацелі цені. Цудоўны пах пячонага ласося панадліва заказытаў ноздры. Затым відэльцы і нажы загрукалі па талерках. адзін з мужчын загаварыў:

— Вазьміце вось, Грыпхук, Гарнук.

— Гобліны! — вымавіла аднымі вуснамі Герміёна Гары, той у адказ кіўнуў.

— Дзякуй, — у адзін голас адказалі гобліны па-ангельску.

— Такім чынам, вы трое ў бягах. І як доўга гэта працягваецца? — спытаў нейкі новы мяккі і прыемны голас. Гары паказалася, што ён яго ўжо чуў, уяўленне намалявала яму поўнага мужчыну з ветлівым тварам.

— Шэсць тыдняў… Або сем… Я забыўся, — адказаў уладальнік стомленага голасу. — У першыя некалькі дзён я сустрэў Грыпхука, а затым неўзабаве пасля гэтага аб’ядналіся з Гарнукам. У кампаніі ўсё ж лягчэй, — На некаторы час усе замоўклі, чуўся толькі стрыгат нажоў па талерках. — А ты чаму збег, Тэд? — зноў загаварыў мужчына.

— Я ведаў, што яны прыйдуць за мной, — адказаў Тэд, і Гары раптам успомніў, дзе чуў гэты мяккі голас. Гэта быў бацька Тонкс. — Пачуў, што на мінулым тыдні ў нашай мясцовасці з’явіліся Пажыральнікі Смерці, і вырашыў, што трэба ўносіць ногі. Я прынцыпова адмовіўся рэгістравацца як магланароджаны, але разумеў, што яны ўсё роўна пазнаюць, бо гэта толькі пытанне часу, таму уцёк. З маёй жонкай усё будзе ў парадку, таму што яна “чыстакроўка”. А потым я забраў і Дына… колькі? Некалькі дзён таму, так, сынок?

— Так, — адказаў іншы голас, і Гары, Герміёна і Рон усхвалявана ўтаропіліся адзін на аднаго. Яны пазналі па голасе, што гэта быў Дын Томас, іх таварыш па Грыфіндоры.

— Ты таксама магланароджаны? — спытаў першы мужчына.

— Не ўпэўнены, — адказаў Дын. — Мой бацька пакінуў маці, калі я быў зусім дзіцем. Хаця, у мяне няма ніякіх доказаў, што ён быў чараўніком.

Затым зноў наступіла паўза, запоўненая чмяканнем, пасля якой зноў загаварыў Тэд.

— Павінен сказаць табе, Дырк, што вельмі здзіўлены нашай сустрэчы. Рады. Але здзіўлены. Хадзіў слых, што цябе злавілі.

— Так і было, — адказаў Дырк, — я быў на паўдарогі да Азкабану, але здолеў збегчы. Аглушыў Доліша і забраў яго мятлу. Гэта было значна прасцей, чым можна было падумаць. Не думаю, што ён быў у сабе ў той момант. Магчыма, на яго наклалі заклён Зблытавання. Калі так, то я б жадаў паціснуць руку таму чараўніку або чараўніцы, хто гэта зрабіў. Магчыма, гэты чалавек выратаваў мне жыццё.

Зноў наступіла цішыня, якая парушалася толькі трэскам кастрышча і гудам ракі. Тэд сказаў:

— А вы наогул за каго? У мяне склалася ўражанне, што гобліны цалкам перайшлі на бок Самі-Ведаеце-Каго.

— У цябе склалася ілжывае ўражанне, — адказаў гоблін, які гаварыў больш высокім голасам. — Мы не займаем нічый бок. Гэта вайна чараўнікоў.

— Але тады чаму ж вы хаваецеся?

— Я палічыў, — адказаў іншы гоблін, — што адмовіўшыся ад абразлівай прапановы, якая мне была зроблена, я паставіў сваё жыццё пад пагрозу.

— І пра што ж цябе папыталі? — спытаў Тэд.

— Падпарадкаванне заўсёды лічылася ніжэй вартасці нашага народа, — адказаў гоблін, яго голас стаў цвярдзей і меней падобны на чалавечы. — Я не які-небудзь хатні эльф.

— Ну а ты, Грыпхук?

— За той жа нагоды, — адказаў той. — Грынгатс цяпер не пад нашым кантролем. А я не прызнаю ніякіх начальнікаў з чараўнікоў. Ён нешта ледзь чуваць шапнуў на мове гоблінаў, і Гарнук засмяяўся.

— Што за жарт? — спытаў Дын.

— Ён сказаў, — адказаў Дырк, — што некаторых рэчаў чараўнікі таксама не прызнаюць.

Услед рушыла кароткая паўза. — Я нешта не зусім разумею, — сказаў Дын.

— Перш чым збегчы, я злёгку адпомсціў, — адказаў Грыпхук па-ангельску.

— Якія мілыя істоты — гэтыя гобліны, — умяшаўся ў гутарку Тэд. — Спадзяюся, вы не дадумаліся замкнуць каго-небудзь з Пажыральнікаў Смерці ў адным з вашых звышнадзейных сховішчаў?

— Калі б я гэта зрабіў, меч наўрад ці дапамог бы яму выбрацца, — адказаў Грыпхук. Гарнук зноў засмяяўся, і нават Дырк выдаў сухі смяшок.

— Дын і я, напэўна, нешта прапусцілі, — сказаў Тэд.

— Сапраўды, прапусцілі! Як і Сэверус Снэйп, праўда, ён аб гэтым не ведае, — сказаў Грыпхук, і два гобліна злосна зарагаталі. Унутры намёта ў Гары перахапіла дыханне ад узрушанасці. Ён і Герміёна глядзелі адзін на аднаго, з усіх сіл услухоўваючыся ў аповед гобліна.

— Няўжо вы не чулі аб гэтым, Тэд? — спытаў Дырк. — Ну пра дзяцей, якія спрабавалі выкрасці меч Грыфіндора з кабінета Снэйпа ў Хогвартсу?

Нібы электрычна разрад мінуў праз Гары, калі ён пачуў гэтыя словы. Ён стаў, не зварухнуўшыся.

— Нічога такога не чуў, — адказаў Тэд. — Гэта не было ў “Вяшчуну”?

— Наўрадці, — чмыхнуў Дырк, — Грыпхук сказаў мне, што чуў аб гэтым ад Біла Уізлі, які працуе ў банку. Адной з дзетак, якія спрабавалі выкрасць меч, была яго малодшая сястра.

Гары паглядзеў на Герміёну і Рона, якія ўчапіліся ў свае падаўжальнікі Вушэй так дужа, нібы ад гэтага залежыла іх жыццё.

— Яна і яшчэ пара яе сяброў пракраліся ў кабінет Снэйпа і выкрылі шкляны футляр, у якім захоўваўся меч. Снэйп злавіў іх на лесвіцы.

— О, захоўвай іх Госпад, — сказаў Тэд. — І што яны жадалі зрабіць з мечам? Выкарыстаць яго супраць Сам-Ведаеш-Каго? Або супраць самога Снэйпа?

— Ну, што б яны не думалі, гэта іх справа, але Снэйп вырашыў, што меч не будзе ў бяспецы ў яго кабінеце, — адказаў Дырк. — Таму праз два дня, мабыць, пасля гутаркі з Сам-Ведаеш-кім, ён даслаў яго ў Лондан, каб змясціць у Грынгатс.

Гобліны зноў разгаргаталіся.

— Я да гэтай пары не разумею, што тут смешнага, — сказаў Тэд.

— Гэта падробка, — душачыся ад смеху, прагаварыў Грыпхук.

— Меч Грыфіндора?

— О, так. Гэта копія. Але, дарэчы, трэба прызнаць, пышная копія, аднак, яна зроблена чараўніком. Арыгінал быў выраблены некалькі стагоддзяў таму гоблінамі і валодае ўласцівасцямі, уласцівымі толькі зброе, зробленай нашым народам. Дзе б зараз не знаходзіўся меч Грыфіндора, ён не ў Банку Грынгатс.

— Зразумела, — сказаў Тэд. — І я так разумею, вы не папрацавалі паведаміць аб гэтым Пажыральнікам Смерці?

— Я не бачыў прычыну турбаваць іх па такіх дробязях, — адказаў Грыпхук самаздаволена, і гэтым разам Тэд і Дын далучыліся да Гарнука і Дырку, якія смяяліся.

У намёце Гары закрыў вочы, адчайна жадаючы, каб хто-небудзь каля вогнішча задаў сапраўды пытанне, якое хвалявала яго зараз больш усяго. Праз хвіліну, якая здалася Гары вечнасцю, Дын (дарэчы сказаць, Гары не без дакору рэўнасці ўспомніў, што Дын калісьці быў хлопцам Джыні) нібы пачуў яго нямое маленне.

— А што здарылася з Джыні і ўсімі астатнімі? Што здарылася з дзецьмі якія спрабавалі выкрасці меч?

— О, яны былі пакараныя, вельмі сурова, — абыякава паведаміў Грыпхук.

— Але з імі ўсё у парадку? — Хутка спытаў Дын. — Ну я жадаў сказаць, хопіць ужо з Уізлі параненых дзяцей, як вы лічыце?

— Ну наколькі я ведаю, яны атрымалі пашкоджанні, але не вельмі сур’ёзныя, — сказаў Грыпхук.

— Пашанцавала ім, — кіўнуў Тэд. — Ведаючы паслужны спіс Снэйпа, думаю, мы павінны цешыцца, што дзеці наогул засталіся жывыя.

— Так вы таксама верыце ў гэтую гісторыю, ці не праўда, Тэд? — спытаў Дырк. — Вы сапраўды лічыце, што Снэйп забіў Дамблдора?

— Вядома, я ў гэта веру, — адказаў Тэд. — Спадзяюся, вы не збіраецеся сказаць, што лічыце, быццам Потэр неяк датычны да смерці Дамблдора?

— У нашы дні цяжка ў штосьці верыць, — прашаптаў Дырк.

— Я ведаю Гары Потэра, — уступіў у гутарку Дын. — Я веру, што ён той самы… Абраны… або завіце яго, як заўгодна…

— Так, шматлікія жадалі б ведаць. што так яно і ёсць, сынок — адказаў Дырк, — уключаючы і мяне. Але дзе ж ён зараз? Давай паглядзім аб’ектыўна. Калі б ён ведаў нешта, чаго не ведаем мы, або б меў якія асаблівыя магчымасці, ён бы не хаваўся зараз, невядома дзе, а ваяваў, узначаліў бы прыхільнікаў супраціўлення. І ведаеш, у “Вяшчуну” ёсць на яго досыць…

— У “Вяшчуну”? — усміхнуўся Тэд. — Ну што ж, ты заслужыў таго, каб табе мігалі, раз дагэтуль чытаеш гэтую брыдкасць. Калі жадаеш сапраўды пачуць факты, чытай “Квіблер”.

На іншым канцы Падаўжальніка Вушэй хтосьці папярхнуўся і закашляўся. Гэта Дырк праглынуў рыбіну костку. Нарэшце, ён прамармытаў:

— “Квіблер”? Тая самая газеціна лунаціка Ксена Лаўгуда?

— Ну не такі ўжо ён і лунацік, — запярэчыў Тэд. — Калі жадаеце ведаць, Ксен піша аб тым, пра што “Вяшчун” звычайна замоўчвае. Напрыклад, у апошнім нумары “Квіблера” няма не адзінага упаміна аб Маршчарогіх кізляках. Я не ведаю, як доўга яны дазволяць яму друкаваць сваю газету. Але на перадавіцы кожнага нумара ён заклікае усіх чараўнікоў, хто супраць Самі-Ведаеце-Каго, сваёй першачарговай задачай лічыць дапамогу Гары Потэру.

— Цяжка дапамагаць хлопчыку, які знік з зямлі, — запярэчыў Дырк.

— Паслухайце, ужо тое, што яго дагэтуль не схапілі, можна лічыць вялікім дасягненнем, — сказаў Тэд. — Я таксама з радасцю атрымаў бы ад яго хоць нейкія намёкі, але зараз ён робіць тое ж, што і мы, спрабуе не згубіць волю, ці не так?

— Так, у тваіх словах ёсць сэнс, — млява пагадзіўся Дырк. — Улічваючы, што на пошукі хлопца кінуты ўсе рэсурсы Міністэрства, з яго даносчыкамі і інфарматарамі, Потэра б даўно павінны былі злавіць. Хоць, адкуль мы ведаем, што ён не злоўлены і не забіты? Магчыма, аб гэтым проста замоўчваецца.

— Ах, не кажы так, Дырк, — прашаптаў Тэд.

Потым яны надоўга замоўклі, з Падаўжальнікаў Вушэй даносіўся толькі грук нажоў і вілак аб талеркі. Далей дыскусія абмежавалася тым, што яны вырашылі, ці застацца начаваць на беразе або сысці. Спыніліся на другім, вырашыўшы, што лепш будзе схавацца ў глыбіні лесу. Яны патушылі вогнішча і пачалі ўзбірацца па схіле. Неўзабаве галасы станавіліся ўсё цішэй, пакуль зусім не замоўклі. Гары, Рон і Герміёна зматалі і прыбралі зваротна ў сумку Падаўжальнікі вушэй. Гары, які падчас усяго падслухоўвання з працай стрымліваў сябе, каб не загаварыць, зараз не змог вымавіць нічога, акрамя:

— Джыні… меч…

— Я ведаю! — выклікнула Герміёна. Яна запусціла рукі ў сваю сумку. — Вось… яна… — працадзіла яна скрозь зубы, з цяжкасцю дастаючы нешта цяжкае. Гары паспяшаўся да яе на дапамогу, і разам яны выбавілі пусты партрэт Фінеаса Нігелуса. Герміёна накіравала палачку на партрэт.

— Калі хтосьці выкраў сапраўдны меч з кабінета Дамблдора, — вымавіла яна цяжка дыхаючы, пакуль яны прыбудоўвалі партрэт поруч сценкі намёта, — Фінеас Нігелус мог бачыць, як гэта здарылася. Гэтая карціна вісела прама за футлярам з мечам.

— Калі, вядома, ён у той момант не сышоў, — выказаў здагадку Гары. Ён затаіў дыханне, калі Герміёна ўстала на калены насупраць карціны, кашлянуўшы, паклікала:

— Эээ… Фінеас? Фінеас Нігелус! — нічога не адбылося. — Фінеас Нігелус, — зноў сказала Герміёна. — Прафесар Блэк! Калі ласка, не маглі б вы пагаварыць з намі? Прашу вас!

— “Калі ласка” — чарадзейнае слова, заўсёды працуе, — пачуўся халодны хітраваты голас, і Фінеас Нігелус слізгануў ва ўласны партрэт. І тут Герміёна крыкнула:

— Абскура!

Тут жа чорная павязка накрыла разумныя цёмныя вочы Фінеаса. Ад нечаканасці той стукнуўся галавой аб рамку карціны і ўскрыкнуў ад болю.

— Што?.. Ды як вы смееце!.. Што вы…

— Мне вельмі шкада, прафесар Блэк, — сказала Герміёна, — але гэта неабходныя засцярогі.

— Прыбярыце гэтую гадасць з палатна! Я сказаў, прыбярыце! Вы псуеце вялікае тварэнне выяўленчага мастацтва! Дзе я? Што адбываееца?

— Усё роўна, дзе мы, — умяшаўся Гары, і Фінеас застыг, спыніўшы спробы зняць з вачэй чорную павязку.

— Няўжо я чую голас самаго містэра Гары Потэра?

— Магчыма, — адказаў Гары, спрабуючы захаваць інтрыгу і ўтрымаць цікавасць Фінеаса. — У нас ёсць да вас пара пытанняў, датычных меча Грыфіндора.

— Ах, — сказаў Фінеас Нігелус, круцячы галавой так і гэтак у дарэмнай спробе хоць бы бокам зірнуць на Гары, — так. Дурная дзяўчынка паводзіла сябе вельмі неразумна…

— Падбірайце выразы, калі кажаце аб маёй сястры! — досыць рэзка абарваў яго Рон. Фінеас Нігелус пагардліва прыпадняў бровы:

— А гэта яшчэ хто? — спытаў ён, круцячы галавой з боку ў бок. — Мне не падабаецца ваш тон! Дзяўчынка і яе сябры дзейнічалі надзвычай рызыкоўна. Абкрадаць кабінет дырэктара…

— Яны не кралі, — перабіў яго Гары. — Гэта меч не прыналежыць Снэйпу.

— Але ён прыналежыць школе Прафесара Снэйпа, — запярэчыў Фінеас Нігелус. — А якія правы мае на меч дзяўчынка Уізлі? Яна заслужыла сваё пакаранне гэтак жа, як заслужыў яго гэты ідыёт Лонгбатам і ненармальная Лаўгуд!

— Нэвіл не ідыёт, а Луна — не ненармальная! — умяшалася Герміёна.

— Ну так дзе я? — паўтарыў Фінеас Нігелус і зноў прыняўся дужацца з чорнай павязкай. — Куды вы мяне прыцягнулі? І чаму вы забралі мяне з хаты маіх продкаў?

— Ды годзе ўжо! Як Снэйп пакараў Джыні, Нэвіла і Луну? — спытаў Гары настойліва.

— Прафесар Снэйп адправіў іх у Забаронены Лес дапамагаць гэтаму неачэсанаму мужлану Хагрыду.

— Хагрыд — не неачэсаны мужлан! — Герміёна відавочна пачала выходзіць з сябе.

— І Снэйп лічыць, што гэта пакаранне? — усміхнуўся Гары. — Упэўнены, Джыні, Луна і Нэвіл нядрэнна правялі час з Хагрыдам. Забаронены Лес… падумаеш! Яны сутыкаліся са значна больш страшнымі рэчамі, у параўнанні з якімі Забаронены Лес — гэта дзіцячыя свавольствы!

Ён адчуў велізарнае палягчэнне, бо ўжо ў сваім уяўленні паспеў намаляваць жахі, якія напаткалі яго сяброў, супастаўныя, як мінімум, з заклёнам Круцыё.

— На самай справе, Прафесар Блэк, мы жадалі пазнаць, хто-небудзь іншы браў меч? Ну, можа быць, яго забіралі з кабінета для чысткі або чаго-небудзь у гэтым родзе?..

Фінеас Нігелус застыг, пакінуўшы ў супакоі павязку, і ледзь не здушыўся ад смеху.

— Адразу відаць — дзіця маглаў, — адказаў ён. — Зброі, вырабленай гоблінамі, не патрабуецца чыстка, прасцячка. На гоблінскае срэбра бруд не прыстае, толькі ўсмоктваецца тое, што можа зрабіць яго яшчэ мацней.

— Не заві Герміёну так! — уступіўся за сяброўку Гары.

— Прызнацца, я вельмі стаміўся ад гэтага бясконцага супрацьстаяння, — заявіў Фінеас Нігелус, — можа, час ўжо вяртацца зваротна ў кабінет дырэктара?

Усё яшчэ з павязкай на вачах, ён навобмацак стаў прасовацца да боку карціны, каб зноў вярнуцца ў Хогвартс. Нечакана Гары наведала адна думка.

— Дамблдор! Вы можаце прывесці сюды Дамблдора?

— Што, прабачце? — здзівіўся Фінеас Нігелус.

— Вы не маглі б прывесці прафесара Дамблдора з яго партрэта ў ваш?

— Падумаць толькі, бо не толькі магланароджаныя могуць быць гэдак неадукаванымі, Потэр. Насельнікі партрэтаў Хогвартса могуць мець зносіны паміж сабой, але яны не могуць падарожнічаць за межы замка, за выключэннем выпадкаў, калі яны наведваюць уласны партрэт. Дамблдор не можа прыйсці сюды разам са мной. Акрамя таго, пасля таго бесцырымоннага звароту са мной, запэўніваю вас, я ніколі не вярнуся сюды зноў!

Злёгку падушаны Гары назіраў, як Фінеас паўтараў сваб спробу пакінуць карціну.

— Прафесар Блэк, — раптам сказала Герміёна, — не маглі б вы проста сказаць нам, калі ў апошні раз меч вымалі з футляра? Гэта значыць да таго, як яго брала Джыні…

Фінеас нецярпліва чмыхнуў.

— Я думаю, у апошні раз меч Грыфіндора пакідаў свой футляр, калі прафесар Дамблдор выкарыстаў яго, каб выявіць пярсцёнак.

Герміёна рэзка звярнулася да Гары. Ніхто з іх не смеў вымавіць ні слова ў прысутнасці Фінеаса Нігелуса, які яшчэ трохі павазіўшыся ў пошуках выхаду, усё ж змог яго знайсці.

— Ну… дабранач, — пажадаў ён з’ёдліва, і амаль знік з выгляду, з-за рамкі выглядаў толькі невялікі кавалачак яго капелюша, калі Гары закрычаў:

— Пачакайце! Вы казалі прафесару Снэйпу аб гэтым?

Галава Фінеаса Нігеллуса з’явілася ў карціне.

— Прафесар Снэйп занадта заняты чалавек, каб цікавіцца эксцэнтрычнымі ўчынкамі Альбуса Дамблдора. Бывайце, Потэр!

З гэтымі словамі, ён канчаткова знік з вачэй, пакінуўшы на карціне толькі змрочны фон.

— Гары! — закрычала Герміёна.

— Сам ведаю! — таксама прагукаў у адказ Гары. Не ў сілах больш стрымаць сябе, ён рассек кулаком паветра. Гэта было значна больш, чым ён мог нават спадзявацца. Ён мераў крокамі намёт, і, як, яму здавалася, наматаў за гэты час не менш мілі. Ён нават ужо не адчуваў голад, настолькі ён быў узбуджаны.

Герміёна схавала карціну Фінеаса Нігелуса зваротна ў сумку, зашпіліла спражку, і толькі тады падняла зяготкі твар да Гары.

— Меч можа знішчыць Хоркурксы! Гобліны робяць лязо такім чынам, што яно само сябе ўзмацняе… Гары, гэты меч ужо насычаны ядам васіліска!

— І Дамблдор дагэтуль не аддаў мне яго таму, што ён быў яму патрэбен, каб выпрабаваць яго на медальёне…

— І ён, магчыма, вырашыў, што табе не дазволяць яго ўзяць…

— Таму ён зрабіў копію…

— І паклаў яе ў шкляны футляр…

— А сапраўдны меч схаваў… Але дзе?..

Яны глядзелі адзін на аднаго, адчуваючы, што адказ знаходзіцца зусім побач, нябачнай ценню вісіць у паветры. Але чаму Дамблдор проста не сказаў яму? Або можа быць, ён казаў, але Гары тады не зразумеў? — Думай! — прашаптала Герміёна. — Думай! Дзе ён мог яго пакінуць?

— Не ў Хогвартсу, — задумлена вымавіў Гары, зноў захадзіўшы па намёце.

— Можа, дзе-небудзь у Хогсміду? — прапанавала Герміёна.

— Ламянтуючая Халупа? Туды ніхто ніколі не ходзіць.

— Снэйп ведае, як туды прайсці. Па-мойму, занадта рызыкоўна было б пакідаць меч там.

— Але Дамблдор давяраў Снэйпу, — нагадаў Гары.

— Але не настолькі, каб рызыкаваць мечам, — запярэчыла Герміёна.

— Так, ты права, — пагадзіўся Гары. Яго добры настрой злёгку змрочыўся, калі ён падумаў аб здрадзе Снэйпа. — У такім выпадку, ён павінен быў схаваць меч дзе-небудзь далей ад Хогсміда… А што ты думаеш па гэтаму поваду, Рон?.. Рон?..

Гары агледзеўся. У першае імгненне ён падумаў, што Рона няма ў намёце, але потым убачыў яго на ніжняй койцы двухяруснага ложка. Выглядаў той злёгку затарможаным.

— О, няўжо ўспомнілі і аба мне? — прагаварыў ён.

— Што?

Рон усміхнуўся і ўтаропіўся ў столь.

— Вы, двое, працягвайце. Не жадаю сапсаваць вашу весялосць.

Трохі збіты з тоўку Гары паглядзеў на Герміёну, просячы ў яе дапамогі, але тая толькі пакачала галавой, таксама відавочна збянтэжаная.

— А ў чым, уласна, праблема? — звярнуўся Гары да сябра.

— Праблема? Няма ніякіх праблем, — адказаў Рон, пазбягаючы сустракацца з вачамі Гары. — Ну, прынамсі, ты тут ніякай праблемы не бачыш.

Па парусіне намёта загрукалі кроплі дажджу.

— Ну раз для цябе яна відавочная, — сказаў Гары. — Давай, выкладывай!

Рон рэзка сеў, звесіўшы ногі з ложка. Было непрыемна глядзець на такога Рона. Ён не пахадзіў на самога сябе.

— Выдатна. Выкладваю! Не чакайце ад мяне, што я буду скакаць з вамі і з гэтым чортавага намёту з месца на месца толькі таму, што мы павінны знайсці чарговую ідыёцкую штучку. Проста ўпішы яе ў спіс астатняга барахла, аб якім ты паняцця не маеш.

— Не маю паняцця? — паўтарыў Гары. — Гэта я не маю паняцця?

Кап. Кап. Кап. Кроплі стукалі па даху ўсё мацней і часцей. Дождж загаварыў хуткамоўкай на лісці дрэў і нешта нашэптваў рэчцы ў цемры. Нядаўняя вясёласць Гары, здавалася, змывалася струмням ільючай з нябёсаў вады. Усёткі падазроны і страхі Гары адносна думак Рона пачалі спраўджвацца. Рон казаў менавіта тое, што Гары менш усяго жадаў і больш за ўсё баяўся ад яго пачуць.

— Гэта быў не лепшы час у маім жыцці, — сказаў Рон, — пакалечыў руку, галадаў, мёрзнуў кожную ноч, але пры гэтым я спадзяваўся, што рана або позна, пасля тыдняў тулянняў і пошукаў, мы ўсё ж да чагосьці прыйдзем, і нашы высілкі прынясуць хоць нейкі поспех.

— Рон, — ціха паклікала Герміёна, але той не адказаў, можа быць проста прыкінуўшыся, што не ўчуў яе галасы з-за барабаннага дробу кропель аб брызент намёта.

— Я думаў, ты ведаў, на што ідзеш, — адказаў Гары.

— Так, я таксама так думаў.

— Ну, і ў які менавіта момант не спраўдзіліся твае чаканні? — разлаваўся Гары. — Можа, ты думаў, што мы будзем спыняцца ў пяцізорных атэлях? Або можа быць, штодня адшукваць па Хоркурксу? Або ты спадзяваўся вярнуцца пад цёплае крылца маці да Каляд?

— Мы думалі, ты ведаеш, што робіш! — закрычаў Рон, ускокваючы на ногі. Кожнае яго слова ўпівалася ў Гары, нібы нож. — Мы думалі, Дамблдор сказаў табе, як трэба дзейнічаць, думалі, у цябе ёсць план!

— Рон! — гэтым разам Герміёна звярнулася да яго досыць гучна для таго, каб проста ігнараваць яе.

— Ну што ж, прабачце, што падвёў вас, — загаварыў Гары, нечакана для самога сябе ціха і спакойна. — З самога пачатку я быў сумленны з вамі. Я казаў усё, што пазнаў ад Дамблдора. І яшчэ, ці мала, раптам вы не заўважылі, я знайшоў адзін Хоркуркс…

— О, так, і мы ўсё яшчэ паняцця не маем, як ад яго пазбавіцца, сапраўды гэтак жа, як не ведаеш, дзе шукаць астатнія Хоркурксы.

— Здымі з сябе медальён, Рон, — папрасіла Герміёна. Голас яе гучаў незвычайна высока. — Калі ласка, здымі. Ты не казаў бы так, калі б ты не насіў яго ўвесь дзень.

— Казаў бы, — умяшаўся Гары. Ён цалкам не жадаў шукаць апраўданняў паводзінам Рона. — Няўжо вы думаеце, што я не заўважыў, як вы шапталіся за маёй спіной? Няўжо лічылі, што я не здагадваюся, пра што вы думаеце?

— Гары, мы не…

— Не ілжы, — закрычаў Рон на Герміёну. — Ты казала тое ж самае. — Ты казала, што расчараваная і што спадзявалася, што ён быў гатовы для гэтай справы…

— Я не мела на ўвазе, Гары! Усё было зусім не так! — яна заплакала.

Дождж сцякаў па парусіне намёта, слёзы цяклі па твару Герміёны. Напруга, панаваўшая тут усяго некалькі хвілін таму раптам знікла, нібы яе і не было, як феерверк, які ўспыхвае і адразу ж памірае, пакідаючы за сабой толькі цемру і холад. Меч Грыфіндора быў схаваны і невядома дзе, а адзіным поспехам трох падлеткаў было тое, што яны ўсё яшчэ жывыя.

— Ну так чаму ж ты ўсё яшчэ тут? — Спытаў Гары Рона.

— Адкуль мне ведаць?

— Адпраўляйся дадому.

— Так, можа, і адпраўлюся! — закрычаў Рон, ступіўшы да Гары, той не адступіў. — Ты чуў, што яны казалі аб маёй сястры? Але табе ж напляваць, так? “Падумаеш, гэта ўсяго толькі Забаронены Лес”. Гары Я-І-Не-Такое-Бачыў Потэру ўсё роўна, што з ёй здарылася там — ну, падумаеш, гіганцкія павукі або псіхічнае глупства…

— Я толькі казаў, яна была з астатнімі і з Хагрыдам…

— Ды я ўсё зразумеў! Цябе цалкам не турбуе яе лёс і лёс астатніх членаў маёй сям’і. “Годзе ўжо для Уізлі параненых дзяцей” — ты гэта чуў?

— Так, я…

— І нават не паспрабаваў зразумець, што гэта значыць?

— Рон! — закрычала Герміёна, стаўшы паміж імі. — Я не думаю, што здарылася яшчэ нешта страшнае, прынамсі, пра што мы яшчэ не ведаем. Падумай, Рон, проста Біл ужо ўвесь у шнарах, акрамя таго, шматлікія бачылі, што Джордж страціў вуха, ты павінен быць мёртвы з-за рашчаплення. Упэўненая, менавіта гэта меў Дын на ўвазе…

— О, ты ўпэўнена, так? Ну тады навошта мне аб іх турбавацца, праўда? Што да цябе, так у цябе наогул няма прычыны для турбот — тваім бацькам нічога не пагражае…

— Мае бацькі мёртвыя! — прароў Гары.

— І мае недалёкія ад гэтага! — закрычаў Рон.

— Ну тады ідзі! — усё больш распальваўся Гары. — Вяртайся да іх і прыкінься, што ты зладзіўся са сваім рашчапленнем, і матуля накорміць цябе ад душы і…

Рон тузанаўся, Гары зрэагаваў на яго рух, і праз секунду ў руках абодвух былі сціснуты палачкі. Але перш чым яны паспелі імі скарыстацца, Герміёна іх апярэдзіла.

— Пратэго! — закрычала яны, і паміж ёй з Гары і Ронам паўстала нябачная перашкода. Сілій заклёна усіх адкінула назад на некалькі крокаў. Рон і Гары глядзелі праз перашкоду, быццам упершыню ў жыцці бачылі адзін аднаго. Гары ў гэты момант іспытваў да Рона пякучую нянавісць: нешта зламалася паміж імі.

— Дай сюды Хоркуркс, — сказаў Гары. Рон зняў ланцужок з медальёнам з шыі і кінуў яго на крэсла, затым звярнуўся да Герміёны:

— Што ты збіраешся рабіць?

— У якім сэнсе?

— Застаешся або як?

— Я… — яна выглядала няшчаснай. — Так-так, вядома я застаюся. Рон, мы абяцалі, што будзем з Гары, што дапаможам…

— Я ўсё зразумеў. Ты абрала яго.

— Рон… не… ну калі ласка, вярніся!

Яна кінулась за ім, але нябачная сцяна, якую яна ж і стварыла, не пускала яе. Пакуль Герміёна здымала заклён, ён ужо выйшаў з намёта і знік у імзе. Гары не ссунуўся з месца, моўчкі слухаючы яе плач і як яна кліча Рона.

Праз некалькі хвілін Герміёна вярнулася, мокрыя валасы прыліплі да яе твару.

— Ён с-с-сышоў. Апарыраваў…

Сеўшы на крэсла і згарнуўшыся у клубочак, яна пачала плакаць.

Пасля ўсяго, што здарылася, Гары авалодала нейкае аняменне. Ён падняў Хоркуркс і павесіў яго на шыю. Узяўшы покрыва з ложка Рона, ён атуліў ім Герміёну, затым лёг на ложак і ўтаропіўся на цёмную столь намёта, услухоўваючыся ў гукі дажджу…

XVI. Годрыкава лагчына

Калі Гары прачнуўся на наступны дзень, яму спатрэбіўся некаторы час, каб успомніць што адбылося. Потым ён наіўна падумаў, што ўсё гэта быў сон, што Рон усё яшчэ быў тут. Перавярнуўшыся на іншы бок, ён ўбачыў пустую койку Рона. Яго ўяўленне намалявала мёртвае цела. Гары злез са сваёй койкі, адварочваючыся ад ложку Рона. Герміёна, якая ўжо была чымсьці занятая на кухні, не пажадаўшы Гары добрай раніцы, адвярнулася ад яго, калі той праходзіў міма.

— Яго няма, — казаў сабе Гары, — яго няма.

Яму прыходзілася паўтараць гэта ўяўна, пакуль ён мыўся і апранаўся, як быццам гэта магло змякчыць шок. “Яго няма. І ён не вернецца.” І гэта было горкай праўдай. Гары ведаў гэта, таму што іх ахоўныя чары не пакідалі ніякіх шанцаў для Рона знайсці іх.

Ён і Герміёна снедалі ў поўным маўчанні. Вочы Герміёны былі чырвонымі і апухлымі. Яна выглядала так, нібы ўсю ноч не спала. Яны склалі ўсе свае рэчы. Герміёна марудзіла. Гары зразумеў, што яна жадае яшчэ трохі пабыць на беразе. Некалькі разоў ён заўважаў яе нецярплівы погляд, які нібы нешта выглядвае. І ён быў упэўнены, што ёй здавалася, як хтосьці прабіраўся да іх пад дажджом. Але рудавалосай фігуры сярод дрэў не было. Кожны раз, калі Гары паўтараў ёй, аглядаючыся вакол (бо ён не мог не спадзявацца хоць драбніцу) і не бачыў нічога, акрамя мокрых ад дажджу дрэў, яшчэ адна горкая бомба выбухала ў яго ўнутры. Ён чуў, як Рон казаў: “Мы думалі, што ты ведаеш, што робіш!” І ён працягнуў складаць рэчы з гаркатой у жываце.

Рэчка, уся ў ціне каля іх, хутка паднімалася, і хутка магла заліць іх бераг. Яны памарудзілі яшчэ гадзіну перад тым, як згарнуць свой лагер. Нарэшце, цалкам спакаваўшы рэчы, Герміёна больш не магла знайсці прычыну тут заставацца даўжэй. Яны ўзяліся за рукі і апарыравалі на ветранае ўзгор’е, пакрытае верасам.

Ледзь яны прыбылі, як Герміёна адпусціла руку Гары і адышла ў бок. Нарэшце, яна села на вялікі камень, паднесла рукі да твару і пачала трэсціся, што было падобна на ўсхліпванні. Ён назіраў за ёй, думаючы, што можна падысці і супакоіць, але нешта перашкаджала яму сунуцца з месца. Усё ўнутры яго было халодным і напружаным. І зноў ён убачыў пагардлівы выраз твару Рона. Гары пачаў выкрочваць па верасе, робячы вялікі круг, у цэнтры якога знаходзілася Герміёна, якая плакала, прамаўляўчы ахоўныя заклёны, якія звычайна прамаўляла яна.

Наступныя некалькі дзён яны не абмяркоўвалі Рона наогул. Гары вырашыў больш ніколі не згадваць яго імя, а Герміёна, здаецца, ведала, што не было сэнсу казаць пра штосьці раней часу, хоць часам па начах, калі яна думала, што Гары спіць, той чуў, як яна плакала. Тым часам Гары дастаў Карту Марадзёраў і вывучаў яе пад святлом палачкі. Ён чакаў таго моманту, калі кропка з надпісам “Рон” з’явіцца у калідорах школы, што ён вярнуўся ва ўтульны Замак, абаронены яго статутам чыстакроўнага. Як бы то ні было, Рон не з’яўляўся на карце. І з часам Гары заўважыў, што дастае карту толькі для таго, каб у чарговы раз паглядзець на імя Джыні ў дзявочых спальнях, думаючы, што тая частата, з якой ён гэта праробліваў можа прадзерціся ў яе прытомнасць, што яна пазнае, што ён думае аб ёй, спадзяецца, што з ёй усё у парадку.

Кожны дзень яны прысвячалі спробам вызначыць магчымае месцазнаходжанне Меча Грыфіндора, але чым больш яны казалі аб месцы, дзе б Дамблдор мог яго схаваць, тым адчайней і непраўдападобней здавалася ім іх задума. Хоць паламаць галаву яны ўсё ж маглі. Гары не ўзгадваў, каб Дамблдор нават згадваў такое месца, куды ён мог бы што-небудзь схаваць. Былі моманты, калі ён ведаў, ці быў ён злы больш на Рона або на Дамблдора. “Мы думалі, ты ведаеш, што робіш… мы думалі, Дамблдор распавёў табе, што трэба рабіць… мы думалі, у цябе ёсць план!”

Ён не мог падманваць сябе — Рон меў рацыю. Дамблдор пакінуў яго практычна ні з чым. Яны знайшлі адзін Хоркуркс, але яны і не здагадваліся, як яго знішчыць. Іншыя заставаліся такімі ж загадкамі, якімі і былі. Пачуццё безнадзейнасці пагражала завалодаць ім. Цяпер ён сумняваўся ў тым, ці правільна ён паступіў, дазволіўшы сваім сябрам дапамагчы яму ў яго бессэнсоўным вандраванні. Ён не ведаў нічога, у яго не было ні якіх меркаванняў. Ён баяўся, што Герміёна ўжо на грані таго, каб сказаць, што з яе досыць, што яна сыходзіць.

Яны праводзілі шмат вечароў у маўчанні. Герміёна выцягвала партрэт Фінеаса Нігелуса і ставіла яго на крэсла так, нібы ён мог запоўніць пустэчу, якая ўтварылася стратай Рона. Нягледзячы на папярэднюю заяву аб тым, што больш не з’явіцца, Фінеас Нігелус мабыць не мог процістаяць спакусе пазнаць, на што быў здольны Гары, і ўсляпую з’яўляўся раз у некалькі дзён, або каля таго. Гары нават быў рады бачыць яго, таму што Фінеас быў кампаніяй, нягледзячы на яго ехіднасць і кплівую ветлівасць. Яны атрымлівалі задавальненне ад любых навін з Хогвартса, хоць Фінеас Нігелус і не быў ідэальным інфарматарам. Ён узвышаў Снэйпа, першага дырэктара са Слізэрыну з тых часоў, як ён сам кіраваў школай, і Гары з Герміёнай прыходзілася быць вельмі асцярожнымі, каб не крытыкаваць яго і не задаваць недарэчных пытанняў аб Снэйпе, таму што ў адваротным выпадку Фінеас Нігелус проста пакінуў бы карціну.

Як бы то ні было, ён усё ж згадваў сёе-тое. Здаецца, Снэйп сапхнуўся з невялікім мецяжом з боку большасці студэнтаў. Джыні было забаронена наведваць Хогсмід. Снэйп аднавіў стары дэкрэт Амбрыдж, які забараняў збор трох або больш студэнтаў або любыя неафіцыйныя кружкі.

З усяго гэтага Гары рабіў высновы, што Джыні, і, магчыма, Нэвіл і Луна разам з ёй, імкнуліся, як маглі працягнуць заняткі Арміі Дамблдора. Гэтая скуднаватая навіна прымусіла Гары захацець убачыць Джыні так моцна, як быццам бы ў яго балелі зубы. Але гэта зноў прымусіла яго думаць аб Роне і аб Дамблдору і аб самім Хогвартсу, па якім ён нудзіўся амаль гэтак жа, як па сваёй былой дзяўчыне. Сапраўды, калі Фінеас Нігелус казаў аб прыгнечанні супраціву Снэйпам, Гары адчуваў на імгненне свайго роду ўтарапёнасць, калі ўяўляў сабе сваё вяртанне ў школу і далучэнне да дужання з рэжымам Снэйпа. Быць накормленым, спаць у мяккім ложку, не быць, урэшце рэшт, галоўным, здавалася Гары найболей выдатным даляглядам у свеце на дадзены момант. Але потым ён успамінаў, што ён з’яўляецца Нежаданым №1, што за яго галаву давалі дзесяць тысяч галеонаў, і што проста прыйсці ў Хогвартс цяпер было гэтак жа небяспечна, як прыйсці ў Міністэрства Магіі. Сапраўды, Фінеас Нігелус ненаўмысна адзначаў гэты факт, задаючы пытанні аб месцазнаходжанні Гары і Герміёны. Герміёна адварочвала карціну палатном да дна сумкі кожны раз, калі Фінеас гэта рабіў. Пасля такіх развітанняў, Фінеас Нігелус катэгарычна адмаўляўся з’яўляцца некалькі дзён.

Станавілася ўсё халадней і халадней. Таму яны не адважваліся заставацца на адным месцы доўгі час, гэта было лепш, чым застацца на поўдні Англіі, дзе моцны холад зямлі быў найгоршай іх турботай. Яны працягвалі падарожнічаць па краіне, пераходзячы горы, дзе дождж са снегам латашыў па намёце; шырокае плоскае балота, дзе намёт быў затоплены халоднай вадой; і маленькі астравок пасярод шатландскага возера, дзе снег уначы напалову засыпаў іх намёт звонку.

Яны ўжо заўважалі Калядныя агеньчыкі на ёлках у некаторых вокнах, калі Гары выказаў здагадку, зноў, што засталася толькі адна недаследаваная вуліца. Яны толькі што незвычайна добра паелі: Герміёна была ў супермаркеце пад Плашчом-Нябачнікам (але ўсё роўна кінула грошы ў адчыненую касу перад тым, як сысці), і Гары падумалася, што яна можа падацца больш перакананню, чым звычайна, з жыватом, набітым вермішэллю і кансерваванымі грушамі.

У яго гэтак жа было прадчуванне, што яны могуць узяць перапынак на пару гадзін ад нашэння Хоркуркса, які вісеў на спінцы койкі поруч яго.

— Герміёна?

— Хмм? — яна скруцілася абаранкам у адным з крэслаў з “Байкамі Барда Бідла”. Ён не ўяўляў сабе, што яшчэ яна можа атрымаць новага з кнігі, якая не была такой ўжо вялікай. Але відавочна яна ўсё яшчэ нешта расшыфроўвала ў ёй, таму што Даведнік Спелмана ляжаў адкрытым на падлакотніку крэсла.

Гары пракашляўся. Ён адчуваў сябе так жа, як і некалькі гадоў таму, калі ён прасіў прафесара МакГонагал дазволу наведаць Хогсмід, нягледзячы на тое, што яму не атрымалася ўгаварыць Дурслі падпісаць паперу.

— Герміёна, я тут падумаў…

— Гары, не мог бы ты мне дапамагчы сёё-з-чым?:

Яна відавочна яго не слухала. Яна падалася наперад, узяўшы з сабой “Байкі Барда Бідла”.

— Паглядзі на гэты знак, — сказала яна, паказваючы на верх стракі. Ніжэй, як здагадаўся Гары, была назва аповяду (не ўмеючы чытаць старажытныя руны, ён не мог быць упэўненым у гэтым). Там было намалявана нейкае трохвугольнае вока, зрэнку якога перасякала вертыкальная лінія.

— Я ніколі не вывучаў старажытныя руны, Герміёна.

— Я ведаю, але гэта не руны, і гэтага няма ў даведніку. Увесь час я думала, што гэта ілюстрацыя вока, але цяпер мне так не здаецца! Яно было намалявана чарніламі, гэта не частка кнігі, хтосьці намаляваў яго. Падумай, ты калі-небудзь бачыў яго раней?

— Не… не, пачакай. — Гары прыгледзеўся. — Няўжо гэта не такі ж знак, як той, што бацька Луны носіць на шыі?

— Я так і падумала!

— У такім выпадку, гэта знак Грындэльвальда.

Герміёна ўтаропілася на яго з адкрытым ртом.

— Што?

— Крум сказаў мне…

Ён пераказаў гісторыю, расказаную яму Віктарам Крумам на вяселлі. Герміёна выглядала ўзрушанай.

— Знак Грындэльвальда?

Яна глядзела то на Гары, то на дзіўны знак і зваротна.

— Я ніколі не чула, што ў Грындэльвальда быў свой знак. Аб гэтым не згадваецца ні ў адной кнізе, якія я чытала аб ім.

— Ну, як я ўжо казаў, Крум кажа, што гэты знак быў высечаны на сцяне Дурмстранга, і менавіта Грындэльвальдам.

Яна зноў звалілася ў крэсла, хмурачыся.

— Гэта вельмі дзіўна. Калі гэта знак Цёмнай магіі, што ён робіць у кнізе дзіцячых аповедаў?

— Так, дзіўна, — паўтарыў Гары. — І Скрымджар павінен быў пазнаць яго. Ён быў Міністрам, ён павінен быў быць экспертам у Цёмнай Магіі.

— Я ведаю… Быць можа ён падумаў, што гэта вока, як і я. Усе астатнія гісторыі таксама маюць маленькія малюначкі над загалоўкамі.

Яна перастала казаць, але працягвала разглядаць дзіўную адзнаку. Гары паспрабаваў зноў.

— Герміёна?

— Хмм?

— Я тут падумаў. Я… я жадаю адправіцца ў Годрыкаву Лагчыну.

Яна паглядзела на яго, але яе погляд быў безуважным. Ён быў упэўнены, яна ўсё яшчэ думае пра загадкавую адзнаку ў кнізе.

— Так, — сказала яна, — Так, я таксама аб гэтым думала. Я думаю, нам сапраўды неабходна туды адправіцца.

— Ты мяне правільна зразумела? — спытаў Гары.

— Вядома. Ты жадаеш адправіцца ў Годрыкаву Лагчыну. Я згодна. Я думаю, мы павінны. Гэта значыць, я не магу прыдумаць лепшага месца, дзе б ён мог быць. Гэта будзе небяспечна, але чым больш я думаю аб гэтым, тым больш пераконваюся, што ён менавіта там.

— Э-э… што там? — спытаў Гары.

І тут яна паглядзела на яго з такім жа здзіўленнем, з якім Гары глядзеў на яе.

— Ну-у, меч, Гары! Дамблдор павінен быў ведаць, што ты захочаш вярнуцца туды. Бо, Годрыкава Лагчына — гэта месца нараджэння Годрыка Грыфіндора.

— Праўда? Грыфіндор нарадзіўся ў Годрыкавай Лагчыне?

— Гары, ты калі-небудзь адкрываў “Гісторыю Магіі”?

— Э-э, — сказаў Гары, усміхаючыся ўпершыню за месяц. Ён адчуў, што мускулы вакол рта цягнуліся туга. — Я адкрываў яе… ну ты ведаеш, калі купляў. Усяго адзін раз.

— Дык вось, калі вёска названая яго імем, я падумала, што ты здагадаешся правесці паралель! — хмыкнула Герміёна. Яна была больш падобная на звычайную сябе, чым у апошні час. Гары амаль быў упэўнены ў тым, што яна зараз заявіць, што толькі што была ў бібліятэцы. — У “Гісторыі Магіі” ёсць трохі аб гэтай вёсцы, пачакай… — яна адкрыла вышываную пацеркамі сумачку і рылася некаторы час, пакуль нарэшце не выняла іх стары школьны падручнік, Гісторыю Магіі Бацільды Бэгшот і яна прагартала яго, пакуль не знайшла патрэбную старонку.

“Паводле Міжнароднага Указу аб Сакрэтнасці 1689, чараўнікі схаваліся. І суцэль натуральна тое, што яны стварылі сваё маленькае грамадства ўнутры грамадстваў. Шмат маленькіх вёсачак прыцягвалі чарадзейныя сем’і, якія збіраліся разам для ўзаемнай падтрымкі і абароны. Вёскі Цінворш у Карнуэле, Верхні Флэглі ў Ёркшыры, і Атэры Сэнт Кэтчпол, якая знаходзіцца на паўднёвым узбярэжжы Англіі, былі знакамітымі хатамі цэлых груп чарадзейных сем’яў, якія жывуць побач з цярплівымі, а часам змешчанымі пад заклёнам Канфундус магламі. Напэўна, найболей услаўленае з гэтых напалову чарадзейных месцаў, Годрыкава Лагчына, вёска на захадзе краіны, дзе нарадзіўся вялікі чараўнік Годрык Грыфідор, і дзе Боўман Райт чарадзейны каваль, вынайшаў першы Залаты Снітч. Могільнік поўны імёнаў старадаўніх чарадзейных родаў, і гэта, без сумневу, тлумачыць векавыя гісторыі аб прывідах і маленькай праклятай царкве побач з могільнікам.”

— Ты і твае бацькі не ўпамянёныя, — сказала Герміёна, закрыўшы кнігу. — Таму што Прафесар Бэгшот не апісала нічога, што адбылося пазней дзевятнаццатага стагоддзя. Але падумай: Годрыкава Лагчына, Годрык Грыфіндор, Меч Грыфіндора. Ты не думаеш, што Дамблдор чакаў, што ты знойдзеш нейкую сувязь?

— О, так…

Гары не жадаў прызнаваць, што ён абсалютна не думаў пра Меч, калі прапаноўваў адправіцца ў Годрыкаву Лагчыну. Для яго ўся гісторыя вёскі складалася ў магілах яго бацькоў, хаце, дзе ён ледзь-ледзь пазбег смерці, і ў чалавеку па імені Бацільда Бэгшот.

— Памятаеш, што сказала Мюрыэль? — спытаў ён нечакана.

— Хто… — Гары вагаўся. Ён не жадаў прамаўляць імя Рона. — Стрыечная бабуля Джыні. На вяселлі. Тая, якая сказала, што ў цябе худыя шчыкалаткі.

— А-а, — вымавіла Герміёна. Гэта быў напружаны момант. — Гары ведаў, што яна ўспомніла Рона, і ён паспяшаўся працягнуць:

— Яна сказал, што Бацільда Бэгшот усё яшчэ жыве ў Годрыкавай Лагчыне.

— Бацільда Бэгшот, — прамармытала Герміёна, прабегшы паказальным пальцам па рэльефным імені Бацільды на вокладцы “Гісторыі Магіі”. — Ну, я мяркую…

Яна ахнула так раптоўна, што ў Гары ўнутры ўсё перавярнулася. Ён схапіў сваю палачку, абгортваючыся да ўваходу ў намёт, але там нікога не было.

— Што? — сказаў ён зло і палегчальна адначасова. —Навошта ты так зрабіла? Я падумаў, ты ўбачыла Пажыральніка Смерці, які адкрываў замок намёта, па меншай меры…

— Гары, а што, калі меч Годрыка Грыфіндора ў Бацільды? Што калі Дамблдор даверыў яго ёй?

Гары разглядаў такую магчымасць. Бацільда павінна быць ужо вельмі пажылой жанчынай, і калі верыць Мюрыэль, яшчэ і дурнаватай. Магло быць так, каб Дамблдор даверыў ёй Меч Грыфіндора? Калі гэта так, то Дамблдор аддаў важную рэч у распараджэнне лёсу. Ён ніколі не казаў, што замяніў Меч падробкай, але гэтак жа і не згадваў аб сяброўстве з Бацільдай. Хоць цяпер не быў час выказваць сумневы з нагоды тэорыі Герміёны. Не тады, калі гэтая тэорыя настолькі супадала з самым вялікім жаданнем Гары.

— Так, ён мог так і паступіць! Так мы ідзем у Годрыкаву Лагчыну?

— Так, але нам трэба дбайна ўсё абдумаць, Гары. Цяпер яна сядзела насупраць яго і Гары мог сказаць што далягляд наяўнага плану натхняў яе розум гэтак жа моцна як і яго. — Для пачатку, нам трэба адтрэніраваці дызапарацыю пад Плашчом-Нябачнікам удвух, і магчыма Заклён Разнаваждзення таксама спатрэбіцца; а ты не думаеш, што нам трэба ісці напралом і выкарыстаць Адваротнае зелле? У гэтым выпадку, нам трэба дастаць нечыя валасы. На самай справе, я думаю нам лепш зрабіць гэта, Гары, чым мацней наша маскіроўка, тым лепш…

Гары дазволіў ёй казаць, ківаючы і згаджаючыся з ёй кожны раз, калі яна рабіла паўзу, але яго розум быў далёка ад гутаркі. Упершыню з тых часоў, як ён пазнаў аб тым, што меч у Грынгатсу быў падробкай, ён адчуў хваляванне.

Ён быў блізкі да паездкі дадому, да вяртання ў тое месца, дзе ў яго была сям’я.

Калі б не Вальдэморт, Годрыкава Лагчына была б тым месцам, дзе б ён вырас і праводзіў кожныя школьныя вакацыі. Ён бы мог запрашаць сяброў… Можа быць у яго былі б браты або сёстры… Менавіта яго мама спякла б яму святочны пірог на семнаццацігоддзе. Жыццё, якое ён згубіў, амаль ніколі не здавалася яму настолькі рэальным, як зараз, калі ён ведаў, што зусім хутка ўбачыць месца, якое ад яго забралі. Пасля таго, як Герміёна сышла спаць той ноччу, Гары ціха дастаў свой заплечнік з пацеркавай сумкі Герміёны, і выняў адтуль фотаальбом, які даў яму Хагрыд даўным-даўно. Упершыню за доўгія месяцы, ён уважліва праглядаў старыя фатаграфіі яго бацькоў, іх усмешкі і махаючыя рукамі вобразы, якія былі адзінай рэччу, пакінутай ад іх. Гары б з радасцю адправіўся ў Годрыкаву Лагчыну на наступны дзень, але ў Герміёны былі іншыя думкі на гэты конт. Як заўсёды ўпэўненая ў тым, што Вальдэморт чакае вяртання Гары на месца смерці яго бацькоў, яна вырашала, што яны адправяцца, толькі калі яны будуць упэўненыя, што ў іх самая лепшая маскіроўка з усіх магчымых. Такім чынам мінуў цэлы тыдзень — адзін раз яны таемна атрымалі валасы нявінных маглаў, якія рабілі калядныя куплянні, і практыкавалі апарацыю і дызапарацыю разам пад Плашчом-Нябачнікам — пакуль Герміёна пагадзілася здзейсніць вандраванне.

Яны павінны былі апарыраваць у вёску пад покрывам начы, таму ўжо шарэла, калі яны нарэшце выпілі Адваротнае Зелле, якое ператварыла Гары ў магла сярэдніх гадоў, які лысеў, а Герміёну — у маленькую і падобную на мышку яго жонку. Пацеркавая сумка са ўсімі іх рэчамі (акрамя Хоркуркса, які Гары насіў на шыі) была схаваная ва ўнутраную кішэнь зашпіленага плашча Герміёны. Гары накінуў на іх Плашч-Нябачнік, і яны апынуліся ў задушлівай цемры.

Гары адкрыў вочы, сэрца стукала дзесьці ў горле. Яны стаялі поплеч на заснежанай дарозе пад цёмным блакітным небам, на якім ужо слаба зіхацелі першыя начныя зоркі. На іншым баку вузкай дарогі стаялі хаты, з мігатлівымі каляднымі ўпрыгожваннямі на вокнах. Кароткі шлях наперадзе іх, асветлены залатымі вулічнымі ліхтарамі, вёў да цэнтра вёскі.

— Увесь гэты снег? — прашаптала Герміёна пад плашчом. — Чаму мы не падумалі аб снезе? Пасля ўсіх нашых засцярог, мы будзем пакідаць сляды! Нам трэба проста пазбаўляцца ад іх… ты ідзеш наперадзе, а я займуся гэтым.

Гары не жадалася захадзіць у вёску, як цыркавому каню, хаваючыся і магічна выдаляючы сляды.

— Давай знімем Плашч, — сказаў Гары, і дадаў, убачыўшы яе спалоханы погляд. — О, ды добра, мы не падобныя на сябе і вакол нікога няма.

Ён паклаў Плашч пад куртку, і яны бесперашкодна зрушыліся наперад, марознае паветра паліла твары, калі яны праходзілі ўсё больш хат. І любы з іх мог апынуцца тым самым, дзе жылі Джэймс і Лілі або дзе зараз жыве Бацільда. Гары глядзеў на парадныя дзверы, іх пакрытыя снегам стрэхі, на іх веранды, яму было цікава, ці ўспомніць ён адзін з іх, у глыбіні душы разумеючы, што гэта немагчыма, што яму было менш года, калі ён пакінуў гэтае месца назаўсёды.

Ён не быў нават упэўнены, што наогул зможа ўбачыць хату; ён не ведаў, што адбылося, калі Заклён Вернасці перастаў дзейнічаць. Потым вузкая сцяжынка, па якой яны ішлі, згортвала налева і да сэрца вёскі, да маленькай плошчы, якая адкрылася іх погляду.

Паўсюль былі паразвешаны каляровыя агні, у цэнтры было нешта накшталт вайсковага помніка, часткова заслоненага каляднай ёлкай, якая калыхалася. Было некалькі крам, паштовых службаў, паб, маленькая царква, вокны з каляровага шкла якой ярка асвятлялі плошчу.

Снег тут стаў моцным, ён быў цвёрдым і ліпкім, калі людзі хадзілі тут увесь дзень. Жыхары вёскі праходзілі ў розныя бакі перад імі, іх фігуры былі ярка асветленыя вулічнымі ліхтарамі. Яны чулі выбухі смеху і папулярную музыку, калі дзверы паба адчыняліся і зачыняліся; потым яны пачулі распачатую песню ў маленькай царкве.

— Гары, я думаю зараз Вігілія! — сказала Герміёна.

— Праўда?

Ён страціў рахунак часу, за тыдні яны не прачыталі і газеты.

— Я упэўненая, так! — сказала Герміёна, гледзячы на царкву. — Яны… яны павінны быць там, праўда? Твае мама і тата? Я бачу, там далей могільнік.

Гары адчуў трапятанне ад чагосьці, што было мацней хвалявання, больш падобнага на страх. Зараз, калі ён быў так блізка, у выніку ён не ведаў ці жадаў ён гэта ўбачыць. Магчыма, Герміёна ведала, што ён адчуваў таму, што яна знайшла яго руку і ўпершыню павяла яго, пхаючы наперад. Мінуючы палову плошчы, яна намёртва спынілася.

— Гары, глядзі!

Яна паказвала на ваенны помнік. Калі яны праходзілі міма яго, ён змяніўся. Замест абеліска, ушпілянага імёнамі, ён убачыў статую трох чалавек: мужчыну з неахайнымі валасамі і акулярамі, жанчыну з доўгімі валасамі і добрым мілым тварам і маляняці, які сядзеў на руках маці. Снег пухнатымі белымі шапкамі ляжаў на іх галавах.

Гары падышоў бліжэй, пільна гледзячы ў твары сваіх бацькоў. Ён не мог уявіць, што тут будзе такая статуя. Было так дзіўна бачыць самога сябе ў камені, шчаслівага маляняці без шнара на лбу.

— Пойдзем, — вымавіў Гары, калі ён удосталь наглядзеўся, і яны зноў звярнуліся да царквы. Калі яны перайшлі дарогу, ён паглядзеў над галавой: статуя зноў стала ваённым мемарыялам.

Спеў пагучнеў, калі яны наблізіліся да царквы. Гэта прымусіла горла Гары сціснуцца, так моцна нагадаўшы яму аб Хогвартсу, аб Піўзе, які мычаў грубіянцкія пераробкі калядных песень з найблізкіх даспехаў, аб дванаццаці елках у Вялікай Зале, аб Дамблдору, які апранаў жаночы капялюш, які выйграў у фанты, аб Роне ў вязаным швэдры…

Каля ўваходу ў могілкавы панадворак была вузкая брамка. Герміёна пхнула яе як мага цішэй, і яны праслізнулі ў яе. На іншым баку слізкай дарогі да дзвярэй царквы снег быў глыбокім і некранутым. Яны ішлі па снезе, пакідаючы глыбокія разоры за сабой, абыходзячы будынак, трымаючыся ў цені за блішчалымі вокнамі.

За царквой шэраг за шэрагам высіліся ледзь накрытыя снегам магілы, якія выдаваліся ад бледна-блакітнай прасціны снега з сінімі, залатымі і зялёнымі плямамі ад адлюстраванняў вітражоў. Ухапіўшы рукой палачку ў кішэні пінжака, Гары наблізіўся да найбліжэйшай магілы.

— Глядзі, гэта Эбат, мабыць, нейкі далёкі сваяк Ханны!

— Кажы цішэй, — папрасіла яго Герміёна.

Яны паглыбляліся ў могілкавы двор далей і далей, пратоптваючы на снегу за імі цёмныя сляды, спыняліся, каб зірнуць на надпісы на старых надмагіллях, на кожным кроку ўзіраючыся ў навакольную цемру, каб быць упэўненымі, што за імі не сочаць.

— Гары, тут!

Герміёна была ў двух шэрагах магіл за ім; ён вярнуўся да яе, яго сэрца стала мацней біцца ў грудзі.

— Гэта…

— Не, але паглядзі!

Яна паказала на цёмны камень. Гары нахіліўся ўніз, і ўбачыў на змёрзлым граніце словы “Кендра Дамблдор” і кароткія даты нараджэння і смерці “… І яе дачка Арыяна”. Таксама на камені была эпітафія:

“Бо дзе ваш скарб,

там будзе і ваша сэрца…”

Такім чынам, Рыта Скітар і Мюрыэль мелі рацыю ў некаторых фактах. Сям’я Дамблдораў, прынамсі, жыла тут, і частка яе тут памерла.

Бачыць магілу было горш, чым чуць аб ёй. Гары не мог думаць аб тым, што і ў яго, і ў Дамблдора былі глыбокія карані ў гэтым могілкавым панадворку, і што Дамблдор павінен быў сказаць яму аб тым, але ён так ніколі і не падзяліўся з ім сувяззю.

Яны маглі б наведаць гэтае месца разам; на імгненне Гары ўявіў прыход сюды з Дамблдорам, аб тым, якой сувяззю гэта было б, і як шмат значыла б для яго. Але Дамблдору здавалася, што той факт, што іх сем’і ляжаць побач на адным і тым жа могільніку, быў няважным супадзеннем, якое не адносіцца, магчыма, да працы, выканання якой ён жадаў ад Гары.

Герміёна глядзела на Гары, і ён быў шчаслівы, што яго твар хавала цень. Ён зноў прачытаў словы на магільным камені. “Бо дзе ваш скарб, там будзе і ваша сэрца”. Ён не разумеў, што значылі гэтыя словы. Вядома, гэта Дамблдор абраў іх, як старэйшы член сям’і пасля смерці маці.

— Ты ўпэўнены, што ён ніколі не згадваў?.. — пачала Герміёна.

— Не, — адрывіста вымавіў Гары. — Давай працягнем пошукі, — дадаў ён і адвярнуўся, жадаючы больш ніколі не бачыць гэтага каменя: яму было непрыемна гэтае ўсваляванае трапятанне з адценнем абуранасці.

— Тут! — закрычала Герміёна праз некалькі секунд з цемры. — О, не, выбачай! Я думала, што тут напісана “Потэр”.

Яна працірала пакрыты мохам камень, які раскрашыўся, утаропіўшыся на яго, злёгку нахмурыўшы бровы.

— Гары, вярніся на секунду…

Ён не жадаў адцягвацца зноў, але неахвотна прайшоў да яе па снезе.

— Што?

— Паглядзі сюды!

Магіла была вельмі старая, сапсаваная надвор’ем настолькі, што Гары не мог прачытаць імя. Герміёна паказала яму знак пад ёй.

— Гары! Гэта знак з кнігі!

Ён зірнуў на месца, якое яна адзначыла. Камень быў такім сцёртым, што было незразумела,што на ім выгравіравана, хоць трохвугольны знак, падобна, стаяў пад практычна неадметным імем.

— Так… Гэта можа быць…

Герміёна запаліла палачку і накіравала яе на імя на камені.

— Тут напісана Іг… Ігнотус, я думаю…

— Мне трэба працягнуць пошукі бацькоў, добра? — сказаў Гары некалькі агрубеўшым голасам і зноў адышоў, пакідаючы яе сядзець на кукішках перад старой магілай.

На кожным кроку ён сустракаў прозвішчы, напрыклад, Эбат, аб якіх чуў у Хогвартсу. Часам на могілкавым панадворку сустракаліся цэлыя пакаленні чараўнікоў: па датах Гары мог судзіць, што яны альбо памерлі цалкам, альбо пераехалі з Годрыкавай Лагчыны. Чым глыбей ён губляўся сярод магіл, тым часцей ён бачыў новыя надмагіллі, якія выклікалі ў яго невялікі прыліў прадчування і чакання.

Цемра і цішыня, здавалася, станавілася ўсё глыбей…

Гары азірнуўся, хвалюючыся і думаючы аб Дэментарах, затым ён зразумеў, што хор замоўк, што галасы вернікаў пачалі суціхаць, калі яны падыходзілі бліжэй да плошчы. Хтосьці ўнутры царквы выключыў святло.

Затым у цемры ў трэці раз пачуўся выразны голас Герміёны, усяго ў пары метраў ад яго.

— Гары, яны тут… вось тут.

І ён зразумеў па яе голасу, што гэта былі яго мама і тата: ён прайшоў да яе, адчуваючы, як нешта здушвала грудзі, гэта было тое ж пачуццё, якое ён выпрабаваў пасля смерці Дамблдора — цяжкае гора на яго сэрцы.

Надмагілле стаяла ўсяго толькі праз два шэрагі за магіламі Кендры і Арыяны. Яно было зроблена з белага мармуру, як і магілы Дамблдораў, на ёй было лёгка прачытаць надпіс, нібы мармур ззяў у цемры. Гары не трэба было ўставаць на калены або нават падыходзіць блізка, каб прачытаць высечаныя словы:

Джэймс Потэр

Нарадзіўся 27 сакавіка 1960

Памёр 31 кастрычніка 1981

Лілі Потэр

Нарадзілася 30 студзеня 1960

Памерла 31 кастрычніка 1981

Апошні ж вораг вынішчыцца — смерць.

Гары чытаў словы павольна, як быццам у яго быў толькі адзін шанец зразумець іх сэнс, апошні радок ён прачытаў уголас.

— Апошні ж вораг вынішчыцца — смерць… — яму ў галаву прыйшла жудасная думка. — Няўжо гэта не прынцып Пажыральнікаў? Навошта гэта тут напісана?

— Гэта не азначае перамагчы смерць так, як гэта разумеюць Пажыральнікі, Гары, — далікатна сказала Герміёна. — Гэта значыць, ну… ты ведаеш… жыць на тым свеце. Жыць пасля смерці.

“Але яны не жывуць”, падумаў Гары. “Яны сышлі”. Пустыя словы не маглі схаваць таго факту, што рэшткі яго бацькоў былі пахаваныя пад снегам і каменем, абыякавыя. Слёзы навярнуліся на вочы, перш, чым ён змог іх спыніць, абпальваючы змёрзлы твар, які быў сэнс прыкідвацца і выціраць іх? Ён дазволіў ім капаць, ён сціснуў вусны, гледзячы на тоўсты пласт снега, які хаваў ад яго месца, дзе былі пахаваныя Лілі і Джэймс, ці косткі гэта былі або прах, не ведаючы, што іх жывы сын стаяў побач, яго сэрца білася, таму што яны ахвяравалі сабой дзеля яго. Ён раптам захацеў заснуць на снезе разам з імі.

Герміёна ўзяла яго за руку і дужа яе сціснула. Ён не мог глядзець на яе, але таксама сціснуў яе руку ў адказ. Ён адрывіста ўдыхаў начное паветра, спрабуючы супакоіцца, узяць сябе ў рукі. Ён павінен быў што-небудзь ім прынесці, але нават аб гэтым не падумаў, а ўсе расліны вакол змерзлі. Герміёна падняла палачку і ў паветры з’явіліся Калядныя ружы. Гары злавіў іх і паклаў на магілу бацькоў.

Як толькі ён падняўся на ногі, яму захацелася сысці. Ён не мог больш там заставацца. Ён абняў Герміёну за плечы, яна паклала яму рукі на пояс, яны змоўклі і пайшлі прэч, прабіраючыся скрозь снег, праходзячы міма мамы і сястры Дамблдора, назад да цёмнай царквы і брамцы, якую пакуль што не было відаць.

XVII. Сакрэт Бацільды

— Гары, спыніся!

— Што здарылася? — яны якраз дайшлі да магілы невядомага Эбата.

— Тут хтосьці ёсць. Хтосьці назірае за намі. Гэта дакладна. Там, за кустамі, — яны ціха стаялі, прыціснуўшыся адзін да аднаго, узіраючыся ў шчыльную агароджу могільніка. Гары нічога не заўважыў.

— Ты ўпэўненая?

— Я бачыла, як нешта паварушылася. Я гатова паклясціся… — яна адсунулася, каб вызваліць руку з палачкай.

— Мы падобныя на маглаў, — адзначыў Гары.

— Маглаў, якія толькі што клалі кветкі на магілы тваіх бацькоў? Гары, я ўпэўненая, там хтосьці ёсць!

Гары падумаў пра Гісторыю Магіі; могільнік, мабыць, населен прывідамі; а што калі..? Але затым ён пачуў храбусценне і ўбачыў невялікую варонку з прымятым снегам у тых кустах, куды паказвала Герміёна. Прывіды не маглі перамясціць снег.

— Гэта котка, — сказаў Гары, падумаўшы, — або птушка. Калі б гэта быў Пажыральнік Смерці, мы былі б ужо мёртвыя. Трэба выйсці адсюль, і мы можам зноў схавацца пад плашчом.

Яны ўвесь час абарочваліся, пакуль ішлі да выхаду з могільніка. Гары, які адчуваў сябе не так добра, як жадалася б, быў рады нарэшце выйсці на слізкі тратуар. Яны захуталіся ў Плашч-Нябачнік. У пабе было больш народа, чым раней. Шматлікія галасы зараз спявалі гімн, які яны чулі, калі набліжаліся да царквы. На нейкі момант Гары абдумваў ці не схавацца ўнутры, але, перш чым ён паспеў што-небудзь сказаць, Герміёна прашаптала: “Пойдзем сюды” і пацягнула яго па цёмнай вуліцы, якая вяла з вёскі ў кірунку процілеглым таму, адкуль яны ўваходзілі. Раптам хаты скончыліся і дарога ператварылася ў поле. Яны ішлі так хутка, як толькі маглі, міма вокнаў, у якіх зіхацелі рознакаляровыя агні, і абрысы Калядных алей цямнелі за фіранкамі.

— Як мы збіраемся шукаць хату Бацільды? — спытала Герміёна, трохі дрыжачы і аглядаючыся. — Гары? Як думаеш? — яна тузала яго за руку, але Гары не звяртаў увагі. Ён глядзеў на цёмны сілуэт, які стаяў з боку ад шэрагу хат. У наступны момант ён кінуўся бегчы і пацягнуў Герміёну за сабой, яна злёгку паслізгалася па лёдзе.

— Гары…

— Паглядзі… Паглядзі туды, Герміёна…

— Я не… о!

Ён мог бачыць яе; Заклён Вернасці, мабыць, памёр разам з Джэймсам і Лілі. Жывая загарадзь разраслася за шаснаццаць гадоў, якія прайшлі з тых часоў, як Хагрыд забраў яго адсюль, ляжалага сярод абломкаў, раскіданых па траве. Вялікая частка хаты яшчэ стаяла, хоць і пакрытая счарнелым плюшчом і снегам, але правая частка верхняга паверху была разбураная выбухам; там, дзе спрацаваў заклён, Гары быў упэўнены у гэтым. Ён і Герміёна стаялі ў брамкі і глядзелі на руіны таго, што калісьці было звычайным катэджам.

— Цікава, чаму ніхто яе так і не аднавіў? — прашаптала Герміёна.

— Мабыць яе нельга аднавіць? — адказаў Гары. — Можа быць гэта як калецтвы ад чорнай магіі і разбуранае нельга паправіць? — ён высунуў руку з-пад плашча і ўзяўся за тоўстую іржавую і заснежаную брамку, не жадаючы адчыніць яе, а проста таму што яна была часткай хаты.

— Ты ж не збіраешся захадзіць унутр? Ён выглядае небяспечна, можа… о, Гары, глядзі! — здаецца было выклікана яго дакрананнем да брамкі. Знак падняўся перад іх вачамі прама з-пад зямлі, мінуючы перапляценне травы, нібы нейкая хуткарослая кветка, залатымі літарамі на дрэве было напісана: “На гэтым месцы, у ноч 31 Кастрычніка 1981 года, Лілі і Джэймс Потэры страцілі жыццё. Іх сын Гары застаецца адзіным чараўніком, які перажыў Смяротны Заклён. Хата, нябачная для маглаў, была захавана ў разбураным стане як манумент Потэрам у памяць аб насіллі, якое разбурыла сям’ю.” Вакол гэтых акуратна напісаных слоў паўсюль былі надпісы, дададзеныя іншымі чараўнікамі, якія прыходзілі паглядзець на месца, дзе выратаваўся Хлопчык, Які Выжыў. Некаторыя проста напісалі свае імёны вечнымі чарніламі; іншыя выразалі свае ініцыялы на дрэве, усе астатнія проста пакінулі занатоўкі. Самыя свежыя надпісы, якія віселі па-над шаснаццацігадовым пластом гэтага магічнага графіці, абвяшчалі: “Поспехаў, Гары, дзе б ты не быў”; “Калі ты чытаеш гэта, Гары, мы ўсе з табой!”;”Доўгіх гадоў, Гары Потэр”.

— Ім не трэба было пісаць на знаку! — сказала Герміёна з абурэннем. Гары паглядзеў на яе.

— Гэта добра! Я рад, што яны гэта зрабілі. Я… — ён перапыніўся. Шчыльна захутаная фігура кульгала да яго па дарожцы, яе сілуэт быў бачны ў яркіх агнях далёкай плошчы. Гары падумаў, хоць было цяжка судзіць, што гэта жынчына. Яна рухалася павольна, магчыма баючыся паслізнуцца на заснежанай глебе. Па згорбленай асанцы і шаркаючай хадзе можна было вызначыць, што яна вельмі старая. У цішыні яны назіралі, як яна набліжалася. Гары чакаў, што яна звярне ў адну з хат, міма якіх яна праходзіла, хоць ён адчуваў, што гэтага не будзе. Нарэшце, яна спынілася ў некалькі ярдах ад іх пасярод змёрзлай дарогі. Герміёна ўшчыкнула яго за руку, але ў гэтым не было патрэбы. Было цалкам ясна, што жанчына не магл: яна стаяла і глядзела на хату, якую маглі ўбачыць толькі чараўнікі. Але нават для чараўніцы было дзіўнымі паводзінамі прыйсці халоднай ноччу, каб паглядзець на старыя руіны. Па правілах звычайнай магіі яна не магла ўбачыць іх з Герміёнай, але Гары чамусьці здавалася, што яна не толькі адчувае іх прысутнасць, але і ведае, хто яны такія. Якраз калі ён прыйшоў да гэтай непрыемнай высновы, яна падняла руку ў пальчатцы і паманіла іх да сабе. Герміёна прыціснулася да яго пад плашчом і схапіла яго за руку.

— Як яна здагадалася? — ён пакруціў галавой. Жанчына зноў паклікала іх, больш рашуча. Гары мог прыдумываць мноства прычын, яму не трэба ісці на кліч, але яго падазроны на конт гэтай жанчыны мацнелі з кожнай секундай. Ці магчыма, што яна чакала іх усе гэтыя доўгія месяцы? Што Дамблдор наказаў ёй чакаць Гары? Можа яна ішла за імі ад самай могілкі? Сама яе здольнасць адчуваць іх, наводзіла на думку пра нейкую небывалую магію Дамблдора.

Нарэшце Гары сказаў, прымусіўшы Герміёну ўздрыгнуць:

— Вы Бацільда?

Захутаная фігура кіўнула і зноў паклікала. Пад плашчом Гары і Герміёна пераглянуліся. Гары падняў брыво; Герміёна нервова кіўнула. Яны падайшлі да жанчыны, яна павярнулася і закульгала ў зваротным кірунку. Мінуўшы некалькі хат, яны павярнулі да брамкі. Яны ішлі за ёй па сцяжынцы праз сад, амаль гэтак жа зарослы, як той, адкуль яны толькі што прыйшлі. Павазіўшыся троху з ключом ва ўваходных дзвярах, яна адчыніла іх і адступіла на крок, даючы ім прайсці. Ад яе зыходзіў цяжкі пах, або можа быць ад яе хаты. Гары наморшчыў нос, калі яны праходзілі міма яе і сцягнулі плашч. Толькі зараз, стоячы перад ёй, ён зразумеў, наколькі яна малая. Сагнутая пад цяжарам гадоў, яна была яму прыкладна па грудзі. Яна зачыніла дзверы, звярнулася і паглядзела на Гары. Яе мутныя вочы танулі ў зморшчынах напаўпразрыстай скуры, а твар быў пакрыт плямамі ад вен, якія лопнулі. Ён падумаў, ці бачыць яна яго наогул. Нават калі і бачыць, на ім зараз знешнасць магла, які лысее. Пахі старасці, пылу, бруднай адзежы і нясвежай ежы ўзмацніліся, калі яна разматала з’ёдзеную моллю чорную хустку, вызваляючы галаву, пакрытую рэдкімі белымі валасамі.

— Бацільда? — паўтарыў Гары. Яна зноў кіўнула.

Гары заўважыў, што медальён у яго на грудзі зноў забіўся. Ён адчуваў пульсацыю халоднага золата. Яно адчувае, ведае, што рэч, якая яго знішчыць ужо блізка? Бацільда прайшла міма іх, адапхнуўшы Герміёну, нібы не заўважаючы яе, і схавалася там, дзе, напэўна, была гасціная.

— Гары, я не ўпэўненая, — выдыхнула Герміёна.

— Паглядзі на яе велічыню, думаю, мы зможам з ёй зладзіцца, калі прыйдзецца, — сказаў Гары. — Паслухай, я ведаю, яна трохі не ў сабе. Мюрыэль звала яе вар’яткай.

— Падыдзі! — паклікала Бацільда з суседняга пакоя. Герміёна ўздрыгнула і схапіла Гары за руку.

— Усё ў парадку, — сказаў Гары ўпэўнена і накіраваўся ў гасціную. Бацільда хісталася па пакоі, запальваючы свечкі, але вакол па-ранейшаму было цёмна, хоць і не зусім. Пад нагамі ляжаў тоўсты пласт пылу, Гары адчуў, што знізу пахне волкасцю, цвіллю і чымсьці накшталт гнілога мяса. Гары задумаўся, калі ж у апошні раз хто-небудзь захадзіў наведаць Бацільду. Яна, здаецца, ужо забылася, што можна чараваць, ва ўсякім разе, свечкі яна запальвала проста ўручную, шнурок на яе абшэўцы пагражаўся вось-вось загарэцца.

— Давайце лепш я, — прапанаваў Гары і забраў у яе запалкі. Яна глядзела, як ён запальваў свечкі, якія стаялі на сподках, на чаргах кніг і на сталах, заціснутыя паміж кубкамі, якія трэснулі. Апошняя свечка, якую ён запаліў, стаяла на пузатым камодзе побач з велізарнай колькасцю фатаграфій. Калі полымя ўспыхвала, яго святло адлюстроўвалася на пыльным шкле і срэбры. Гары заўважыў нейкі рух на карцінах. Пакуль Бацільда вазілася з дровамі для каміна, ён прашаптаў: “Тэогеё”. Пыл з фатаграфій знік, і ён заўважыў, што прыкладна паўтузіны самых вялікіх і дарагіх рамак пустуе. Ён здзівіўся, навошта Бацільда або хтосьці іншы забраў фатаграфіі. Затым адна з фатаграфій у заднім шэрагу прыцягнула яго ўвагу і ён схапіў яе. Прыгожы малады чалавек, выкрадальнік, які сядзеў на падваконніку ў Грыгаровіча, гультаявата ўсміхаўся з срэбнай рамкі. Гары тут жа ўспомніў, дзе бачыў яго раней: у кнізе “Жыццё і Хлусня Альбуса Дамблдора” поруч з маладым Дамблдорам. Мабыць, фатаграфіі, якія адсутнічалі, былі ў Рыцінай кнізе.

— Місіс… Міс.. Бэгшот? — сказаў ён. Яго голас трохі дрыжаў. — Хто гэта? — Бацільда, стаяла пасярод пакоя і глядзела на Герміёну, якая распальвала агонь у каміне.

— Міс Бэгшот? — паўтарыў Гары, падыходзячы з фатаграфіяй у руцэ ў той момант, калі загарэўся агонь у каміне. Бацільда абярнулася на яго голас, і Хоркуркс на грудзі забіўся мацней. — Хто гэты чалавек? — спытаў Гары, працягваючы фатаграфію. Яна паглядзела на фота, затым на Гары.

— Вы ведаеце, хто гэта? — паўтарыў ён гучна і павольна. — Гэты чалавек, вы ведаеце яго? Як яго імя? — Бацільда выглядзела збянтэжана. Гары адчуў страшнае расчараванне. Як Рыце Скітар атрымалася дабрацца да ўспамінаў Бацільды?

— Хто гэты чалавек? — паўтарыў ён гучна.

— Гары, што ты робіш? — спытала Герміёна.

— Фатаграфія. Герміёна, гэты выкрадальнік, той, хто абвараваў Грыгаровіча! Калі ласка! — сказаў ён Бацільдзе. — Хто гэта? — але яна толькі глядзела на яго.

— Навошта вы нас паклікалі, місіс… міс… Бэгшот? — спытала Герміёна. — Вы нешта жадалі нам сказаць?

Нібы не чуючы Герміёну, Бацільда падышла бліжэй да Гары. Яна матнула галавой у бок пярэдняга пакоя.

— Вы жадаеце, каб мы сышлі? — спытаў ён. Яна паўтарыла жэст, паказаўшы спачатку на яго, потым на сябе, потым на столь.

— О, зразумела… Герміёна, я думаю, яна жадае, каб я пайшоў з ёй наверх.

— Добра, — сказала Герміёна, — пойдзем.

Але як толькі Герміёна паварушылася, Бацільда нечакана моцна скаланула галавой і зноў паказала спачатку на Гары, а затым на сябе.

— Яна жадае, каб я пайшоў з ёй адзін.

— Чаму? — спытала Герміёна, яе голас гучаў моцна і ясна, старая злёгку скаланула галавой ад гучнага шуму.

— Мабыць, Дамблдор сказаў ёй аддаць меч мне і толькі мне?

— Ты сапраўды думаеш, што яна ведае, хто ты?

— Так, — сказаў Гары, гледзячы на малочныя вочы. — Яна ведае.

— Ну добра, тады паспяшайся, Гары.

— Хадзем, — сказаў Гары Бацільдзе. Яна, здаецца, зрузумела і накіравалася да дзвярэй. Гары павярнуўся, каб паслаць Герміёне абнадзейлівую ўсмешку, але яна, здаецца, гэтага не заўважыла, бо разглядала кніжную шафу. Калі ён выйшаў з пакоя і апынуўся па-за зрокам Герміёны і Бацільды, ён паклаў фатаграфію невядомага выкрадальніка за пазуху курткі.

Лесвіца была стромкай і вузкай; Гары так і жадалася пакласці рукі на шчыльную спіну Бацільды, каб быць упэўненым, што яна на яго не зваліцца — гэта здавалася суцэль верагодным. Павольна і з лёгкай задышкай яна дабралася да верхняй пляцоўкі, адразу ж павярнула направа і павяла яго ў спальню з нізкай столлю. Пакой быў чорны, як смоль, і жудасна смярдзеў: Гары паспеў разглядзець начны гаршчок пад ложкам, перш чым Бацільда зачыніла дзверы, і пакой канчаткова пагрузіўся ў цемру.

— Люмас, — сказаў Гары, і яго палачка ўспыхнула. За некалькі імгненняў цемры Бацільда наблізілася да яго так ціха, што ён нават не заўважыў.

— Ты Потэр? — прашаптала яна.

— Так.

Яна павольна кіўнула. Гары адчуў, што Хоркуркс забіўся хутчэй, чым яго ўласнае сэрца. Гэта было непрыемна і трывожна. — У вас ёсць нешта для мяне? — спытаў Гары, але яе, здаецца, адцягвала святло на канцы палачкі. — У вас ёсць нешта для мяне? — паўтарыў Гары. Затым яна закрыла вочы, і некалькі падзей здарылася адначасова: Гары адчуў калючы боль у шнары, Хоркуркс тузануўся так моцна, што адцягнуў тканіну на світары, цёмны смуродны пакой імгненна растварыўся. Ён адчуў прыліў радасці і сказаў высокім халодным голасам: “Трымай яго!” Гары загушаўся на месцы: цёмны смуродны пакой зноў утварыўся вакол яго; ён не заўважыў таго, што толькі што адбылося.

— У вас ёсць нешта для мяне? — спытаў ён у трэці раз намнога гучней.

— Тут, — прашаптала яна, паказваючы ў кут. Гары падняў палачку і ўбачыў абрысы захламленага туалетнага століка каля акна. У гэты раз яна засталася на месцы. Гары праціснуўся між ёй і непрыбраным ложкам з паднятай палачкай. Ён жадаў трымаць яе ў поле зроку.

— Што гэта? — спытаў ён, апынуўшыся ў туалетнага століка, на якім ляжаў вялікі стос чагосьці, што выглядала і пахла, як брудная бялізна.

— Там, — сказала яна, паказваючы на бясформенную масу. Пакуль Гары спрабаваў разглядзець у гэтай кучы лал на эфесе меча, бокам вока ён заўважыў, што старая дзіўна тузанулася. Ён павярнуўся і аслупянеў ад жаху: старое цела змякла, з таго месца, дзе была шыя выпаўзала змяя. Яна накінулася, як толькі ён падняў палачку: ад укусу ў перадплечча палачка падляцела да столі і загасла, затым змяя стукнула яго ў грудзі, і ён зваліўся на туалетны столік у кучу бруднай адзежы. Ён перакаціўся ў бок, з цяжкасцю пазбягаючы змяінага хваста, які стукнуў туды, дзе ён толькі што быў. На яго абваліўся дождж з асколкаў шкла. Герміёна паклікала знізу: “Гары”, але ён не мог уздыхнуць, каб адказаць: цяжкае гладкае цела прыціснула яго да пола, і ён адчуў, як яно паўзе па ім, моцнае і мускулістае.

— Не! — выдыхнуў ён, усё яшчэ прыціснуты да пола.

— Так, — прашаптаў голас. — Та-а-ак.. пачакай.. пачакай…

— Акцыё… Акцыё, палачка…

Але нічога не здарылася, і ён паспрабаваў рукамі спыніць змяю, якая абвівалася вакол яго, каб выціснуць паветра з лёгкіх, уціскаючы Хоркуркс у грудзі. Халодны кружок біўся ў цалях ад яго ўласнага сэрца, прытомнасць запаўнялі холад і белае святло, думкі зніклі, дыханне спынілася, удалечыні пачуліся крокі. Металічнае сэрца білася на грудзі, зараз ён ляцеў, ляцеў, і сэрца напаўнялася радасцю, ляцеў без мятлы і фестрала… Раптам ён прачнуўся ў кісла-пахлай цемры. Наджыні адпусціла яго. Ён з цяжкасцю падняўся і ўбачыў сілуэт змяі. Герміёна скокнула ў бок з крыкам. Яе заклён разбіў акно дашчэнту. Марознае паветра запоўніла пакой. Гары нахіліўся, каб адхінуцца ад асколкаў, і нагой закрануў нешта круглае — яго палачка…

Ён нагнуўся, каб падняць яе, але зараз пакой быў запоўнены змяёй, яе хвост матляўся. Герміёны нідзе не было відаць, і на секунду Гары падумаў, што здарылася горшае, але затым раздаўся моцны воплеск, з’явіўся чырвоны выбліск і змяя ўзляцела ў паветра, на хаду стукнуўшы Гары ў твар, і віток за вітком паднялася да столі. Гары падняў палачку, але як толькі ён гэта зрабіў, то адчуў моцную пякоту ў шнары, мацней, чым калі-небудзь.

— Ён ідзе! Герміёна, ён ідзе! — закрычаў ён, у гэты момант змяя звалілася з дзікім шыпеннем.

Пачаўся хаос: змяя разбіла паліцы на сцяне, ва ўсе бакі паляцелі кавалачкі парцаляну, Гары пераскочыў праз ложак і схапіў Герміёну, яна ўскрыкнула ад болю, калі ён перацягваў яе зваротна. Змяя зноў паднялася, але Гары ведаў, што набліжалася тое, што горш змяі, яно было ўжо ў брамкі. Яго галава расколвалася ад болю ў шнары.

Змяя зрабіла выбрык, калі ён пабег, цягнучы за сабой Герміёну. Яна крыкнула: “Канфрынга!” і заклён паляцеў па пакоі, разбіў люстэрка ў шафе і адскочыў зваротна, скачучы паміж падлогай і столлю. Гары адчуў, як яно абпаліла яму руку, а асколак шкла парэзаў шчаку. Цягнучы за сабой Герміёну, Гары скокнуў да зламанага туалетнага століка, а затым прама ў пустэчу пабітага акна, яна ўскрыкнула, калі яны перавярнуліся ў паветры…

А потым яго шнар адкрыўся, і ён быў Вальдэмортам і бег праз смуродную спальню, яго доўгія белыя пальцы ўхапіліся за падваконнік. калі ён заўважыў, як лысы мужчына і маленькая жанчына паварочваюцца і знікаюць, і ён крычаў ад лютасці і яго крык змяшаўся з крыкам дзяўчынкі і рэхам разнёсся над цёмнымі садамі, перарыкваючы звон калядных царкоўных званоў…

І яго крык быў крыкам Гары, яго боль быў болем Гары… гэта здарылася там, дзе гэта было раней, каля хаты, дзе ён усутыч падышоў да таго, каб пазнаць, што значыць памерці… памерці… боль быў такім жудасным… проста раздзіраў яго цела… Але калі ў яго не было цела, чаму яго галава балела так моцна, калі ён мёртвы, як ён можа пачувацца так агідна, няўжо боль не спыняецца пасля смерці, няўжо ён не сыходзіць…

Волкая і легкадумная ноч, двое дзяцей, апранутых у гарбузы крочаць праз плошчу, вокны крамы, пакрытыя папяровымі павукамі, усе танныя маглаўскія атрыбуты міру, у які яны не вераць… і ён слізгае па паветры, гэтае пачуццё мэты, моцы і правасці ў ім, і ён заўсёды ведаў аб гэтай магчымасці… не злосць… гэта для тых, чые душы слабей… але Трыюмф, так… Ён чакаў гэтага, спадзяваўся на гэта…

— Выдатны касцюм, містэр! — ён убачыў маленькага хлопчыка, чыя ўсмешка знікла, калі ён падбег досыць блізка, каб зазірнуць пад каптур плашча, убачыў жах на яго твары. Тады хлопчык павярнуўся і пабег… Ён намацаў палачку пад плашчом… адзіны рух і дзіця ніколі не вернецца да маці… але гэта не трэба, цалкам не трэба.

Ён ішоў па новай больш цёмнай вуліцы, мэта яго шляха была бачная, Заклён Вернасці разбураны, хоць яны аб гэтым яшчэ не ведаюць… Ён рухаўся цішэй, чым мёртвае лісце, якое слізгала па тратуары, калі параўняўся з цёмнай загараддзю і пераадолеў яе.

Яны не захінулі запавесы, ён выдатна бачыў іх, якія сядзелі у маленькім пакоі, высокі чарнавалосы мужчына ў акулярах выпускаў струмені рознакаляровага дыму з сваёй палачкі, каб пацешыць маленькага чарнавалосага хлопчыка ў сіняй піжаме. Дзіця смяялася, спрабуючы злавіць дым, схапіць яго маленькай рукой.

Дзверы адчыніліся і ўвайшла маці, сказала нешта,ён не чуў, яе доўгія цёмна-рудыя валасы падалі на твар. Бацька ўзяў дзіця на рукі і перадаў маці. Ён кінуў палачку на канапу і пацягнуўся, пазяхаючы…

Брамка рыпнула, адчыняючыся, але Джэймс Потэр гэтага не чуў. Яго белая рука дастала палачку з-пад мантыі і паказала на дзверы, якія тут жа адчыніліся.

Ён пераступаў парог, калі Джэймс выбег у калідор. Гэта было проста, занадта проста, ён нават не ўзяў палачку…

— Лілі, вазьмі Гары і сыходзьце! Гэта ён! хутчэй! Бегам! Я яго затрымаю!

Затрымае без палачкі ў руках?.. ён засмяяўся, перш чым стварыць заклён…

— Авада Кедаўра! — зялёнае святло запоўніла калідор і асвятліла дзіцячую калыску, прыціснутую да сцяны, парэнчы, якія ўспыхнулі як лямпа, і Джэймс Потэр зваліўся, як марыянетка з абрэзанымі ніткамі…

Ён чуў, як яна крычыць наверсе, зачыненая, але калі яна будзе разважлівая, то ёй няма чаго баяцца… Ён узабраўся па прыступках, з лёгкай усмешкай слухаючы, як яна спрабуе забарыкадавацца… У яе таксама не было пры сабе палачкі… Якія яны дурныя, якія даверлівыя, думаючы, што сябры забяспечаць іх бяспеку, і зброю можна адкласці хоць на секунду…

Ён прымусіў дзверы адчыніцца, прабіўшыся праз паспешна зваленыя перад ёй крэслы і скрынкі, адным лёгкім рухам палачкі… і вось яна стаіць з дзіцём на руках. Убачыўшы яго, яна кінула сына ў зыбку, якая стаяла за ёй і шырока раскінула рукі, быццам гэта магло дапамагчы, быццам, калі яна закрое дзіця сабой, ён абярэ яе…

— Толькі не Гары, не Гары, калі ласка, не Гары!

— Адыдзі, дурная дзяўчынка… зараз жа адыдзі.

— Не Гары, калі ласка не, забіце мяне замест яго…

— Апошні раз папярэджваю…

— Не Гары! Калі ласка… пашкадуйце… пашкадуйце… Не Гары! Не Гары! Калі ласка… я ўсё зраблю…

— У бок. У бок, дзяўчынка!

Ён мог прымусіць яе адысці, але лепш будзе знішчыць абодвух…

Зялёны выбліск асвяціў пакой, і яна звалілася так, як яе муж. Дзіця не плакала, яно стаяла, абапіраючыся аб бок зыбкі і глядзела на таго, хто ўвайшоў з відавочнай цікавасцю, магчыма, ён думае, што гэта яго бацька схаваўся пад мантыяй, і стварае выбліскі святла, а маці вось-вось устане, смеючыся…

Ён акуратна направіў палачку хлопчыку ў твар, ён жадаў убачыць, як знікне гэтая незразумелая пагроза. Дзіця заплакала; ён убачыў, што гэта не Джэймс. Ён не любіў дзіцячы плач, не выносіў выццё малышні ў прытулку.

— Авада Кедаўра!

Затым ён зламаўся. Ён быў нічым, толькі боль і жах, ён павінен схавацца, не тут сярод абломкаў разбуранай хаты, дзе засталася дзіця, якое крычала. далёка.. вельмі далёка…

— Не! — застагнуў ён.

Змяя з храбуценнем поўзала па заваленай асколкамі падлозе, ён забіў хлопчыка і ў той жа час быў гэтым хлопчыкам…

— Не…

Зараз ён стаяў у пабітага акна хаты Бацільды, пагрузіўшыся ва ўспаміны аб сваім найбуйным правале, змяя ў яго ног слізгала па асколках і парцаляну… Ён паглядзеў уніз і ўбачыў нешта… нешта неверагоднае.

— Не…

— Гары, усё ў парадку, ты як?

Ён нахіліўся і падабраў пабітую фатаграфію. Гэты быў невядомы выкрадальнік, выкрадальнік, якога ён шукаў…

— Не… Я страціў… страціў…

— Гары, усё ў парадку, прачніся, прачніся!

Гэта быў Гары… Гары не Вальдэморт… і гэты шоргат выдавала не змяя… Ён адкрыў вочы.

— Гары, — прашаптала Герміёна. — Ты добра сябе адчуваеш?

— Так, — схлусіў ён.

Ён быў у намёце, ляжаў на адной з нізкіх коек побач з кучай коўдраў. Здаецца, ужо віднела, судзячы па нерухомасці холаду і святла, якое праходзіла праз палатняны дах. Ён быў увесь мокры, прасціна і коўдра прахарчаваліся потам.

— Мы сышлі?

— Так, — сказала Герміёна. — Мне прыйшлося выкарыстаць Парылы Заклён, каб даставіць цябе сюды. Я не магла цябе падняць. Ты… увогуле, ты быў не асоба…

Пад яе гнядымі вачамі залеглі бурыя цені, а ў руцэ ў яе ён заўважыў маленькую губку: яна выцірала яго твар.

— Ты быў болен, — скончыла яна, — зусім болен.

— Даўно мы сышлі?

— Некалькі гадзін таму. Хутка раніца.

— Я быў без прытомнасці?

— Не зусім, — сказала Герміёна, збянтэжыўшыся. — Ты крычаў, енчыў і гэтак далей, — дадала яна, і Гары адчуў няёмкасць. Што ён рабіў? Выкрыкваў заклёны, як Вальдэморт, або плакаў, як немаўля?

— Не магла выцягнуць з цябе Хоркуркс, — сказала Герміёна, жадаючы змяніць тэму. — Ён завяз, завяз ў цябе ў грудзі. Зараз на яго месцы шнар. Выбачай, мне прыйшлося ўжыць заклён разразання, каб выцягнуць яго. Змяя цябе таксама стукнула, але я прамыла і апрацавала рану.

Ён сцягнуў потную футболку і паглядзеў уніз: на грудзі быў чырвоны авальны след ад медальёна. Яшчэ ён заўважыў паўзажыўшыя меткі на перадплеччы.

— Куды ты паклала Хоркуркс?

— Ён у маёй сумцы. Хай паляжыць там некаторы час.

Ён адкінуўся на падушкі і паглядзеў у яе змарнелы шэры твар.

— Нам не трэба было ісці ў Годрыкаву Лагчыну. Гэта мая віна, цалкам мая віна. Прабач, Герміёна.

— Ты не вінаваты. Я сама захацела пайсці. Я і сапраўды думала, што Дамблдор мог пакінуць там меч для цябе.

— Ну што ж… мы памыліліся, дакладна?

— Што здарылася, Гары? Што здарылася, калі вы падняліся наверх? Змяя дзесьці хавалася? Яна вылезла, забіла яе і напала на цябе?

— Не, — сказаў ён. — Яна была змяёй… або змяя была ёю… як-то так.

— Ш-што?

Ён закрыў вочы. Ён усё яшчэ адчуваў на сабе пах хаты Бацільды, ад гэтага ўспаміны былі яшчэ ярчэй.

— Бацільда, мабыць, даўно была мёртвая. Змяя была… унутры яе. Сама-Ведаеш-Хто пакінуў яе ў Годрыкавай Лагчыне чакаць нас. Ты мела рацыю. Ён ведаў, што я вярнуся.

— Змяя была ўнутры яе?

Ён зноў адкрыў вочы. Герміёна выглядала ўзрушанай, здавалася яе вось-вось вырве.

— Люпін казаў, там будзе магія, якую мы і ўявіць не можам, — сказаў Гары. — Яна не жадала казаць у тваёй прысутнасці, таму што яна кажа толькі на змяінай мове, я гэтага не заўважыў, хоць і разумеў яе. Як толькі мы падняліся наверх, яна звязалася Сама-Ведаеш-З-Кім, я чуў гэта ў маёй галаве, я адчуў, што ён усхваляваны, ён сказаў трымаць мяне там… а потым…

Ён успомніў, як змяя вылазіць з шыі Бацільды: Герміёне не трэба ведаць такія дэталі.

— …яна ператварылася ў змяю і напала.

Ён паглядзеў на сляды ад укусу.

— Яна не збіралася мяне забіваць, толькі затрымаць, пакуль не прыйдзе Сама-Ведаеш-Хто.

Калі б ён толькі смог забіць змяю, то ўсё было б не дарма. — З болем у сэрцы ён сеў і адкінуў покрыва.

— Гары, не, я ўпэўненая, табе трэба адпачываць.

— Гэта табе трэба паспаць. Не крыўдзіся, але ты выглядаеш жудасна. Я ў парадку. Я пакуль пасцерагу. Дзе мая палачка?.

Яна не адказвала, толькі глядзела не яго.

— Герміёна, дзе мая палачка?

Яна прыкусіла губу, у вачах паказаліся слёзы.

— Гары…

— Дзе мая палачка?

Яна дастала яе і працягнула яму. Палачка з востраліста з пяром фенікса была амаль зламаная напалову. Толькі далікатны стрыжань пяра злучаў дзве палоўкі. Дрэва было зусім зламанае. Гары ўзяў яе так, быццам гэтая жывая істота, якая атрымала цяжкую траўму. Ён не мог думаць, усё плыла ад трывогі і страху. Затым ён вярнуў яе Герміёне.

— Папраў яе. Калі ласка.

— Гары, наўрад ці гэта магчыма пры такіх пашкоджаннях…

— Калі ласка, Герміёна, паспрабуй!

— Р-Рэпара!

Часткі палачкі злучыліся. Гары ўзяў яе.

— Люмус!

Палачка злёгку заіскрылася і загасла. Гары прыцэліўся ў Герміёну.

— Экспеліармус!

Палачка Герміёны ледзь тузанулася, але засталася ў яе руцэ. Гэта апынулася занадта для палачкі Гары, і яна ізноў распалася на дзве паловы. Ён у жаху глядзеў на гэта, адмаўляючыся верыць у тое, што бачыў… гэтая палачка гэтулькі ўсяго перанесла…

— Гары, — прашаптала Герміёна так ціха, што ён з цяжкасцю пачуў. — Мне вельмі-вельмі шкада. Я думаю, гэта з-за мяне. Памятаеш, калі мы ўцякалі ад змяі, я стварыла Ударны Заклён, і ён лётаў паўсюль, і, мабыць… мабыць закрануў палачку.

— Гэта адбылося выпадкова, — сказаў Гары аўтаматычна. Ён адчуваў пустэчу і здранцвенне. — Мы… мы прыдумаем, як яе паправіць.

— Гары, наўрад ці гэта атрымаецца, — сказала Герміёна, па яе шчакам цяклі слёзы. — Памятаеш… памятаеш Рона? Калі ён зламаў палачку пры аварыі? Яна так і не стала ранейшай, і прыйшлося купіць новую.

Гары падумаў аб Алівандэру, выкрадзеным і змешчаным у закладніках у Вальдэморта, аб Грыгаровічы, які памёр. Дзе ён зараз возьме новую палачку?

— Ну што ж, — сказаў ён спакойна, — што ж, прыйдзецца пакуль пазычыць тваю. Пакуль я на варце.

Яе твар быў пакрыты слязьмі, Герміёна працягнула сваю палачку, яна засталася сядзець на ложку, а ён пакінуў яе, жадаючы толькі хутчэй сысці.

XVIII. Жыццё і хлусня Альбуса Дамблдора

Узыходзіла сонца: чыстае, бескаляровае неба распасціралася над ім, абыякавае да яго і яго пакутаў. Гары прысеў поруч увахода ў намёт і глыбока ўдыхнуў свежае паветра. І гэтая прастата — быць жывым, назіраць за ўзыходам сонца над зіготкімі заснежанамі вяршынямі ўзгоркаў — верагодна была лепшым скарбам на Зямлі, хоць раней ён гэтага і не заўважаў. Усе яго пачуцці былі завостраны на катастрофе страты палачкі. Ён зірнуў на даліну, накрытую снегам, здалёку, скрозь зіготкую цішыню, прарываўся звон царкоўных званоў.

Не ўсведамляючы сваіх дзеянняў, ён утыкаў свамі пальцы сабе ў рукі, як калі б спрабаваў процістаяць фізічнаму болю. Ён праліваў сваю кроў незлічаную колькасць разоў, аднойчы нават страціў усе косткі правай рукі, а гэтае вандраванне ўжо прынесла яму шнары на грудзі і перадплеччы ў дадатак да шнараў на руцэ і лбе. Але ніколі, да гэтага моманту, ён не адчуваў сябе канчаткова саслабленым, уразлівым і безабаронным, таму што добрая частка яго магічнай сілы пакінула яго… Ён у дакладнасці ведаў, што б адказала Герміёна, скажы ён ёй аб гэтым. “Чарадзейная палачка добрая настолькі, наколькі добры чалавек”. Але яна была б не права, яго выпадак быў іншым. Яна не бачыла, як палачка круцілася, быццам стрэлка компаса і страляла залатым полымем у яго ворага. Гары страціў абарону ідэнтычнага стрыжня, і толькі цяпер усвядоміў, як моцна на яе разлічваў.

Ён выцягнуў кавалачкі зламанай палачкі са сваёй кішэні і не гледзячы на іх, схаваў у мяшочак Хагрыда, які вясеў ў яго на шыі. Зараз ён быў і без таго звыш меры набіты зламанымі і бескарыснымі рэчамі, што ў яго больш нічога не залазіла. Праз асліную скуру рука Гары закранула снітч, і на імгненне яму прыйшлося зладзіцца са спакусай дастаць і выкінуць яго прэч. Непасціжны, бескарысны, непатрэбны, як і ўсё астатняе, што пакінуў Дамблдор.

І лютасць на Дамблдора абрынулася на яго, як лава. абпальваючы яго ўнутры, сціраючы ўсе іншыя пачуцці. З-за найпоўнага адчаю яны выклікалі сабе веру ў тое, што Годрыкава Лагчына ўтойвае ў сабе адказы, пераконвючы сябе ў тым, што яны павінны вярнуцца, што ўсё гэта было часткай сакрэтнай сцежкі, пракладзенай для іх Дамблдорам: але ў іх не было ні карты, ні плану. Дамблдор пакінуў іх ісці навобмацак у цемры, дужацца з невядомымі, непазнанымі страхамі, самотнымі і безабароннымі. Нічога не было растлумачана, нічога не было сказана адкрыта, у іх не было мэты, цяпер, у дадатак, у Гары не было і палачкі. Больш таго, ён упусціў фатаграфію выкрадальніка, і, вядома, Вальдэморту цяпер не складзе працы вызначыць, хто гэта быў.

Цяпер у Цёмнага Лорда была ўся інфармацыя…

— Гары? — Герміёна выглядала так, як быццам баялася, што ён можа яе склясці яе ж уласнай палачкай. На яе твары паказаліся слёзы, яна апусцілася каля Гары, трымаючы ў руках, якія калаціліся два кубка з гарбатай і яшчэ нешта вялікае пад рукой.

— Дзякуй, — сказаў ён, прымаючы адзін з кубкаў.

— Не пярэчыш, калі я паразмаўляю з табой?

— Не, — сказаў ён, таму што не жадаў прычыняць ёй боль.

— Гары, ты жадаў ведаць, што за чалавек быў на той фатагрыфіі. Наогул… У мяне ёсць кніга.

Яна нясмела паклала яе яму на калены, гэта быў некрануты том “Жыцця і хлусні Альбуса Дамблдора”.

— Калі?.. Як?..

— Яна была ў гасцінай Бацільды, проста ляжала там… Гэтая занатоўка тырчала з яе верхавіны, — і Герміёна прачытала уголас некалькі радкоў, напісаных кіслотна-зялёным колерам.

— Дарагая Бэллі, дзякуй за тваю дапамогу! Вось копія кнігі, спадзяюся, што табе яна спадабаецца. Ты распавяла ўсё, нават калі і не памятаеш гэтага. Рыта. — Я думаю, яна прыйшла, калі Бацільда яшчэ была жывая, але, пэўна, яна была не ў стане прачытаць гэта.

— Так, пэўна, не была.

Гары паглядзеў на твар Дамблдора і адчуў прыліў дзікай асалоды. Зараз ён пазнае ўсе тыя рэчы, якія Дамблдор не лічыў годнымі распавесці яму, жадаў таго Дамблдор або не.

— Ты дагэтуль сярдуеш на мяне, ці не так? — спытала Герміёна са слёзамі на вачах. Ён зірнуў на яе і ўбачыў свежыя слёзы, якія струменіліся з яе вачэй, ведаючы, што гнеў, мабыць, адлюстраваўся на яго твары.

— Не, — сказаў ён ціха. — Не, Герміёна, я ведаю, што гэта быў няшчасны выпадак. Ты спрабавала вывесці нас адтуль жывымі, і твае высілкі былі неверагодныя. Я б памёр, калі б ты не была там і не дапамагла мне.

Гары дачакаўся яе сумнай усмешкі, а затым зноў звярнуў увагу на кнігу. Карэньчык быў пругкім, відавочна яе ніхто не адкрываў раней. Ён прагортваў старонкі, шукаючы фатаграфіі. Ён натыкнуўся на тую, якую больш усяго шукаў, амаль адразу: малады Дамблдор і яго станісты кампаньён рагочуць над нейкім даўно забытым жартам. Гары апусціў вочы на подпіс.

“Альбус Дамблдор, ускорасці пасля смерці сваёй маці са сваім сябрам, Гелертам Грындэльвальдам.”

На некалькі секунд, якія здаліся вечнасцю, Гары здзіўлена ўтаропіўся на апошняе слова: Грындэльвальд. Яго сябар Грындэльвальд. Ён коса паглядзеў на Герміёну, якая ўсё яшчэ глядзела на імя, так, быццам не магла паверыць сваім вачам. Павольна яна перавяла погляд на Гары.

— Грындэльвальд!

Праігнараваўшы астатнія фатаграфіі, Гары даследваў старонкі побач з імі на прадмет згадванняў гэтага фатальнага імя. Неўзабаве ён знайшоў тое, што шукаў і з прагнасцю прыняўся чытаць, але заблытаўся: трэба было вярнуцца назад, каб улавіць сэнс, і, ў выніку, ён знайшоў раздзел з назвам “Вышэйшае Дабро”. Разам, ён і Герміёна пачалі чытаць:

Набліжаўся яго васемнаццаты дзень нараджэння, і Дамблдор пакінуў Хогвартс у бляску славы: выдатнік, стараста, уладальнік узнагароды Банабуса Фінклі за выключнае накладанне заклёнаў, залатога медалю за даклад, які падрываў усе асновы, на Міжнароднай Канферэнцыі алхімікаў у Каіры, юны прадстаўнік Візенгамота ў Брытаніі. Далей Дамблдор намераваўся здзейсніць Вялікае Вандраванне разам з Эльфіясам “Смуроднікам” Доджам, не занадта разумным, але адданым дружбаком, з якім ён пазнаёміўся ў школе.

Двое маладых людзей знаходзіліся ў “Дзіравым Катле” у Лондане, рыхтуючыся да ад’езду ў Грэцыю наступнай раніцай, калі прыляцела сава і прынесла вестку аб смерці маці Дамблдора. “Смуроднік” Додж, які адмовіўся даваць інтэр’вью для гэтай кнігі, публічна выказаў сентыментальную версію таго, што адбылося пазней. Ён прадставіў смерць Кендры трагічнай выпадковасцю, а рашэнне Дамблдора аб спыненні экспедыцыі актам высакароднага самаахвяравання.

Вядома, Дамблдор адразу ж вярнуўся ў Годрыкаву Лагчыну, быццам для таго, каб “падбаць” аб сваіх малодшых браце і сястры. Але колькі ўвагі ён у рэчаіснасці надаў ім?

— Ён быў асаблівым хлопцам, не такім, як Аберфорт, — распавядае Энід Смік, чыя сям’я ў той час жыла на ўскраіне Годрыкавай Лагчыны. — Той рос нелюдзімым. Пасля смерці іх маці і бацькі да яго можна было б аднесціся са спагадай, калі б ён не працягваў кідацца казінай кодлай у галаву. Я не думаю, што Альбус турбаваўся з нагоды брата. Ва ўсякім разе, я ніколі не бачыў іх разам.

Так чым жа займаўся Альбус, калі ён не суцяшаў малодшага брата? Здаецца, адказ складаўся ў працяглым зняволенні яго сястры. Нягледзячы на тое, што яе першы “турэмшчык” памёр, у бездапаможным становішчы Арыяны Дамблдор не надышло ніякіх паляпшэнняў. Пра само яе існаванне было вядома толькі некалькім недалёкім людзям, якія, як “Смуроднік” Додж, верылі ў гісторыю пра яе “дрэннае здароўе”.

Яшчэ адным даверлівым сябрам сям’і была Бацільда Бэгшот. вядомы магічны гісторык, якая ўжо шмат гадоў пражыла ў Годрыкавай Лагчыне. Кендра, вядома ж, дала адпор Бацільдзе, калі тая ўпершыню зрабіла спробу ветліва сустрэць іх сям’ю ў вёсцы. Аднак праз некалькі гадоў пісьменніца паслала саву Альбусу ў Хогвартс, бо была моцна ўражаная яго артыкулам аб міжвідавых ператварэннях у газеце “Трансфігурацыя сёння”. Гэты першы ліст прывёў да знаёмства са ўсёй сям’ёй Дамблдора. На момант смерці Кендры, Бацільда была адзіным чалавекам у Годрыкавай Лагчыне, які падтрымліваў зносіны з маці Дамблдора.

На жаль, бляск, які Бацільда дэманстравала раней, выпарыўся. “Агонь гарыць, а кацёл — пусты”, — так інтэрпрэтаваў гэта Івор Дылонсбі. Энід Смік, сказаў трохі інакш: “ Ды ў яе дах ужо даўно шле гаспадыні тэлеграмы!”. Тым не менш, камбінацыя выпрабаваных рэпарцёрскіх прыёмаў дала магчымасць мне атрымаць дастатковую колькасць унікальных фактаў, каб звязаць разам усю скандальную гісторыю.

Як і ўвесь чарадзейны мір, Бацільда спісала дачасную смерць Кендры на дзеянне адлюстраваных чар, што распавядалі Альбус і Аберфорт праз гады. Акрамя таго, Бацільда слова ў слова паўтарыла сямейную версію пра Арыяну, завучы дзяўчынку “слабай” і “хваравітай”. Аднак з іншага боку, Бацільда годная тых высілкаў, якія я прыклала, дастаючы Праваратку для яе і толькі яе, таму што яна адна ведае поўную гісторыю самай запаведнай тайны жыцця Дамблдора. Цяпер, упершыню раскрытая, яна ставіць пад сумнеў усё, у што верылі прыхільнікі Дамблдора: яго выяўленая нянавісць да Цёмных Мастацтваў, супрацьстаянне па дачыненні да прыгнёту маглаў, нават яго адданасць сям’і.

У тое самае лета, калі Дамблдор прыехаў дадому ў Годрыкаву Лагчыну, ужо сіратой і главой сям’і, Бацільда Бэгшот прытуліла ў сябе свайго ўнучатага плямянніка, Гелерта Грындэльвальда.

Імя Грындэльвальда па праве знакаміта: у спісе Самых-Небяспечных-Цёмных-Чараўнікоў-Усіх-Часоў ён страціў лідэрства толькі таму, што праз пакаленне з’явіўся Самі-Ведаеце-Хто, які адабраў у яго гэтую карону. Здарылася гэта, таму што Грындэльвальд ніколі не распаўсюджваў сваю кампанію тэрору на Брытанію, таму падрабязнасці яго ўзыходжання да ўлады не так добра вядомыя тут.

Атрымаўшы адукацыю ў Дурмстрангу, у школе, знакамітай сваёй нешчаслівай дапушчальнасцю па станаўленні да Цёмных мастацтваў, замест таго, каб накіраваць свае здольнасці на дасягненне ўзнагарод і прызоў, Грындэльвальд прысвяціў сябе іншым мэтам. Калі яму было шаснаццаць, нават Дурмстранг не мог больш закрываць вочы на мудрагелістыя эксперыменты Гелерта, і ён быў выключаны.

Дагэтуль аб наступных перасоўваннях Грындэльвальда было вядома толькі тое, што ён “падарожнічаў па свеце некалькі месяцаў”. Як зараз усталявана, Грындэльвальд захацеў наведаць сваю стрыечную цётку ў Годрыкавай Лагчыне і, шматлікіх гэта моцна узрушыць, завязаў дужае сяброўства ні з кім іншым, як з Альбусам Дамбдорам.

— Ён здаваўся мне чароўным хлопчыкам, — мармыча Бацільда, — нягледзячы на тое, кім ён стаў пазней. Зразумела, я пазнаёміла яго з небаракам Альбусам, які нудзіўся без таварыства хлопцаў яго ўзросту. Хлопчыкі адразу зладзілі адзін з адным.

Вядома, яны зладзіліся. Бацільда паказала мне ліст, які яна захавала, дасланы Альбусам Дамблдорам Гелерту Грындэльвальду ў разгар ночы.

— Так, менавіта пасля гэтага яны правялі ўвесь дзень у абмеркаваннях — абодва такіх выдатных маладых чалавека, якія ладзілі і мелі поспех, як кацёл на агні — я часам чула, як сава стукае ў акно спальні Гелерта, каб даставіць ліст ад Альбуса! Думка толькі што прыйшла у яго галаву, і ён павінен быў паведаміць Гелерту неадкладна!

І што ж гэта былі за думкі. Прыхільнікі Альбуса Дамблдора будуць абсалютна ўзрушаныя, але гэтыя думкі іх сямнаццацігадовага героя, якімі ён падзяліўся са сваім лепшым сябрам (здымак арыгінальнага ліста гл. на стар. 463).

“Гелерт, той пункт гледжання аб панаванні Чараўнікоў, з’яўляецца ВЫГОДАЙ ДЛЯ МАГЛАЎ. Я думаю, гэта крытычны пункт. Так, мы нададзеныя ўладай і так, гэтая ўлада дае нам права кіраваць, але яна таксама прымушае нас выконваць абавязкі па станаўленні да кіраваных.

Мы павінны развіць гэты пункт гледжання, ён будзе фундаментам для таго, што мы будуем. Выпадкі, калі яго не будуць прымаць, а такія, вядома, будуць, стануць фундаментам усіх нашых контрдоказаў. Мы захопліваем уладу ДЗЕЛЯ ВЫШЭЙШАГА ДАБРА. Адгэтуль вынікае той факт, што калі мы сустракаем супраціў, мы павінны выкарыстаць толькі неабходную сілу, нічога больш (Гэта было тваёй памылкай у Дурмстрангу! Але я не жалюся, бо, калі б цябе не выключылі, мы ніколі б не сустрэліся.)

Альбус.”

Хоць яго шматлікія прыхільнікі будуць здзіўлены і ўзрушаны, гэты ліст стаў асновай для Статуту аб сакрэтасці і ўсталявання чарадзейных законаў над магламі. Які ўдар для тых, хто заўсёды ўяўляў Дамблдора, як самага вялікага змагара магланароджаных! Якімі пустымі здаюцца тыя прапановы, якія падтрымліваюць правы маглаў, у святле гэтага новага сведчання, годнага абмеркавання! Якім бездапаможным паўстае перад намі Альбус Дамблдор, заняты пабудовай планаў яго прыходу да ўлады, замест таго, каб аплакваць маці і турбавацца аб сястры!

Без сумневу, тыя перакананыя, хто працягвае ўзносіць Дамблдора на хісткі пастамент, будуць казаць пра тое, што ён, у выніку, не прывёў свае планы ў дзеянне, што ён, мабыць, змяніўся духоўна, што ачуўся. Аднак праўда, здаецца, увогуле, больш шакавальнай.

Не мінула і двух месяцаў з пачатку іх новага моцнага сяброўства, як Дамблдор і Грындэльвальд разышліся і больш ніколі не бачылі адзін аднаго да сустрэчы на легендарным змаганні (падрабязнасці гл. у раздзеле 22). Што выклікала гэты раптоўны парыў? Ці сапраўды Дамблдор ачуўся? Ці сказаў ён Грындэльвальду, што не жадае прымаць удзел у яго планах? На жаль, не.

— Я думаю, адбілася смерць беднай маленькай Арыяны, — кажа Бацільда. — Гэта было жудасным узрушэннем. Гелерт быў у іх, калі ўсё адбылося, па вяртанні ён увесь дрыжаў, і сказаў мне, што заўтра жадае паехаць дадому. Ён быў, ці ведаеце, жудасна занепакоены, потым я падрыхтавала Партал, і гэта быў апошні раз, калі я яго бачыла.

Альбус вініў сябе ў смерці Арыяны. Гэта было настолькі жудасна для абодвух братоў. У іх не засталося нікога, акрамя як адзін аднаго. Не дзіўна, што іх адносіны часам напальваліся. Аберфорт вініў Альбуса, ну, вы разумееце, як людзі паводзяць сябе пры такіх страшных акалічнасцях. Але Аберфорт заўсёды быў трохі вар’ятам, бедны хлопчык. усё роўна, тое, што ён разбіў Альбусу нос на пахаванні было непрыстойным. Гэта канчаткова загубіла б Кендру, калі б яна ўбачыла, як дзяруцца яе сыны каля цела дачкі. Вельмі шкада, што Гелерт не застаўся на пахаванне… Прынамсі, гэта было б суцяшэннем для Альбуса.

Гэтая жудасная сварка поруч дамавіны, вядомая толькі тым нешматлікім, хто наведаў пахаванне Арыяны Дамблдор, узнімае некалькі пытанняў. Чаму Аберфорт Дамблдор вініў менавіта Альбуса ў смерці яго сястры? Ці было гэта трызненнем вар’ята, не больш за выліванем гора? Або, магчыма, для яго лютсці мелася больш пэўная прычына? Грындэльвальд, выключаны з Дурмстранга з-за небяспечных для жыцця нападаў на вучняў, збег з краіны праз некалькі гадзін пасля смерці дзяўчынкі і (з-за ганьбы або асцярогі?) больш не бачыў Альбуса датуль, пакуль яны не сустрэліся па волі чарадзейнага міру.

Ні Дамблдор, ні Грындэльвальд, здаецца, больш ніколі не згадвалі пра іх нядоўгае дзіцячае сяброўства. Аднак няма сумневу ў тым, што Дамблдор адкладаў прыкладна на пяць гадоў, у мітусні, няшчасцях, і знікненнях свой напад на Гелерта Грындэльвальда. Ці было гэта моцнай прыхільнасцю да чалавека або асцярогай выкрыцця яго лепшым сябрам, што прымушала Дамблдора вагацца? Ці была гэтая неабходнасць захапіць чалавека, якім ён быў калісьці захоплены толькі непажаданай для Дамблдора?

І як жа памерла таенная Арыяна? Ці была яна нявіннай ахвярай нейкага цёмнага абраду? Ці пайшла яна на нешта, што не павінна была рабіць. у той час, як гэтыя два маладых чалавека сядзелі і вынаходзілі план захопу ўлады і славы? Ці магчыма тое, што Арыяна Дамблдор была першым чалавекам, які памёр “Дзеля Вышэйшага Дабра”?

На гэтым раздзел скончыўся, і Гары падняў вочы. Герміёна скончыла чытаць раней яго. Яна з устрывожаным выразам твара выхапіла кнігу з рук Гары і, не гледзячы, закрыла яе, як калі б у ёй было ўтоена нешта непрыстойнае:

— Гары…

Але ён патрос галавой. Астатак унутранай упэўненасці ўнутры яго знік, такое ж пачуццё, было і тады, калі ад іх сышоў Рон. Ён давяраў Дамблдору, верыў у тое, што ён з’яўляўся ўвасабленнем дабрыні і мудрасці. Усё ператварылася ў попел: колькі яшчэ ён мог страціць? Рон, Дамблдор, палачка з пяром фенікса…

— Гары, — яна, здавалася, чула яго думкі. — Паслухай мяне. Гэта… гэта ўсяго толькі словы, якія непрыемна чытаць.

— Так, ты можаш казаць, што…

— … але не трэба забываць, Гары, гэта напісала Рыта Скітар.

— Ты ж прачытала ліст да Грындэльвальду, ці не так?

— Так, я… я прачытала, — яна запіналася і выглядала засмучанай, калыхаючы кубак з гарбатай у халодных руках. — Я думаю, што гэта горшая частка. Я ведаю, Бацільда думала, што гэта была проста гутарка, але фраза “Дзеля Вышэйшага Дабра” стала слоганам Грындэльвальда, яго апраўданнем усіх тых злачынстваў, якія ён здзейсніў пазней. І… ад гэтага… гэта выглядае так, быццам Дамблдор падаў яму ідэю. Кажуць, што надпіс “Дзеля Вышэйшага Дабра” быў выгравіраваны над уваходам у Нурмернгард.

— Што такое Нурменгард?

— Турма, якую пабудаваў Грындэльвальд, каб трымаць у ёй сваіх супернікаў. Ён нават сам сядзеў там, калі Дамблдор яго злавіў. Так або інакш, гэта… гэта і паслужыла жудасным напамінкам аб тым, што ідэі Дамблдора дапамаглі прыходу да ўлады Грындэльвальда. Але з іншага боку, нават Рыта не рызыкуе разважаць аб тым, ці былі яны знаёмыя больш некалькіх месяцаў тым летам, калі яны былі сапраўды маладыя, і…

— Я ведаў, што ты гэта скажаш, — сказаў Гары. Ён не жадаў дазволіць гневу выліцца на яе, але было цяжка казаць спакойна. — Я ведаў, ты скажаш, што яны "былі маладыя". Яны былі такога ж узросту, як мы зараз. І вось мы якія, рызыкуем сваімі жыццямі дзеля дужання з Цёмнымі Сіламі, і вось які ён, у змове з новым лепшым сябрам, надумваў прыход да ўлады над магламі.

Яго цярпенне падыходзіла да канца: ён устаў і пачаў хадзіць кругамі, імкнучыся выкінуць хоць нешта з галавы.

— Я не спрабую апраўдваць тое, што пісаў Дамблдор, — вымавіла Герміёна. — Усё гэтае славеснае смецце накшталт "правы кіраваць" — нішто, проста доказ таго, што "Магія ўсемагутная". Але Гары, яго маці толькі што памерла, ён застаўся адзін у хаце…

— Адзін? Ён не быў адзінокі! У яго быў брат і сястра ў дадатак, яго сястра-сквіб, якую ён трымаў пад замком…

— Я не веру гэтаму, — сказала Герміёна, яна таксама ўстала. — Незалежна ад таго, што было не так з той дзяўчынкай, я не думаю, што яна была сквібам. Дамблдор, якога мы ведалі, ніколі б не дазволіў…

— Дамблдор, якога, як мы думалі, ведалі, не жадаў сілай заваяваць маглаў! — Гары крычаў, яго голас рэхам пракаціўся ўздоўж пустой вяршыні ўзгорка, некалькі чорных драздоў падняліся ў паветра, яны закрычалі і паляцелі насустрач жамчужнаму небу.

— Ён змяніўся, Гары, ён змяніўся! Гэта ж зразумела! Магчыма, ён сапраўды верыў у гэтыя рэчы, калі яму было семнаццаць, але ўся астатняя частка яго жыцця была прысвечаная дужанню з Цёмнымі Мастацтвамі! Дамблдор быў тым, хто спыніў Грындэльвальда, тым, хто заўсёды выступаў за абарону маглаў і мае рацыю магланароджаных, хто дужаўся з Сам-Ведаеш-Кім з пачатку, і хто памёр, спрабуючы яго перамагчы!

Кніга Рыты ляжала на зямлі паміж імі, таму твар Альбуса Дамблдора маркотна ўсміхнулася ім абодвум.

— Гары, прабач, але я думаю сапраўдная прычына, чаму ты так злуешся на Дамблдора, у тым, што ён сам ніколі не распавядаў табе аб сабе.

— Можа быць, — прагукаў Гары і абхапіў галаву рукамі, ледзь цямячы, ці спрабуе ён утрымаць свой гнеў або абараняе сябе ад грузу ўласнага расчаравання. — Жадаеш ведаць, што ён казаў мне, Герміёна! Рызыкуй сваім жыццём, Гары! І ізноў! І ізноў! І не чакай, што я растлумачу табе ўсё, проста даверся мне, павер, я ведаю, што раблю, вер мне, нават калі я не давяраю табе! Ніколі ўсёй праўды! Ніколі!

Яго голас уціх разам з напругай. Яны стаялі і глядзелі адзін на аднаго ў беласці і пустэчы, і, як здавалася Гары, былі гэтак жа нікчэмнымі, як казуркі, пад гэтым шырокім небам.

— Ён любіў цябе, — прашаптала Герміёна. — Я ведаю, ён любіў цябе.

Гары апусціў рукі.

— Я не ведаю, каго ён любіў, Герміёна, але гэтым чалавекам ніколі не быў я. Ён пакінуў унутры мяне не каханне, а хаос. Ён дзяліўся сваімі праклятымі поглядамі, большасцю таго, пра што ён сапраўды думаў з Гелертам Грындэльвальдам, а не са мной.

Гары ўзяў палачку Герміёны, якою перш выпусціў у снег, і зноў прысеў ва ўваходзе ў намёт:

— Дзякуй за гарбату. Я працягну ахоўваць, а ты вяртайся ў цеплыню.

Яна не вырашалася, але адчула палягчэнне, узяла кнігу і пайшла назад у намёт. Праходзячы міма яго, яна злёгку правяла рукой па галаве Гары. Ён закрыў вочы ад дакранання, ненавідзячы сябе за тое, што жадаў, каб сказанае Герміёнай, было праўдай: што Дамблдор сапраўды клапаціўся.

XIX. Срэбная лань

Апоўначы, калі Герміёна заступіла на дзяжурства, ужо ішоў снег. Сны Гары былі беспарадкавымі і клапатлівымі: перыядычна ў іх з’яўлялася Наджыні, так, у першы раз яна выпаўзла з вянка калядных руж. Ён часта прачынаўся ў жаху, адчуваючы, як быццам хтосьці кліча яго здалёк, і чуючы ў выцці ветра за палогам тэнта то крокі, то галасы.

Калі ён канчаткова ўстаў, было цёмна, і Гары далучыўся да Герміёны, якая, згарбацеўшыся ва ўваходзе ў намёт, чытала пры святле палачкі “Гісторыю магіі”. Ішоў густы снег, і прапанову Гары спакаваць рэчы і вылучыцца трыху раней яна ўспрыняла з радасцю.

— Нам трэба больш прыкрытае месца, — пагадзілася Герміёна, з дрыготкай нацягваючы трыкатажную кашулю паўзверх піжамы. — Мне ўвесь час здаецца, што я чую, як звонку ходзяць людзі. Здаецца, я нават кагосьці бачыла, раз або два.

Гары адарваўся ад апранання джэмпера і зірнуў на спакойны, нерухомы Брыдаскоп на стале.

— Я ўпэўнена, мне паказалася, — нервова сказала Герміёна. — Снегапад і цемра, лёгка абдурыцца… Але, можа быць, нам трэба апарыраваць пад Плашчом—Нябачнікам, проста на ўсякі выпадак?

Праз паўгадзіны, з ужо ўпакаваным намётам, з хоркурксам у Гары на шыі і вышытай пацеркамі сумкаю, заціснутай Герміёнай у руках, яны дызапарыравалі. Звысклы ціск наваліўся на іх, а ногі Гары развіталіся са снегам, і наступным, што ён адчуў, быў удар аб паверхню, па адчуваннях, на змёрзлую зямлю, пакрытую лісцямі.

— Дзе мы? — спытаў ён, аглядаючы дрэвы вакол, пакуль Герміёна адкрывала сумку і выцягвала з яе апоры намёта.

— Ярны Лес, — адказала яна. — Мы тут аднойчы адпачывалі з бацькамі.

Тут таксама стаяў пранізлівы холад, і ўсе дрэвы вакол былі пакрытыя снегам, але, па меншай меры, яны былі абароненыя ад ветра. Вялікую частку дня Гары і Герміёна правялі ў намёце, згарбацеўшыся, спрабуючы сагрэцца, над сінімі агеньчыкамі, майстрам у вытворчасці якіх была Герміёна і якія можна было пры неабходнасці збіраць і пераносіць у бляшчанцы. Яна так клапацілася аб Гары, што ён адчуваў сябе хворым, адыходзячым ад нейкай хуткабежнай, але цяжкай хваробы. Апоўдні зноў пачаўся снегапад, і іх накрыты прытулак акрыўся свежым пластом дробнага, подобнага на пыл снега.

Пасля двух начэй дрэннага сну, пачуцці Гары былі больш насцярожаныя, чым звычайна. Ім ледзь атрымалася збегчы з Годрыкавай Лагчыны і Вальдэморт быццам быў бліжэй, чым раней, больш пагрозлівым. Калі наступіла цемра, Гары сказаў Герміёне паспаць, і заступіў на дзяжурства. Ён выцягнуў да ўвахода ў намёт старую падушку і сеў, надзеўшы ўсе швэдры, што ў яго былі, але ўсё яшчэ дрыжачы. Праз некаторы час цемра згусцілася настолькі, што стала непранікальнай. Гары думаў дастаць карту марадзёраў, каб яшчэ трохі пасачыць за кропкай, якая адлюстроўвала Джыні, але успомніў, што зараз калядныя вакацыі, і яна напэўна ў Нары.

Кожная секунда здавалася доўгай у бясконцасці лесу. Гары ведаў, што вакол павінна быць досыць жывых істот, але ён жадаў, каб яны заставаліся бязгучнымі і нерухомымі, каб ён мог аддзяліць іх нявінную мітусню і браджэнне ад гукаў, якія могуць азначаць іншыя, больш злавесныя рухі. Ён успомніў шолах плашча, які слізгаў па апалым лісці шмат гадоў таму, і яму паказалася, што ён чуе яго зноў. Гары подтрос галавой. Іх ахоўныя заклёны паспяхова працавалі ўжо тыдні, чаму яны павінны не дзейнічаць зараз? Але адчуванне, што сёння нешта не так, яго не пакідала.

Некалькі разоў Гары засынаў, пад нязручным кутом споўзаючы да сценкі намёта, і тут жа прачынаўся. Шыя яго балела. Ноч дасягнула такой гушчыні, што яму здавалася, быццам ён затрымаўся ў нявызначанасці, надыходзячай пры апарацыі.

Калі гэта здарылася, Гары якраз трымаў руку перад сваім тварам, спрабуючы разглядзець пальцы. Яркае срэбнае святло, якое рухалася паміж дрэвамі, з’явілася справа перад ім. Што б ні было яго крыніцай, рухалася яно бязгучна. Святло як быццам плыло да яго. З выкрыкам, застыглым у горле, ён ускочыў на ногі і падняў палачку Герміёны. Гары прыжмурыўся, паколькі святло стала ўжо асляпляльным, і толькі чорныя цені дрэў былі бачныя на фоне сілуэту, які выпускаў яго, і ён набліжаўся…

Крыніца святла зрабіла яшчэ адзін крок, выходзячы з-за дуба. Гэта была белая, срэбная лань, зіготкая, яркая, як месяц, якая крочыла па свежавыпаўшым некранутым снегу, не пакідаючы слядоў. Яна ступіла да Гары, высока трымаючы галаву з прыгожымі вачамі і доўгімі вейкамі.

Гары неадрыўна глядзеў на яе, быўшы здзіўлены не яе дзівацтвам, а тым, што яна была яму невытлумачальна знаёмая. Ён адчуваў, што павінен быў чакаць яе прыходу, але забыўся аб ім да гэтага моманту, што яны павінны былі сустрэцца. Жаданне неадкладна паклікаць Герміёну, якое было ў яго яшчэ секунду таму, знікла. Ён ведаў, ён быў гатовы паставіць на гэта сваё жыццё, што лань прыйшла да яго і да яго аднаго.

Некалькі доўгіх секунд яны глядзелі адзін на аднаго, а потым яна павярнулася, і пайшла прэч.

— Не, — сказаў Гары надтрэснутым ад доўгага маўчання голасам, — Вярніся!

Яна працягнула павольна крочыць між дрэвамі, і яе святло пачало хавацца за ценямі галін. Адну секунду Гары сумняваўся. Асцярога шаптала, што гэта можа быць падман, прынада, пастка. Але інстынкт, які ахапіў яго, падказаў, што гэта не можа быць цёмнай магіяй. Ён кінуўся за ёй.

Снег храбусцеў у яго пад нагамі, але лань не рабіла ні гуку, прабіраючыся паміж дрэвамі, паколькі сама яна была толькі святлом. Усё глыбей адводзіла яна яго ў лес, і Гары паспешліва крочыў за ёй, упэўнены, што, калі яна спыніцца, яна дазволіць наблізіцца да сябе, і тады загаварыць, і голас скажа яму тое, што ён павінен пазнаць.

Нарэшце яна спынілася. Лань зноў павярнула сваю прыгожую галаву да Гары, і той кінуўся да яе з кіпячым у грудзі пытаннем, але, калі ён адкрыў рот, каб вымавіць — лань знікла.

Цемра цалкам паглынула яе, малюнак яшчэ гарэў ў вачах у Гары, зацямняў яго позірк, ззяючы нават пад закрытымі павекамі. І прыйшоў страх: яе прысутнасць азначала бяспеку.

— Люмас! — прашаптаў ён, і кончык палачкі засвяціўся.

Водціск лані ў яго вачах згасаў, пакуль Гары стаяў тут, маргаючы, прыслухваючыся да гукаў лесу, да падаленага патрэсквання галінак, слізгаценню снега. Ці павінны былі на яго напасці? Ці прывабіла яна яго ў пастку? Ці стаяў хтосьці ў цемры, па-за межамі, асветленымі палачкай, гледзячы на яго?

Гары падняў палачку вышэй. Ніхто не кідаўся на яго, з-за дрэва не ляцеў у яго сноп зялёнага святла. Навошта тады яна прывяла яго сюды?

Нешта бліснула ў святле палачкі, і Гары звярнуўся, але гэта было проста маленькае, змёрзлае возера, чорная патрэскваючая паверхня якога бліснула, калі ён прыпадняў сваю палачку, каб разглядзець яе.

Ён асцярожна наблізіўся і паглядзеў уніз. Лёд адлюстраваў яго пераламаны цень і святло ад палачкі, але глыбока пад тоўстым, мутным, шэрым панцырам, бліснула нешта яшчэ. Вялікі срэбны крыж.

Сэрца Гары падскочыла. Ён зваліўся на калены на беразе і накіраваў палачку так, каб як мага мацней асвятліць дно возера. Выбліск глыбокага чырвонага колеру… Гэта быў меч, упрыгожаны лаламі. Меч Грыфіндора ляжаў на дне ляснога возера.

Ледзь дыхаючы, Гары ўтаропіўся на яго. Як такое магло быць? Як меч мог апынуцца тут, ляжалым у возеры поруч іх лагера? Нейкая невядомая магія накіравала Герміёну сюды, або лань, якую ён прыняў за патронуса, была нейкага рода вартавым гэтага возера? Або меч быў змешчаны сюды ўжо пасля іх прыбыцця, менавіта таму, што яны былі тут? У гэтым выпадку — хто быў чалавекам, які жадаў перадаць яго Гары? Зноў ён накіраваў палачку на дрэвы і кусты вакол, спрабуючы разглядзець чалавечы сілуэт, водбліск вачэй, але нікога не ўбачыў. Усё гэтак жа, і трохі страху дадалося да яго хвалявання, калі ён зноў звярнуў сваю ўвагу на меч, які пакоіўся на дне змёрзлага возера.

Гары накіраваў палачку на срэбны сілуэт і прашаптаў: "Акцыё, меч!"

Той не паварушыўся. Гары і не чакаў гэтага. Калі б усё было так проста — меч ляжаў бы на беразе, чакаючы пакуль Гары падніме яго, а не ў глыбіні пакрытага лёдам возера. Ён пачаў крочыць вакол ледзянога круга, разважаючы аб тым, як у апошні раз меч даставіў сябе ў яго рукі. Тады Гары быў у жудаснай небяспецы і прасіў дапамогі.

— Дапамажыце, — прашаптаў ён, але меч застаўся ляжаць на дне, абыякавы, нерухомы.

Што, спытаў сябе Гары, працягнуўшы крочыць, сказаў яму Дамблдор, калі Гары здабыў меч у мінулы раз? "Толькі праўдзівы грыфіндорац мог выцягнуць яго з капялюша". І якія якасці вызначаюць грыфіндорца? Ціхі голас у галаве Гары адказаў яму: "адвазе і цвёрдасці духу аддаваў перавагу Грыфіндор".

Гары, глыбока ўздыхнуўшы, спыніўся і пар ад яго дыхання рассеяўся ў марозным паветры. Ён ведаў, што трэба рабіць. Быўшы сумленным, ён ведаў гэта з таго самага моманту, калі ўбачыў пад лёдам меч.

Ён яшчэ раз агледзеў дрэвы, якія атачалі яго, але ўжо быў упэўнены, што ніхто не збіраецца на яго нападаць. У іх быў шанец, калі ён крочыў адзін скрозь лес, і была куча шанцаў, пакуль ён даследаваў возера. Адзінай сапраўднай прычынай затрымкі цяпер было тое, што неадкладны далягляд быў гэтак непанадным.

Пальцамі, якія блыталіся, Гары пачаў расшпільваць шматлікія пласты сваёй адзежы. Пры чым тут "адвага", ён быў цалкам не ўпэўнены, няўжо што яна складалася ў тым, што Гары не клікаў цяпер Герміёну, каб тая зрабіла ўсё за яго.

Пакуль Гары распранаўся, дзесьці вухнула сава, і ён з болем падумаў аб Хэдвіг. Ён дрыжаў, яго зубы жудасна стукалі, але ён працягваў распранацца, пакуль не застаўся стаялым у адной бялізне, голымі нагамі на снезе. Ён паклаў мяшочак, у якім захоўваліся яго палачка, ліст маці, асколак люстэрка Сірыюсу і стары снітч па-над сваёй адзежай, і накіраваў палачку Герміёны на лёд.

— Дыффінда!

У цішыні лёд трэснуў з гукам стрэлу. Паверхня возера парэпалася, і абломкі чорнага лёду загайдаліся на вадзе. Наколькі Гары мог судзіць, тут было неглыбока, але, каб дастаць меч, неабходна было цалкам нырнуць.

Зрэшты, роздумы над наступнай задачай не рабілі яе лягчэй або ваду цяплей. Гары ступіў да боку возера і паклаў усё яшчэ запаленую палачку Герміёны на зямлю побач з ім. Потым, не ўдаючыся ў разважанні аб тым, наколькі халадней яму стане, і наколькі моцна ён будзе дрыжаць, Гары скокнуў.

Кожная сітавіна яго цела закрычала, нібы пратыстуючы. Як быццам само паветра ў яго лёгкіх змерзла, калі Гары пагрузіў свае плечы ў ледзяную ваду. Ён ледзь мог дыхаць, і так моцна дрыжаў, што хвалі ўдараліся аб бакі возера. Вялікім пальцам нагі Гары адчуваў меч. Яму трэба было нырнуць толькі адзін раз.

Гары адкладаў момант поўнага апускання секунду за секундай, дрыжачы і затыхаючыся, пакуль ён не нагадаў сабе, што гэта павінна быць зроблена, сабраў усю сваю адвагу і нырнуў.

Холад ахапіў яго як агонь, гэта было падобна агоніі, быццам яго мозг змерз, калі Гары, расштурхваючы чорную ваду, пацягнуўся да дна, каб намацаць меч. Яго пальцы стуліліся на рукаяці, і Гары пацягнуў меч уверх.

У гэты момант нешта цвёрда сцягнула яго шыю. Ён падумаў аб водарасцях, хоць нішто не перашкаджала яму, калі ён ныраў, і працягнуў руку, каб вызваліцца. Гэта не былі водарасці. Ланцуг хоркрукса паменшыўся і павольна сціскаў яму горла.

Гары з усіх сіл адапхнуўся нагамі, спрабуючы выцягнуць сябе на паверхню, але яго толькі закруціла і стукнула ад каменны ўскраек возера. Узрушаны, ён амаль затыхнуўся і аддзіраў ланцуг, які сціскаўся, але яго змёрзлыя пальцы не маглі саслабіць яго, і цяпер маленькія агеньчыкі ўспыхвалі ў яго галаве, і ён павінен быў патануць, больш нічога не заставалася, нічога, што ён мог бы рабіць, і рукі, што сціскалі яго шыю, сапраўды прыналежылі смерці…

Затыхаючыся, наскрозь мокры і больш змёрзлы, чым калі-небудзь ў сваім жыцці, Гары зваліўся тварам у снег. Дзесьці недалёка ад яго іншы чалавек хістаўся, кашляў і затыхаўся. Як Герміёна з’явілася падчас нападу змяі… Але гукі не былі падобныя на яе, ні глыбокі кашаль, ні цяжкія крокі.

У Гары не было сіл падняць галаву, каб разглядзець свайго выратавальніка. Усё, што ён змог зрабіць — гэта працягнуць руку, якая калацілася, да свайго горла і абмацаць месца, у якім медальён урэзаўся ў яго цела. Медальёна не было. Хтосьці вызваліў Гары. У гэты момант голас, які затыхаўся, загучаў над ім.

— Ты… ты зусім здурэў?

Нішто, акрамя шоку ад гуку гэтага голаса, не дало б Гары сілы ўстаць. Смяротна дрыжачы, ён падняўся на ногі. Перад ім стаяў Рон, цалкам апрануты, мокры да ніткі, з валасамі, якія прыліплі да яго твара, трымаючы ў адной руцэ меч Грыфіндора, а ў іншай — абрывак лунцуга хоркуркса, які боўтаўся.

— Якога дзябла, — выдахнуў Рон, трымаючы лунцуг хоркуркса, які калыхаўся наперад і назад, быццам у нейкай пародыі на гіпнатычны сеанс, — ты не зняў гэтую штуку перад тым, як нырнуць?

Гары не ведаў, што адказаць. Срэбная лань была нічым у параўнанні са з’яўленнем Рона, ён не мог у гэта паверыць. Дрыжачы ад холаду, ён кінуўся да груды адзежы, якая усё яшчэ ляжала на беразе возера, і пачаў апранацца. Нацягваючы на сябе адзін швэдар за другім, Гары глядзеў на Рона так, быццам чакаў, што ён знікне, пакуль Гары не можа яго бачыць, але Рон заставаўся на месцы: ён толькі што нырнуў у возера і выратаваў Гары жыццё.

— Гэта бы-быў т-ты? — нарэшце вымавіў Гары, стукаючы зубамі, больш слабым, чым звычайна. з-за нядаўняга задушвання, голасам.

— Ну, так, — адказаў Рон, выглядаючы трохі збянтэжаным.

— Т-ты заклікаў гэтую лань?

— Што? Не, вядома не! Я думаў, гэта ты зрабіў!

— Мой патронус — алень.

— А, так. Я заўважыў, што ён выглядаў інакш… Без рогаў.

Гары надзеў мяшочак Хагрыда зваротна на шыю, нацягнуў апошні швэдар, нахіліўся, каб падняць палачку Герміёны і зноў устаў перад Ронам.

— Адкуль ты тут?

Вызначана Рон спадзяваўся, што гэтае пытанне будзе зададзена пазней, а калі магчыма — і наогул не будзе зададзена.

— Ну, я... разумееш… я вярнуўся. Калі… — ён прачысціў горла. — Калі я… я вам яшчэ патрэбен.

Наступіла маўчанне. Успаміны таго, як Рон сышоў, нібы паўсталі сцяной паміж імі. Але Рон быў тут, ён вярнуўся і толькі што выратаваў Гары жыццё.

Рон глядзеў на свае рукі. Ён выглядаў здзіўленым тым, якія рэчы трымаў у іх.

— О, так, я яго выцягнуў, — паведаміў ён, паднімаючы меч так, каб Гары мог яго разглядзець. — Вось чаму ты скокнуў туды, так?

— Так, — адказаў Гары. — Але я не разумею, як ты тут з’явіўся? Як ты нас знайшоў?

— Доўга распавядаць, — сказаў Рон. — Я некалькі гадзін шукаў вас, таму што лес вельмі вялікі. Я ужо думаў, што мне трэба будзе заначаваць пад дрэвам і пачакаць раніцы, калі я ўбачыў гэтага аленя, і цябе за ім.

— Ты больш нікога не бачыў?

— Не, — адказаў Рон. — Я…

Ён завагаўся, гледзячы на два дрэва, якія раслі побач у некалькіх ярдах ад іх.

— Мне здаецца, я бачыў нейкі рух вунь там, але ў гэты момант я бег да возера, таму што ты нырнуў і не паказваўся зваротна, так што я не планаваў захадзіць яшчэ… Гэй!

Гары ўжо спяшаўся да месца, якое паказаў Рон. Два дуба раслі блізка адзін ад другога, паміж стваламі была толькі шчыліна ў некалькі цаляў на ўзроўні вачэй. Ідэальнае месца для таго, каб бачыць усё і не быць убачаным. Вакол каранёў снега не было, так што Гары не змог убачыць якіх-небудзь слядоў. Ён вярнуўся туды, дзе стаяў Рон, які ўсё яшчэ сціскаў у руках меч і хоркуркс.

— Ёсць што-небузь? — спытаў Рон.

— Не, — адказаў Гары.

— Так якім чынам меч трапіў у возера?

— Той, хто вызваў патронуса, і памясціў меч сюды.

Яны абодва паглядзелі на ўзорысты срэбны меч, упрыгожаная лаламі рукаядзь якога злёгку бліскацела ў святле палачкі Герміёны.

— Думаеш, гэта сапраўдны? — спытаў Рон.

— Ёсць адзін спосаб выявіць гэта, ці не так? — адказаў Гары.

Хоркуркс усё яшчэ боўтаўся ў Рона на руцэ. Медальён злёгку паторгваўся. Гары ведаў, тое, што ўтоенае унутры яго, зноў хвалявалася. Яно адчувала небяспеку і спрабавала забіць Гары, каб не даць завалодаць мечам. Зараз не было часу для доўгіх дыскусій, трэба было знішчыць гэта раз і назаўжды. Гары агледзеўся, высока трымаючы палачку Герміёны, і знайшоў падыходнае месца — гладкі камень, які ляжаў у цені платана.

— Ідзі сюды, — сказаў ён. Гары змёў з каменя снег і працягнуў руку за хоркурксам. Рон працягнуў яму меч, але Гары пакачаў галавой.

— Не, ты павінен зрабіць гэта.

— Я? — здзівіўся Рон. — Чаму?

— Таму што ты дастаў меч з возера. Я думаю, гэта павінен быць ты.

Гэта не была ветлівасць або шчодрасць. Гары ведаў, што Рон павінен быць тым, хто заб’е хоркуркс, як ён ведаў, што лань не была чымсьці злым. Па меньшай меры, Дамблдор навучыў Гары пра вызначаныя віды магіі, аб непараўнальнай сіле вызначаных дзеяннняў.

— Я адчыню яго, — вымавіў Гары. — І ты стукнеш. Адразу, добра? Што б там ні было — яно будзе дужацца. Той кавалачак Рэдла ў дзённіку спрабаваў забіць мяне.

— Як ты збіраешся адчыніць яго? — спытаў Рон. Ён выглядзеў напалоханым.

— Я думаю папрасіць яго адчыніцца, на змяінай мове, — сказаў Гары.

Адказ так хутка прыйшоў да яго, як быццам ён ужо ведаў яго. Магчыма, ён зразумеў гэта дзякуючы нядаўняй сустрэчы з Наджыні. Ён паглядзеў на змяяпадобную літару “С”, выкладзеную зіготкімі зялёнымі камянямі і з лёгкасцю прадставіў, што гэта мініятурная змяя, якая звярнулася на халодным камені.

— Не! — ускрыкнуў Рон. — Не адчыняй гэта! Я сур’ёзна!

— Чаму не? — спытаў Гары. — Давай пазбавімся ад гэтай праклятай штукі, усе гэтыя месяцы…

— Я не магу, Гары! Сапраўды, лепш ты…

— Але чаму?

— Таму што гэта штука небяспечна для мяне! — адказаў Рон. Адыходзячы ад медальёна. — Я не магу з ёй зладзіцца! Я не апраўдваю свае паводзіны, але яна дзейнічае на мяне мацней, чым на цябе і Герміёну. Гэта прымушае мяне думаць такое… такое, што я б і так думаў, але горш! Я не магу растлумачыць гэтага, але калі я здымаю яе… мая галава зноў ў парадку, але калі прыходзіцца зноў апранаць гэтую чортаву штуку… Не магу я, Гары!

Трасучы галавой, ён адступіў далей з мечам у дрыготкай руцэ.

— Ты можаш зрабіць гэта! — сказаў Гары. — Ты можаш! Ты толькі што дастаў меч, я ведаю, што гэта ты павінен выкарыстаць яго! Калі ласка, проста пазбаўся ад гэтага, Рон.

Гук уласнага імя падзейнічаў на Рона, як стымулятар. Ён праглынуў, і, усё яшчэ цяжка дыхаючы, ступіў да каменя.

— Скажы мне, калі, — прахрыпеў ён.

— На тры, — вымавіў Гары, зноў гледзячы на медальён і прыжмурваючы вочы, каб сканцэнтравацца на літары “С”, якая адлюстроўвала змяю. Тое, што насяляла медальён, матлялася, як злоўлены прус. Можна было б адчуваць да яго жаль, калі б не парэз вакол шыі Гары, дагэтуль гарэўшы агнём.

— Раз… Два… Тры... Адчыніся!

Апошняе слова прагучала, як шыпенне, і медальён, пстрыкнуўшы, расчыніўся на залатыя палоўкі. За кожным з іх шкляных акенцаў хавалася па жывым воку, якія былі падобныя на вочы Тома Рэдла да таго, як яны сталі чырвонымі і шчылінападобнымі.

— Бі! — сказаў Гары, трымаючы медальён напагатове на паверхні каменя.

Рон падняў меч дрыготкімі рукамі. Вочы медальёна ашалела круціліся, а Гары, упёршыся, надзейна схапіў яго, ужо ўяўляючы, як ліне кроў з пустых вокнаў. Раптам з хоркуркса раздаўся голас.

— Я бачыў тваё сэрца, і яно прыналежыць мне.

— Не слухай яго! — рэзка ўскрыкнуў Гары. — Бі!

— Я бачыў твае мары, Рональд Уізлі, і бачыў твае страхі. Усё, чаго ты жадаеш — магчыма, але то, чаго ты баішся — таксама магчыма…

— Бі! — пракрычаў Гары, і яго голас рэхам адбіўся ад дрэў. Кончык меча здрыгануўся, і Рон утаропіўся прама ў вочы Рэдла.

— Заўсёды меней любы маці, якая жадала дачку… Зараз, меней каханы дзяўчынай, якая аддае перавагу твайму сябру… Заўсёды другі, вечна ў цені…

— Рон, бі! — загарланіў Гары. Ён адчуваў, як медальён дрыжыць у яго руках і баяўся таго, што зараз адбудзецца. Рон падняў меч вышэй, і, калі ён зрабіў гэта, вочы Рэдла ўспыхнулі чырвоным.

З двух акенцаў медальёна, з вачэй, як дзве гратэскавыя бурбалкі выплылі мудрагеліста скажоныя галовы Гары і Герміёны.

Рон у шоку ўскрыкнуў і адступіў назад, калі постаці цалкам вышлі з амулета, спачатку плечы, потым целы, ногі — пакуль яны цалкам не ўсталі ўнутры амулета, плячо да пляча, як дрэвы з адным коранем, гледзячы на Рона і сапраўднага Гары, які адшмаргнуў рукі ад медальёна так, быццам ён быў раскалены дабяла.

— Рон! — крыкнуў ён, але Рэдл-Гары цяпер казаў голасам Вальдэморта і Рон, як зачараваны, глядзеў яму ў твар.

— Навошта ты вярнуўся? Нам было лепш без цябе, мы былі шчаслівей без цябе. Рады тваёй адсутнасці… Мы смяяліся над тваёй дурасцю, тваёй баязлівасцю, тваімі комплексамі…

— Комплексамі! — рэхам паўтарыла Герміёна-Рэдл, якая была больш прыгожая і жудасная, чым сапраўдная. Яна, галосячы, загушкалася перад Ронам. — Хто пагледзіць на цябе? Хто звярне на цябе хоць нейкую ўвагу, калі побач Гары Потэр? Што ты наогул зрабіў, у параўнанні з Абраным? Хто ты такой у параўнанні з Хлопчыкам, Які Выжыў?

Рон! Бі! Бі!!! — Гары крычаў, але Рон не зварухнуўся. У яго шырока адкрытых вачах адлюстроўваліся Гары-Рэдл і Герміёна-Рэдл, іх валасы завіваліся, як агонь, вочы ззялі чырвоным, і галасы гучалі высокім злым дуэтам.

— Твая маці прызналася, — засмяяўся Гары-Рэдл, а Герміёна-Рэдл усміхнулася. — Што яна ўпадабала б мяне ў якасці сына, была б рада памяняць…

— Хто не ўпадабае яго? Якой жанчыне ты патрэбен? Ты ніхто, ніхто, ніхто побач з ім! — праспявала Герміёна-Рэдл, і выцягнуўшыся, як змяя, апавілася вакол Гары-Рэдла ў цесных абдымках. Іх вусны сустрэліся.

Твар Рона напоўніўся болем. Дрыготкімі рукамі ён высока падняў меч.

— Зрабі гэта, Рон! — пракрычаў Гары.

Рон зірнуў на яго, і Гары здалося, што ён убачыў пунсовы водбліск у яго вачах.

— Рон?

Бліснуўшы, меч апусціўся. Гары адскочыў у бок, раздаўся ляск металу і доўгі, працяглы крык. Гары абгарнуўся, слізгаючы на снезе, з палачкай у руцэ, гатовы абараняцца — але ваяваць было не з кім.

Жахлівыя варыянты яго і Герміёны зніклі, застаўся толькі Рон. Ён стаяў з мячом, які боўтаўся ў яго руцэ і глядзеў на пабітыя астаткі амулета, раскінутыя па плоскай паверхні каменя.

Павольна, Гары падышоў да яго, не ведаючы, што сказаць. Рон цяжка дыхаў. Яго вочы больш не былі чырвонымі — да іх вярнуўся звычайны сіні колер і яны былі вільготнымі.

Гары нахіліўся, прыкінуўшыся, што гэтага не бачыць, і падняў знішчаны хоркуркс. Рон разбіў шкло ў акенцах, вачэй Рэдла больш не было, а заплямлены шоў унутры медальёна злёгку дыміўся. Тое, што жыла ўнутры хоркуркса — знікла, катаванне Рона было апошнім, што яно зрабіла. Меч з ляскам выпаў з рукі Рона. Ён зваліўся на калены, абхапіўшы галаву рукамі, Рон дрыжаў, але, як Гары разумеў, не ад холаду. Гары запхнуў пабіты медальён сабе ў кішэнь, прысеў побач з Ронам і асцярожна паклаў руку яму на плячо. Як добры знак ён успрыняў тое, што Рон не адапхнуў яго.

— Пасля твайго сыходу, — сказаў Гары ціха, цешачыся тым, што твар Рона ад яго ўтоены. — Яна плакала тыдзень. Можа быць і больш, яна не жадала, каб я гэта бачыў. Было шмат вечароў, калі мы наогул не размаўлялі адзін з адным. Без цябе…

Ён не змог скончыць — Рон зноў быў з ім, і толькі зараз Гары цалкам разумеў, колькі каштавала ім яго адсутнасць.

— Яна мне як сястра, — працягнуў ён. — Я люблю яе, як сястру, і я ведаю, што яна адчувае тое ж самае па стаўленні да мяне. Так было заўсёды. Я думаў, ты ведаеш.

Рон не адказаў, а адвярнуўся ад Гары і з шумам выцер нос аб рукаў. Гары зноў падняўся на ногі і адышоў на некалькі ярдаў убок, да гіганцкага ранца, які Рон кінуў на бягу да возера, спрабуючы паспець выратаваць Гары. Ён закінуў яго сабе на спіну і вярнуўся зваротна да Рона. Той падняўся на ногі пры набліжэнні Гары, з яшчэ трохі чырванаватымі вачамі, але ў астатнім спакойны.

— Я шкадую… — сказаў ён. — Я шкадую, што сышоў. Я ведаю, што я быў…

Ён агледзеў цемру вакол, быццам спадзяючыся, што досыць благое слова зараз само зваліцца на яго.

— Ну, ты адплаціўся за гэта сёння, — вымавіў Гары. — Дастаў меч. Знішчыў хоркуркс. Спас маё жыццё.

— Гэта гучыць строме, чым тое, што было на самай справе, — прамармытаў Рон.

— Такія рэчы наогул заўсёды гучаць строме, чым на самай справе, — сказаў Гары. — Я ўжо гады спрабую табе гэта растлумачыць.

Яны адначасава ступілі насустрач адзін да другога і абняліся, і Гары абхапіў усё яшчэ мокры жакет Рона.

— А цяпер, — вымавіў Гары, калі яны адпусцілі адзін аднаго. — Усё, што нам засталося зрабіць — гэта зноў знайсці намёт.

Але гэта было не складана. Хоць вандраванне праз цёмны лес з ланью здалося доўгім, зараз, у кампаніі з Ронам, зваротная дарога здалася дзіўна маленькай. Гары не мог дачакацца магчымасці абудзіць Герміёну, і ён адчуў ажыўленне і ўзрушанасць, уваходзячы ў намёт. Рон плёўся ззаду.

У параўнанні з лесам і возерам, у намёце была цудоўная цеплыня. Адзінай крыніцай святла былі сінія агеньчыкі, якія ўсё яшчэ мігцелі ў кубку на палу. Герміёна спала, згарнуўшыся пад коўдрамі, і не рухалася, пакуль Гары не вымавіў некалькі разоў яе імя.

— Герміёна!

Яна тузанулася і рэзка ўстала, адкідаючы валасы з твара.

— Што здарылася, Гары? Ты ў парадку?

— У парадку, усё добра. Больш таго, выдатна! І тут яшчэ ёсць нехта…

— Што ты маеш на ўвазе? Хто?

Яна ўбачыла Рона, які стаяў на старым дыване і трымаў меч у руцэ. З яго яшчэ капала вада. Гары адышоў у цёмны кут, зняў ранец Рона і паспрабаваў зліцца з палатном сцяны.

Герміёна саслізнула са сваёй койкі і, як лунацік, падышла да Рона, не зводзячы вочы з яго бледнага твара. Яна спынілася прама перад ім, злёгку растуліўшы вусны і шырока адкрыўшы вочы. Рон з лёгкай надзеяй усміхнуўся і прыпадняў рукі.

Герміёна кінулася на яго і пачала латашыць рукамі кожны цаль яго цела, да якога магла дацягнуцца.

— Ай! Ай! Адча… Якога?... Герміёна! Ай!

— Ты… апошняя… Дупа!

Кожнае слова яна пазначыла ўдарам. Рон адхіснуўся, затуляючы галаву, калі Герміёна працягнула надыходзіць на яго.

— Ты… прыпоўз… зваротна… сюды… пасля… усіх… гэтых… тыдняў… дзе мая палачка?!!!

Яна выглядала так, быццам гатовая неадкладна з боем адабраць яе ў Гары, і той зрэагаваў інстыктыўна.

— Пратэга!

Нябачны шчыт павіс паміж Ронам і Герміёнай. Удар адкінуў Герміёну назад, на пол. Выплёўваючы валасы з рота яна ізноў устала на ногі.

— Герміёна! — сказаў Гары. — Супак…

— Я не супакоюся! — пракрычала яна.

Ніколі яшчэ ён не бачыў, каб Герміёна настолькі страціла кантроль над сабой. Яна выглядала звар’яцелай. — Вярні мне маю палачку! Аддай яе мне!

— Герміёна, калі ласка…

— Не кажы мне, што рабіць, Гары Потэр! — яна завішчала. — Не смей! Вярні мне яе зараз! А ты!!!

Яна страшна, з абвінавачваннем паказала на Рона. Гэта выглядала, як праклён, і Гары не ў чым было яго папракнуць, калі той адступіў яшчэ на некалькі крокаў.

— Я бегла за табой! Я клікала цябе! Я ўмольвала цябе вярнуцца!

— Я ведаю, — сказаў Рон, — Герміёна, мне шкада, мне праўда…

— Ах, табе шкада!

Яна засмяялася, не кантралюючы сябе. Рон паглядзеў на Гары, нібы просячы дапамогі, але ў выразе твара таго была бачна няздольнасць дапамагчы зараз.

— Ты вяртаешся праз тыдні! Тыдні! І думаеш, што ўсё будзе добра, трэба проста сказаць “мне шкада”?!

— А што яшчэ я магу сказаць? — выклікнуў Рон, і Гары быў рад, што ён дужаецца.

— Я не ведаю! — выгукнула Герміёна з жудасным сарказмам у голасе. — Парыйся ў сваіх мазгах, Рон, у цябе гэта зойме не больш пары секунд!

— Герміёна! — умяшаўся Гары, які ўспрыняў гэта, як удар ніжэй пояса. — Ён толькі што выратаваў мяне…

— Мне ўсё роўна! — прараўла яна. — Мне ўсё роўна, што ён зрабіў! Тыдні і тыдні, мы маглі б быць мёртвыя разоў дзесяць, ён бы і не пазнаў!

— Я ведаў, што вы не мёртвыя! — зароў Рон, упершыню перакрываючы яе голас і набліжаючыся настолькі, наколькі дазваляў заклён шчыта, які вісёў паміж імі. — Гары ў “Вяшчуну”, на радыё, яны шукаюць яго ўсюды, усе гэтыя чуткі, вар’яцкія гісторыі, я ведаў, што пачуў бы адразу, калі б вы былі мёртвыя, вы не ведаеце, што мне прыйшлося…

— Цябе прыйшлося?

Яе голас ужо быў такі высокі, што хутка яго б змаглі пачуць кажаны, але яе абуранасць ужо дасягнула такой ступені, што нейкі час яна наогул не магла казаць, і Рон скарыстаўся магчымасцю.

— Я жадаў вярнуцца назад у тую ж хвіліну, калі апарырываў, але я патрапіў прама ў лапы бандзе Паляўнічых, Герміёна, я не мог нікуды пайсці!

— Бандзе каго? — спытаў Гары, тады як Герміёна павалілася ў крэсла, сашчапіўшы рукі і ногі настолькі шчыльна, што здавалася, зараз яна не зможа іх разблытаць некалькі гадоў.

— Паляўнічых, — сказаў Рон. — Яны ўсюды! Банды, якія спрабуюць зарабіць золата лоўляй магланароджаных, або здраднікаў крыві, Міністэрства абвясціла за іх узнагароды. Я ішоў сам па сабе, і па выглядзе я школьных гадоў, так што яны завяліся, думалі, я — магланароджаны на ўцёках. Прыйшлося хутка нешта прыдумаць, або мяне б пацягнулі ў Міністэрства.

— Што ты сказаў ім?

— Сказаў, што я — Стэн Шанпайк. Першы, аб кім я падумаў.

— І яны паверылі?

— Яны не былі вельмі разумныя. І адзін з іх, падобна, паўтроль, яго пах…

Рон паглядзеў на Герміёну, вызначана спадзяючыся, што яе змякчыць яго невялікая спроба пажартаваць, але выраз яе твара са шчыльна сціснутымі вуснамі застаўся каменным.

— У любым выпадку, у іх была дыскусія на тэму, Стэн я, ці не. Яны былі даволі бездапаможныя, калі быць сумленным, але ўсё роўна іх было пяцёра, а я адзін, і яны забралі маю палачку. Двое з іх пабіліся, і, пакуль астатнія былі адцягнутыя, я змог урэзаць таму, хто трымаў мяне, у жывот, схапіць яго палачку, абяззброіць тыпа, у якога была мая, і дызапарырываць. Не занадта добра зладзіўся, зноў рашчапіў сябе, — Рон падняў сваю правую руку, каб паказаць, што на ёй не хапае двух пазногцяў, — і прыбыў у месца ў мілях ад таго, дзе былі вы. Да таго часу, калі я дабраўся да таго берага, дзе быў лагер… вас ужо не было.

— Халера ясна, якая захапляльная гісторыя! — сказала Герміёна высокім голасам, які абвыкла выкарыстоўваць, калі жадала раніць. — Ты, мабыць, быў проста ў жаху. Пакуль мы наведалі Годрыкаву Лагчыну, і, дай падумаць, што там было, Гары? Ах, так, усяго-толькі змяя Сам-Ведаеш-Каго з’явілася і ледзь не забіла нас, а следам прыбыў і Сам-Ведаеш-Хто, спазніўшыся літаральна на секунду.

— Што? — ускрыкнуў Рон, гледзячы то на яе, то на Гары, але Герміёна праігнаравала яго.

— Прадстаў сябе страту пазногцяў, Гары! Гэта сапраўды засланяе нашы пакуты, ці не так?

— Герміёна, — ціха вымавіў Гары. — Рон толькі што выратаваў мне жыццё.

Здаецца, яна яго не пачула.

— Аднак, адну рэч я жадала б пазнаць, — сказала яна, гледзячы ў кропку дзесьці на фут вышэй галавы Рона. — Як ты знайшоў нас сёння? Гэта важна. Калі мы пазнаем, мы зможам пераканацца, што нас больш не зможа наведаць ніхто, каго мы не жадаем бачыць.

Рон паглядзеў на яе, потым дастаў маленькі срэбны прадмет з кішэні джынсаў.

— Вось.

Ёй прыйшлося паглядзець на Рона, каб пазнаць, што ён ім паказвае.

— Дэлюмінатар? — спытала яна, настолькі здзіўленая, што забылася аб неабходнасці выглядаць халоднай і жорсткай.

— Ён не проста ўключае і выключае святло, — сказаў Рон. — Я ведаю, як гэта працуе, і чаму гэта здарылася толькі зараз, а не ў нейкі іншы час, таму што я жадаў вярнуцца заўсёды з моманту сыходу. Але я слухаў радыё каляднай раніцай, і пачуў… Пачуў цябе.

Ён глядзеў на Герміёну.

— Пачуў мяне на радыё? — скептычна спытала яна.

— Не, пачуў цябе са сваёй кішэні. Твой голас, — ён зноў падняў дэлюмінатар. — З гэтай штукі.

— І што пэўна я сказала? — спытала Герміёна з чымсьці сярэднім паміж скептызмам і цікаўнасцю ў голасе.

— Маё імя. “Рон”. І яшчэ ты сказала.. нешта пра палачку.

Герміёна густа счырванела. Гары ўспомніў — гэта быў першы выпадак, калі яны ўголас вымавілі імя Рона з тых часоў, як ён іх пакінуў. Герміёна згадала яго, калі яны казалі пра папраўку палачкі Гары.

— Так што я дастаў яго, — працягваў Рон, гледзячы на дэлюмінатар. — Ён не выглядаў як-то інакш, нічога такога, але я быў упэўнены, што чуў цябе. Так што я пстрыкнуў. І тады загасла святло ў маім пакоі, але запалілася іншае за акном.

Рон падняў вольную руку і паказаў прама перад сабой, гледзячы на нешта, чаго ні Гары, ні Герміёна не маглі ўбачыць.

— Гэта быў шар святла, які пульсаваў, трохі блакітнаваты, накшталт таго, які загараецца вакол партключэй, вы ведаеце.

— Так, — разам аўтаматычна сказалі Герміёна і Гары.

— Я ведаў, гэта яно, — сказаў Рон. — Так што я схапіў усё сваё барахло, спакаваў, выкінуў ранец праз акно і выйшаў у сад.

— Маленькі святлівы шар лётаў там, чакаў мяне. Калі я выйшаў, ён рушыў наперад, я рушыў услед за ім, і.. ну, ён увайшоў унутр мяне.

— Прабач? — перапытаў Гары, перакананы ў тым, што ён няправільна пачуў.

— Ён як бы плыў да мяне, — растлумачыў Рон, ілюструючы рух паказальным пальцам. — Прама да маіх грудзей, і далей… ён проста мінуў наскрозь. Ён быў тут, — Рон паказаў на кропку каля свайго сэрца. — Я мог яго адчуваць, ён быў даволі гарачым. І калі ён быў унутры мяне, я ведаў, што павінен рабіць. Я ведаў, што ён даставіць мяне туды, куды мне трэба. Так што я апарырываў і апынуўся на схіле ўзгорку, цалкам пакрытага снегам…

— Мы былі там, — сказаў Гары, — мы правялі там дзве ночы, і ўсю другую ноч я адчуваў, быццам чую кагосьці, хто хадзіў недалёка ў цемры і вабнага!

— Ну, так, гэта, пэўна быў я, — сказаў Рон. — У любым выпадку, вашы ахоўныя заклёны працуюць, таму што я не мог ні бачыць, ні чуць вас. Я быў упэўнены, што вы побач, так што ў выніку я забраўся ў свой спальны мяшок і чакаў, пакуль хто-небудзь з вас з’явіцца. Я думаў, вы пакажацеся, калі будзеце пакаваць намёт.

— Не, на самай справе, — адказала Герміёна. — Мы апарырывалі пад плашчом-нябачнікам, у якасці дадатковай засцярогі. І мы адправіліся вельмі рана, таму што, як Гары сказаў, мы чулі, што хтосьці блукае вакол.

— А я застаўся на ўзгорку на ўвесь дзень, — сказаў Рон. — Працягваў спадзявацца, што вы з’явіцеся. Але калі стала цямнець, я зразумеў, што выпусціў вас, так што я яшчэ раз пстрыкнуў дэлюмінатарам, сіняе святло выйшла з мяне і зноў увайшло, я апарырываў і прыбыў сюды, у гэты лес. Я па-ранейшаму не мог бачыць вас, так што заставалася толькі спадзявацца, што рана або позна адзін з вас здасца, і Гары здаўся. Хоць, першым я, убачыў аленя.

— Ты ўбачыў што? — рэзка спытала Герміёна.

Яны распавелі ёй пра тое, што адбылося. Пакуль раскрывалася гісторыя срэбнай лані і меча ў возеры, Герміёна хмурна глядзела то на аднаго, то на іншага настолькі засяроджана, што забылася пра сваі перакрыжываныя рукі.

— Але гэта, пэўна, быў патронус! — сказала яна. — Вы бачылі, хто выклікаў яго? Вы каго-небудзь бачылі? І ён прывёў вас да меча! Неверагодна! І што здарылася далей?

Рон распавёў, як ён убачыў Гары, які прыгнуў у возера, і чакаў яго з’яўлення зваротна, як ён зразумеў, што нешта не так, нырнуў, выратаваў Гары і потым вярнуўся за мечам. Ён дабраўся да акрыцця медальёна, але тут збянтэжыўся, і Гары прыйшлося ўмяшацца.

— … і Рон стукнуў яго мечам.

— І.. і ён быў знішчаны? Так проста? — прашаптала яна.

— Ну, яно… яно крычала, — сказаў Гары, зірнуўшы на Рона. — Вось.

Ён кінуў медальён ёй на калены. Герміёна асцярожна падняла яго, і агледзела яго пабітыя акенцы.

Вырашыўшы, што зараз гэта бяспечна, Гары зняў заклён шчыта ўзмахам палачкі і звярнуўся да Рона.

— Так казаў, што збег ад паляўнічыў з яшчэ адной палачкай?

— Што? — спытаў Рон. — А, так.

Ён рыўком адкрыў кішэнь свайго ранца і дастаў адтуль кароткую, цёмную палачку. — Вось, я падумаў, што ніколі не перашкодзіць мець запас.

— Ты меў рацыю, — сказаў Гары, працягваючы руку. — Мая зламаная.

— Ты жартуеш? — здзівіўся Рон. У гэты момант Герміёна паднялася, і ён з асцярогай паглядзеў на яе.

Герміёна паклала знішчаны хоркуркс у вышытую пацеркамі сумку, потым забралася ў свой ложак і легла, не кажучы больш ні слова. Рон перадаў Гары новую палачку.

— Думаю, лепшае, на што ты можаш зараз разлічваць, — прашаптаў Гары.

— Так, — адказаў Рон. — Магло быць і горш. Памятаеш птушак, якіх яна наслала на мяне?

— Я яшчэ нічога не вырашыла, — з-пад коўдраў данёсся прыглушаны голас Герміёны, але Гары бачыў, што Рон усміхаўся, выцягваючы з ранца сваю каштанавую піжаму.

XX. Ксенафіліюс Лаўгуд

Гары і не чакаў, што за ноч Герміёна зменіць гнеў на літасць, таму не быў здзіўлены таму, што яе адзіным сродкам зносін на наступную раніцу былі толькі змрочныя погляды і падкрэсленае маўчанне. Рон, у знак раскаяння, адказваў на гэта стрыманымі і ненатуральна панурымі паводзінамі ў яе прысутнасці.

На самай справе, калі ўсе трое былі разам, Гары адчуваў сабе адзіным бадзёрым чалавекам на небагатым пахаванні. Але ў тыя шматлікія хвіліны, калі Рон знаходзіўся сам-насам з Гары (цягаючы ваду і збіраючы грыбы ў падлеску), ён станавіўся бессаромна вясёлым.

— Хтосьці дапамог нам, — няспынна казаў ён. — Хтосьці паслаў гэтую лань. Хтосьці на нашым боку. Мы знішчылі адзін Хоркуркс, прыяцель!

Натхнёныя перамогай над медальёнам, яны вярнуліся да абмеркавання магчымага месцазнаходжання іншых Хоркурксаў, хоць і часта размаўлялі аб гэтым раней. Гары быў наладжаны аптымістычна, упэўнены ў тым, што новыя поспехі перасягнуць першыя. Нават панурасць Герміёны не магла пашкодзіць яго жыццярадасны настрой. Нечаканае паляпшэнне ў іх лёсе, з’яўленне таемнай лані, вяртанне меча Грыфіндора, і, самае галоўнае, вяртанне Рона, зрабілі Гары такім шчаслівым, што яму было цяжка захоўваць нішчымны выраз твару.

Днём яны з Ронам зноў пазбеглі змрочнай прысутнасці Герміёны і, пад падставай пошуку неіснуючай чарніцы ў абляцелых кустах, працягнулі абмен навінамі. Гары нарэшце атрымалася распавесці Рону пра ўсе яго і Герміёны тулянні, аж да падрабязнасцяў падзей у Годрыкавай Лагчыне. Рон папаўняў звесткі Гары пра ўсе здарэнні ў чарадзейным міры за час яго адсутнасці.

— … і як вы пазналі пра Табу? — спытаў ён Гары, пасля таго, як распавёў аб мностве безнадзейных спроб магланароджаных пазбегнуць Міністэрства.

— Што?

— Ты і Герміёна спынілі зваць Сам-Ведаеш-Каго па імені!

— О, гэта проста дрэнная заразная звычка, — адмахнуўся Гары. — Але мне не складана зваць яго і В…

— НЕ! — загарланіў Рон, прымушаючы Гары ад спалоху адскочыць у кусты, а Герміёну, да іх з’яўлення цалкам паглынутую кнігай, кінуць на іх злосны погляд.

— Прабач, — працягнуў Рон, выцягваючы Гары з зараснікаў ажыны. — Але на гэтае імя быў накладзен заклён, Гары, так яны высочваюць людзей! Выкарыстанне гэтага імя разбурае ахоўныя чары, і вырабляе ў некаторым родзе магічнае ўзрушэнне — так яны знайшлі нас на Тотнэм Корд Роад!

— Таму што мы вымавілі яго… імя?

— Менавіта! Ты павінен аддаць ім належнае, у гэтым ёсць сэнс, толькі людзі, якія маглі параўнацца з ім па сіле, накшталт Дамблдора, маглі адважыцца вымавіць яго. Зараз яны наклалі на яго Табу, любога, хто скажа яго ўголас, можна будзе адсачыць — хуткі і лёгкі спосаб знайсці членаў Ордэна! Яны ледзь не вылічылі Кінгслі…

— Ты жартуеш?

— Ага, зграя Пажыральнікаў Смерці заціснула яго ў кут, як сказаў Біл, але ў бойцы ён змог выбрацца. Зараз ён на ўцёках, як і мы, — Рон задумленна пачасаў падбародак канцом палачкі. — Ты не лічыш, што ён мог паслаць лань?

— Яго Патронус — рысь, мы самі бачылі яго на вяселлі, памятаеш?

— Ах, так…

Яны пайшлі далей уздоўж жывой загарадзі, прэч ад намёту і Герміёны.

— Гары… Ты не думеш, што гэта мог быць Дамблдор?

— Што Дамблдор?

Рон выглядаў трохі збянтэжаным, але ціха працягнуў:

— Дамблдор… тая лань? Я маю на ўвазе, — Рон скоса паглядзеў на Гары. — Ён апошнім трымаў сапраўдны меч, ці не так?

Гары не высмеяў Рона, таму што ён вельмі добра разумеў жаданне, якое стаяла за гэтым пытаннем. Думка пра тое, што Дамблдор вярнуўся да іх, што ён назіраў за імі, была невымоўна абнадзейлівай. Ён пакачаў галавой.

— Дамблдор памёр, — кінуў ён. — Я бачыў, як гэта адбылося, я бачыў цела, ён сапраўды мёртвы. У любым выпадку, яго патронус — фенікс, а не лань.

— Патронус можа змяніцца, ці не так? — спытаў Рон. — Патронус Тонкс змяніўся, так?

— Так, але калі б Дамблдор быў жывы, чаму ён не з’явіўся? Чаму ён проста не перадаў нам меч?

— “Знайдзі-Мяне!, — працягнуў Рон. — Па той жа прычыне, па якой ён не аддаў яго табе, пакуль быў жывы. Па той жа прычыне, па якой ён пакінуў табе стары снітч, а Герміёне кніжку дзіцячых казак.

— І чаму? — спытаў Гары, паварочваючыся да Рона, каб паглядзець у яго твар, на якім застыў адчай адказу.

— Я не ведаю, — кінуў Рон. — Часам, быўшы выматаны, я думаў, што ён смяяўся — або проста жадаў усё ўскладніць. Але я так больш не думаю, ужо не. Ён ведаў, што робіць, калі пакінуў мне Дэлюмінатар, ці не так? Ён… хм… — вушы Рона сталі ярка чырвонымі, ён засяродзіўся на пучку травы пад нагамі. — Ён, пэўна… ён ведаў, што я ўцяку ад цябе.

— Не, — паправіў яго Гары. — Пэўна, ён ведаў, што ты ў любым выпадку захочаш вярнуццца.

Рон выглядаў удзячным, але ўсё яшчэ збянтэжаным. Для таго, каб змяніць тэму, Гары сказаў:

— Дарэчы, ты чуў, што Скітар напісала пра Дамблдора?

— О, так, — выпаліў Рон. — Людзі вельмі многа кажуць аб гэтым. Вядома, калі б усё ішло па іншаму, сяброўства Дамблдора і Грындэльвальда была б вялікай навінай. Але зараз гэта усяго толькі тое, над чым могуць пасмяяцца людзі, якія не любяць Дамблдора, і аплявуха ўсім, хто лічыў яго святым. Я не ведаю. Ці мае гэта вялікае значэнне. Ён быў сапраўды малады, калі яны…

— Нашых гадоў, — абарваў яго Гары гэтак жа, як ён запярэчыў Герміёне. І нешта ў яго твары прымусіла Рона пакінуць гэтую тэму.

Велізарны павук вісеў пасярод змёрзлага павуціння на кусце ажыны. Гары нацэліў на яго палачку, перададзеную яму ноччу Ронам, якую Герміёна агледзіла і вызначыла, што яна цярновая.

— Энгорджыё!

Павук злёгку здрыгануўся, трохі прыскокнуўшы ў павуцінні, Гары паспрабаваў зноў. У гэты раз павук трохі павялічыўся ў памеры.

— Спыні гэта, — рэзка сказаў Рон. — Прабач, што я сказаў, што Дамблдор быў малады, добра?

— Прабач… Рэдуцыё!

Павук не паменшыўся. Гары паглядзеў на цярновую палачку. Кожны малаважны заклён, які ён накладаў у той дзень з яе дапамогай, здавалася, быў менее моцны, чым тыя, якія ён ствараў сваёй палачкай, з пяром фенікса. Новая здавалася назойліва незнаёмай, быццам нечыя чужая рука была прышыта да канца яго ўласнай.

— Табе проста трэба папрактыкавацца, — сказала Герміёна, якая бясшумна наблізілася да іх ззаду і з турботай назірала за спробамі Гары павялічыць і паменшыць павука. — Усё залежыць ад упэўненасці, Гары.

Ён ведаў, чаму яна жадала, каб усё атрымалася. Яна адчувала сябе вінаватай за тое, што зламала яго палачку. Ён стрымаўся ад рэзкага выбрыку, што яна можа сама ўзяць цярновую палачку, калі лічыць, што няма ніякай розніцы, а ён возьме яе. Як бы то ні было, жадаючы, каб яны аднавілі сяброўскія адносіны. Ён пагадзіўся з ёй, але калі Рон слаба ўсміхнуўся Герміёне, тая ганарліва адышла і зноў знікла са сваёй кнігай.

З наступам змяркання ўсе трое вярнуліся ў намёт, Гары павінен быў сачыць першым. Седзячы каля ўваходу, ён спрабаваў зрабіць так, каб цярновая палачка левіціравала маленькія камяні да яго ног, але яго магія ўсё яшчэ здавалася яму нязграбнай і больш слабой, чым раней. Герміёна ляжала на сваёй койцы і чытала, а Рон, пасля мноства нервовых поглядаў у яе бок, дастаў са сваёй сумкі невялікі драўляны радыёпрымнік і паспрабаваў уключыць яго.

Ёсць адна праграма, — звярнуўся ён да Гары ціхім тонам, — якая распавядае навіны так, як яны ёсць на самай справе. Усе астатнія на боку Сам-Ведаеш-Каго і паўтараюць за Міністэрствам, але гэтая… паслухай, гэта выдатна. Толькі яны не могуць рабіць гэта кожную ноч, ім прыходзіцца змяняць месцазнаходжанне, у выпадку, калі іх сочаць, і для яго налады патрабуецца пароль… Праблема ў тым, што я прапусціў апошні раз…

Ён лёгенька пастукаў па верхавіне прыёмніка сваёй палачкай, наўздагад шэпчучы словы. Ён кінуў у бок Герміёны мноства хуткіх поглядаў, адкрыта баючыся выбліскаў гневу, але яна не звяртала на яго ўвагі, быццам яго наогул не было. За тыя дзесяць хвілін або каля таго, пакуль Рон пастукваў і мармытаў, Герміёна перагортвала старонкі сваёй кнігі, а Гары працягваў практыкавацца з цярновай палачкай. Нарэшце, Герміёна злезла з ложка. Рон адразу ж спыніў паляпванне.

— Калі гэта цябе ярыць, я спыню! — нервова сказаў ён Герміёне.

Герміёна не ўважыла да адказу, а наблізілася да Гары.

— Нам трэба пагаварыць, — сказала яна.

Ён паглядзеў на кнігу, якую яна ўсё яшчэ трымала ў руках. Гэта было “Жыццё і хлусня Альбуса Дамблдора”.

— Што? — трывожна спытаў ён. У яго голаве пранеслася думка пра тое, што ў кнізе павінен быць раздзел пра яго, але ён не быў упэўнены, што гатоў пачуць версію Рыты пра яго адносіны з Дамблдорам. Аднак адказ Герміёна быў абсалютна нечаканым.

— Я жадаю ўбачыць Ксенафіліюса Лаўгуда.

Ён утаропіўся на яе.

— Выбач?

— Ксенафіліюс Лаўгуд. Бацька Луны. Я жадаю пайсці і пагаварыць з ім!

— Э-э… навошта?

Яна зрабіла глыбокі ўдых, быццам сцішваючы сябе і працягнула:

— Уся справа ў той метцы, метцы ў Байках барда Бідла. Паглядзі на гэта!

Яна сунула “Жыццё і хлусня Альбуса Дамблдора” прама ў вочы не гатовага да гэтага Гары, і той убачыў фатаграфію арыгінала ліста Дамблдора да Грындэльвальда, напісанага знаёмым тонкім і касым почыркам. Ён не жадаў бачыць стоадсоткавы доказ таго, што Дамблдор сапраўды напісаў гэтыя словы, што гэта не было вынаходствам Рыты.

— Подпіс, — вымавіла Герміёна. — Паглядзі на подпіс, Гары!

Ён падпарадкаваўся. Перш Гары не змог зразумець, пра што яна кажа, але, прыгледзеўшыся як след, у святле сваёй палачкі, ён убачыў, што Дамблдор замяніў “А” у слове “Альбус” мініятурнай версіяй усё таго ж трохкутнага знака, які быў дамаляваны ў Байках барда Бідла

— Эм… вы аб чым? — збянтэжана спытаў Рон, але Герміёна здушыла яго рэпліку поглядам і звярнулася зваротна да Гары.

— Ён зноў з’яўляецца, ці не так? — перапытала яна. — Я ведаю, Віктар казаў, што гэта пазнака Грындэльвальда, але яна сапраўды была на тым старым доле ў Годрыкавай Лагчыне, і даты смерці на надмагідде папярэднічаюць з’яўленню Грындэльвальда! А цяпер яшчэ і гэта! Так, мы не можам спытаць Дамблдора або Грындэльвальда, што гэта значыць — я нават не ведаю, ці жывы яшчэ Грындэльвальд — але мы можам спытаць містэра Лаўгуда, ён насіў гэты знак на шыі падчас вяселля. Я ўпэўнена, што гэта важна, Гары!

Гары адказаў не адразу. Ён зірнуў у яе напружаны нецярплівы твар, затым, разважаючы, у навакольную цемру. Пасля доўгай паўзы ён вымавіў:

— Герміёна, нам не патрэбна яшчэ адна Годрыкава Лагчына. Мы пагадзіліся застацца тут, і…

— Але яна працягвае з’яўляцца, Гары! Дамблдор пакінуў Байкі барда Бідла, адкуль ты ведаеш, што мы не павінны пазнаць пра гэты знак?

— Ну вось, зноў! — Гары адчуваў сабе трохі раздражнёным. — Мы спрабуем пераканаць сябе, што Дамблдор пакінуў нам сакрэтныя знакі і падказкі…

— Дэлюмінатар аказаўся вельмі карысным, — сказаў Рон. — Я думаю, Герміёна права, і я згодзен, што мы павінны наведаць Лаўгудаў.

Гары змрочна паглядзеў на яго. Ён быў больш чым упэўнены, што яго падтрымка Герміёны, мела мала агульнага з жаданнем пазнаць значэнне траістай руны.

— Гэта не будзе так, як у Годрыкавай Лагчыне, — дадаў Рон. — Лаўгуды на тваім боку, Гары, “Квіблер” даўно быў за цябе, ён працягвае казаць іншым, што яны павінны дапамагчы табе!

— Я упэўнена, што гэта важна! — пераканаўча дадала Герміёна

— Але ты не думаеш, што калі б гэта было так, Дамблдор сказаў бы мне гэта да таго, як памёр?

— Можа быць… Можа быць, гэта нешта, пра што ты павінен пазнаць сам! — сказала Герміёна.

— Так, — лісліва падхапіў Рон, — у гэтым ёсць сэнс.

— Не, няма! — адгыркнулася Герміёна. — Але я думаю, што мы павінны пагаварыць з містэрам Лаўгудам. Знак, які звязвае Дамблдора, Грындэльвальда і Годрыкаву Лагчыну? Гары, я ўпэўнена, мы павінны пазнаць пра гэта!

— Я думаю, мы павінны прагаласаваць, — сказаў Рон. — Хто за тое, каб пайсці да Лаўгудаў?..

Яго рука ўскінулася ў паветра, апярэдзіўшы руку Герміёны. Яе вусны пры гэтым падазрона задрыжалі.

— Перавага ў нас, Гары. Мне шкада, — дадаў Рон, паляпваючы яго па спіне.

— Выдатна, — кінуў Гары, паўраздражнёла-паўсмяючыся. — Толькі адразу пасля таго, як мы наведаем Лаўгуда, давайце паспрабуем пашукаць іншыя Хоркурксы, добра? Дзе наогул жывуць Лаўгуды? Хто-небудзь з вас ведае?

— Так, гэта недалёка ад мяне, — выклікнуў Рон. — Я не ведаю, дзе менавіта, але мама і тата заўсёды паказваюць на ўзгоркі, кожны раз, калі згадваюць іх. Не думаю, што іх цяжка знайсці.

Калі Герміёна вярнулася на ложак, Гары панізіў голас.

— Ты пагадзіўся толькі для таго, каб змірыцца з ёй!

— У каханні і на вайне ўсе ахвяры добрыя, — радасна адказаў Рон. — А гэта — частка таго і іншага. Весялей, зараз калядныя вакацыі, Луна будзе там!

Са змёрзлых узгоркаў, на якія яны апарыравалі наступнай раніцай адкрываўся выдатны выгляд на вёску Отэці Сэнт Кечпол. З высокай агляднай кропкі ў касых промнях сонца, якія прабіваліся праз аблокі, вёска здавалася наборам цацачных хатак. Яны пастаялі хвіліну або дзве, у падабенстве брыля прыклаўшы далоні да ілба, гледзячы на Нару, але ўсе, што яны змаглі ўбачыць — высокія загараддзі і дрэвы, якія атачалі хату, абараняючы яе ад вачэй маглаў.

— Гэта так дзіўна, бачыць так блізка, але не наведаць іх, — сказаў Рон.

— Ну, ты кажаш так, быццам зусім нядаўна іх не бачыў! Ты быў тут на Каляды, — халодна заўважыла Герміёна.

— Я быў не ў Нары! — адказаў Рон са скептычным смехам. — Ты думаеш, што я прыйшоў бы сюды і сказаў, што кінуў вас? Ага, Фрэд і Джордж выдатна б да гэтага паставіліся. А Джыні успрыняла б гэта з разуменнем!

— Дзе ж ты тады быў? — здзіўлена перапытала Герміёна.

— У новым жыллі Флёр і Біла. Катэджы Шэл. Біл заўсёды ставіўся да мяне стрымана. Ён… ён не быў уражаны, калі пачуў, што я зрабіў, і ён не развіваў гэтую тэму. Ён ведаў, што мне сапраўды было шкада. Ніхто з маёй сям’і больш не ведае, што я там быў. Біл сказаў маме, што яны с Флёр не прыедуць на Каляды, таму што жадаюць правесці іх сам насам. Ну, ты ведаеш, першае свята з моманту вяселля. Я не думаю, што Флёр была супраць. Ты ведаеш, як яна ненавідзіць Целесціну Ворбэк. Рон павярнуўся спіной да Нары.

— Давайце пройдзем тут, — сказаў ён, пракладваючы шлях да вяршыні ўзгорка.

Яны ішлі некалькі гадзін, Гары, па патрабаванні Герміёны, хаваў Плашч-Нябачнік. Тое, што здалёку бачылася навалай нізкіх узгоркаў, апынулася нежылой часткай хаты, якая здавалася спустошанай.

— Ты думаеш, што ён іх, але яны з’ехалі на Каляды? — спытала Герміёна, аглядаючы праз акно маленькую кухню з геранню на падваконніках.

Рон чмыхнуў.

— Паслухай, у мяне складаецца такое ўражанне, што зазірнуўшы ў акно, ты зможаш вызначыць, хто там жыве! Давайце паглядзім наступныя ўзгоркі.

І яны апарыравалі на некалькі міль на поўнач.

Рон пракрычаў: “Ага!”, пакуль вецер раздзімаў іх валасы і адзежу. Ён паказваў наперад, на вяршыню ўзгоркаў, на якія яны апарыравалі, дзе знаходзілася хата, вельмі дзіўнага выгляду — чорным цыліндрам яна ўзвышалася ў неба, у святле зманлівага месяца, які вісеў над ёй.

— Гэта пэўна хата Луны, хто б яшчэ стаў жыць у такім месцы. Выглядае, як велічэзная ладдзя!

— Гэта наогул не падобна на лодку, — кінула Герміёна, хмурачыся.

— Я меў на ўвазе шахматную фігуру. Яе яшчэ называюць “Тура”.

Ногі ў Рона былі самыя доўгія і ён першым дасягнуў вяршыні ўзгорка. Калі Герміёна і Гары параўняліся з ім, пакутуючы ад дыхавіцы і калацця ў боку, яны ўбачылі, што той шырока ўсміхаўся.

— Так, гэта ён, паглядзіце.

Тры ўручную намаляваных знака былі прыбітыя да пакрывіўшыся варот. Першы абвяшчаў:

“Рэдактар “Квіблера” К. Лаўгуд”

Другі:

“Абяры сваю амелу”

Трэці:

“Трымайцеся далей ад сліў-дырыжабляў”

Вароты прарыпелі, калі яны адчынілі іх. Сцежка, якая вяла да ўваходных дзвярэй, парасла разнастайнымі дзіўнымі раслінамі, уключаючы куст, пакрыты памяранцавай радыскападобнай садавінай, якую Луна часам насіла як завушніцы. Гары здалося, што ён пазнаў Снаргалуфа і ён зрабіў шырокі крок убок ад трухлявага пня. Па іншаму боку ад дзвярэй стаялі, калыхаючыся на ветры, дзве старыя крабавыя яблыні, без лісця, але ўсё яшчэ абцяжараныя невялікай, памерам з ягаду чырвонай садавінай і пухнатымі каронамі белых караляў амелы. Маленькая сава з некалькі пляскатай, падобнай на каршаковую, галавой утаропілася на іх з адной з галін.

— Лепш знімі Плашч, Гары. Містэр Лаўгуд жадае дапамагаць табе, а не нам, — сказала Герміёна.

Ён прыслухаўся да гэтай прапановы, і, зняўшы Плашч, працягнуў яго Герміёне, каб тая паклала яго ў сумку. Потым яна тры разы пастукала ў тоўстыя чорныя дзверы, абабітыя цвікамі з дзвярным малатком у форме арла.

Не мінула і дзесяці секунд, перш чым Ксенафіліюс Лаўгуд адчыніў дзверы, басаногі, апрануты ў нешта, падобнае на выпацканую піжаму. Яго доўгія, белыя, як цукровая вата, валасы былі бруднымі і непрычэсанымі. На вяселлі Біла і Флер ён вызначана выглядаў ахайней.

— Што? Што здарылася? Хто ты? Што ты жадаеш? — пракрычаў ён высокім, незадаволеным голасам, зірнуўшы спачатку на Герміёну, затым на Рона, а затым на Гары, пры гэтым яго губы пацешна раскрыліся, утварыўшы ідэальна круглае “О”.

— Дабрыдзень, містэр Лаўгуд, — пачаў Гары, працягваючы руку. — Я Гары. Гары Потэр.

Ксенафіліюс не паціснуў Гары руку, хоць яго погляд слізгануў прама да шнара на лбу Гары.

— Мы можам увайсці? — спытаў Гары. — Мы жадалі нешта у вас спытаць.

— Я… Я не думаю, што гэта мэтазгодна, — прашаптаў Ксенафіліюс. Ён праглынуў сліну і хуткім поглядам агледзеў сад. — Даволі дзіўна… Маё слова… Я… Я баюся, што я сапраўды думаю, што мне не трэба…

— Гэта не зойме шмат часу, — адказаў Гары, некалькі расчараваны яго не занадта цёплым прыёмам.

— Я… ох, тады добра. Заходзьце хутка. Хутка!

Ледзь яны ступілі за парог, як Ксенафіліюс зачыніў за імі дзверы. Яны стаялі ў вельмі дзіўнай кухні з усіх, якія Гары калі-небудзь бачыў. Пакой быў ідэальна круглым, так што здавалася, што яны знаходзяцца ўнутры гіганцкай перачніцы. Усё было выгнутым і пасавала сценам — печ, ракавіна, шафы — і ўсё гэта было размалявана яркімі колерамі, казуркамі і птушкамі ўсіх колераў вясёлкі. Гары адзначыў, што пазнаў стыль Луны. Выраблены ім у гэтак замкнёным памяшканні эфект, які бянтэжыў.

У цэнтры кухні знаходзілася каваная лесвіца, якая вяла на вышэйшыя паверхі. Зверху даносіліся грукат і ўдары. Гары стала цікава, чым жа магла займацца Луна.

— Вам лепш падняцца, — вымавіў Ксенафіліюс, які выглядаў усё яшчэ вельмі няўпэўнена, і пайшоў наперадзе.

Пакой наверсе апынуўся камбінацыяй гасцінай і майстэрні, таму выглядаў больш хаатычна, чым кухня. Быўшы менш па памеры і цалкам круглы, пакой чымсьці нагадваў Выратавальны-пакой у той незабыўны раз, калі ён ператварыўся ў гіганцкі лабірынт, які утрымліваў у сабе за стагоддзі схаваныя там прадметы. Усюды грувасціліся стосы кніг і папер. Далікатныя мадэлі невядомых Гары істот звісалі са столі, махаючы крыламі ці пляскаючы сківіцамі.

Луны тут не было. Дзіўны шум, як апынулася, выдаваў драўляны прадмет, з прымацаванымі да яго зубцамі і шэсцярнямі, якія вярцеліся пад дзеяннем магіі. Ён здаваўся мудрагелістым атожылкам варштата і шэрагу паліц, але праз імгненне Гары здагадаўся, што гэта быў старадаўні друкаваны прэс, паколькі прадмет выплёўваў свежы выпуск “Квіблера”.

— Прабачце, — хмыкнуў Ксенафіліюс, падышоў да машынкі, выдраў неахайны абрус з-пад велізарнай колькасці кніг і папер, якія адразу зваліліся на падлогу, і кунуў яе на прэс, што злёгку прыглушыла гучны грук і ўдары. Затым ён павярнуўся тварам да Гары.

— Навошта ты прыйшоў сюды?

Перш чым Гары паспеў адказаць, Герміёна злёгку ўскрыкнула ад здзіўлення:

— Містэр Лаўгуд, што гэта?

Яна паказвала на гіганцкі, шэры спіральны рог, не падобны на рог аднарога, які быў прымацаваны да сцяны, на некалькі футаў выдаючыся ў пакой.

— Гэта рог моршчарогага кізляку.

— Не, гэта не ён! — кінула Герміёна.

— Герміёна, — збянтэжана прамармытаў Гары. — Зараз не час…

— Але Гары, гэта рог Грамаманта! Ён у класе “Б” прадаваных матэрыялаў, і трымаць яго ў хаце вельмі небяспечна!

— Адкуль ты ведаеш, што гэта рог Грамаманта? — спытаў Рон, адыходзячы ад яго настолькі хутка, наколькі мог, прыводзячы пакой у яшчэ большы беспарадак.

— У “Чароўных істотах і дзе іх шукаць” ёсць яго апісанне! Містэр Лаўгуд, вам трэба неадкладна пазбавіцца ад яго, няўжо вы не ведаеце, што ён можа падарвацца нават ад найменьшага дакранання?

— Моршчарогі кізляк, — выразна і ўпэўнена адрэзаў Ксенафіліюс з упартым выразам твара, — гэта сарамлівая і вельмі магічная жывёла і яго рог…

— Містэр Лаўгуд, я пазнаю жалабкі вакол іголак, гэта рог Грамаманта, і ён вельмі небяспечны — я не ведаю, адкуль ён у вас…

— Я купіў яго, — катэгарычна адрэзаў Ксенафіліюс, — два тыдні таму у маладога чараўніка, які ведаў пра маю цікавасць да маршчарогага кізляка. Калядны падарунак для Луны. Цяпер, — сказаў ён, разгарнуўшыся да Гары. — Навошта вы прыйшлі сюды, містэр Потэр?

— Нам патрэбна дапамога, — адказаў Гары, перш чым, Герміёна паспела сказаць хоць нешта.

— Ах, — адказаў Ксенафіліюс. — Дапамога. Хм…

Яго погляд зноў вярнуўся да шнару Гары. Ён выглядаў адначасова спалоханым і зачараваным.

— Так. Справа ў тым… што дапамагаць Гары Потэру… даволі небяспечна…

— Няўжо вы не той, хто працягвае казаць усім, што іх першы абавязак — дапамагчы Гары? У гэтым вашым часопісе, — кінуў Рон.

Ксенафіліюс паглядзеў ззаду яго на замаскіраваны друкаваны прэс, які ўсё яшчэ стукаў пад абрусам.

— Ну… Так, я выказваў такі пункт гледжання, але…

— Гэта што, кіраўніцтва да дзеяння для ўсіх астатніх, але не для вас?

Ксенафіліюс не адказаў. Ён усё працягваў зглытваць, яго погляд кідаўся паміж імі. У Гары склалася ўражанне, што Лаўгуд выпрабоўваў нейкае невыноснае ўнутранае дужанне.

— Дзе Луна? — спытала Герміёна. — Давайце спытаем у яе, што яна думае?

Ксенафіліюс праглынуў. Здавалася, ён сцішваў сябе. Нарэшце, ледзь чутным голасам з-за друкавалага прэса ён вымавіў:

— Луна каля ракі, ловіць Свежаводных Плімпаў. Яна… яна захоча вас убачыць. Я пайду, паклічу яе, а потым — так, добра. Я вам дапамагу.

Ён знік за спіральнай лесвіцай, і яны пачулі, як уваходныя дзверы адчыніліся і зачыніліся. Яны пераглянуліся.

— Старая баязлівая бародаўка, — сказаў Рон. — Луна каштуе дзесятка такіх, як ён.

— Ён, мабыць, хвалюецца пра тое, што здарыцца з імі, калі Пажыральнікі Смерці пазнаюць пра тое, што я быў тут, — адказаў Гары.

— Ну, я згодна з Ронам. Жудасны стары крывадушнік, кажа ўсім іншым дапамагаць табе, а сам спрабуе ўвярцецца ад гэтага. І дзеля ўсяго святога, трымайцеся далей ад гэтага рога.

Гары падышоў да акна на процілеглай сцяне пакоя. Ён убачыў тонкую, блішчалую стужку ракі, якая цякла далёка за ўзгоркам. Яны былі вельмі высока, птушка праляцела побач з акном, калі ён утаропіўся ў кірунку Нары, зараз нябачнай з-за іншых узгоркаў. Джыні была дзесьці там. Сёння яны зноў былі блізка, амаль як на вяселлі Біла і Флёр, але зараз яна ўяўляла тое, што ён глядзеў у яе бок, думаючы пра яе. Ён думаў, што павінен быць рады гэтаму, любы, з кім ён меў зносіны, быў у небяспецы. Стаўленне Ксенафіліюса пацвердзіла гэта.

Ён адвярнуўся ад акна, і яго погляд упаў на іншы дзіўны прадмет, які стаяў на выгнутым серванце, каменны бюст выдатнай, але строгай ведзьмы, якая была апранута ў вельмі-вельмі дзіўны галаўны убор. Два прадмета, падобныя на залатыя слыхавыя трубкі, тырчалі па яго баках. Пару малюсенькіх зіготкіх блакітных крылцаў былі прымацаваныя да скуранага рамяня над яе галавой, у той час як памяранцавыя радыскі былі прымацаваныя да другога рамяня вакол яе ілба.

— Паглядзі на гэта, — сказаў Гары.

— Чароўна, здзіўлены, што ён не надзеў гэта на вяселле.

Яны пачулі, як уваходныя дзверы зачыніліся, і праз хвіліну Ксенафіліюс падняўся да іх па спіральнай лесвіцы, яго тонкія ногі былі абутыя ў высокія гумавыя боты. Ён нёс паднос з разнастайнымі кубкамі і кіпячым імбрычыкам.

— А, вы знайшлі маё любімае вынаходства, — вымавіў ён, піхаючы паднос у рукі Герміёны. Пасля гэтага ён устаў каля статуі побач з Гары. — Даволі дакладна падагнаная, каб сядзець на галаве ў выдатнай Равены Рэйвенкло .

“Той багаты, у каго ёсць розум, а не злата.”

— Вось сіфоны Вракспутраў — каб прыбраць усе крыніцы, якія адцягваюць з галавы тое, што мяшае. Вось, — ён паказаў на малюсенькія крылцы. — Білівігі, каб стымуляваць паляпшэнне сістэмы мыслення. Нарэшце, — ён паказаў на аранжавыя радыскі. — Сліва-дырыжабль, каб узмацніць успрымальнасць да незвычайнага.

Ксенафіліюс зрабіў вялікі крок да падноса з гарбатай, які Герміёна прымудрылася паставіць на адзін з захламленых сталоў.

— Магу я прапанаваць вам настойку Гардыкаранёў? Мы самі яе робім! — пачаў Ксенафіліюс. Як толькі ён пачаў наліваць фіялетавую з адценнем бурачнага соку вадкасць, ён дадаў. — Луна ўнізе, па тым боку Ніжняга Маста, яна вельмі рада, што вы тут. Яна доўга не затрымаецца, яна сабрала патрэбную колькасць Плімпаў, каб зрабіць суп для ўсіх нас. Прысаджвайцеся і насыпце сабе цукру.

— Цяпер, — ён адкінуў стос папер з крэсла і прысеў, перакрыжаваўшы ногі, абутыя ў гумавыя боты. — Чым я магу вам дапамагчы, містэр Потэр?

— Ну, — адказаў Гары, пазіраючы на Герміёну, якая падбадзёрвальна кіўнула. — Уся справа ў тым знаку, які быў у вас на шыі на вяселлі Біла і Флёр, містэр Лаўгуд. Нам цікава, што ён значыць.

Ксенафіліюс падняў вочы.

— Вы маеце на ўвазе знак Рэліквій Смерці?

XXI. Казка пра трох братоў

Гары абгарнуўся, каб паглядзець на Рона і Герміёну. Здавалася, яны таксама не разумеюць, пра што кажа Ксенафіліюс.

— Рэліквіі Смерці?

— Цалкам дакладна, — адказаў Ксенафіліюс. — Вы ніколі не чулі пра іх? Я не здзіўлены. Вельмі, вельмі мала чараўнікоў вераць у іх існаванне. Госць на вяселлі твайго брата, той ёлуп, — Ксенафіліюс кіўнуў у бок Рона. — Што накінуўся на мяне за тое, што я фарсіў знакам “вядомага Цёмнага чараўніка”! Якое невуцтва. У Рэліквіях няма нічога Цёмнага — прынамсі, у агульным сэнсе. Некаторыя выкарыстоўваюць такі знак проста дзеля таго, каб адкрыць сябе такім жа веруючым, у надзеі, што гэта дапаможа ім у Пошуку.

Ён размяшаў некалькі кавалачкаў цукру ў настойцы Гардыкаранёў і трохі адпіў.

— Выбачайце, — сказаў Гары. — Але я дагэтуль не разумею.

З ветлівасці ён таксама зрабіў невялікі глыток са свайго кубка і яго ледзь не знудзіла: варыва было цалкам агідным і нагадвала па гусце дражэ “Берці Ботс” са смакам сопляў.

— Ці бачыце, тыя, хто верыць у Рэліквіі Смерці, шукаюць іх, — сказаў Ксенафіліюс і прыцмокнуў вуснамі, ацэньваючы густ настойкі Гардыкаранёў.

— Але што такое Рэліквіі Смерці? — спытала Герміёна.

Ксенафіліюс адставіў убок пусты кубак.

— Я лічу, што вам знаёма “Казка пра трох братоў”?

Гары адказаў: “Не”, але Рон і Герміёна, дружна адказалі: “Так”.

Ксенафіліюс з сур’ёзным выглядам кіўнуў.

— Зразумела, містэр Потэр, усё пачынаецца з “Казак пра трох братоў”. У мяне дзесьці ёсць кніга...

Безуважлівым поглядам ён абвёў пакой, стосы пергамента і кніг, але Герміёна сказала:

— У мяне ёсць арыгінал, містэр Лаўгуд, яна ў мяне з сабой, — і выцягнула з маленькай, упрыгожанай пацеркамі сумачкі “Байкі барда Бідла”.

— Арыгінал? — рэзка спытаў Ксенафіліюс і, пасля ківу Герміёны, працягнуў. — Тады чаму б вам не прачытаць яго нам уголас? Так нам усім стане зразумела.

— Э-э-э... добра, — нервова сказала Герміёна. Яна адкрыла кнігу, і Гары ўбачыў у загалоўку старонкі знак, які яны разглядалі, у той час, калі Герміёна, паціху кашлянуўшы, пачала чытаць.

— “Аднойчы тры браты, якія вандравалі па закінутай дарозе ў змярканні...”

— Апоўначы, мама заўсёды нам так распавядала, — сказаў Рон, які выцягнуўся ў крэсле і закінуў рукі за галаву. Герміёна кінула яму раздражнёны погляд.

— Выбачай, я проста думаю што “апоўнач” гучыць крышачку страшней! — сказаў Рон.

— Так, страху ў нашай жыцці сапраўды трэба крышачку больш, — сказаў Гары, перш чым паспеў сябе спыніць. Ксенафіліюс, здавалася, не звяртаў адмысловай увагі на тое, што адбывалася, а пільна ўзіраўся праз акно ў неба. — Працягвай, Герміёна.

— “Браты апынуліся ля ракі занадта глыбокай, для таго каб яе можна было перайсці ўброд і занадта небяспечнай, каб пераплысці. Аднак браты былі знаўцамі чарадзейных мастацтваў, і яны проста ўзмахнулі чарадзейнымі палачкамі, і над здрадлівымі водамі вырас мост. Яны былі на паўдарогі да іншага берага, калі шлях ім заступіла фігура ў каптуры. І Смерць загаварыла з імі...” — Прабач, — перабіў Гары. — Смерць загаварыла з імі?

— Гэта ж казка, Гары!

— Дакладна, выбач. Працягвай.

— “І Смерць загаварыла з імі. Яна была вельмі злосная з-за таго, што яе абдурылі тры новыя ахвяры, бо звычайна вандроўцы танулі ў рацэ. Але Смерць была хітрая. Яна зрабіла выгляд, быццам віншуе трох братоў з іх магічным Трыюмфам, і сказала, што кожны з іх заслугоўвае прыз за тое, што змог яе абхітрыць.”

— “Так, старэйшы брат, які валодаў духам ваяра, папрасіў чарадзейную палачку больш магутную, чым любая з іншых, чарадзейную палачку, годную чараўніка, што перамог Смерць! Тады Смерць пайшла да бузіны, якая расла на беразе ракі, стварыла з яе галіны чарадзейную палачку і аддала яе старэйшаму брату.

Другі брат, які быў чалавекам напышлівым, вырашыў яшчэ больш зняважыць Смерць і папрасіў для сябе ўладу адбіраць у Смерці іншых. Тады Смерць абрала на рачным беразе камень і аддала яго другому брату, сказаўшы, што гэты Камень валодае сілай вяртаць зваротна тых, хто ўжо мёртвы.

І, нарэшце, Смерць спытала трэцяга, малодшага брата, чаго б ён пажадаў. Малодшы брат быў самым сціплым, але разам з тым і самым мудрым з усіх братоў, і ён не давяраў Смерці. Таму ён папрасіў тое, што дало б яму магчымасць сысці так, каб Смерць не змагла б яго пераследваць. І вельмі неахвотна Смерць уручыла яму свой ўласны Плашч-Нябачнік.”

— У Смерці ёсць Плашч-Нябачнік? — зноў перапыніў Гары.

— Так яна можа заставацца непрыкметнай для людзей, — сказаў Рон. — часам, ёй надакучае ганяцца за імі, яна размахвае рукамі і пранізліва віскоча... прабач, Герміёна.

— “Тады Смерць дазволіла траім братам працягнуць іх шлях, і яны пайшлі далей, здзіўлена абмяркоўваючы сваю прыгоду і любуючыся падарункамі Смерці.”

— “Але неўзабаве кожны з братоў пайшоў сваім уласным шляхам.”

— “Першы брат ішоў больш тыдня, пакуль не дасягнуў выдаленай вёскі, у якой адшукаў такога ж чараўніка, з якім ён быў не ў ладу. Вядома, узброены Старэйшай Палачкай, ён не мог не выйграць двубой, які рушыў за сваркай. Пакінуўшы суперніка мёртвым на зямлі, старэйшы брат адправіўся ў карчму, у якой стаў гучна выхваляцца сілай чарадзейнай палачкі, адабранай ім у Смерці, і непераможнасцю, падараванай ёю.”

— “Глыбокай ноччу іншы чараўнік пракраўся да старэйшага брата, які ляжаў у сваім ложку наскрозь прасякнуты выпітым віном. Злодзей узяў палачку, і для мацнейшай пэўнасці перарэзаў старэйшаму брату горла.

— “Так Смерць забрала да сябе першага брата.”

— “Тым часам другі брат дайшоў да сваёй роднай хаты, у якой жыў у адзіноце. Там ён выняў камень, які валодаў уладай вяртаць мёртвых, і тройчы павярнуў яго ў руцэ. Да яго здзіўлення і захаплення вобраз дзяўчыны, якую калісьці, да яе заўчаснага скону, ён спадзяваўся ўзяць у жонкі, адразу паўстаў перад ім.”

— “Але яна была саркотная і халодная, быццам аддзеленая ад яго нябачнай завесай. Хоць яна і вярнулася ў мір жывых, але сапраўды ўжо не належыла яму, пакутуючы ад гэтага. У выніку, другі брат, ашалеўшы ад безнадзейнай нуды, забіў сябе і так уз’яднаўся з ёю па-сапраўднаму.”

— “Так Смерць забрала да сябе другога брата.”

— “Але як ні спрабавала Смерць на працягу шматлікіх гадоў адшукаць трэцяга брата, у яе гэта так і не атрымалася. Толькі дасягнуўшы глыбокай старасці малодшы брат, нарэшце, растаўся з Плашчом-Нябачнікам, перадаўшы яго свайму сыну. І ён прывітаў Смерць, як старога прыяцеля, і ахвотна, як роўны, рушыў услед за ею да завяршэння свайго жыцця”.

Герміёна закрыла кнігу. Мінула некалькі імгненняў, перш чым Ксенафіліюс зразумеў, што яна, нарэшце, скончыла чытаць, ён адвёў пільны погляд ад акна і прамовіў:

— Ну вось.

— Прашу прабачэння? — перапытыла Герміёна, прыкметна збянтэжыўшыся.

— Гэта — Рэліквіі Смерці, — вымавіў Ксенафіліюс.

Ён падняў пяро з заваленага стала, які стаяў паблізу, і выцягнуў жмуток пергамента, заціснуты між кнігамі.

— Старэйшая Палачка, — вымавіў ён, малюючы вертыкальную лінію на пергаменце.

— Камень Уваскрашэння, — дадаў ён круг па-над лініяй.

— Плашч-Нябачнік, — завяршыў ён, складаючы абедзве фігуры — лінію і круг — у трыкутнік, вымалёўваючы знак, які так інтрыгаваў Герміёну.

— Разам, — вымавіў ён. — Рэліквіі Смеці.

— Але ў казцы не згадваецца выраз “Рэліквіі Смерці”, — сказала Герміёна.

— Ну вядома ж не, — напышліва вымавіў Ксенафіліюс. — Гэта ж дзіцячая казка, якая распавядаецца хутчэй для таго, каб пацешыць, чым для таго, каб даць указанні. Тым не менш, мы — тыя, хто ведае толк у гэтых пытаннях, разумеем, што старажытная гісторыя адсылае да трох прадметаў, або Рэліквій, якія сабраныя разам, могуць зрабіць іх уладальніка гаспадаром Смерці.

Ненадоўга наступіла цішыня, Ксенафіліюс кінуў хуткі погляд у акно. Сонца было ўжо нізка.

— Хутка Луна адшукае досыць Плімпаў, — ціха вымавіў ён.

— Вы кажаце “гаспадар Смерці”… — сказаў Рон.

— Гаспадар, — сказаў Ксенафіліюс, нядбайна размахваючы рукой. — Уладар. Пераможца. Выбірайце той сэнс, які вам падабаецца.

— Але тады… гэта значыць вы маеце на ўвазе… — павольна вымавіла Герміёна, і Гары зразумеў, што яна з цяжкасцю спрабуе схаваць крытычныя ноткі ў сваім голасе. — Што вы верыце, што гэтыя прадметы — гэтыя Рэліквіі — сапраўды існуюць?

Ксенафіліюс зноў прыпадняў бровы.

— Ну вядома.

— Але, — пачала Герміёна, і Гары змог пачуць, што яе стрыманасць пачынае трашчаць па швах, — містэр Лаўгуд, як можаце вы ў гэта верыць?

— Луна распавядала мне пра вас, юная лэдзі, — сказаў у адказ Ксенафіліюс. — Я думаю, вы недурная, але вельмі абмежаваная. Недалёкая. З вузкімі паданнямі.

— Можа быць табе трэба прымерыць той капялюш, Герміёна, — кіўнуў Рон у бок недарэчнага галаўнога ўбору. Яго голас дрыжаў ад ледзь стрымванага смеху.

— Містэр Лаўгуд, — зноў пачала Герміёна. — Мы ўсе ведаем пра існаванне такіх прадметаў, як Плашчы-Нябачнікі, яны рэдкія, але яны існуюць. Але…

— Так, але Трэцяя Рэліквія — гэта сапраўды Плаш-Нябачнік, міс Грэйнджэр! Я ж маю на ўвазе не звычайную дарожную мантыю з накладзеным на яе заклёнам Нябачнасці або абароненую Асляпляльным вядзьмаром або, што таксама сустракаецца, вытканую з валасоў Паўпразрычніка, якія здольныя схаваць адзінага ўладальніка, але з гадамі губляюць уласцівасць нябачнасці. Мы кажам пра плашч, які сапраўды і па-сапраўднаму робіць свайго ўладальніка цалкам нябачным, не губляе магічных уласцівасцяў, забяспечвае сталую, непранікальную абарону, усё роўна якія чары ўздзейнічаюць на яе. Колькі плашЦёў, падобных гэтаму вам давялось бачыць, міс Грэйнджэр?

Герміёна адкрыла рот, збіраючыся адказаць, але зноў закрыла яго, выгляд у яе пры гэтым быў яшчэ больш збянтэжаны, чым раней. Яна, Гары і Рон пераглянуліся, і Гары зразумеў, што ўсе яны думалі пра адно і тое ж. Так здарылася, што Плашч, такі ж, як і той, пра які толькі што распавёў ім Ксенафіліюс, у гэты самы момант знаходзіўся ў пакоі з імі.

— Вось бачыце, — працягнуў Ксенафіліюс такім тонам, быццам атрымаў над імі перамогу ў разумнай спрэчцы. — Ніхто з вас ніколі не бачыў падобнай рэчы. Яе ўладальнік быў бы бязмерна багаты, вам так не здаецца?

Ён зноў кінуў хуткі погляд за акно. Неба зараз толькі злёгку было афарбавана ружовым колерам.

— Добра, — у замяшанні вымавіла Герміёна. — Скажам, Плашч існаваў… а што наконт каменя, містэр Лаўгуд? Прадмета, які вы назвалі Каменем Уваскрашэння?

— А што наконт яго?

— Ну, як ён можа існаваць у рэчаіснасці?

— Давядзіце, што не можа, — сказаў Ксенафіліюс.

Герміёна абурылася.

— Але гэта… Прабачце, але гэта цалкам недарэчна! Як я магу давесці, што ён не існуе? Вы прапаноўваеце мне сабраць.. усе камяні ў свеце і праверыць іх? Я маю наўвазе, як можна сцвярджаць, што нешта існуе, засноўваючыся толькі на перакананні, што ніхто не можа давесці зваротнага?

— Можна, — адказаў Ксенафіліюс. — Мне ўцешна бачыць, што вашы паданні трохі пашырэлі.

— А Старэйшая Палачка, — Гары паспяшаўся ўмяшацца перш, чым Герміёна змагла працягнуць спрэчку.

— Вы лічыце, што і яна існуе?

— О, ну ў гэтым выпадку доказаў звышдастаткова, — сказаў Ксенафіліюс. — Старэйшая палачка — тая Рэліквія, якую прасцей за ўсё адсачыць, таму што яе шлях — гэта пераход з адных рук у іншыя.

— І што ж гэта? — перапытаў Гары.

— Пераход, пры якім уладальнік палачкі захопліваў яе ў ранейшага, калі ён па-сапраўднаму з’яўляўся яе гаспадаром, — растлумачыў Ксенафіліюс. — Несумненна, вы чулі пра тое, якім шляхам палачка перайшла да Эгберту Вапячаму, пасля забойства ім Эмерыка Жудаснага? Або як памёр ва ўласным склепе Гадэлют пасля таго, як яго сын Херавард забраў у яго палачку? Пра жудаснага Люксіаса, які адабраў палачку ў забітага ім Барнабаса Дэверыла? Крывавы след Старэйшай Палачкі акрапляе старонкі гісторыі Чарадзейнага міру.

Гары зірнуў на Герміёну. Яна неўхвалявальна глядзела на Ксенафіліюса, але не запярэчыла яму.

— Так дзе, па-вашаму, Старэйшая Палачка зараз? — спытаў Рон.

— На жаль, хто ведае? — адказаў Ксенафіліюс, паміж тым пільна ўзіраючыся ў акно. — Хто ведае, дзе знаходзіцца Старэйшая Палачка? След абрываецца на Аркусе і Лівіюсе. Але хто можа адказаць, хто з іх у рэчаіснасці перамог Люксіаса, а хто забраў палачку? І хто можа сказаць, кім былі пераможаныя яны? Гісторыя, на жаль пра гэта замоўчвае.

Паўстала паўза. Нарэшце Герміёна спытала суха:

— Містэр Лаўгуд, ці мае якое-небудзь стаўленне да Рэліквій Смерці сям’я Певерэлаў?

Ксенафіліюс апынуўся збянтэжаным, і Гары стаў нешта ўзгадваць, аднак ён не мог зразумець, што ж гэта было. Певерэлы… ён чуў гэтае імя раней…

— Навошта ж вы тлумілі мне галаву, юная дзяўчына! — ускінуўся Ксенафіліюс, ён распрастаўся на крэсле і вытарашчыў вочы на Герміёну. — Я думаў, што вы не знаёмыя з Пошукам Рэліквій! Шматлікія з нас, якія шукаюць гэтыя Рэліквіі, перакананыя, што Певерэлы маюць самае, самае непасрэднае стаўленне з Рэліквіямі!

— Хто такія гэтыя Певерэлы? — спытаў Рон.

— Гэтае імя было на надмагіллі ў Годрыкавай Лагчыне, — адказала Герміёна, па-ранейшаму гледзячы на Ксенафіліюса. — “Ігнотус Певерэл”.

— Сапраўды! — сказаў Ксенафіліюс, падняўшы ўверх указальны палец. — Знак Рэліквій Смерці на магіле Ігнотуса — пераканаўчы доказ!

— Доказ чаго? — перапытаў Рон.

— Таго, што трое казачных братоў былі на самай справе трыма братамі Певерэламі — Антыёхам, Кэдмусам і Ігнотусам! Што яны і былі першымі ўладальнікамі Рэліквій!

З гэтымі словамі ён яшчэ раз зірнуў у акно, падняўся і, падхапіўшы паднос, накіраваўся да шрубавай лесвіцы.

— Вы застанецеся на абед? — крыкнуў ён, схаваўшыся ўнізе ў чарговы раз. — Усе стала просяць наш рэцэпт гатавання супу з Прэснаводнымі Плімпамі.

— Мабыць, каб адправіцца на экскурсію ў Аддзяленне Атручванняў Лякарні Святога Мунга, — прамармытаў Рон.

Гары вычакаў момант, і калі яны пачулі, што Ксенафіліюс сапраўды заняты на кухні, загаварыў.

— Што думаеш? — спытаў ён Герміёну.

— Ох, Гары, — стомлена адказала яна. — Усё гэта поўнае глупства. Гэта не можа быць праўдзівым значэннем знака. Усё гэта можа быць толькі яго мудрагелістай выдумкай. Мы страчваем час дарма.

— Гэта ж чалавек, які тлумачыць нам пра Маршчарогіх кізлякоў, — сказаў Рон.

— Ты таксама ў гэта не верыш? — спытаў яго Гары.

— Не-а, па мне, так гэта ўсяго толькі казка на ноч, адна з тых, што распавядаюць дзеткам, каб ім параіць. “Не шукай праблем, не нарывайся на бойку, не звязвайся з тым, з чым лепш не звязвацца! Не высоўвайся, не совайся не ў сваю справу і ўсё ў цябе будзе ў парадку.” Падумай сам, — і дадаў. — Можа быць, гэта гісторыя пра тое, што бузінныя палачкі прыносяць няшчасце.

— Што ты маеш на ўвазе?

— Адзін з гэтых забабонаў. “Ведзьмы, народжаныя ў траўні, выйдуць замуж за маглаў, “Начаруеш у змярканні — вызваліш ад чар апоўначы”, “Чарадзейная палачка з бузіны не атрымае поспех ніколі”. Вы павінны былі чуць пра іх. Мама ведае іх вельмі многа.

— Гары і я былі выгадаваныя магламі, — нагадала яму Герміёна. — І нас вучылі іншым забабонам.

Яна глыбока ўздыхнула, кал з кухні пачаў раздавацца з’едлівы пах. Адзіным карысным следствам таго, што Ксенафіліюс давёў Герміёну да белага гартавання, было тое, што яна, здавалася, зусім забылася пра сваю раздражнённасць Ронам.

— Я думаю, ты маеш рацыю, — сказала яна яму. — Вядома, пытанне рытарычнае — якая з Рэліквій лепш, але ўсё ж — што б вы абралі?

Усе трое выказаліся адначасова. Герміёна вымавіла “Плашч”, Рон — “Палачка”, Гары — “Камень”.

Яны паглядзелі адно на аднаго дзівячыся і вяселячыся адначасова.

— Любы абраў бы Плашч, — сказаў Герміёне Рон. — Але табе не было б патрэбна быць нябачнай, калі б ты мела Палачку. Ды добра табе, Герміёна, непераможная палачка!

— У нас ужо ёсць Плашч-Нябачнік, — сказаў Гары.

— І ён надзейна выратоўваў нас мноства разоў, калі ты раптам не заўважыў! — дадала Герміёна. — У той час як палачка толькі наклікае непрыемнасці.

— Толькі калі б ты ўсюды пра яе крычала, — парыраваў Рон. — Толькі быўшы дурнем усюды прытанцоўваць з палачкай, размахваючы ёю над галавой і спяваць “У мяне ёсць непераможная палачка, прыходзь і вазьмі яе, калі лічыш, што досыць моцны”. Датуль, пакуль трымаеш рот на замку…

— Ды няўжо ты зможаш трымаць свой рот на замку? — скептычна пацікавілася Герміёна. — Ведаеш што, у яго байках была толькі адна рэальная рэч і яна складалася ў тым, што гісторыі пра Звышмагутныя палачкі існавалі на працягу стагоддзяў.

— Існавалі? — пацікавіўся Гары.

Герміёна выглядала да мяжы раздражнёнай, выраз яе твара быў так добра знаёмы Гары і Рону, што яны ўсміхнуліся адзін аднаму.

— Палачка Смерці, Палачка Лёса, яны паяўляюцца пад рознымі імёнамі са стагоддзя ў стагоддзе, знаходзячыся, як правіла, у распараджэнні некаторых Цёмных чараўнікоў, якія выхвалёўваліся імі. Прафесар Бінс згадваў некаторыя з гэтых палачак… але гэта ж поўная бяссэнсоўшчына. Плачкі моцныя роўна настолькі, колькі моцныя і умелыя ў магіі іх уладальнікі. Некаторыя чараўнікі проста выхваляліся, каб паўстаць у вачах іншых лепшымі.

— Але адкуль табе ведаць, — запярэчыў Гары. — Што гэтыя палачкі — Палачка Смерці і Палачка Лёса — гэта не адна і тая ж палачка, якая проста ўсплывала ў гісторыі пад рознымі імёнамі?

— А што калі ўсе яны на самай справе — тая самая Старэйшая Палачка, створаная Смерцю? — далучыўся да яго Рон.

Гары ўсміхнуўся: дзіўная ідэя, прыйшоўшая ў яго галаву падчас гэтай гутаркі, сапраўды была недарэчная. Яго ўласная палачка, нагадаў ён сабе, была з ясеня, а зусім не з бузіны, і да таго ж зробленая Алівандэрам, але як бы то ні было ў тую ноч, калі Вальдэморт пераследваў яго ў небе, палачка зрабіла Гары непераможным, як жа яна магла зламацца?

— Так чаму ты выбраў камень? — змяніў тэму Рон.

— Ну, калі я мог бы вяртаць людзей, з намі былі б Сірыюс… Мудзі… Дамблдор… мае бацькі…

Але гэтым разам ні Рон, ні Герміёна не ўсміхнуліся.

— Але калі верыць барду Бідлу, яны не захацелі б вярнуцца, ці не так? — задумлена працягнуў Гары, разважаючы аб гісторыі, якую яны толькі што пачулі. — Я лічу, што гісторый пра камяні, здольныя вяртаць мёртвых, акрамя гэтай не існуе, ці не так? — спытаў ён Герміёну.

— Не існуе, — маркотна адгукнулася Герміёна. — Не думаю, што хтосьці, акрамя містэра Лаўгуда змог бы настолькі абдурыць сябе, каб паверыць у рэальнасць усяго гэтага. Бідл верагодна выкарыстаў ідэю Філасофскага Каменя; толькі змяніў камень, які даруе неўміручасць, на камень, які ажыўляе мёртвых.

Пах з кухні валіў з ног. Больш за ўсё ён быў падобны на пах падпаленай бялізны.

Гары задаваўся пытаннем, ці зможа ён з’есці хоць крышачку таго, што прыгатаваў Ксенафіліюс, і ці апынецца гэтага досыць, каб не абразіць яго пачуцця.

— А што вы ўсёткі думаеце пра Плашч? — павольна вымавіў Рон. — Вы не разумееце, што тут Ксенафіліюс мае рацыю? Я маю на ўвазе Плашч Гары, то, наколькі ён добры. Я ўсё не перастаю думаць пра гэта. Я ніколі не чуў ні пра што нават падобнае на плашч Гары. Гэта сапраўды. Мы ж яшчэ ніколі не трапляліся, карыстаючыся ім…

— Вядома ж не трапляліся, Рон, мы ж былі нябачныя пад Плашчом!

— Так, але матэрыял, з якога ён зроблены… Мне ніколі ў галаву гэта не прыходзіла, але я чуў, што ад уздзеяння чар тканіна старых плашЦёў зношваецца спрэс, або што яны пачынаюць драцца на кавалкі, трухлеючы з часам літаральна да дзір. Плашч Гары дастаўся яму ад бацькі, ён вядома не ідэальна новы, гэта дакладна, але ён захаваўся… выдатна!

— Так, добра, Рон, ну а Камень!?

Пакуль яны шапталіся, Гары прайшоўся па пакоі, слухаючы іх у паўголасу. Дайдучы да шрубавай лесвіцы, ён падняў адсутны погляд на наступны паверх і літаральна аслупянеў. Гары ўласнай персонай разглядаў сябе са столі верхняга пакоя! Пасля секунднага замяшання ён сцямніў, што гэта было не люстэрка, гэта быў партрэт. Паддаўшыся сваёй цікаўнасці, ён стаў паднімацца ўверх па лесвіцы.

— Гары, што ты робіш?! Я не думаю, што ты можаш вось так разгульваць вакол без дазволу, пакуль Ксенафіліюса няма!

Але Гары ўжо быў на іншым паверсе. Луна ўпрыгожыла столь сваёй спальні пяццю выкананымі ў дасканаласці партрэтамі Гары, Рона, Герміёны, Джыні і Нэвіла. Яны не рухаліся, як партрэты у Хогвартсу, але кожны з іх несумненна быў створаны пры дапамозе магіі. Гары паказалася, што малюнкі дыхаюць. Здавалася, што хупавыя залатыя ланцугі сплятаюцца вакол партрэтаў, звязваючы іх разам, але пасля пільнага погляду на іх хвіліну або ледзь даўжэй, Гары зразумеў, што на самай справе гэта быў адзін надпіс, тысячаразова паўтораны залатымі чарніламі: “ сябры... сябры… сябры…”.

Гары пачуў велізарны прыліў пяшчоты да Луны. Ён агледзеў яе пакой. Паблізу ложка знаходзілася вялікая фатаграфія юнай Луны і жанчыны, якая глядзела на яе з вялікай цеплынёй. Яны абдымалі адзін аднаго.Луна з гэтага малюначка была значна больш ахайна апранутая, чым тая, якую Гары звычайна бачыў у жыцці. Фатаграфія была пыльнай. Гэта здалося Гары трохі дзіўным. Ён уважліва агледзеўся вакол. Нешта было не так. Светла-сіні дыван таксама быў пакрыты тоўстым пластам пылу. Адзежная шафа, дзверцы якой былі расхінутыя, апынулася пустой. Ложак быў некранутым і выглядаў так, быццам некалькі тыдняў на ім на спалі. Самотнае павуцінне, якое вісела над блізкім акном, зацягнула крывава-чырвонае неба.

— Нешта не так? — спытала Герміёна ў Гары, які спускаўся па прыступках, але перш чым ён змог адказаць, з кухні паказаўся Ксенафіліюс з падносам, нагружаным міскамі.

— Містэр Лаўгуд, — вымавіў Гары. — Дзе Луна?

— Што, выбачай?

— Дзе Луна?

Ксенафіліюс спыніўся на верхняй прыступцы.

— Я… я ўжо табе казаў. Яна пайшла на мост Ботыс, лавіць Плімпаў.

— Чаму ж тады вы накрылі паднос толькі на чацвярых?

Ксенафіліюс паспрабаваў адказаць, але не вымавіў ні гуку. У пакоі толькі чулася пыхценне друкаванага станка, які бесперапынна працаваў, ды нягучнае пазвонкванне місак на падносе ў дрыготкіх руках Ксенафіліюса.

— Я думаю, што Луна тут не была ўжо некалькі тыдняў, — працягнуў Гары. — Яе адзежа знікла, ложак некрануты. Дзе яна? І чаму вы ўвесь час глядзіце за акно?

Ксенафіліюс выпусціў паднос. Міскі выляцелі і разбіліся дашчэнту, Гары, Рон і Герміёна выхапілі палачкі. Рука Ксенафіліюса застыгля на паўдарогі да кішэні пінжака. Да гэтага моманту прэс ужо надрукаваў груду часопісаў, і нумары “Квіблера” лінулі струмнем з-пад абруса на падлогу; друкаваны станок заціх і спыніўся.

Герміёна нахіліліся і выцягнула адзін з нумароў, пры гэтым яе палачка ўсё яшчэ была нацэлена на містэра Лаўгуда.

— Гары, ты толькі зірні на гэта!

Гары падышоў да яе настолькі хутка, наколькі гэта было магчыма ва ўмовах такой страшнай бязладзіцы. На вокладцы “Квіблера” красаваўся яго ўласны партрэт, азаглаўлены словамі: “Нежаданы Нумар Адзін” і подпіс пра грошавую узнагароду.

— “Квіблер” ужо змяніў свой погляд на новы? — абыякава вымавіў Гары,але яго думкі працавалі вельмі хутка.

— А што гэта вы рабілі, калі выходзілі ў сад, містэр Лаўгуд? Пасылалі саву ў Міністэрства?

Ксенафіліюс аблізнуў вусны.

— Яны схапілі маю Луну, — зашаптаў ён. — Толькі з-за таго, што я пісаў. Яны забралі маю Луну, і я не ведаю дзе яна зараз і што з ёй. Але яны паабяцалі мне вярнуць яе зваротна, калі я… што я…

— Выдасць ім Гары, — скончыла за яго Герміёна.

— План адмяняецца, — рашуча адрэзаў Рон. — Мы сыходзім, прэч з дарогі.

Ксенафіліюс выглядаў жудасна, быццам бы пастарэў на сотню гадоў, яго губы выгнуліся ў жудаснай грымасе.

— Яны ўжо будуць тут у любы момант. Я павінен выратаваць Луну. Я не магу страціць Луну. Вы павінны застацца, — ён раставіў рукі, заступаючы ім шлях да лесвіцы, і Гары раптам усвядоміў, што яго маці так жа была гатова здзейсніць што заўгодна, абы абараніць яго ў зыбкі.

— Не прымушайце нас прычыняць вам боль, — вымавіў Гары. — Сыдзіце з дарогі, містэр Лаўгуд.

— ГАРЫ! — пранізліва закрычала Герміёна.

Фігуры на мётлах мільганулі ў крайніх вокнах. Сябры на імгненне адвярнуліся ад Ксенафіліюса. Гэтага было досыць, каб ён паспеў выхапіць сваю палачку. Гары імгненна ўсвядоміў іх памылку. Ён кінуўся ў бок ад небяспекі, захапляючы за сабой Рона і Герміёну, у той час як Страшэнны заклён Ксенафіліюса, прасвістаўшы праз пакой, стукнуў у Рог Грамаманта.

Пакой скалынуў грандыёзны выплеск. Ад яго моцы, здавалася, разарвецца ўвесь пакой. Кавалкі мэблі, зрытоўкі паперы і каміннага мура разляцеліся ва ўсіх кірунках, турачы наперадзе сябе сцяну няўяўна густога белага пылу. Гары праляцеў па паветры і абрынуўся на падлогу; закрыўшы галаву рукамі, Гары быў ужо не здольны ўбачыць, як град з абломкаў накрывае яго.

Ён пачуў выкрык Герміёны, крык Рона і цэлыя ваўчкі металічных гукаў, якія падказалі яму, што Ксенафіліюс апынуўся адкінутым уніз па шрубавай лесвіцы сваім уласным заклёнам. Напалову засыпаны абломкамі, Гары зрабіў спрабу падняцца. Ён ледзь мог дыхаць і бачыць штосьці вакол з-за пылу. Палова столі цалкам абрынулася, і канец караляў Луны звешваўся з праёму.

Бюст Равены Рэйвенкло, з адсутнай паловай твара, ляжаў побач з Гары, у паветры парыў абрывак пергамента, вялікая частка друкаванага станка ляжала ў баку, блакуючы верхнюю частку лесвіцы з боку кухні. Белая фігура перасоўвалася зусім каля яго, і Герміёна, уся пакрытая пылам, таму яна нагадвала яшчэ адну статую, наблізілася, прыклаўшы палец да вуснаў.

Унізе з грукатам адчыніліся дзверы.

— Няўжо я не казаў табе, што не трэба было спяшацца, Трэверс? — вымавіў грубіянскі голас. — Няўжо я не казаў табе, што ў гэтага псіха чарговае вар’яцтва?

Прычуўся воплеск, а ўслед за ім віск болю Ксенафіліюса.

— Не… не… наверсе.. Потэр!

— Я казаў табе яшчэ на мінулым тыдні, Лаўгуд, мы не вернемся ні за чым меньшым, чым дакладная інфармацыя! Памятаеш мінулы тыдзень? Калі ты жадаў абмяняць тваю дачку на ідыёцкі, мерлінава барада, галаўны ўбор? А тыднем раней, — лясь, зноў лямант. — калі ты прыдумаў, што мы вернем яе за доказ існавання Моршча… — лясь. — Рогіх… — лясь. — Кізлякоў?

— Не… не… умольваю вас! — ухліпываў Ксенафіліюс. — Гэта на самай справе Потэр. На самай справе!

— І зараз апынецца, што ты нас паклікаў толькі за тым, каб паспрабаваць нас падарваць! — зароў Пажыральнік Смерці. Раздаўся град воплескаў упярэмэжку з пакутлівымі віскамі Ксенафіліюса.

— Падобна на тое, што ён канчаткова звар’яцеў, Сельвін, — вымавіў стрыманы голас другога візіцёра, які пракаціўся рэхам уверх па зламанай лесвіцы. — Лесвіца заблакавана. Можа паспрабаваць яе раскрыць? А можна і так пакінуць.

— Ты хлуслівы кавалак бруду, — не спыняў крычаць вядзьмак па імі Сельвін.

— Ты ніколі ў жыцці не бачыў Потэра, так жа? Ты прывёў нас сюды, каб пакончыць з намі, так жа? Ты, падобна, думаў, што гэта дазволіць табе вярнуць сваю дзяўчынку?

— Я клянуся… я клянуся… наверсе Потэр!

— Хоменум рэвіліё, — вымавіў голас каля лесвіцы. Гары пачуў перарывісты ўздых Герміёны, і яго наведала дзіўнае пачуццё, быццам нешта дрэннае насоўваецца на яго, Накрываючы яго сваім ценем.

— Там наверсе сапраўды хтосьці ёсць, Сельвін. — рэзка кінуў другі.

— Гэта — Потэр, кажу вам, Потэр! — усхліпваў Ксенафіліюс, — Калі ласка… калі ласка… аддайце мне Луну, проста дазвольце мне ўзяць Луну…

— Ты зможаш вярнуць сваю дачушку, Лаўгуд, — адклікнуўся Сельвін. — Калі ты падымешся па гэтай лесвіцы і спусціш уніз Гары Потэра. Але калі толькі гэта пастка, калі гэта трук, калі ў цябе там змоўшчык, які чакае нас у засадзе, мы ўбачым, і тады мы дашлем лішні кавалачак тваёй дачкі табе на пахаванні.

Ксенафіліюс завыў ад страху і адчаю. Ён клапатліва заварушыўся, заскробся ў спробе прабрацца скрозь разваліны лесвіцы.

— Давай, — прашаптаў Гары. — Мы павінны выбірацца адсюль.

Скарыстаўшыся шумам, які выдаваў Ксенафіліюс на лесвіцы, ён пачаў чысціць сябе ад абломкаў. Рон быў завалены мацней. Гары і Герміёна падняліся так хутка, як маглі і сталі прабірацца да таго месца, дзе пад абломкамі быў пахаваны Рон. Вызваліўшы ад цяжару спачатку яго грудзі, а затым ногі. У гэты час Ксенафіліюс, пхаючы і драпаючы, набліжаўся ўсё бліжэй і бліжэй; Герміёна, нарэшце, зладзілася з канчатковым вызваленнем Рона, ужыўшы заклён Левітацыі.

— Добра, — выдыхнула Герміёна, у той час як пабіты друкаваны станок, які блакаваў вяршыню лесвіцы, пачаў уздрыгваць. Ксенафіліюс быў яшчэ далёка ад іх. Герміёна дагэтуль заставалася з ног да галавы белай ад пылу.

— Ты мне давяраеш, Гары?

Гары кіўнуў.

— Добра, тады, — Герміёна зашаптала. — дай мне Плашч-Нябачнік. Рон, ты надзенеш яго.

— Я? Але Гары…

— Калі ласка, Рон! Гары, сцісні крапчэй маю руку, Рон, вазьміся за маё плячо.

Гары выцягнуў левую руку. Рон знік пад Плашчом. Друкуваны станок, які закрываў лесвіцу завібрыраваў. Ксенафіліюс спрабаваў ссунуць яго, ужываючы заклён Левітацыі. Гары не разумеў, чаго чакала Герміёна.

— Чакаем… — шаптала яна. — Чакаем… у любую секунду…

Твар Кленафіліўса, бледны, нібы ліст паперы, з’явіўся над вечкам буфета.

— Ступефай! — выкрыкнула Герміёна, паказаўшы сваёй палачкай перш на яго твар, а затым на падлогу пад імі. — Дэпрымо! — і заклёнам прабіла ў палу дзірку, якая вяла ў гасціную.

Яны камянем паваліліся ўніз. Гары па-ранейшаму з усіх сіл сціскаў яе руку, знізу раздаўся лямант і ён заўважыў мімаходам, як двое мужчын спрабуюць убегчы з шляху лавіны абломкаў і кавалкаў мэблі з пабітай дашчэнту столі, якая асыпала ўсю прастору вакол іх. Герміёна выгнулася ў паветры, і грукат выбуху хаты стукнуў Гары па вушах, у той час як яна захапляла яго за сабой усё далей у цемру.

XXII. Рэліквіі Смерці

Гары, цяжка дыхаючы, зваліўся на траву і маментальна падняўся на ногі. Падобна, яны прызямліліся на нейкае поле, калі ўжо шарэла. Герміёна ўжо бегала вакол, размахваючы палачкай.

— Пратэго Таталум… Сільвільё Хексія…

— Подлы здраднік, — затыхаўся Рон, выбіраючыся з-пад Плашча-Нябачніка і кідаючы яго Гары. — Герміёна, ты проста геній, сапраўдны геній. Не веру, што мы выбраліся.

— Каве Інімікум… Няўжо я не казала яму, што гэта быў Рог Грамаманта, няўжо я не казала? А цяпер хата разляцелася на кавалкі!

— Так яму і трэба, — сказаў Рон, аглядаючы падраныя джынсы і парэзы на нагах. — Як думаеце, што з ім зробяць?

— Спадзяюся, што не заб’юць! — сказал Герміёна. — Вось чаму я жадала, каб Пажыральнікі ўбачылі Гары, перш чым мы ўцяклі, каб яны ведалі, што Ксенафіліюс не ілгаў!

— А мяне навошта схавала? — спытаў Рон.

— Ты павінен ляжаць у ложку з брызглянкай, Рон! Яны выкралі Луну, таму што яе бацька падтрымаў Гары! Што б здарылася з тваёй сям’ёй, калі б яны пазналі, што ты з ім?

— Але як жа твае мама з татам?

— Яны ў Аўстраліі, — сказала Герміёна. — З імі ўсё павінна быць у парадку, яны нічога не ведаюць.

— Ты — геній, — з захапленнем паўтарыў Рон.

— Так, сапраўды, так і ёсць, — з запалам пагадзіўся Гары. — не ведаю, што б мы без цябе рабілі.

Яна праззяла, але тут жа стала сур’ёзнай.

— Але як жа Луна?

— Ну, калі яны кажуць праўду і яна ўсё яшчэ жывая… — пачаў Рон.

— Не кажы так, не кажы! — піскнула Герміёна. — Яна павінна быць жавой, павінна!

— Тады яна, напэўна у Азкабане, — сказаў Рон. — Вядома, калі яна там выжвые… у шматлікіх не выходзіць…

— У яе атрымаецца, — сказаў Гары. Ён нават не думаў пра іншы заход. — Луна моцная, значна мацней, чым здаецца. Напэўна, ужо чытае сакамернікам лекцыі пра Вракспуртаў і Нарглаў.

— Спадзяюся, ты маеш рацыю, — сказала Герміёна. Яна закрыла вочы рукой. — Мне было б шкада Ксенафіліюса, калі...

— ... калі б ён толькі што не паспрабаваў прадаць нас Пажыральнікам, ага, — сказаў Рон.

Яна паставілі намёт і ўладкаваліся ў ім, Рон прыгатаваў ім гарбаты. Пасля таго, як яны пазбеглі амаль немінучага палону, нават халодны намёт здаваўся ім хатай: бяспечнай, знаёмай і прыязнай.

— Ну навошта мы туды пайшлі? — праенчыла Герміёна пасля некалькі хвілін маўчання. — Гары, ты меў рацыю, усё зноў здарылася як у Годрыкавай Лагчыне, і да таго ж мы страцілі гэтулькі часу! Рэліквіі Смерці... такое трызненне... хоць, наогул, — яе наведала раптоўная думка. — Ён мог усё выдумаць праўда? Ён сам, напэўна, не верыць у Рэліквіі Смерці, проста адцягваўнас гутаркамі, пакуль не з’явіліся Пажыральнікі!

— Не думаю, — сказаў Рон. — Калі ты ў стане такога стрэсу, вельмі складана нешта складаць з ходу. Я зразумеў гэта, калі мяне схапілі Паляўнічыя.Мне было значна лягчэй адлюстроўваць Стэна, таму што пра яго я трохі ведаў, чым адлюстраваць новага для мяне чалавека. На старога Лаўгуда аказвалі такі ціск, ён зрабіў усё, каб нас утрымаць. І лічу, ён сказаў праўду, але ён лічыць гэта праўдай, проста яму трэба было ўтрымаць нас гутаркай.

— Я не лічу, што гэта важна, — уздыхнула Герміёна. — Нават калі ён быў сумленны з намі, такіх дурасцяў я ніколі яшчэ не чула ў жыцці.

— Пачакай, — сказаў Рон. — Таемны Пакой таксама лічыўся міфам, так?

— Але Рэліквіі Смерці не могуць існаваць, Рон!

— Можаш гэта паўтарыць колькі заўгодна, але адна Рэліквія усё жа існуе, — сказаў Рон, — сказаў Рон. — Плашч-Нябачнік Гары...

— “Казка пра трох братоў” — гэта ўсяго толькі гісторыя, — адрэзала Герміёна. — Аповяд пра тое, наколькі людзі баяцца смерці. Калі б выжыць было гэтак жа лёгка, як хавацца пад Плашчом-Нябачнікам, у нас бы ўжо было ўсё, чаго мы жадаем!

— Не ведаю, непераможная палачка нам бы не парашкодзіла, — сказаў Гары, круцячы ў руках цярновую палачку, якая яму зусім не падабалася.

— Такой палачкі няма, Гары!

— Ты сказала, што было шмат палачак... і гэтая Палка Смерці або як яе там завуць...

— Добра, нават калі ты думаеш, што Старэйшая Палачка існуе, то што ты скажаш пра Камень Уваскрашэння? — яна паказала ў паветры знак двукоссяў, у голасе гучаў відавочны сарказм. — Ніякай магіяй нельга ўваскрасіць мёртвых, усё!

— Калі мая палачка злучылася з Самі-Ведаеце-Чыёй, яна выклікала маіх маму і тату... і Сэдрыка...

— Але яны ж не паўсталі з мёртвых на самай справе, так? — сказала Герміёна. — Яны былі... накшталт зданяў, гэта не тое ж, што вярнуць кагосьці да жыцця.

— Але дзяўчына з казкі не вярнулася на самай справе, так? У казцы гаварылася, што калі чалавек памёр, ён прыналежыць Смерці. Але другі брат усё роўна бачыў яе, размаўляў з ёй, ці не так? Ён нават жыл з ёй нейкі час...

У выразе твару Герміёны ён убачыў турботу і нешта невызначанае. Затым, калі яна зірнула на Рон, Гары зразумеў, што гэта быў страх: ён напалохаў яе гутаркамі пра жыццё з мёртвымі.

— І гэты Певерэл, якога пахавалі ў Годрыкавай Лагчыне, — паспешна сказаў ён, спрабуючы тлумачыць больш пераканаўча. — Ты ж пра яго нічога не ведаеш, так?

— Не, — адказала яна, відавочна цешачыся змене тэмы. — Я правярала яго, пасля таго як убачыла знак на яго магіле; калі б ён быў вядомым або зрабіў нешта важнае, я ўпэўнена, ён быў бы у адной з нашых кніг. Адзінае месца, дзе я знайшла імя “Певерэл” — гэта “Прыродная Высокароднасць: Генеалогія Чараўнікоў”. Пазычыла ў Крычара, — растлумачыла яна, калі Рон падняў бровы. — Яго імя зачыцца сярод частакроўных сем’яў, якія перарваліся па мужчынскай лініі. Выходзіць, Певерэлы былі аднымі з першых сем’яў, якія зніклі.

— “Якія перарваліся па мужчынскай лініі”? — паўтарыў Рон.

— Гэта значыць, што прозвішча знікла, — сказала Геерміёна. — Шмат стагоддзяў таму, у выпадку Певерэлаў. У іх маглі быць нашчадкі, але іх клікалі б па-іншаму.

І раптам Гары ахнуў, у яго памяці зявіўся той врагмент, які адсутнічаў, у якім ён знайшоў прозвішча Певерэла: брудны стары, які размахваў выродлівым пярсцёнкам перад тварам службоўца, і раптам ён закрычаў:

— Вальдор Гаўнт !

— Што? — разам перапыталі Рон і Герміёна.

— Вальдор Гаўнт! Дзядуля Самі-Ведаеце-Каго! У Віры Памяці! З Дамблдорам! Вальдор Гаўнт сказаў, што ён — нашчадак Певерэлаў!

Рон і Герміёна відавочна былі пастаўленыя ў тупік.

— Пярсцёнак, той пярсцёнак, які стаў Хоркурксам, Вальдор Гаўнт сказаў, што на ім быў герб Певерэлаў! Я бачыў, як ён размахваў ім перад носам хлопца з Міністэрства!

— Герб Певерэлаў? — сцісла сказала Герміёна. — Ты бачыў, як ён выглядае?

— Не зусім, — сказаў Гары, спрабуючы ўспомніць. — Нічога асаблівага ў ім не было, наколькі мне было відаць, можа быць, некалькі драпін. Я бачыў яго блізка, толькі калі яно ўжо было выкрыта.

На твару Герміёны пачало выяўляцца разуменне таго, што адбывалася, калі яна раптам шырока раскрыла вочы. Рон у шоку глядзеў то на аднаго, то на іншага.

— Жах... ты думаеш, гэта быў той знак? Знак Рэліквій Смерці?

— Чаму б і не? — узбуджана сказаў Гары. — Вальдор Гаўнт быў старым невукам, які жыў як свіння і турбаваўся толькі пра сваіх продках. Калі пярсцёнак перадаваўся стагоддзямі, ён мог і не ведаць, што гэта была за рэч. У хаце не было кніг, і паверце мне, гэта быў не той чалавек, які стаў бы чытаць казкі дзецям. Яму б вельмі спадабалася лічыць гэтыя драпіны гербам, таму што быць чыстакроўным — усё роўна, што быць каралеўскай крывёй.

— Так... ўсё гэта вельмі цікава, — з асцярогай сказала Герміёна. — Але Гары, калі ты думаеш пра тое, пра што я думаю, ты дума...

— А чаму не? Вось чаму? — сказаў Гары зусім без асцярогі. — Гэта быў камень, так? — ён паглядзеў на Рона, разлічваючы на падтрымку. —А што, калі гэта быў Камень Уваскрашэння?

У Рона адвісла сківіца.

— Чорт вазьмі... ён бы працаваў, калі Дамблдора зламаў?..

— Працаваў? Працаваў? Рон, ён ніколі не працаваў! Такіх рэчаў як Камень Уваскрашэння не існуе!

Герміёна ўскочыла на ногі, злая і ўзвар’ваная.

— Гары, ты проста спрабуеш падагнаць усё пад гэтую гісторыю пра Рэліквіі...

— Падагнаць? — паўтарыў ён. — Герміёна, яно падыходзіць само! Я ведаю, што на тым камені быў знак Рэліквій! Гаўнт сказаў, што ўспадкаваў яго ад Певерэлаў!

— Ты хвіліну таму казаў, што не разглядзеў знак на камені!

— Як ты думаеш, дзе зараз гэты пярсцёнак? — спытаў Рон у Гары. — Што з ім зрабіў Дамблдор, калі раскалоў яго?

Але ўяўленне Гары панесла яго куды далей, чым Рона або Герміёну іх уласныя.

Тры прадмета, або Рэліквій, якія, калі іх аб’яднаць, зробяць іх уладальніка Майстрам Смерці... Майстрам... Пераможцам... Гаспадаром... Заваёўнікам... Апошні ж вораг вынішчыцца — смерць.

І ён убачыў сябе ўладальнікам Рэліквій, які процістаяў Вальдэморту, чые Хоркурксы і побач не стаялі... Ні адзін не зможа жыць, пакуль жывы іншы... Ці быў гэта адказ? Рэліквіі супраць Хоркурксаў? Ці быў варыянт, пры якім ён атрымліваў перамогу ў любым выпадку? Калі ён быў Майстрам Рэліквій Смерці, ці быў ён у бяспецы?

— Гары...

Але ён ледзь чуў Герміёну. Ён дастаў Плашч-Нябачнік, які як вада струменіўся між яго пальцаў, бязважка нібы паветра. За ўсе сем гадоў у міры чараўнікоў ён не мог знайсці рэчы, падобнай яму. Плашч быў такім жа, які апісваў Ксенафіліюс: плашч, які робіць уладальніка цалкам нябачным, які вытрымлівае выпрабаванне вечнасцю, забяспечваючы сталае і непранікальнае сховішча, незалежна ад таго, якія на яго накладвалі заклёны.

А затым ён успомніў:

— Плашч быў у Дамблдора ў ноч, калі загінулі мае бацькі!

Яго голас дрыжаў, ён адчуваў, як твар счырванеў, але яму было ўсё роўна.

— Мая мама напісала Сірыюсу, што Дамблдор пазычыў Плашч! Вось чаму! Ён жадаў праверыць яго, таму што ён думаў, што гэта трэцяя Рэліквія! Ігнотус Певерэл, які пахаваны ў Лагчыне… — Гары без усякай увагі хадзіў вакол намёта, адчуваючы, як праўда адкрывалася яму нібы кніга: старонка за старонкай, — гэта мой продак. Я нашчадак трэцяга брата! У гэтым ёсць сэнс!

У імгненне ён адчуў сябе ўзброеным да зубоў са сваёй верай у Рэліквіі, як быццам сама ідэя ўладання імі ўжо абараняла яго, ён выпрабаваў пачуццё радасці, паварочваючыся да сваіх сяброў.

— Гары… — зноў сказала Герміёна, але ён развязаў мяшочак у сябе на грудзях, яго пальцы трэсліся.

— Чытай, — сказаў ён, запіхваючы ліст маці ёй у руку. — Чытай! Плашч быў у Дамблодра, Герміёна! Інакш, навошта ён быў яму патрэбен? Яму не патрэбен быў Плашч, ён мог лёгка накласці на сябе така моцны Заклён Нябачнасці, што адразу ж стаў бы цалкам нябачным!

Нешта звалілася на пол і ўкацілася пад крэсла, зіхоцячы. Ён выпусціў Снітч, дастаючы ліст. Спыняючыся, каб падняць яго, ён раптам зрабіў яшчэ адно адкрыццё, яго ахапіў шок, і ўнутры з’явілася такое моцнае пачуццё. Што ён не змог стрымаць крыку.

— ЁН ТУТ! Ён пакінуў мне пярсцёнак… ён у Снітчу!

— Ты… ты думаеш?

Ён не мог зразумець, чаму Рон так здзівіўся. Гэта было відавочна, так ясна для Гары. Усё схадзілася, усё… Яго Плашч быў трэцяй Рэліквіяй, а калі б ён ведаў, як адчыінць Снітч, у яго была б другая, а затым яму трэба было знайсці толькі першую — Старэйшую Палачку, а затым…

Затым зваліўся заслон: уся яго ўзрушанасць, уся надзея і ўсё шчасце імгненнем загаслі, ён стаяў адзін у цемры, усё чараўніцтва кудысьці дзелася.

— Вось, што ён шукае.

Мена тону напалохала Рона і Герміёну яшчээ больш.

— Самі-Ведаеце-Хто шукае Старэйшую Палачку.

Ёе павярнуўся спіной да іх напалоханым недаверлівым тварам. Ён ведаў, што гэта была праўда. Усё мела сэнс, Вальдэморт шукаў не новую палачку — ён шукаў старую палачку, вельмі старую палачку. Гары падышоў да выхаду з намёта, забываючы пра Рона і Герміёну і, пагружаны ў думкі, паглядзеў удалячыню, у бязмежную ноч…

Вальдэморт вырас у прытулку для бяздомных маглаў. Ніхто не мог распавесці яму “Байкі барда Бідла”, калі ён быў дзіцем, як ніхто ніколі не распавядаў іх Гары. Нешматлікія чараўнікі верылі ў Рэліквіі Смерці. Ці было магчымым, што Вальдэморт ведаў пра іх?

Гары глядзеў у цемру… Калі Вальдэморт ведаў пра Рэліквіі, зразумела, ён мог шукаць іх, зрабіць усё, каб авалодаць імі; тры аб’екта, якія рабілі ўладальніка Гаспадаром Смерці? Калі б ён ведаў пра Рэліквіі, ён бы не стаў рабіць Хоркурксы. Няўжо не было ясна, што калі ён зрабіў Хоркуркс з Рэліквіі, ён не ведаў вялікай тайны?

Гэта азначала, што Вальдэморт шукаў Старэйшую Палачку, нават не ўсведамляючы ўсёй яе моцы, не ведаючы. Што на самай справе яна — адна з трох… а паколькі палачку немагчыма схаваць, яе прасцей за ўсё знайсці… Крывавы след Старэйшай Палачкі акрапляе старонкі гісторыі Чарадзейнага міру…

Гары глядзеў на аблокі, як іх папялістыя і серабрыстыя выгібы слізгалі міма белага месяца. Галава яго стала яснай ад здзіўлення ўласным адкрыццям.

Ён вярнуўся ў намёт. Ён быў у шоку ад таго, што Герміёна дагэтуль трымала ў руках ліст Лілі, а Рон сядзеў побач з ёй з выразам недаверу на твары. Няўжо яны не разумелі, як далёка яны зайшлі ўсяго толькі за некалькі хвілін?

— Гэта ўсё? — сказаў Гары, спрабуючы дамагчыся ад іх той жа ўпэўненасці, якую выпрабоўваў ён. — Гэта ўсё тлумачыць. Рэліквіі Смерці існуюць, і ў мяне ёсць адна… можа быць дзве…

Ён падняў Снітч.

— … а Самі-Ведаеце-Хто шукае трэці. Але ён не разумее… ён думае, што гэта проста моцная палачка…

— Гары, — сказал Герміёна, пыдыходзячы да яго і аддаючы ліст Лілі, — мне шкада. Але я думаю, што ты ўсё зразумеў няправільна.

— Няўжо ты не бачыш? Усё сыходзіцца…

— Не, не сыходзіцца, — сказала яна. — Не сыходзіцца, Гары, ты проста злёгку разышоўся. Калі ласка, проста адкажы мне: калі б Рэліквіі сапраўды існавалі, а Дамблдор пра іх ведаў, што той, хто завалодае імі, стане Гаспадаром Смерці… Гары, чаму ён не сказаў табе? Чаму?

У яго ўжо быў адказ.

— Ты сама казала, Герміёна! Вам трэба пазнаць пра іх самім! Гэта Пошук!

— Я ўсяго толькі сказала гэта, каб паспрабаваць угаварыць цябе пайсці да Лаўгудаў! — раздражнённа закрычала Герміёна. — Я не верыла ніводнаму слову!

Гары не звярнуў увагі.

— Дамблдор заўсёды прымушаў мяне самастойна нешта пазнаваць. Ён даваў мне пазнаць сваю сілу, рызыкаваць. Гэта падобна на тое, што ён рабіў.

— Гары, гэта не гульня, гэта не трэніроўка! Гэта жыццё, і Дамблдор пакінуў табе досыць ясны інструкцыі: знайсці і знішчыць Хоркурксы! Гэты знак нічога не значыць, забудзься пра Рэліквіі Смерці, мы не можам дазволіць, каб нас пераследвалі…

Гары амаль яе не слухаў. Ён круціў Снітч у руках, частка яго спадзявалася, што ён адчыніцца, а ўнутры апынецца Камень Уваскрашэння, і ён давядзе Герміёне, што ён мае рацыю, што Рэліквіі існууць.

Ён павярнуўся да Рона.

— Ты не верыш у гэта, так?

Гары паглядзеў на яго, Рон замарудзіўся.

— Не ведаю… гэта значыць… сёе-тое сапраўды сходзіцца… — сказаў Рон ніякавата. — Але калі глядзіш на ўсе рэчы ў цэлым… — ён глябока ўдыхнуў. — Я думаю, нам трэба пазбавіцца ад Хоркурксаў, Гары. Гэта тое, што сказаў нам зрабіць Дамблдор. Магчыма… мы павінны забыць пра гэтыя Рэліквіі.

— Дзякуй, Рон, — сказала Герміёна. — Я пайду на дзяжурства першай.

Яна прайшла міма Гары і села каля выхаду за намёта, спыняючы ўсё дзейства.

Але Гары не мог заснуць той ноччу. Думка пра Рэліквіі Смерці завалодала ім, ён не мог супакоіцца, пакуль думкі круціліся ў яго галаве: палачка, камень і Плашч… калі б ён толькі мог завалодаць імі…

Я адчыняюся ў канцы… Што будзе ў канцы? Чаму ён не мог дастаць камень зараз? Калі б ў яго быў камень, ён бы мог задаць гэтыя пытанні асабіста Дамблдору… і Гары шаптаў Снітчу словы ў цемры, спрабуючы ўсё нават змяіную Мову, але залаты шарык не адчыняўся…

А палачка, Старэйшая Палачка, дзе яна была схаваная? Дзе зараз шукаў Вальдэморт? Гары ўжо жадаў. Каб яго шнар зноў загарэўся і паказаў яму думкі Вальдэморта, таму што ўпершыню ён і Вальдэморт былі аб’яднаныя жаданнем завалодаць адной і той жа рэччу… Вядома. Ідэя не спадабалася б Герміёне… Але яна ж і не верыла… Ксенафіліюс меў рацыю па-свойму… Абмежаваная. Недалёкая. З вузкімі паданнямі… Яна баялася праўды, думкі пра Рэліквіі Смерці, асабліва Камень Уваскрашэння… і Гары зноў прыціснуў вусны да Снітча, цалуючы яго, амаль праглынаючы, але халодны метал не паддаваўся…

Ужо амаль святлела, калі ён успомніў пра Луну, якая сядзела адна за рашоткай у Азкабане, акружаная Дэментарамі, і раптам яму стала сорамна за сябе. Ён забыў пра яе з-за ліхамаланкавага захаплення Рэліквіямі. Калі б ён мог выратаваць… але ён бы не змог прайсці праз такую колькасць Дэментараў. Цяпер, калі гэтая думка заняла яго, ён зразумеў, што не спрабаваў выклікаць Патронуса цярновай палачкай… трэба было паспрабаваць раніцай… Калі б ён мог дастаць палачку лепей…

І жаданне авалодаць Старэйшай Палачкай, непераможнай палачкай Смерці, зноў паглынула яго…

Яны склалі намёт наступнай раніцай і пайшлі далей скрозь сцяну дажджу. Лівень турыў іх на бераг, дзе яны і размясціліся той ноччу, так было ўвесь тыдзень, вакол іх было толькі мокрыя пейзажы, якія ўганялі Гары ў дэпрэсію. Ён мог думаць толькі пра Рэліквіі Смерці. У ім нібы загарэўся агеньчык, які не маглі патушыць нават нявера Герміёны або настойлівыя сумневы Рона. Але чым больш ён жадаў знайсці Рэліквіі, тым менш яму гэта дастаўляла радасці. Ён вінаваціў Рона і Герміёну: іх адмаўленне не падабалася яму гэтак жа, як і дождж, ад якога ў яго псаваўся настрой, але нічога не магло забіць у ім упэўненасць, якая заставалася нязменнай. Вера Гары і прага Рэліквій авалодала ім настолькі, што ён адчуваў сябе ізаляваным ад двух сваіх сябраў і іх апанаванасцю Хоркурксамі.

— Апанаванасць? — са злосцю сказала Герміёна, калі аднойчы ўвечары ён выпадкова вымавіў гэтае слова, пасля таго як Герміёна паказала яму на яго страту цікавасці ў пошуку Хоркурксаў. — Мы не апантаныя, Гары! Мы спрабуем зрабіць тое, штожадаў ад нас Дамблдор!

Але яму была нецікавая яе ўтоеная крытыка. Дамблдор пакінуў асабіста ёй знак Рэліквій, а ў тым, што Камень Уваскрашэння быў схаваны ўнутры Снітча, Гары і не сумняваўся. Ні адзін не можа жыць, пакуль жывы іншы… Гаспадар Смерці… чаму Рон і Герміёна не разумелі?

— “Апошні ж вораг вынішчыцца — смерць”, — спакойна працытаваў Гары.

— Я думала, што мы дужаемся з Сам-Ведаеш-Кім, — адгыркнулася Герміёна і Гары перастаў спрабаваць пераканаць яе.

Нават загадна срэбнай лані, якую парачка абмяркоўвала так актыўна, здавалася Гары меней важнай, ледзь цікавым суправаджэннем. Яго хвалявалі толькі боль у яго шнары, які паўстаў зноў, хоць ён рабіў усё, каб схаваць яго ад іншых. Ён шукаў адзіноты, калі яна ўзнікала, але тое, што ён бачыў, расчароўвала яго. Яго з Вальдэморта бачанні сталі горшай якасці: размытымі, без рэзкасці. Усё, што ён мог адрозніць — гэта чэрап і гару, больш падобную на цень, чым на нешта матэрыяльнае.

Абвыкшы да рэзкіх бачанняў, падобным на рэальнасць, Гары вельмі знерваваўся такой змене. Ён хваляваўся, што сувязь паміж ім і Вальдэмортам была пашкоджаная, сувязь, якой ён адначасова баяўся і, што б ён ні казаў Герміёне, да якой імкнуўся.

Гары нейкім чынам суаднёс гэтыя размытыя малюначкі і сваю зламаную палачку, як быццам гэтая цярновая палачка была віной таму, што ён не мог больш чытаць думкі Вальдэморта так добра, як раней.

Праходзілі тыдні, а Гары заўважаў, што Рон пачаткаў браць на сябе адказнасць. Магчыма, з-за таго, што ён ад іх збег, магчыма, з-за таго, што лідэрскія здольнасці Гары цяпер пакідалі жадаць лепшага, ён пачаткаў заклікаць астатніх да дзеяння.

— Засталося тры Хоркрукса, — паўтараў ён. — Нам трэба прыдумаць план, ну давайце жа! Дзе мы не шукалі? Давайце яшчэ раз. Прытулак...

Дыягон Алея, Хогвартс, хата Рэдлаў, Боргін і Беркс, Албанія, усё месцы, дзе калісьці жыў або працаваў Том Рэдл, дзе ён быў або забіваў, пра якія яны ведалі, іх ізноў і зноў пералічвалі Рон і Герміёна. Гары ўмешваўся толькі каб папытаць Герміёну перастаць яму надакучаць. Яму б больш спадабалася сядзець у адзіноце і цішыні, імкнучыся прачытаць думкі Вальдэморта, пазнаць больш пра Старэйшую Палачку, але Рон настойваў адпраўляцца туды, дзе яны менш усяго чакалі знайсці тое, што шукалі, рухацца далей.

— Ніколі не ведаеш, — зноў настойліва паўтараў ён. — Верхні Флэглі — гэта вёска чараўнікоў, ён мог жадаць жыць тамака. Пайдзем — праверым.

У гэтыя перыядычныя вылазкі на тэрыторыю чараўнікоў яны наторкаліся на Паляўнічых.

— Некаторыя напэўна не лепш Пажыральнікаў, — сказаў Рон. — Тыя, што злавілі мяне, выклікалі жаль, але Біл лічыць, што некаторыя з іх на самай справе небяспечныя. Па "Потэр-Дазору" сказалі...

— Дзе?

— Па "Потэр-Дазору", няўжо я табе не казаў, як гэта завецца? Гэта праграма на радыё, якая адна кажа пра тое, што адбываецца на самай справе! Амаль усе праграмы падпарадкоўваюцца кіраўніцтву Сам-Ведаеш-Каго, усе, акрамя "Потэр-Дазору", я вельмі жадаю, каб ты паслухаў, але наладзіцца не так-та проста...

Увесь вечар Рон правёў у спробах злавіць хвалю, выстукваючы розныя рытмы палачкай па бесправадным радыё, пакуль круціліся прымачы. Зрэдку ён наторкаўся на рады па збавенні ад драконавай воспы, а аднойчы на песню "Кацёл, поўны гарачага моцнага кахання". Працягваючы стукаць, Рон спрабаваў адгадаць пароль, мармычучы розныя словы.

— Звычайна гэта звязана з Ордэнам, — казаў ён. — У Біла атрымалася здагадацца. У мяне таксама павінна...

Але Рону не везла да самога сакавіка. Гары сядзеў на дзяжурстве ў уваходу ў намёт, утаропіўшыся на куст гіацынтаў, якія не вестка як выраслі пасярод мерзлай зямлі, як раптам Рон закрычаў з намёта.

— Знайшоў! Атрымалася! "Альбус" быў паролем! Ідзі сюды, Гары.

Упершыню за шмат дзён адцягнуўшыся ад Рэліквій Смерці, Гары паспяшаўся вярнуцца ў намёт, дзе ўбачыў Рона і Герміёну, якія стаялі на каленах перад маленькім радыё. Герміёна, якая ад няма чаго рабіць паліравала меч Грыфіндора, сядзела з адкрытым ротам, утаропіўшыся на маленькі прымач, з якога даносіўся да болю знаёмы голас.

— ...просім прабачэння за нашу часавую адсутнасць, усяму віной наведвання мілак-Пажыральнікаў.

— Гэтае ж Лі Джордан! — сказала Герміёна.

— Я ведаю! — праззяў Рон. — Крута, так?

— ...цяпер знайшлі больш зацішнае месца, — казаў Лі, — і я рад паведаміць, што нас наведалі два сталых дакладчыка. Добры вечар, рабяты!

— Прывітанне.

— Добры вечар, Рывер.

— "Рывер" — гэтае Лі, — растлумачыў Рон. — У іх усіх ёсць кодавыя імёны, але звычайна можна вызначыць...

— Ціха, — сказала Герміёна.

— Але перш чым мы пачуем Рояла і Ромула, — працягнуў Лі, — перапынімся для паведамлення аб смерцях, на якія не звярнулі ўвагу "Бесправадная Навінавая Чарадзейная Сетка" і "Штодзённы Вяшчун". Нажаль, мы змушаныя паведаміць, што былі забітыя Тэд Тонкс і Дырк Крэсвел.

У Гары ўсё перавярнулася ўнутры. Ён, Рон і Герміёна ў жаху паглядзелі адно на аднаго.

— Гоблін Горнук таксама быў забіты. Па чутках, магланароджаны Дын Томас і іншы гоблін, якія вандравалі з Тонксам, Крэсвелам і Горнукам, збеглі. Калі Дын зараз нас слухае, або хтосьці ведае, дзе ён, яго бацькі і сёстры чакаюць навін.

— Тым часам, у Гедлі была знойдзеная мёртвай сям’я маглаў. Улады маглаў спісваюць смерць на ўцечку газу, але члены Ордэна Фенікса паведамляюць, што прычынай быў Заклён Смерці. Ёсць досыць доказаў таго, што гэтая разня была чымсьці вялікім, чым традыцыйнай забавай пры новым рэжыме.

— Нарэшце, да нашага шкадавання, у Годрыкавай Лагчыне было знойдзена цела Бацільды Бэгшот. Доказы паказваюць на тое, што яна памерла некалькі месяцаў таму. Ордэн Фенікса паведамляе, што на яе целе выяўленыя бясспрэчныя сляды Цёмнай Магіі.

— Слухачы, мы жадалі б папытаць вас далучыцца да нас для хвіліны маўчання ў памяць аб Тэдзе Тонксе, Дырке Крэсвеле, Бацільды Бэгшот, Горнука і невядомым, але не забытых маглаў, якіх забілі Пажыральнікі Смерці.

Наступіла цішыня, Гары, Рон і Герміёна не казалі. Палова Гары жадала пачуць іншыя навіны, а іншая баялася таго, што ён мог пачуць. Упершыню за вялікі прамежак часу ён пачуваўся па-сучаснасці звязаным з вонкавым мірам.

— Дзякуй — вымавіў голас Лі. — А зараз мы пагаворым з нашым сталым інфарматарам Райялам пра тое, як новы рэжым чарадзейнага міру закранае мір маглаў.

— Дзякую, Рывер, — сказаў беспамылковы голас, глыбокі, мерны, заспакаяльны.

— Кінгслі! — крыкнуў Рон.

— Мы ведаем! — сказала Герміёна, затыкаючы яго.

— Маглам дагэтуль невядомы крыніцы іх непрыемнасцяў, яны працягваюць спісваць усё на страшныя выпадковасці, — сказаў Кінгслі. — Але да нас даходзяць аповяды пра чараўніках і чараўніцах, якія рызыкуюць сваім жыццём дзеля выратавання сяброў і суседзяў маглаў. Часта маглы пра гэта самі не ведаюць. Я б жадаў звярнуцца да ўсіх слухаЦёў з просьбай звярнуць увагу на гэтыя прыклады. Нават калі гэта будзе просты ахоўны заклён на вуліцы маглаў. Шмат жыццяў атрымаецца выратаваць, прыняўшы элементарныя меры засцярогі.

— Райял, а што б ты сказаў тым нашым слухачам, у якіх "Чараўнікі першым чынам"? — спытаў Лі.

— Я скажу, што ім недалёка і да "Чыстакроўныя першым чынам", а потым наўпрост у Пажыральнікі Смерці, — адказаў Кінгслі. — Усе мы людзі, няўжо не так? Кожнае чалавечае жыццё раўнацэннае іншага і годнае выратавання.

— Выдатна сказана, Райял, калі мы абярэмся з гэтай пераробкі, я прагаласую за цябе, як за новага міністра, — сказаў Лі. — А зараз Ромул з нашай папулярнай рубрыкай "Сябры Потэра".

— Дзякуй, Рывер, — сказаў яшчэ адзін знаёмы голас. Рон паспрабаваў загаварыць, але Герміёна сыкнула на яго.

— Мы ведаем, што гэта Люпін!

— Ромул, вы ўсё яшчэ ўпэўненыя так, як і перш, што Гары Потэр дагэтуль жывы?

— Упэўнены, — сказаў Люпін цвёрда. — Няма сумневу ў тым, што пра яго смерць голасна заявілі б Пажыральнікі Смерці, калі б гэта здарылася, таму што для новага супраціву гэта стала б моцным ударам для тых, хто процістаіць новаму рэжыму. "Хлопчык, Які Выжыў" застаецца знакам усяго, завошта мы дужаемся: перамогі дабра, сілы невінаватасці, неабходнасці супраціву.

Змяшанае пачуццё падзякі і сораму наведала Гары. Ці прабачыў яго Люпін за тыя словы, якія ён сказаў падчас іх апошняй сустрэчы?

— І што б вы сказалі Гары, калі б ведалі, што ён вас зараз слухае, Ромул?

— Я б сказаў яму, што маральна мы з ім, — адказаў Люпін, і затым, трохі пахіснуўшыся, дадаў, — І яшчэ я б параіў Гары давяраць сваім інстынктам, якія ў яго нядрэнна развітыя і амаль ніколі не падводзяць.

Гары зірнуў на Герміёну. Яе вочы былі поўныя слёз.

— Амаль ніколі не падводзяць… — паўтарыла яна.

— О, ну што я табе казаў? — здзіўлена выклікнуў Рон. — Біл казаў мне, што Люпін зноў жыве з Тонкс! І судзячы па ўсім, яна таксама…

— …а зараз новая інфармацыя пра тых сябраў Гары Потэра, якія папакутавалі за сваю адданасць яго справе, — казаў у гэты час Лі.

— Такім чынам, паважаныя слухачы, паведамляем вам, што было арыштавана яшчэ некалькі прыхільнікаў Гары Потэра, у тым ліку і Ксенафіліюс Лаўгуд, галоўны рэдактар газеты "Квіблер", — сказаў Люпін.

— Ну, прынамсі, ён жыў, — прамармытаў Рон.

— Акрамя таго, за апошнія некалькі гадзін стала вядома, што Рубеюс Хагрыд, — усе трое ўскрыкнулі, і ледзь не праслухалі канчатак прапановы, — добра ўсім вядомы паляўнічы Хогвартса, з цяжкасцю пазбег арышту на тэрыторыі школы, дзе ён, па слыху, арганізаваў вечарынку "Падтрымай Гары Потэра", якая праводзілася ў яго хаце. Аднак, Хагрыда не атрымалася схапіць, і зараз, як мы лічым, ён у бегах.

— Я лічу, хаваючыся ад пераследаў Пажыральнікаў смерці, нядрэнна мець у сваіх шэрагах пяціметровага таварыша? — спытаў Лі.

— З задавальненнем бы з вамі пагадзіўся, — сур’ёзна адказаў Люпін. — Аднак павінен дадаць, што ў той час, пакуль мы тут у "Потэр-Дазоры" пяем дыфірамбы сіле духу Хагрыда, нам прыходзіцца велізарныя сілы прыхільнікаў Гары Потэра кідаць на яго выручку. Усёткі вечарынка на тэму "Падтрымай Гары Потэра" была не самым мудрым рашэннем у сітуацыі, якая зараз склалася.

— Так, вы, мабыць, правы, Ромул, — пагадзіўся Лі. — Такім чынам, мы прапаноўваем вам працягваць дэманстраваць сваю адданасць чалавеку са шнарам у выглядзе маланкі, слухаючы "Потэр-Дазор"! А цяпер давайце прыступім да навін, датычным чараўніка, гэтак жа няўлоўнага, як і Гары Потэр. Мы аддаем перавагу зваць яго Правадыром Пажыральнікаў Смерці. І цяпер свой пункт гледжання пра самы неверагодны слых пра яго прапануе наш новы карэспандэнт. Родэн?

— "Родэн"? — пачуўся ў дынаміку яшчэ адзін знаёмы голас, і Гары, Рон і Герміёна ў адзін голас закрычалі:

— Фрэд!

— Можа, гэта Джордж?

— Гэта Фрэд, здаецца, — сказаў Рон, нахіліўшыся бліжэй да прымача, каб зразумець, хто ж з двайнят гэта ўсё жа быў.

— Які яшчэ "Родэн"? Я ж казаў, што жадаю быць "Рапье"!

— А, сапраўды, "Рапье", не маглі б мы пачуць вашу адзнаку адносна разнастайных міфаў аб Правадыру Пажыральнікаў Смерці?

— Вядома, Рывер, можаце, — сказаў Фрэд. — Такім чынам, нашы слухачы ведаюць, калі, вядома, яны не схаваюцца ў садзе на дні сажалкі або дзе-небудзь яшчэ ў гэтым родзе, што Самі-Ведаеце-Хто працягвае быць нязменна дакладны сваёй стратэгіі заставацца ў цені, чым спараджае некаторую паніку сярод насельніцтва. Калі верыць сведкам, дасведчаных аб яго месцазнаходжанні, то ў наваколлі можна налічыць не менш дзевятнаццаці Самі-Ведаеце-Каго.

— І гэта, натуральна, яму на руку, — дадаў Кінгслі. — Атмасфера таямнічасці спараджае больш страхаў, чым уласна яго публічнае з’яўленне.

— Згодзен, — сказаў Фрэд. — Таму, людзі, давайце паспрабуем трохі супакоіцца. Справы і так ідуць не лепшым чынам, каб пагаршаць становішча прыдумляннем разнастайных небыліц. Напрыклад, адной з апошніх чутак з’яўляецца тое, што Самі-Ведаеце-Хто здольны забіваць людзей адным поглядам. Гэта — Васіліск, паважаныя слухачы. Не верыце? Давайце правядзем маленькі тэст. Праверце, ці мае істота, якоя глядзіць на вас, ногі. Калі так, то тады адважна можна глядзець у яго вочы, аднак, калі гэта Самі-Ведаеце-Хто, то тады, хутчэй за ўсё, ён будзе апошнім, што вы ўбачыце ў сваім жыцці.

Упершыню за шматлікія тыдні Гары засмяяўся. Ён адчуў, як напруга трохі адступіла, і яму стала лягчэй.

— А што вы скажаце пра чуткі з нагоды яго месцазнаходжання за мяжой? — спытаў Лі.

— Ну што я магу сказаць? Хто не жадае спакойнага жыцця? — адказаў Фрэд. — Праўда складаецца ў тым, што людзі сцішваюць сябе, паддаючыся хібнаму пачуццю абароненасці, думаючы, што яго няма ў краіне. І не важна, ці тут ён або не, як вядома, ён можа перасоўвацца хутчэй, чым Прафесар Снэйп утаймоўвае шампунь, таму, калі не жадаеце рызыкаваць, лепш тады не разлічвайце, што ён дзесьці далёка. Не думаў, што калі-небудзь гэта скажу, але… бяспека першым чынам!

— Дзякуй вялікае за мудрыя словы, Рапье, — падзякаваў Лі, — Паважаныя слухачы, чарговая сустрэча ў эфіры з "Потэр-Дазорам" падышла да канца. Мы не ведаем, калі зноў з вамі сустрэнемся, але гэта абавязкова адбудзецца. Заставайцеся на гэтай частаце. У наступны раз кодавым словам будзе "Вар’яцкае Вока". Беражыце адзін аднаго. Захоўваеце веру. Дабранач!

У дынаміку прычуўся трэск, і агні на панэлі радыё загаслі. Гары, Рон і Герміёна ўсё яшчэ свяціліся ад шчасця. Чуць знаёмыя, сяброўскія галасы было як глыток свежага паветра. Гары настолькі абвык да іх ізаляванасці ад астатняга міру, што ўжо забыўся, што ёсць яшчэ людзі, якія вядуць дужанне з Вальдэмортам. Ён нібы прачнуўся пасля доўгага сну.

— Выдатна, так? — радасна спытаў Рон.

— Пышна, — пацвердзіў Гары.

— Гэта вельмі адважна з іх боку, — уздыхнула Герміёна з захапленнем. — Калі б іх знайшлі…

— Ну, яны, мабыць, таксама не сядзяць на адным месцы, — спытаў Рон. —Як мы.

— Ты чуў, што сказаў Фрэд? — сказаў Гары ўсхвалявана. Зараз, калі перадача скончылася, яго думкі вярнуліся ў старое рэчышча. — Ён за мяжой! Напэўна шукае Палачку, я ў гэтым упэўнены!

— Гары…

— Ды добра табе, Герміёна, чаму ты так упарта адмаўляеш, што Валь…

— НЕ, ГАРЫ!

— … дэморт шукае Старэйшую Палачку?

— На імя накладзена табу! — загарланіў Рон, ускокваючы наногі, калі за сценкай намёта пачулася гучнае храбуценне. — Я казаў абе, Гары, казаў, што нам нельга вымаўляць яго ўголас. Нам трэба зноў узвесці вакол нас абарону. Неадкладна! Інакш…

Тут Рон замоўк, і Гары ведаў чаму. Брыдаскоп на стале запаліўся і пачаў круціцца. З ўсіх бакоў да намёта набліжаліся галасы, грубіянскія і ўзбуджаныя. Рон выцягнуў Дэлюмінатар з кішэні і пстрыкнуў ім. Усе лямпы ў намёце загаслі.

— Выхадзіце з паднятымі рукамі! — пачуўся з цемры скрыпучы голас. — Мы ведаем, што вы там! Шэсць палачак накіраваны на вас, і нам напляваць у каго мы патрапім!

XXIII. Маёнтак Малфояў

Гары глядзеў вакол на іншых дваіх, там, у цемры на зямлі. Ён убачыў, што Герміёна выцягнула сваю палачку, але яго стукнуў у твар прамень белага святла, і ён застагнаў у пакутах, няздольны бачыць. Ён закрыў вочы рукамі і адчуў, што яго твар хутка напух пад пальцамі, але тут яго атачылі буйныя фігуры.

— Уставайце, нягоднікі.

Невядомыя рукі грубіянска паднялі Гары з зямлі, і перш чым ён паспрабаваў іх спыніць, хтосьці абмацаў яго кішэні і выцягнуў цярновую палачку. Гары сціснуўся ад пакутлівага болю твара, пад пальцамі ён адчуў, што ён змяніўся да непазнавальнасці, раздуўся і спух, як калі б ён перанёс алергію. Яго вочы ператварыліся ў шчыліны, акуляры зляцелі, калі яго выцягвалі з намёта: усё, што ён мог разабраць — гэта невыразныя фігуры чатырох чалавек, якія схапілі Рона і Герміёну.

— Прыбяры…ад яе…рукі! — закрычаў Рон.

Непрыемны гук суставаў, якія ўдарылі цела, разануў слых: Рон хрукнуў ад болю, а Герміёна ўсхліпнула:

— Не! Пакіньце яго ў спакоі, пакіньце яго ў спакоі!

— Твайму сябруку будзе горш, калі яго імя ёсць у маім спісе, — прагучаў жудасна знаёмы, жудасны голас. — Цудоўная дзяўчынка … адно задавальненне … я люблю мяккую скуру …

Жывот Гары скруціла. Ён ведаў, хто гэта. Фэнрыр Грэйбэк, пярэварацень, якога Пажыральнікі Смерці нанялі за яго зверскую дзікасць.

— Абшукай намёт! — загадаў іншы голас.

Гары кінулі тварам уніз на зямлю. Глухі грук паведаміў яму, што Рона кінулі побач. — Яны не маглі чуць крокі; мужчыны перамяшчалі крэслы ў намёце, абшукваючы яе.

— Цяпер давайце паглядзім хто тут у нас, — зларадна сказаў Грэйбэк, і Гары перакацілі на спіну. Прамень святла палачкі асвятліў яго твар, і Грэйбэк засмяяўся.

— Мне трэба будзе доўга адмываць цябе. Што здарылася, вырадак?

Гары не адказваў.

— Я задаў пытанне, — паўтарыў Грэйбэк, Гары атрымаў моцны ўдар пад дых, і ён сагнуўся напалову ад болю, — што з табой здарылася?

— Уджгнулі, — прамармытаў Гары. — Мяне ўджгнулі.

— Так, падобна на то, — прагучаў другі голас.

— Прозвішча? — прагыркаў Грэйбэк.

— Дадлі, — адказаў Гары.

— А імя?

— Я … Вернан. Вернан Дадлі.

— Правер спіс, Скабіёр, — загадаў Грэйбэк, і Гары пачуў, як ён адышоў у бок, каб разгледзець Рона. — Ну а ты?

— Стэн Шанпайк, — сказаў Рона.

— Не ілжы, — сказаў чалавек па імі Скабіёр. — Мы ведаем Стэна Шанпайка; ён нам трохі дапамагаў.

Раздаўся яшчэ адзін глухі ўдар.

— Я Барды, — сказаў Рон, і Гары зразумеў, што рот яго сябра поўны крыві. — Барды Уіздлі

— А, Уізлі? — рыкнуў Грэйбэк. — Ты не бруднакроўка, але ты з’яўляешся сваяком здраднікаў крыві. Ну і нарэшце, ваша сімпотная, маленькая сяброўка …

Ад пажадлівай інтанацыі ў яго голасе ў Гары пабеглі мурашкі па скуры.

— Лягчэй, Грэй, — асцярог Скабіёр пад гідкія смяшкі сваіх прыяцеляў.

— О. Я не збіраюся яе зараз кусаць. Мы проста пазнаем, ці лепш яна памятае сваё імя, чым Барды. Хто ты, дзетачка?

— Пенелопа Кліруотэр, — сказала Герміёна. Яе голас прагучаў спалохана, але ўпэўнена.

— Статут крыві?

— Паўкроўка, — сказала Герміёна.

— Гэта лёгка праверыць, — вымавіў Скабіёр. — Але па гадам яны нагадваюць студэнтаў Хогвартса…

— Мы кінулі шголу, — з працай вымавіў Рон.

— Кінулі, вось яно як, руды? — перапытаў Скабіёор. — І замест гэтага адправіліся ў паход? І вы вырашылі, дзеля смеху, вымавіць імя Цёмнага Лорда?

— Не дзевя смеху, — адказаў Рон. — Не нагошно.

— Не нарошно? — вакол ізноў усё загагаталі. — Ты ведаеш, хто зваў Цёмнага Лорда па імі, Уізлі? — прагыркаў Грэйбэк. — Ордэн Фенікса. Гэта табе ні пра што не кажа?

— Не.

— Яны не выказваюць Цёмнаму Лорду належнай павагі, таму на яго імя накладзена Табу. Дзякуючы гэтаму было злоўлена некалькі членаў Ордэна. Ну, паглядзім. Звяжыце іх разам з тымі двума!

Хтосьці схапіў Гары за валасы, працягнуў яго трохі, затым пхнуў так, што ён сеў на зямлю, і затым яго прывязалі да кагосьці спіной да спіны. Гары ўсё яшчэ амаль нічога не бачыў скрозь шчылінкі заплыўшых вачэй. Калі чалавек, які звязаў іх, нарэшце, сышоў, Гары прашаптаў іншым палонным:

— У каго-небудзь ёсць палачка?

— Не, — раздаліся галасы Рона і Герміёны абапал ад Гары.

— Гэта ўсё мая памылка. Я сказаў імя. Прабачце…

— Гары? — Нейкі знаёмы голас загучаў прама ззаду Гары, злева ад Герміёны.

— Дын?

— Гэта ты! Калі яны пазнаюць, каго злавілі!. Гэта Паляўнічыя — шукаюць беглых, каб абмяняць іх на золата…

— Зусім нядрэнны ўлоў за адну ноч, — сказаў Грэйбэк. Пару падбітых цвікамі чаравік пракрочыла міма Гары. З намёта зноў пачуўся шум і грукат. — Бруднакроўка, гоблін, і гэтыя дзеці. Ты праверыў іх імёны ў спісе, Скабіёр? — прагыркаў ён.

— Ага. У спісе няма ніякага Вернана Дадлі, Грэйбэк.

— Цікава, — вымавіў Грэйбэк. — Вельмі цікава.

Ён прысеў каля Гары, і той убачыў праз вузкі прасвет паміж апухлымі векамі апраўлены зблытанымі сівымі валасамі і бакенбардамі твар з бурымі зубамі і болькамі ў кутках рота. Як і ў той вечар, калі загінуў Дамблдор, Грэйбэк струменіў сумесь пахаў бруду, поту і крыві.

— Так цябе не адшукваюць, Вернан? Або ў гэтым спісе ў цябе іншае імя? На якім факультэце ты вучыўся ў Хогвартсе?

— Слізэрын, — аўтаматычна адказаў Гары.

— Пацешна. Яны ўсё думаюць, быццам мы прагнем гэта пачуць. — Усміхнуўся з цемры Скабіёр. — Але ніхто з іх не можа сказаць, дзе знаходзіцца іх пакой адпачынку.

— Ён у падзямеллі, — упэўнена вымавіў Гары. — Трэба мінуць скрозь сцяну. Там досыць чэрапаў і ўсякага падобнага глупства, ён прама пад возерам, таму там ўсё святло зялёнае.

Услед рушыла кароткая паўза.

— Ну-ну… Увогуле, падобна на тое, што мы сапраўды злавілі Слізэрынца, — выклікнуў Скабіёр. — Гэта табе на карысць, Вернан, ў Слізэрыне няшмат бруднакровак. Хто твой бацька?

— Ён працуе ў Міністэрству, — зманіў Гары, Ён ведаў, што яго хлусня паваліцца пры найменшай спробе капнуць паглыбей, але, з іншага боку, як толькі яго твар зноў прыме нармалёвы выгляд, гульня будзе скончаная ў любым выпадку. — У аддзеле Чарадзейных Выпадкаў і Катастроф.

— Ведаеш, Грэйбэк, — сказаў Скабіёр. — Ведаеш, па-мойму, там сапраўды ёсць Дадлі.

Гары затаіў дыханне: няўжо поспех, чыстае шансаванне, дапаможа ім выбрацца з гэтай пераборкі?

— Ну-ну… — вымавіў Грэйбэк, і Гары ўчуў ледзь прыкметную нотку трывогі ў яго голасе. Фенрыру відавочна было не па сабе ад думкі, што ён зараз схапіў і звязаў сына службоўца Міністэрства. Сэрца Гары латашылася пад вяроўкамі, якія сцягвалі яго грудзі, і ён не здзівіўся бы, калі б перэварацень гэта заўважыў. — Калі ты кажаш праўду, вырадак, значыць, табе не трэба баяцца паездкі ў Міністэрства. Твой бацька толькі ўзнагародзіць нас за тое, што мы вярнулі цябе яму.

— Але, — выклікнуў Гары, ва рту ў яго перасохла. — Калі вы дазволіце нам…

— Гэй! — раздаўся крык з намёта. — Грэйбэк, паглядзі на гэта!

Цёмны сілуэт паспешліва ішоў у іх бок, і Гары ўбачыў, як у святле чарадзейных палачак бліснула срэбра. Яны знайшлі меч Грыфіндора.

— О-о-о вельмі міла! — сказаў Грэйбэк, з падзякай прымаючы меч з рук кампаньёна. — О, сапраўды вельмі сімпотная штучка. Падобна, гоблінская праца. Дзе вы яго ўзялі?

— Гэта майго бацькі, — зманіў Гары, з усіх сіл спадзяючыся, што ў цемры Грэйбэк не разглядзіць гравіроўку на клінку. — Мы ўзялі яго, каб секчы дровы…

— Пачакай, Грэйбэк! Паглядзі, што тут, у "Вяшчуну"!

Як толькі Скабіёр сказаў гэта, шнар на апухлым ілбу Гары, падарваўся дзікім болем. Ён раптам убачыў, больш выразна, чым усё навакольнае, чорную, як смоль, змрочную крэпасць: думкі Вальдэморта зноў сталі выразнымі і яснымі; ён слізгаў да велізарнага будынка з прыемным пачуццём эйфарыі ад усведамлення таго, што мэта блізкая.

“Ужо побач… Зусім побач… “

Велізарным высілкам волі, Гары зачыніў свой розум для думак Вальдэморта, і вярнуўся назад, у цемру, дзе ён сядзеў, прывязаны да Рона, Герміёны, Дына і Грыпхука, слухаючы Грэйбэка і Скабіёра.

— Герміёна Грэнджэр, — сказаў Скабіёр. — Бруднакроўка, як вядома, падарожнічае з Гары Потэрам.

Шнар Гары гарэў агнём, але ён прадпрымаў адчайныя спробы для таго, каб не пагрузіцца зваротна ў думкі Вальдэморта. Ён пачуў рыпанне чаравікоў Грэйбэка, які садзіўся на кукішкі насупраць Герміёны.

— Ведаеш, мілка? Гэтая фатаграфія па-чартоўску на цябе падобная.

— Гэта не я! Не я!

Спалоханы піск Герміёны быў раўнасільны прызнанню.

-…як вядома, падарожнічае з Гары Потэрам, — спакойна паўтарыў Грэйбэк.

Наступіла мёртвая цішыня. Шнар Гары раздзіраў бесперапынны боль, але ён дужаўся з усіх сіл супраць думак Вальдэморта, якія прыцягвалі да сабе яго прытомнасць. Зараз, як ніколі, было важна заставацца ва ўласным розуме.

— Ну, гэта ўсё змяняе, ці не так? — прашаптаў Грэйбэк. Усё маўчалі. Гары адчуваў на сабе мноства поглядаў Паляўнічых і адчуваў, як дрыжыць рука Герміёны побач з яго рукой. Грэйбэк падняўся, зрабіў некалькі крокаў у кірунку Гары, і прысеў над ім, каб разглядзець яго скажоны твар.

— Што гэта на тваім ілбу, Вернан? — мякка спытаў ён; Гары адчуваў яго смуроднае дыханне, яго брудны палец націснуў на шнар.

— Не датыкайцеся! — закрычаў Гары; ён не мог стрымацца, яму здавалася, што яго вось-вось знудзіць ад гэтага болю.

— Я думаў, ты носіш акуляры, Потэр? — выдыхнуў Грэйбэк.

— Я знайшоў акуляры! — закрычаў хтосьці ў задніх шэрагах Паляўнічых. — Там акуляры, ў намёце, Грэйбэк, пачакай-ка…

Праз некалькі секунд, акуляры ўзнялі на нос Гары. Паляўнічыя памкнуліся вакол і тарашчыліся на яго вочы.

— Ну вось! — прагукаў Грэйбэк. — Мы злавілі Потэра!

Усё на некалькі крокаў адступілі назад, узрушаныя. Гары ўсё яшчэ дужаючыся за то, каб захаваць думкі ў сваёй галаве, якая расколвалася ад болю, не мог прыдумаць, што сказаць. Дзесьці на боку прытомнасці мільгалі абрыўкі бачання…

…Ён хаваецца за высокімі сценамі чорнай крэпасці…

Не, ён — Гары, звязаны і які падвяргаецца сур’ёзнай небяспекі…

…гляджу ўверх, усё вышэй і вышэй, на верхняе акно самай высокай вежы…

Ён — Гары, а яны грубіянскімі галасамі вырашаюць яго лёс…

-….Час ляцець…

-…У Міністэрства?

— Да чорта Міністэрства! — прагыркаў Грэйбэк. — Яны прыпішуць сабе ўсе заслугі, а мы застанемся з носам. Мы дадзім яго прама ў рукі Самі-Ведаеце-Каго.

— Ты выклічаш яго? Сюды? — з поўным глыбокай пашаны страхам спытаў Скабіёр.

— Не, — рыкнуў Грэйбэк. — У мяне ж няма… яны кажуць, што выкарыстаюць маёнтак Малфоя ў якасці штаба. Мы адвядзем яго туды.

Гары здагадаўся пра прычыну, па якой Грэйбэк не выклікаў Вальдэморта. Пярэваратню дазвалялі насіць адзенне Пажыральніка Смерці, калі ён быў ім патрэбен, але толькі найблізкае асяроддзе Вальдэморта мела Чорную Пазнаку: Грэйбэк не ганараваўся такой абразай.

Шнар Гары ізноў абпаліла болем…

…і ён узняўся ў ноч, лецячы да вокнаў самой высокай вежы…

— …сапраўды ўпэўнены, што гэта ён? Таму што, калі не, Грэйбэк, — нам канец.

— Хто тут галоўны? — грозна прароў Грэйбэк, спяшаючыся адыграцца за сваю непаўнавартаснасць. — Я сказаў — Потэр, значыць, Потэр! Ён плюс яго палачка — гэта дзвесце тысяч галеонаў! І калі ў вас кішка тонкая, напрамілы бог, я сам пайду, і ўсё гэта дастанецца мне! А калі павязе, яшчэ і за дзяўчынку дададуць!

…акно — усяго толькі вузкі прарэз у чорным камені — нядосыць вялікае, каб туды мог пралезці чалавек. У яго было відаць худую фігуру чалавека, які ляжаў, згарнуўшыся, пад коўдрай… Мёртвы або спіць?

— Добра! — сказаў Скабіёр. — Мы ў справе! Але што з астатнімі, Грэйбэк, што будзем рабіць з імі?

— Можам узяць усіх. Тут дзве бруднакроўкі — гэта яшчэ дзесяць галеонаў. І яшчэ дай мне меч. Калі гэта на ім лалы — гэта дадатковы прыбытак.

Палонных пацягнулі за ногі. Гары пачуў побач частае спалоханае дыханне Герміёны.

— Граб, дужа трымай гэтых. Я вазьму Потэра! — сказаў Грэйбэк, хапаючы Гары за валасы, драпаючы скуру галавы сваімі доўгімі жоўтымі пазногцямі. — На лік “тры”! Раз — два — тры…

Яны апарыявалі, пацягнуўшы палонных за сабой. Гары дужаўся, спрабуючы адчапіцца ад рукі Грэйбэка, але гэта не прынесла вынікаў: ён быў заціснуты паміж Ронам і Герміёнай і не змог бы аддзяліцца ад групы. У яго здушыла грудзі, а боль у шнары станавіўся ўсё пакутлівей…

….ён праслізнуў у аконную шчыліну падобна змяі і лёгка апусціўся на падлогу пакоя…

Яны паваліліся адно на аднаго, прызямліўшыся на прасёлкавай дароге. Праз некалькі секунд, калі ўсе яшчэ заплыўшыя вочы Гары абвыклі да новага месца, ён убачыў пару жалезных варот у канцы, як ён мог судзіць, пад’язной алеі. Гары выпрабаваў невялікае палягчэнне. Самае горшае пакуль не здарылася: Вальдэморта тут няма. Дзякуючы бачанню, з якім ён бесперапынна дужаўся, Гары ведаў, што Цёмны Лорд знаходзіцца ў нейкім незнаёмым, падобным на крэпасць, месцы, на самай верхняй вежы. Колькі часу яму спатрэбіцца, каб дабрацца сюды, калі ён пазнае, што Гары тут — гэта ўжо зусім іншыя справы…

Адзін з Паляўнічых ступіў да варот і патрос іх.

— Як мы ўвойдзем? Яны зачыненыя, Грэйбэк, і я не магу… о, чорт!

Ён у спалоху адшмаргнуў рукі проч ад варот. Згорнутыя ў абстрактныя ўзоры жалезныя дубцы пачалі выгінацца і выгінацца, змяніўшыся ў жахлівы твар, які гучна выклікнуў: "Мэта прыходу?"

— У нас Потэр! — пераможна прароў Грэйбэк. — Мы злавілі Потэра!

Вароты расхінуліся.

— Рухайцеся! — загадаў Фенрыр сваім саўдзельнікам, і палонных працягні наперад праз вароты і далей па дарожцы паміж высокімі жывымі загарадзямі, якія заглушалі іх крокі. Гары разглядзеў белы зманлівы сілуэт над галавой, і здагадаўся, што гэта быў паўлін-альбінос. Ён спатыкнуўся, але тут жа Грэйбек грубіянска падняў яго на ногі; зараз Гары ніякавата клыпаў бокам, прывязаны спіна да спіны з астатнімі чатырма палоннымі. Закрыўшы апухлыя вочы, ён дазволіў болю ў шнары на секунду авалодаць сабой, каб высвятліць, што робіць Вальдэморт, ці ведае ён, што Гары злоўлены…

…Худая фігура, варухнулася пад тонкай коўдрай, звярнулася да яго і адкрыла вочы… Змарнелы мужчына сеў, глыбока запалыя вочы паглядзелі на яго, на Вальдэморта, і чалавек усміхнуўся амаль цалкам бяззубай усмешкай…

— Ну вось ты і прыйшоў. Я ведаў, што ты прыйдзеш… калі-небудзь. Але тваё вандраванне было марным. У мяне ніколі гэтага не было.

— Ты ілжэш!

Вальдэморт заківаў ад гневу, і шнар гатоў быў разарвацца ад болю, і Гары выдраў свой розум зваротна ва ўласнае цела і з усіх сіл імкнуўся ўтрымаць яго там. Вандроўцаў тым часам падвялі да хаты.

Над імі запалілася святло.

— Што вам трэба? — прагучаў халодны жаночы голас.

— Мы павінны ўбачыць Таго-Каго-Нельга-Зваць! — праскрыгаў Грэйбэк.

— Хто вы?

— Ты ведаеш мяне! — абурана выклікнуў пярэварацень. — Фенрыр Грэйбэк! Мы злавілі Гары Потэра!

Адапхнуўшы ўсіх астатніх вязняў, Грэйбэк схапіў Гары і звярнуў яго тварам да святла.

— Ён, ці бачыце, трохі спух, спадарыня, але гэта ён! — пацвердзіў Скабіёр. — Паглядзіце лепей, бачыце шнар? І зірніце на гэтую дзяўчынку? Гэта бруднакроўка, якая суправаджала яго, спадарыня. Гэта, сапраўды, ён, і яшчэ, у нас яго палачка! Вось, спадарыня…

Скрозь апухлыя павекі Гары ўбачыў Нарцысу Малфой, якая ўважліва разглядала яго твар. Скабіёр перадаў ёй цярновую палачку. Нарцыса прыпадняла бровы.

— Увядзіце іх, — сказаў яна.

Гары і астатніх штурхялямі пагналі па каменных прыступках уверх і ўштурхнулі ў пярэдні пакой, сцены якога былі абчэпленыя партрэтамі.

— Ідзіце за мной, — загадала Нарцыса, праходзячы наперад праз хол. — Мой сын, Драка, прыехаў дадому на Велікодныя вакацыі. Калі гэта — Гары Потэр, ён яго пазнае.

Пасля цемры звонку святло гасцінай асляпляла. Нават амаль закрытымі вачыма Гары мог ацаніць велізарныя памеры пакоя. З столі звісала крыштальная люстра, мноства партрэтаў вісела на пурпурных сценах. Дзве постаці падняліся з крэслаў перад абліцаваным мармурам камінам, калі Паляўнічыя ўвялі ў пакой палонных.

— Што гэта значыць?

Жудасна знаёмы, манатонны голас Люціюса Малфоя разануў слых. Цяпер Гары запанікаваў. Ён не бачыў выхаду з гэтай сітуацыі, але дзякуючы нарастальнаму страху стала лягчэй блакаваць думкі Вальдэморта, нягледзячы на тое, што шнар усё яшчэ паліў агнём.

— Яны кажуць, што злавілі Потэра! — прагучаў халодны голас Нарцысы. — Драка, падыдзі сюды.

Гары не асмеліўся адкрыта глядзець на Драка, але бакавым зрокам бачыў, як яго фігура, трохі вышэй самога Гары, паднялася з крэсла, яго бледны твар з завостраным падбародкам здаваўся размытай плямай у апраўленні светлых, амаль белых, волас.

Грэйбэк зноў расштурхаў палонных, каб паставіць Гары прама пад святлом люстры.

— Ну, хлопец, што скажаш? — прагыркаў пярэварацень.

Гары стаяў насупраць вялікага люстэрка ў пазалочанай раме над камінам. Праз вузкія разрэзы вачэй Гары ўпершыню пасля ад’езду з Прайвет Драйв убачыў сваё адлюстраванне.

Твар раздуўся да неверагодных памераў, ён пачырванеў і ільсніўся. Кожная яго чорта была скажоная заклёнам Герміёны. Яго валасы адраслі да плечаў, а па ўсім падбародку ляжаў цёмны цень. Не ведай Гары, што гэта ён, сам бы здзівіўся: хто гэта надзеў яго акуляры? Ён вырашыў нічога не казаць, таму што голас напэўна б яго выдаў, і працягваў пазбягаць сустрэчы поглядам з Драка, пакуль той набліжаўся.

— Ну жа, Драка? — нецярпліва спытаў Люціюс Малфой. — Гэта ён? Гары Потэр?

— Я не магу… Я не ўпэўнены, — адказаў Драка. Ён трымаўся далей ад Грэйбэка, і, здавалася, гэтак жа баяўся глядзець на Гары, як і Гары асцерагаўся глядзець на яго.

— Ну, паглядзі на яго ўважлівей! Падыдзі бліжэй!

Гары ніколі не бачыў Люціюса Малфоя такім узбуджаным.

— Драка, калі мы перададзім Потэра Цёмнаму Лорду, нам прабачаць усё…

— Толькі, я спадзяюся, вы не забудзецеся згадаць, хто яго злавіў, містэр Малфой? — пагрозліва вымавіў Грэйбэк.

— Вядома, не, вядома, не! — раздражнёна сказаў Люціюс. Ён таксама падышоў да Гары, і так блізка, што той ва ўсіх падрабязнасцях мог разгледзець яго бледны твар, які як звычайна нічога не выказваў. З-за таго, што яго ўласны твар моцна спух, яму здавалася, быццам ён глядзіць праз дубцы рашоткі.

— Што вы з ім зрабілі? — Спытаў Люціюс у Грэйбэка. — Як яго давялі да такога стану?

— Гэта не мы.

— Як па мне, так вельмі падобна на Чары якія Джаляць. — пракаментаваў Люціюс.

Яго шэрыя вочы вывучалі лоб Гары.

— Там нешта ёсць, — прашаптаў ён. — Гэта, мабыць, шнар… Драка, ідзі сюды, дагледзься добранька! Што ты думаеш?

Цяпер Гары ўбачыў твар Драка, побач з тварам яго бацькі. Яны былі незвычайна падобныя, але бацька глядзеў на Гары з хваляваннем, твар жа Драка выяўляў агіду, або нават страх.

— Я не ведаю, — сказаў ён і сышоў да каміна, дзе стаяла і назірала за тым што адбывалася яго маці.

— Мы павінны быць упэўненыя, Люціюс, — халодна сказала Нарцыса. — Цалкам упэўненыя ў тым, што гэта — Потэр, перш чым мы заклічам Цёмнага Лорда…Яны сказалі, што гэта яго, — яна паднесла да вачэй палачку з цярноўніка, — але яна не падыходзіць пад апісанне Алівандэра… Калі мы памыляемся, і дарма выклічам Цёмнага Лорда… Ты памятаеш, што ён зрабіў з Роўлам і Долахавым?

— Ну а як жа бруднакроўка? — прагыркаў Грэйбэк. Гары ледзь не збілі з ног, калі Паляўнічыя пачалі расштурхваць усіх палонных, каб вывесці на святло Герміёну.

— Пачакайце, — рэзка выклікнула Нарцыса. — Так-так, гэта яна была ў Місіс Малкін з Потэрам! Я бачыла яе фатаграфію ў Вяшчуну! Зірні, Драка, гэтая дзяўчына выпадкова не Грэнджэр?

— Я не…мабыць …так.

— Але тады, вось гэты — хлапчук Уізлі! — выклікнуў Люціюс, падыходзячы да Рона. — Гэта ж сябры Потэра… Драка, паглядзі на яго, няўжо гэта не сын Артура Уізлі, як яго клічуць?..

— Так, — адказаў Драка, стоячы спіной да палонных. — Можа, і ён.

Ззаду Гары адкрыліся дзверы гасцінай. Загаварыла жанчына, і пры гуку яе голасу страх Гары яшчэ больш узмацніўся.

— Што такое? Што здарылася, Цісі?

Белатрыса Лестранж павольна абыйшла палонных па крузе, і, спыніўшыся справа ад Гары, пільна паглядзела на Герміёну.

— Відавочна, — ціха спытала яна, — гэта тая самая бруднакроўка? Гэта Грэйнджэр?

— Так, так, гэта — Грэйнджэр! — ускрыкнуў Люціюс. — І мы лічым гэты, побач з ёй, — Потэр! Потэра і яго сяброў, нарэшце, злавілі!

— Потэр? — узвізгнула Белатрыса і зрабіла крок назад, каб лепш разгледзець Гары. — Ты ўпэўнены? Тады трэба адразу паведаміць Цёмнаму Лорду! — Яна прыпадняла рукаў на левай руцэ, і Гары ўбачыў Чорную Пазнаку, выпаленую ў яе цела. Белатрыса збіралася дакрануцца да яе, каб паклікаць свайго каханага гаспадара…

— Я як раз збіраўся яго выклікаць! — выклікнуў Люціюс, хапаючы яе за запясце, перашкодзіўшы дакрануцца да Пазнакі. — Я сам яго выклічу, Бэла. Потэра прывялі ў маю хату, і мне прыналежыць права…

— Права?! — засмяялася яна, спрабуючы вывярнуць руку з яго хваткі. — Ты згубіў усе правы, калі пазбавіўся чарадзейнай палачкі, Люціюс! Як ты смееш! Прыбяры ад мяне свае рукі!

— Ты тут не пры чым, не ты паланіла хлапчука…

— Прашу прабачэннч, містэр Малфой, — умяшаўся Грэйбэк, — але гэта мы злавілі Потэра, і мы будзем патрабаваць золата…

— Золата! — разрагаталася Белатрыса, усё яшчэ спрабуючы адапхнуць ад сябе швагра, і вольнай рукой шукаючы палачку ў кішэні. — Забяры сваё золата, гідкі сцярвятнік, мне яно не трэба! Мне патрэбна толькі яго літасць…яго…

Яна спыніла вырывацца, накіраваўшы свой погляд на нешта, чаго Гары не мог убачыць. Узрадаваны яе нечаканай капітуляцыяй, Люціюс адпусціў яе руку і ірвануў дагары свой уласны рукаў.

— СПЫНІСЯ! — закрычала Белатрыса, — Не датыкайся да яе! Мы ўсё загінем, калі зараз выклічам Цёмнага Лорда!

Люціюс замер, трымаючы паказальны палец над Чорнай Пазнакай. Белатрыса адышла і знікла з поля зроку Гары.

— Што гэта? — пачуў ён яе голас.

— Меч, — прамармытаў хтосьці з Паляўнічых.

— Дай яго мне.

— Ён не ваш, місіс, ён мой, я знайшоў яго.

Пачуўся гучны хлапок, і шуганула чырвоным; Гары зразумеў, што Паляўнічага ўразіў Ашаламляльны Заклён. Сярод яго таварышаў пракацілася нараканне абурэння, а Скабіёр выхапіў чарадзейную палачку.

— Гэта што яшчэ за гульні, жанчына?

— Ступефай! — крыкнула яна. — Ступефай!

Яны не ўяўлялі для яе сур’ёзнай пагрозы, нават учатырох супраць адной: Гары ведаў, што яна валодае велізарным магічным майстэрствам і пры гэтым абсалютна пазбаўленая сумлення. Яны пападалі на падлогу, усё, акрамя Грэйбэка, які застыг на каленах з выцягнутымі наперад рукамі. Бакавым зрокам Гары заўважыў, што яна вырвала з рук пярэваратня меч, і яе твар збялеў і і здаваўся васковым.

— Адкуль ты ўзяў гэты меч? — шэптам спытала яна ў Грэйбэка, выцягваючы палачку з яго рукі, якая не супрацівілася.

— Як ты смееш? — прагыркаў ён, гледзячы на Белатрысу зверху ўніз, здольны рухаць толькі ртом. Ён агаліў свае завостраныя зубы. — Вызвалі мяне, жанчына!

— Дзе ты ўзяў гэты меч? — паўтарыла яна, размахваючы клінком перад яго тварам. — Снэйп схаваў яго ў маім сховішчы ў Грынгатс!

— Ён быў у іх намёце! — прасіпеў Грэйбэк. — Вызвалі мяне, кажу!

Яна ўзмахнула чарадзейнай палачкай, і пярэварацень ускочыў на ногі, але, падобна, не рызыкнуў набліжацца да яе. Ён устаў за крэслам, і яго брудныя выгнутыя кіпцюры ўпіліся ў яго спінку.

— Драка, прыбяры адгэтуль гэтае смецце! — загадала Белатрыса, паказваючы на прыходных у прытомнасць мужчын. — Калі ў цябе не хопіць духу прыкончыць іх, пакінь на заднім двары для мяне.

— Не смей так размаўляць з маім сынам! — раззлавалася Нарцыса, але Белатрыса крыкнула:

— Ціха! Сітуацыя значна горш, чым ты можаш сабе ўявіць, Цісі! У нас сур’ёзная праблема!

Злёгку затыхаючыся, яна аглядала меч, вывучаючы яго. Потым яна звярнулася да прыціхлых палонных.

— Калі гэта — сапраўды Потэр, яму нельга прычыніць шкоду, — прамармытала яна, размаўляючы хутчэй з сабой, чым з астатнімі. — Цёмны Лорд жадае пазбавіцца ад Потэра асабіста… Але калі ён знойдзе… Я павінна.. Я павінна пазнаць…

Яна зноў звярнулася да сястры:

— Палонных трэба пасадзіць у склеп, пакуль я падумаю, што можназрабіць!

— Гэта мая хата, Бэла, ты не маеш права тут распараджацца…

— Рабі, што я кажу! Ты паняцця не маеш какая небяспека нам пагражае! — залямантавала Белатрыса. У яе поглядзе была ўтрапёнасць і страх, тонкі струменьчык агню выляцеў з канца яе палачкі і прапаліў адтуліну ў дыване.

Нарцыса секунду вагалася, затым звярнулася да пярэваратня:

— Адвядзіце гэтых палонных у склеп, Грэйбэк.

— Пачакай, — рэзка сказала Белатрыса. — Усё, акрамя… акрамя бруднакроўкі.

Грэйбек рохкнуў ад задавальнення.

-Не! — закрычаў Рон. — Вазьміце мяне, пакіньце мяне!

Белатрыса стукнула яго па твару: гук удару адклікаўся рэхам па ўсім пакоі.

— Калі яна памрэ пры допыце, наступным будзеш ты, — сказала яна. — Здраднікі крыві стаяць адразу пасля бруднакровак у маім спісе. Адвядзі іх уніз, Грэйбэк, і пераканайся, каб яны былі надзейна зачыненыя, але больш з імі нічога не рабі… пакуль.

Яна кінула Грэйбэку зваротна яго палачку, і дастала з-пад мантыі кароткі срэбны нож. Схапіўшы Герміёну за валасы, яна пацягнула яе на сярэдзіну пакоя, у то час як Грэйбэк павёў астатніх палонных праз пакой да іншых дзвярэй, у цёмны праход.

— Думаеце, яна пачастуе мяне дзяўчынкай, калі скончыць з ёй? — напяваў Грэйбэк, вядучы іх па калідоры. — Упэўнены адзін-два разы ўкусіць мне атрымаецца, як думаеш, руды?

Гары адчуў, што Рона б’е дрыготка. Усё яшчэ прывязаныя спіной да спіны, яны спускаліся па слізкіх прыступках стромкай лесвіцы, рызыкуючы зламаць шыю ў любы момант. Унізе былі масіўная дзверы. Грэйбэк адчыніў іх з дапамогай сваёй палачкі, пхнуў іх у волкі зацвілы пакой, і кінуў у поўнай цемры. Аглушальны грукат ад зачыняючыхся дзвярэй не паспеў аціхнуць, як раздаўся немы крык зверху.

— ГЕРМІЁНА! — зароў Рон, прадпрымаючы адчайныя спробы вызваліцца ад вяроўкі, якой яны былі звязаныя. — ГЕРМІЁНА!

— Ціха! — сказаў Гары. — Замоўкні, Рон, мы павінны прыдумаць як…

— ГЕРМІЁНА! ГЕРМІЁНА!

— Нам патрэбен план, хопіць крычаць… Трэба вызваліцца ад вяровак…

— Гары? — раздаўся шэпт з цемры. — Рон? Гэта вы?

Рон перастаў крычаць. Нешта прашамацела, рухаючыся побач з імі.

— Гары? Рон?

— Луна?

— Так, гэта я! О не, я так спадзявалася, што вас не зловяць!

— Луна, ты можаш дапамагчы нам вызваліцца ад вяровак? — спытаў Гары.

— О, так, думаю, так… Мы тут выкарыстоўваем стары цвік, калі нам трэба нешта зламаць… Пачакайце хвіліну…

Зверху зноў прычуўся крык Герміёны, і можна было ўчуць, як Белатрыса нешта таксама крычыць, толькі слоў не атрымалася разабраць, таму што Рон зноў загарлапаніў:

— ГЕРМІЁНА! ГЕРМІЁНА!

— Містэр Алівандэр? — пачуў Гары голас Луны. — Містэр Алівандэр, цвік у вас? Калі б трохі пасунуліся… Па-мойму, ён каля гарлача з вадой.

Праз некалькі секунд яна вярнулася.

— Толькі не варушыся, — вымавіла яна.

Гары адчуў, як яна калупае цвіком вяроўку, спрабуючы прыслабіць пруткія вузлы. Наверсе раздаўся крык Белатрысы.

— Я пытаю зноў! Адкуль у вас меч? Адкуль?

— Мы знайшлі яго… мы знайшлі яго… КАЛІ ЛАСКА! — закрычала зноў Герміёна.

Рон тузануўся яшчэ мацней, і іржавы цвік саскочыў на запясце Гары.

— Рон, калі ласка, сядзі спакойна! — прашаптала Луна. — Я нічога не бачу…

— У кішэні! — выклікнуў Рон. — У маёй кішэні Дэлюмінатр, там досыць святла!

Праз некалькі імгненняў раздалася пстрычка, і люмінесцэнтныя шары, якія Дэлюмінатар паглынуў з намёта, выляцелі з яго і павіслі пад столлю, асвятляючы склеп, нібы малюсенькія сонцы. Гары ўбачыў Луну, яе вялікія вочы на бледным твары, і нерухомую фігуру Алівандэра, які звярнуўся на палу у куце. Выцягнуўшы шыю, ён таксама, убачыў іх таварышаў-палонных: Дына і гобліна Грыпхука. Гоблін, здаецца, знаходзіўся ў амаль несвядомым стане і трымаўся на нагах толькі дзякуючы вяроўкам, якімі ён быў прывязаны да людзей.

— О, так значна прасцей, Рон, дзякуй, — сказала Луна і зноў прынялася важдацца з вузламі. — Прывітанне, Дын!

Зверху зноў прычуўся голас Белатрысы.

— Ты ілжэш, гідкая бруднакроўка, і я гэта ведаю! Вы былі ў маім сховішчы ў Грынгатсу! Кажы праўду, кажы праўду!

Новы жудасны крык…

— ГЕРМІЁНА!

— Што яшчэ вы выкралі? Што яшчэ ўзялі? Скажы мне праўду або, я клянуся, я праткну цябе гэтым клінком!

— Так!

Гары адчуў, што вяроўкі саслаблі і зваліліся, ён стаў расціраць запясці. Рон ужо кідаўся па склепе, гледзячы на нізкі столь у пошуках люка. На твару Дына былі бачныя сінякі і ранкі, сказаўшы Луне "Дзякуй", ён застаўся стаяць, увесь дрыжачы, а Грыпхук у паўнепрытомным стане асеў на падлогу. Рубцы пакрывалі ўсвесь яго цёмны твар.

Рон паспрабаваў апарыяваць без палачкі.

— Тут няма выхаду, Рон, — сказала Луна, назіраючы за яго дарэмнымі высілкамі. — З гэтага склепа нельга выбрацца. Спачатку я спрабавала. Містэр Алівандэр тут даўжэй мяне, ён спрабаваў усё.

Герміёна закрычала зноў: гэты гук прычыніў Гары амаль фізічны боль. Забыўшыся пра пульсавалы шнар, ён таксама пачаткаў бегаць па склепе ў пошуках выхаду, ведаючы ў душы, што гэта бескарысна.

— Што вы яшчэ забралі? АДКАЗВАЙ МНЕ! КРУЦЫЁ!

Крыкі Герміёны рэхам адлюстроўваліся ад сцен верхняга паверху. Рон ужо ледзь не рыдаў, лупячы кулакамі па сценах склепа, а Гары ў адчаі сарваў мяшочак Хагрыда са сваёй шыі і запусціў у яго руку. Спачатку ён выцягнуў з яго Снітч Дамблдора, скалануў яго, сам не ведаючы, на што спадзяючыся, але нічога не адбылося, затым ён узмахнуў зламанымі палоўкамі сваёй палачкі з пяром фенікса, але яны былі знежывелыя, і потым з мяшочка, бліснуўшы, выпаў фрагмент люстэрка. Гары ўбачыў святленне ярка-сіняга колеру…

Вока Дамблдора пільна глядзела на Гары.

— Дапамажыце нам! — закрычаў Гары ў вар’цкім адчаі. — Мы зачыненыя ў склепе маёнтка Малфоев, дапамажыце нам!

Вока міргнула і знікла. Гары не быў нават упэўнены, што там сапраўды хтосьці быў. Ён накланяў аскепак так і гэтак, але не ўбачыў у ім нічога, акрамя сцен і столі іх турмы.

Герміёна закрычала яшчэ надрывней, чым раней, і побач з ім зноў загарлапаніў Рон:

— ГЕРМІЁНА! ГЕРМІЁНА!

— Як вы пракраліся ў маё сховішча? — чулі яны голас Белатрыса. — Гэты маленькі брудны гоблін, у склепе, дапамог вам?

— Мы сустрэлі яго толькі сёння вечарам, — рыдала Герміёна. — мы ніколі не былі ў вашым сховішчы... Гэта не сапраўдны меч! Гэта копія, усяго толькі копія!

— Копія? — завішчала Белатрыса. — Ах, ну вядома!

— Але мы гэта можам лёгка пазнаць! — умяшаўся голас Люцыюса. — Драка, прывядзі гобліна, ён скажа сапраўдны меч або не!

Гары кінуўся да Грыпхуку, які ляжаў на падлозе.

— Грыпхук, — прашаптаў ён у вуха гобліна, — ты павінен сказаць ім, што меч — фальшыўка, яны не павінны пазнаць, што ён сапраўдны, Грыпхук, калі ласка…

Гары ўчуў гук крокаў, у наступнае імгненне з-за дзверэй прычуўся дрыготкі голас Драка:

— Не падыходзіць! Устаньце ў задняй сцяны. Не ўздумайце нешта вытварыць, або я вас заб’ю!

Яны адышлі да задняй сцяны, Рон пстрыкнуў Дэлюмінатарам, і шары скокнулі ў яго кішэнь, і склеп зноў пагрузіўся ў цемру. Дзверы адчыніліся. Малфой увайшоў унутр, трымаючы палачку перад сабой, бледны і рашучы. Ён схапіў маленькага гобліна за руку, і, адыходзячы, зноў выйшаў, цягнучы за сабой Грыпхука.

Дзверы пляснулі і зачыніліся, а адначасова з гэтым у вязніцы раздалася пстрычка. Рон уключыў Дэлюмінатар. Тры шара зноў паляцелі да столя з яго кішэні, і ўсе ўбачылі Добі, дамога эльфа, які толькі што апарыяваў у цэнтр склепа.

— ДОБ..!

Гары схапіў Рона за руку, каб своечасова спыніць яго крык, але Рон ужо і сам зразумеў, што здзейсніў памылку і выглядаў спалоханым. Пачуліся крокі наверсе. Драка прывёй Грыпхука да Белатрысы.

Велізарныя, як тэнісныя мячы, вочы Добі пашырэлі, ён дрыжаў ад пятак да кончыкаў завостраных вушэй. Было ясна, што вярнуўшыся ў хату сваіх былых гаспадароў, ён быў напалоханы да смерці.

— Гары Потэр, — прапішчаў ён ў цішыні склепа. — Добі прыйшоў выратаваць вас!

— Але як ты?..

Жудасны крык заглушыў словы Гары: Герміёну зноў катавалі.

Гары перайшоў ад слоў да справы:

— Ты можаш апарыяваць з гэтага склепа? — спытаў ён у Гары. Добі заківаў, і яго вушы загушкаліся.

— І ты можаш узяць з сабой людзей?

Добі зноў кіўнуў.

— Добра. Добі, я жадаю, каб ты ўзяў Луну, Дына і містэра Алівандэра і перанёс іх… перанёс іх…

— Да Біла і Флёр, — падказаў Рон. — Катэдж Шэл у прадмесцях Тынварта!

Эльф у трэці раз кіўнуў.

— І затым вярніся, — папрасіў Гары. — Ты можаш гэта зрабіць, Добі?

— Вядома, Гары Потэр! — прашаптаў маленькі эльф. Ён паспяшаўся да містэра Алівандэра, які, здавалася, дрэнна разумеў, што адбываецца. Ён узяў адной рукой Алівандэра, другую працягнуў Луне і Дыну, але тыя не паварушыліся.

— Гары, мы жадаем табе дапамагчы! — прашаптала Луна.

— Мы не можам кінуць цябе тут, — дадаў Дын.

— Ідзіце, вы абодва! Мы сустрэнемся ў Біла і Флёр.

Пакуль Гары казаў, яго шнар забалеў яшчэ мацней. Чым раней. Ён паглядзеў уніз, але замест Алівандэра, убачыў іншага чалавека, які быў гэтак жа стары і нямоглы, ён пагардліва смяяўся.

— Забі мяне, Вальдэморт, я з радасцю прыму смерць! Але яна не прынясе табе тое, што ты шукаеш… існуе шмат таго, чаго ты не разумееш…

Гары адчуў лютасць Вальдэморта, але ў гэты момант зноў закрычала Герміёна, і Гары вярнуўся ў склеп, у жудасную рэчаіснасць.

— Ідзіце! — умольваў Гары Луну і Дына. — Ідзіце! Мы за вамі, ну давайце жа!

Яны схапіліся за працягнутыя пальцы эльфа. Раздалася гучная пстрычка, і Добі, Луна, Дын і містэр Алівандэр зніклі.

— Што гэта было? — ускрыкнуў Люцыюс Малфой над іх галавамі. — Вы чулі гэта? Што там за шум у склепе?

Гары і Рон утаропіліся адзін на аднаго.

— Драка — не, пакліч Галахвоста! Хай ён пайдзе і праверыць!

Наверсе пачуліся крокі, затым наступіла цішыня. Напэўна, людзі ў гасцінай прыслухваліся, ці не даносіцца яшчэ які-небудзь старонні шум з склепа.

— Нам трэба паспрабаваць абязброіць яго, — прашаптаў Гары Рону. У іх не было выбару: у тую секунду, калі ўвайдуць у пакой і ўбачаць, што трое вязняў зніклі, ім канец.

— Пакінь святло ўключаным, — дадаў Гары. Як толькі яны пачулі нечыя крокі, якія надыходзілі да дзвярэй, яны прыціснуліся да сцяны па розных баках ад яе.

— Адыдзіце, — прагучаў голас Галахвоста. — Трымайцеся далей ад дзвярэй. Я захаджу.

Дзверы адчыніліся. Адну секунду Галахвост глядзеў на пусты склеп, які быў асветлены трыма мініятурнымі сонейкамі, якія парылі ў паветры. Гары і Рон накінуліся на яго. Рон схапіў яго за руку, у якой была чарадзейная палачка, і ірвануў яе ўверх. Гары заціснуў Галахвосту далонню рот. Яны моўчкі дужаліся, з чарадзейнай палачкі Галахвоста сыпаліся іскры; яго срэбная руку абхапіла горла Гары.

— Што там, Галахвост? — гучна спытаў Люцыюс Малфой зверху.

— Нічога! — адказаў Рон, імкнучыся капіяваць хрыплы голас Хватста. — Усё добра!

Гары ледзь мог дыхаць.

— Ты жадаеш забіць мяне? — затыхаючыся, спытаў ён, спрабуючы спрабуючы адчапіць ад сябе металічную руку. — І гэта пасля таго, як я выратаваў табе жыццё? Ты мой даўжнік, Галахвост!

Нечакана срэбныя пальцы прыслабілі хватку. Здзіўлены Гары вывярнуўся і вызваліўся, працягваючы заціскаць рот Галахвоста. Ён убачыў, як маленькія вадзяністыя вочы падобнага на пацука мужчыны акругліліся ад страху і здзіўлення. Здавалася, ён не менш Гары быў узрушаны тым, што зрабіла яго рука, паддаўшыся раптоўнаму парыву літасці, і Галахвост пачаткаў дужацца яшчэ больш энергічна, быццам спрабуючы выправіць гэтую секундную слабасць.

— А гэта мы забярэм, — прашаптаў Рон, выдзіраючы палачку з іншай рукі Галахвоста.

У пазбаўленага палачкі, бездапаможнага, Пэцігру зрэнкі пашырэлі ад жаху. Яго погляд слізгануў ад Гары кудысьці ў бок. Пальцы яго срэбнай рукі непахісна рухаліся да яго ўласнага горла.

— Не…

Не задумляючыся, Гары паспрабаваў адцягнуць руку назад, але не было ніякай магчымасці яе спыніць. Срэбная зброя, якую даў свайму самому баязліваму служке Лорд Вальдэморт, абгарнулася супраць свайго ж бяззбройнага і бескарыснага ўладальніка. Пэцігру адплачваўся за ўласную нерашучасць, за імгненне жалю, і зараз гінуў прама на вачах у рабят.

— Не!

Рон таксама адпусціў Галахвоста, і разам, ён і Гары, спрабавалі спыніць металічныя пальцы, якія самкнуліся на глотцы Пэцігру. але ўсё было бескарысна: яго твар пачаў сінець

— Рэлашыё! — сказаў Рон, накіроўваючы палачку на срэбную руку, але нічога не адбылося; Пэцігру зваліўся на калены. У гэты момант Герміёна пранізліва закрычала наверсе. Вочы Галахвоста закаціліся на яго фіялетавым твару, ён тузануўся апошні раз, і зваліўся.

Гары і Рон пераглянуліся і, пакінуўшы цела Галахвоста валяцца на падлозе, яны пабеглі ўверх па лесвіцы назад у цёмны калідор, які накіроўваўся ў гасціную. Яны асцярожна пракраліся да прыадчыненых дзвярэй гасцінай. Адгэтуль ім добра было відаць Белатрысу, якая глядзела ўніз на Грыпхука, які трымаў у сваіх доўгапалых руках меч Грыфіндора. Герміёна ляжала ў ног Белатрысы. Яна амаль не варушылася.

— Ну? — спытала Белатрыса ў Грыпхука. — Гэта сапраўдны меч Грыфіндора?

Гары чакаў, затаіўшы дыханне, імкнучыся не заўважаць боль у шнары.

— Не, — адказаў Грыпхук. — Гэта падробка.

— Ты ўпэўнены? — задушылася Белатрыса. — Сапраўды ўпэўнены?

— Так, — адказаў гоблін.

Палягчэнне адбілася на яе твару, змяняючы напружанасць.

— Добра, — і пстрычкай палачкі яна зрабіла глыбокі парэз на твары гобліна, той з крыкам зваліўся да яе ног. Яна штурхнула яго ў бок.

— А зараз, — сказала яна з нотамі трыюмфу ў голасе, — мы паклічам Цёмнага Лорда!

Белатрыса адкруціла рукаў і кранула паказальным пальцам Цёмнай Пазнакі.

І у гэты момант Гары здалося, што яго галава раскалолася. Усё навакольнае яго знікла: ён быў Вальдэмортам, і худы чараўнік смяяўся, адкрыўшы свой бяззубы рот. Ён быў узвар’яваны тым, што яго паклікалі. Бо ён папярэджваў, каб яны могуць рабіць гэта, толькі калі злавілі Потэра. Калі яны памыліліся…

— Забі мяне! — патрабаваў стары. — Ты не пераможаш, ты не можаш перамагчы! Гэтая палачка ніколі не будзе прыналежаць табе…

Лютасць Вальдэморта залыгала яго праз бок: выбліск зялёнага святла напоўніў турэмны пакой, худое старое цела паднялося над ложкам, а затым, знежывелае, звалілася зваротна. Вальдэморт, вярнуўся да акна, з працай душачы свой гнеў:… Яны атрымаюць спаўна, калі высвятліцца, што паклікалі яго, не маючы досыць важкай на то прычыны...

— Лічу, — сказала Белатрыса, — мы можам пазбавіцца ад бруднакроўкі. Грэйбэк, забірай яе, калі жадаеш.

— НЕЕЕЕЕЕЕЕЕ!

Рон уварваўся ў гасціную; Белатрыса здзіўлена азірнулася і навяла на яго палачку, але….

— Экспеліярмус! — зароў Рон, нацэліўшы на Белатрысу палачкай Галахвоста. Палачку, якая выляцела з яе рукі злавіў у паветры Гары, які ўбег у пакой следам за Ронам. Люцыюс, Нарцыса, Малфой і Грэйбэк звярнуліся адначасова. Гары закрычаў:

— Ступефай!

І Люцыюс Малфой адляцеў у камін. Агністыя бруі заклёнаў Драка, Нарцысы і Грэйбэка ляцелі ў Гары; ён кінуўся на падлогу, і пракаціўся за канапа, каб схавацца ад іх.

— СПЫНІЦЕСЯ АБО ЯНА ПАМРЭ!

Цяжка дыхаючы, Гары вызірнуў з-за боку канапы. Белатрыса падтрымлівала Герміёну, і прыставіла кароткі срэбны нож да горла дзяўчыны.

— Апусціце вашы палачкі, — прашаптала Белатрыса. — Апусціце або мы ўсё ўбачым, наколькі брудная яе кроў!

Рон стаяў нерухома, сціскаючы ў руцэ палачку Галахвоста. Гары выпрастаўся, Трымаючы палачку Белатрысы.

— Я сказала апусціць іх! — завішчала Белатрыса, прыціскаючы нож да горла Герміёны: Гары ўбачыў, як пад лязом на скуры выступілі кропелькі крыві.

— Добра! — крыкнуў ён і кінуў палачку на падлогу ў сваіх ног, Рон таксама апусціў палачку. Абодва паднялі рукі на ўзроўні плечаў.

— Добра! — зласліва сказала яна. — Драка, паднімі іх! Цёмны Лорд набліжаецца, Гары Потэр! Набліжаецца твая смерць!

Гары і без таго гэта ведаў. Яго шнар раздзіраўся ад болю, і ён адчуваў, як Вальдэморт ляціць па небе над цёмным бурлівым морам аднекуль здалёку. Хутка ён будзе досыць блізка, каб апарыяваць. Выхаду Гары не бачыў.

— А цяпер, — мякка сказала Белатрыса, калі Драка спяшаўся да яе з палачкамі. — Цысі, я думаю, мы павінны зноў звязаць гэтых маленькіх герояў, а Грэйбэк пакуль падбае аб міс Грэнджэр. Упэўненая, Цёмны Лорд не пашкадуе для цябе дзяўчынку пасля таго, што ты здзейсніў сёння вечарам.

Пры апошніх словах над галовамі прычуўся незвычайны скрэжэшчушы гук. Усё паглядзелі наверх, і як раз своечасова, таму што ў гэты момант крыштальная люстра задрыжала і затым са злавесным рыпаннем і звонам пачала падаць уніз. Белатрыса стаяла прама пад ёй. Кінуўшы Герміёну, яна закрычала і адскочыла ў бок. Люстра абрынулася ўніз грудай крышталя і ланцугоў прама на Герміёну і гобліна, які усё яшчэ сціскаў у руцэ меч Грыфіндора. Зіготкія аскепкі шкла пырснулі ў розныя бакі. Драка сагнуўся напалову, прыціскаючы далоні да скрываўленага твару.

Рон кінуўся да Герміёны і стаў здабываць яе з-пад абломкаў, а Гары вырашыў рызыкнуць: ён пераскочыў праз крэсла і вырваў усё тры палачкі з рук Драка. Накіраваўшы іх на Грэйбэка, ён закрычаў:

— Ступефай!

Пярэваратня падкінула ўверх ад патроенага заклёну, ён падляцеў да столі і затым паваліўся на падлогу.

Пакуль Нарцыса адцягвала Драка ў бок, каб ён не папакутаваў яшчэ больш, Белатрыса ўскочыла на ногі, размахваючы срэбным нажом, яе валасы пры гэтым развіваліся. Нарцыса ж накіравала сваю палачку ў дзвярны праём.

— Добі! — закрычала яна, і нават Белатрыса застыгла на месцы. — Ты! Гэта ты абрынуў люстру?..

Малюсенькі эльф подбегам убег у пакой, наставіўшы палец на былую гаспадыню.

— Вы не павінны прычыняць боль Гары Потэру, — прапішчаў ён.

— Забі яго, Цысі! — залямантавала Белатрыса, але ізноў раздаўся скрыгат, і палачка Нарцысы ўскінулася ў паветра і прызямлілася ў процілеглай частцы пакоя.

— Ты брудная маленькая малпа! — закрычала Белатрыса. — Як ты смееш датыкацца да палачкі ведзьмы? Як ты смееш кідаць выклік сваім гаспадарам?

— У Добі няма гаспадара! — завішчаў эльф. — Добі — вольны эльф, і Добі прыйшоў выратаваць Гары Потэра і яго сяброў!

Боль у шнары асляпляла Гары. Смутна ён разумеў, што ад прыбыцця Вальдэморта яго адлучаюць секунды.

— Рон, лаві — і БЯЖЫ! — закрычаў ён, кідаючы адну з палачак сябру; потым ён нагнуўся, каб выцягнуць Грыпхука з-пад люстры. Перакінуўшы гобліна, які стагнаў і усё яшчэ дужа трымаў меч, праз плячо, Гары схапіў за руку Добі і закруціўся на месцы, апарыруя.

Апускаючыся ў цемру, апошняе, што ён убачыў у гасцінай, — гэта бледныя, застылыя на месцы фігуры Нарцысы і Дракы, руды пошуг шавялюры Рона і размытую палоску срэбра якое ляцела, нож, які шпурнула Белатрыса, ляцеў праз увесь пакой туды, дзе знікаў Гары…

Біл і Флёр… Катэдж Шэл… Біл і Флёр…

Ён праваліўся ў невядомасць. Усё, што ён мог рабіць, — гэта паўтараць назву месца прызначэння, і спадзявацца, што гэтага досыць, каб туды дабрацца. Яму не давала супакою боль у шнары, цяжар гобліна ціснуў на плечы, а лязо мяча Грыфіндора білася аб спіну. Ён адчуў, як тузанулася рука Добі у яго руцэ. Ён вырашыў, што, мабыць, эльф спрабуе кіраваць апарацыяй, каб яны перамясціліся ў правільным кірунку, і сціснуў яго пальцы, даючы зразумець, што ўсё ідзе нармалёва…

Затым яны прызямліліся на цвёрдую зямлю, у паветры адчуваўся салёны пах. Гары зваліўся на калены і, кінуўшы руку Добі, паспрабаваў як мага асцярожней пакласці на зямлю гобліна.

— Вы ў парадку? — спытаў ён, але Грыпхук толькі прахныкаў у адказ.

Гары бегла агледзеўся ў цемры. Непадалёк на фоне шырокага зорнага неба віднелася хата, поруч якой, як яму здалося, ён заўважыў нейкі рух.

— Добі, гэта Катэдж Шэл? — шэптам спытаў Гары, дужа сціскаючы ў руках дзве палачкі, якія ён захапіў з хаты Малфоеў, гатовы ваяваць, калі спатрэбіцца.

— Гэта ж тое самае месца? Добі?

Ён агледзеўся. Маленькі эльф стаяў у некалькіх кроках ад яго.

— ДОБІ!

Эльф злёгку хістаўся, у яго велізарных блішчалых вачах адлюстроўваліся зоркі

Яны абодва, Гары і эльф, паглядзелі ўніз на срэбную дзяржальню нажа, якая тырчала ў грудзях эльфа.

— Добі… не… ДАПАМАЖЫЦЕ! — прагукаў Гары, звярнуўшыся да хаты, да людзей, якія перасоўваюцца поруч яго. — ДАПАМАЖЫЦЕ!

Ён не ведаў і яго не хвалявала, хто гэта быў: маглы або чараўнікі; сябры або ворагі, — усё, што яго турбавала, — гэтая цёмная пляма, якая расцякалася на грудзі Добі. Эльф працягнуў да Гары рукі і паглядзеў на яго з маленнем. Гары злавіў яго і паклаў бокам на прахалодную траву.

— Добі, не, не памірай, не памірай…

Погляд эльфа знайшоў яго, яго губы дрыжалі, і ён з велізарным высілкам вымавіў:

— Гары… Потэр…

XXIV. Стваральнік палачак

Гары на імгненне быццам пагрузіўся ў стары начны кашмар: яму здавалася, што ён стаіць на каленах перад целам Дамблдора, хоць на самай справе перад ім было далікатнае цельца, якое скурчылася ў траве, працятае срэбным кінжалам Белатрысы. Гары ўсё яшчэ паўтараў: “Добі… Добі…”, хоць ён ведаў, што эльф знаходзіўся там, адкуль няма звароту.

Прыкладна праз хвіліну, ён усвядоміў, што яны, нарэшце, прыбылі ў патрэбнае месца… Біл і Флёр, Дын і Луна атачылі яго. Ён ўсё яшчэ стаяў на каленах каля эльфа.

— Герміёна, — раптам спытаў Гары. — Дзе яна?

— Рон адвёў яе ў хату, — адказаў Біл. — З ёй усё будзе добра.

Гары зноў паглядзеў на Добі. Ён працягнуў руку, і выцягнуў вострае лязо з грудзей эльфа, пасля гэтага зняў з сябе куртку, і накрыў ёю цела, як коўдрай.

Дзесьці непадалёк марскія хвалі разбіваліся аб скалы. Гары прыслухваўся да гэтых гукаў, а ў гэты час астатнія абмяркоўвалі справы, якія не цікавілі яго зараз, прымалі нейкія рашэнні… Дын аднёс параненага Грыпхука ў хату, Флёр рушыла ўслед за ім… Потым Біл прапанаваў пахаваць Добі. Гары пагадзіўся, толкам не разумеючы, пра што ён кажа. Ён паглядзеў на худзенькае цельца і яго шнар пачаткаў паколваць і гарэць. Нейкай часткай сваёй прытомнасці, нібы гледзячы ў зваротны бок тэлескопа, дзесьці ў аддаленні, ён убачыў, як Вальдэморт карае пакінутых у Асабняку Малфоеў.

Боль, прычынены смерцю Добі, прытупіў ўспрыманне Гары, і жахлівы гнеў Цёмнага Лорда здаваўся яму толькі адгалоскам шторму, які даносіўся з іншага боку велізарнага спакойнага акіяна.

— Я жадаю зрабіць гэта, як патрэбна, — былі першыя ўсвядомленыя словы Гары. — Без дапамогі магіі. У вас ёсць рыдлёўка?

Біл паказаў яму месца ў канцы саду, паміж кустамі, і амаль адразу Гары прыняўся рыць магілу, сам. Ён капаў амаль з апантанасцю, атрымліваючы асалоду ад фізічнай працай, упіваючыся яго нечараўнічасцю, і кожная кропля поту, і кожны мазоль былі нібы данінай эльфу, які выратаваў іх жыцці.

Яго шнар гарэў, але ён кіраваў болем, ён адчуваў яго, але быў аддзелены ад яго. Ён нарэшце навучыўся таму, чаму Дамблдор жадаў, каб навучыў яго Снэйп: кантраляваць сваю прытомнасць, зачыняць яе ад Вальдэморта. Гэтак жа як Вальдэморт не мог авалодаць прытомнасцю Гары, калі той скарбіў па Сірыюсе, так і зараз яго думкі не маглі пранікаць у мозг Гары, пакуль ён сумаваў па Добі. Боль згубы быццам адганяла Вальдэморта, хоць, Дамблдор, вядома, назваў бы гэта каханнем.

Не звяртаючы ўвагі на боль у шнары, Гары працягваў капаць, усё глыбей і глыбей уразаючыся ў цвёрдую, халодную зямлю, топячы сваё гора ў поце. У цемры, акружаны толькі гукам свайго ўласнага дыхання і шумам хваль, Гары думаў пра тое, што здарылася ў Малфоеў, успамінаў, што чуў, і да яго прыйшло разуменне, нібы прамень святла які атачаў яго ў цемры…

Выразны рытм яго рухаў адмяраў час ва ўнісон з яго думкамі.

Рэліквіі... Хоркруксы... Рэліквіі... Хоркруксы... усё гэта больш не спальвала яго знутры з такой звышнатуральнай, вар’яцкай нудой. Страта і страх нібы загасілі гэта ў ім. Ён адчуваў, быццам ачуўся ад глыбокага сну.

Гары ўсё глыбей і глыбей апускаўся ў магілу. Ён ведаў, дзе быў Вальдэморт сёння, каго і завошта ён забіў у самой верхняй вязніцы Нурменгарда…

Ён падумаў пра Галахвоста, які памер з-за мімалётнага пробліску літасці. Дамблдор прадбачыў гэта… Што яшчэ было яму вядома?

Гары страціў рахунак часу. Ён заўважыў толькі, што трохі пасвятлела, калі падышлі Рон і Дын.

— Як Герміёна?

— Лепей, — адказаў Рон. — Флёр прыглядае за ёй.

Гары ўжо падрыхтаваў адказ на пытанне, чаму ён не захацеў зрабіць магілу адным узмахам палачкі, але ён яму не спатрэбіўся. Яны заскочылі ў яму са сваімі рыдлёўкамі, і ўтрох яны працягнулі капаць, пакуль магіла не дасягнула падыходных памераў.

Гары паўтульней загарнуў эльфа ў сваю куртку. Рон сеў на бок магілы, зняў шкарпэткі і чаравікі, і надзеў іх на босыя ногі эльфа. Дын дастаў ваўняны капялюшык, які Гары акуратна надзеў на галаву Добі, нацягнуўшы на вушы эльфа, якія нагадвалі крылы кажана...

— Трэба закрыць яму вочы.

Гары не чуў, як у цемры падышлі астатнія. Біл быў усё яшчэ ў дарожнай мантыі, Флёр — у вялікім белым фартуху, з кішэні якога віднелася бутэлечка, і Гары здагадаўся, што гэта быў Косткарос. Апранутая ў нечую мантыю Герміёна была вельмі бледная і з працай стаяла на нагах. Рон абняў яе, калі яна падышла да яго. Луна у плашчы Флёр прысела на кукішкі і, акуратна дакранаючыся кончыкамі пальцаў павекаў эльфа, апусціла іх.

— Ну вось, — мякка сказала яна, — зараз ён можа спаць.

Гары паклаў эльфа ў магілу, уладкаваўшы яго рукі і ногі так, быццам той адпачывае, затым вылез і ў апошні раз паглядзеў на маленькае цела. Ён з усіх сіл стрымліваўся, каб не заплакаць, успамінаючы пахаванні Дамблдора, шэрагі залатых крэслаў, Міністра Магіі ў першым шэрагу, пералік заслуг дырэктара і веліч белай мармуровай магільні. Ён адчуваў, што Добі заслугоўвае такіх жа раскошных пахаванняў, але эльф ляжаў тут паміж кустамі, у няўмела выкапанай магіле.

— Пэўна, трэба нешта сказаць, — вымавіла Луна. — Я пачну, добра?

Усё глядзелі на яе, пакуль яна казала, звяртаючыся да мёртвага эльфа на дні магілы:

— Дзякуй табе, Добі, за тое, што выратаваў мяне з таго склепа. Несправядліва, што ты памёр, быўшы такім добрым і адважным. Я заўсёды буду памятаць, што ты зрабіў для нас. Спадзяюся, цяпер ты шчаслівы.

Яна звярнулася і чакаючы паглядзела на Рона, які адкашляўся і вымавіў сеўшым голасам:

— Так, дзякуй, Добі.

— Дзякуй — прамармытаў Дын.

— Бывай, Добі, — вымавіў ён — гэта было ўсё, на што ён быў здольны, але Луна і так усё сказала за яго.

Біл падняў палачку і куча зямлі каля магілы паднялася ў паветра і мякка звалілася ў яе, утварыўшы маленькі, чырванаваты ўзгорак.

— Вы не супраць, калі я затрымаюся тут ненадоўга? — спытаў Гары астатніх.

Яму шапталі нейкія словы, але ён не разумеў іх сэнсу, хтосьці злёгеньку папляскаў яго па спіне, і затым усё павольна пайшлі ў хату, пакінуўшы Гары сам-насам з эльфам.

Ён агледзеўся — агароджа кветніка была выкладзеная з гладкіх белых камянёў, адшліфаванымі морам. Ён падняў адзін з самых буйных і паклаў яго, туды, дзе знаходзілася галава Добі. Ён палез у кішэнь за палачкай, там іх было дзве. Ён ніяк не мог успомніць, каму яны прыналежаць. Здаецца, ён вырваў іх з нечых рук. Ён абраў тую, што была карацей, якая лепш легла ў яго руку, і паказаў ёю на камень.

Павольна, падпарадкоўваючыся яго шэпту, глыбокія надрэзы з’яўляліся на камяні. Ён ведаў, што Герміёна зрабіла б гэта акуратней і, магчыма, хутчэй, але ён жадаў напісаць гэта сам гэтак жа, як сам жадаў вырыць магілу. Калі Гары падняўся на ногі, надпіс на камені абвяшчаў — "Тут пахаваны Добі, вольны эльф".

Гары разглядаў сваю працу яшчэ некалькі секунд, затым пайшоў прочкі. Яго шнар усё яшчэ паколвала, а ў галаве раіліся думкі, якія прыйшлі яму на розум, пакуль ён капаў магілу. Ідэя, якая нарадзілася ў цемры, была гэтак жа павабная, як і рызыкоўная.

Калі ён увайшоў у хату, усё сядзелі ў гасцінай, усеагульная ўвага была звернута на Біла, які гаварыў. Гэта быў светлы, утульны пакой, у каміне якога ярка палаў невялікі агонь. Гары не захацеў пэцкаць дыван, таму застаўся стаяць у дзвярах.

— Слава богу, Джыні на вакацыях, калі б яна была зараз у Хогвартсу, яны б схапілі б яе да таго, як мы яе забралі. Зараз мы ведаем, што яна ў бяспецы.

Ён абгарнуўся і ўбачыў Гары.

— Я забраў усіх з Нары, — растлумачыў ён, — Перавёз іх да Мюрыэль. Пажыральнікі Смерці ведаюць, што Рон з табой, і цяпер яны жадаюць знішчыць усю сям’ю — не перапрошвай, — дадаў Біл, убачыўшы выраз твару Гары. — Гэта заўсёды было толькі пытаннем часу — бацька казаў гэта ўжо на працягу апошніх некалькіх месяцаў. Мы з’яўляемся самой вялікай сям’ёй здраднікаў крыві.

— Як яны абароненыя? — спытаў Гары.

— Заклёнам Пэўнасці. Бацька — захавальнік тайны. На гэтую хату таксама дзейнічае гэты заклён. Тут захавальнік тайны — я. Ніхто з нас не можа хадзіць на працу, але наўрад ці гэта найважнейшае зараз. Як толькі Алівандэру і Грыпхуку стане лепш, мы перавязем іх да Мюрыэль, як і астатніх. Тут не вельмі шмат пакояў, а ў яе звышдастаткова. Ногі Грыпхука аднаўляюцца. Флёр дала яму Косткарос, мы зможам перавезці іх праз гадзіну або…

— Не, — сказаў Гары. Біл выглядаў здзіўленым. — Яны абодва патрэбныя мне тут. Мне трэба пагаварыць з імі. Гэта важна.

Ён пачуў у сваім голасе ўладарнасць і перакананасць, уласцівыя чалавеку, які рашыў ажыццявіць сваю задуму, задума, якая прыйшла да Гары, калі ён капаў дол Добі. Усё звярнулі да яго збянтэжаныя твары.

— Я вымыю рукі, — сказаў Гары Білу, гледзячы на свае далоні — усё ў брудзе і крыві Добі. — Затым мне адразу трэба будзе ўбачыць іх.

Ён увайшоў у маленькую кухню і схіліўся над ракавінай пад акном з выглядам на мора. Світанак з’яўляўся з-за гарызонту, афарбоўваючы яго ў перламутрава-чырвоныя і залатыя тоны. Гары мыў рукі, вынікаючы за чарадой думак, якія дашлі яму ў галаву ў цёмным садзе…

Добі ніколі не зможа сказаць ім, хто ж паслаў яго ў склеп, але Гары ведаў, што бачыў ён сам: пранізлівае блакітнае вока глядзела з аскепка люстэрка. А затым прыйшла дапамога. У Хогвартсу заўсёды пададуць дапамогу таму, хто ў ёй патрабуецца…

Гары выцер рукі, не звяртаючы ўвагі на прыгажосць, якая распасціраецца за акном і на галасы астатніх, якія данасіліся з гасцінай. Ён глядзеў удалячыню, за акіян, на світанак, адчуваючы, што ён вельмі блізкі, значна бліжэй да разгадкі, чым калі б то ні было.

Шнар дагэтуль паколвала, і ён ведаў, што Вальдэморт таксама блізкі да мэты. Гары разумеў, і ў той жа час не мог зразумець. Яго нюх падказваў яму адно, а розум — абсалютна процілеглае. Дамблдор у галаве Гары ўсміхаўся, назіраючы за ім па-над пальцамі, складзеных быццам у малітве.

Вы далі Рону Дэлюмінатар… Вы зразумелі яго… Вы далі яму магчымасць вярнуцца…

І вы зразумелі Галахвоста… Вы ведалі, што было нейкае раскаянне, дзесьці ў глыбіні душы…

І калі вы ведалі пра іх… Што вы ведалі пра мяне, Дамблдор?

Няўжо я павінен ведаць пра Рэліквіі, але не шукаць іх? Ці ўяўлялі вы, як гэта будзе цяжка? Ці таму вы так усё ўскладнілі? Каб у мяне быў час распрацаваць план?

Гары стаяў нерухома, ашклянелымі вачыма гледзячы туды, дзе залаты прамень асляпляльнага сонца паднімаўся з-за гарызонту. Затым ён паглядзеў на свае чыстыя далоні і на імгненне здзівіўся, што сціскае ў руках рушнік. Ён паклаў яго на месца і вярнуўся ў хол. У той жа момант яго шнар пачаткаў пульсаваць, і затым у яго галаве гэтак жа мімалётна, як адлюстраванне страказы на паверхні вады, успыхнулі абрысы добра знаёмага яму будынка.

Біл і Флёр стаялі ў падножжа лесвіцы.

— Мне трэба пагаварыць з Грыпхукам і Алівандэрам, — сказаў Гары.

— Не, — адказала Флёр, — табе прыйдзецца пачакаць, ‘Ары. Яны абодва вельмі стомлены.

— Мне шкада, — сказаў Гары спакойна, — але гэта не можа чакаць. Мне трэба пагаварыць з імі зараз. Асабіста і з кожным асобна. Гэта тэрмінова.

— Гары, што, халера дзяры, адбываецца? — спытаў Біл. — Ты з’яўляешся тут з мёртвым дамавым эльфам, і ледзь прытомным гоблінам, Герміёна выглядае так, быццам яе катавалі, а Рон проста адмаўляецца распавядаць нам штосьці…

— Мы не можам распавесці, што мы робім, — сказаў Гары рашуча. — Ты ў Ордэне, Біл, і ведаеш, што Дамблдор пакінуў нам заданне. Мы не можам нікому аб гэтым распавядаць.

Флёр раздражнёна чмыхнула, але Біл не паглядзеў на яе, ён глядзеў на Гары. Яго твар ў шнарах быў абыякавым. У выніку, ён вымавіў:

— Добра, з кім ты жадаеш пагаварыць спачатку?

Гары вагаўся. Ён ведаў, што залежыць ад гэтага рашэння. Часу засталося мала, і трэба было вырашыць: Хоркруксы або Рэліквіі?

— Грыпхук, — сказаў Гары. — Спачатку я пагутару з ім.

Яго сэрца стукала так, быццам ён толькі што прабег кароткую дыстанцыю і пераадолеў неверагодна складаны бар’ер.

— Сюды, наверх, — сказаў Біл, паказваючы дарогу.

Гары падняўся на некалькі прыступак, перад тым як спыніцца і паглядзець уніз.

— Вы абодва таксама мне патрэбныя! — паклікаў ён Рона і Герміёну, якія выглядалі з-за дзвярэй гасцінай. Яны вышлі на святло, на іх тварах чыталася дзіўнае палягчэнне.

— Як ты? — Гары спытаў Герміёну. — Ты была цудоўная — выдумаць такую гісторыю, калі гэтая ведзьма цябе так мучыла…

Герміёна слаба ўсміхнулася, калі Рон злёгку сціснуў яе руку.

— Што мы збіраемся рабіць, Гары? — спытаў ён.

— Убачыце. Пайдзем.

Гары, Рон і Герміёна рушылі ўслед за Білам наверх, на маленькую пляцоўку з трыма дзвярамі.

— Сюды, — сказаў Біл, адчыняючы дзверы ў іх з Флёр спальню, вокны якой таксама выходзілі на мора, якое пералівалася золатам у прамянях світанку. Гары падышоў да акна, звярнуўся спіной да выдатнага краявіду і чакаў, склаўшы рукі на грудзі, адчуваючы, як паколвае шнар. Герміёна ўзяла крэсла побач з туалетным столікам. Рон сеў на яго падлакотнік.

З’явіўся Біл з маленькім гоблінам на руках, і пасадзіў яго на ложак. Грыпхук прамармытаў "Дзякуй" і Біл сышоў, зачыніўшы за сабой дзверы.

— Прабачыце, што выцягнуў вас з ложку, — сказаў Гары. — Як вашы ногі?

— Баляць, — адказаў гоблін, — але ўжо лепш.

Ён усё яшчэ сціскаў у руках Меч Грыфіндора і выглядаў даволі дзіўна — збольшага люта, збольшага хітра. Гары звярнуў увагу на жаўтлявую скуру гобліна, яго доўгія пальцы, чорныя вочы. Флёр зняла з яго чаравікі: яго доўгія ступні былі бруднымі. Ён быў не нашмат буйней дамавога эльфа. Яго купалападобная галава была значна больш чалавечай.

— Вы, мабыць, не памятаеце… — пачаткаў Гары

— Што я быў тым, хто паказаў вам ваша сховішча, калі вы ўпершыню былі ў Грынгатсу? — сказаў Грыпхук. — Я памятаю, Гары Потэр. Нават сярод гоблінаў ты вельмі вядомы.

Гары і гоблін ацэньвальна паглядзелі адно на аднаго. Шнар усё яшчэ паколваў. Гары жадаў як мага хутчэй скончыць гэтую гутарку, але ў той жа час ён баяўся дапусціць памылку. Пакуль ён абдумваў, з чаго пачаць, гоблін загаварыў.

— Ты пахаваў эльфа, — сказаў ён нечакана рэзка. — Я назіраў за табой з акна суседняй спальні.

— Так, — адказаў Гары.

Грыпхук паглядзеў на яго з куткоў сваіх касых вачэй.

— Ты незвычайны чараўнік, Гары Потэр.

— У якім сэнсе? — спытаў Гары, безуважліва паціраючы шнар.

— Ты вырыў магілу.

— Ну і?..

Грыпхук не адказаў. Гары падумаў, што гоблін пагарджае яго за тое, што ён павёў сябе як магл, але яму было ўсё роўна, ухваліць Грыпхук магілу Добі або не. Ён падрыхтаваўся да нападу.

— Грыпхук, мне трэба спытаць…

— Яшчэ ты выратаваў гобліна.

— Што?..

— Ты прынёс мяне сюды. Спас мяне.

— Ну, мне здаецца, ты не супраць? — сказаў Гары злёгку нецярпліва.

— Не, Гары Потэр, — сказаў Грыпхук, і наматаў тонкую чорную бародку на палец. — Але ты вельмі дзіўны чараўнік.

— Выдатна, — сказаў Гары, — але мне патрэбна дапамога, і ты, Грыпхук, можаш мне яе аказаць.

Гоблін не выявіў ні цені гатовасці, і працягнуў глядзець на Гары так, быццам ніколі не бачыў нікога падобнага.

— Мне трэба праняцца ў падзямелле Грынгатсу.

Гары не жадаў казаць пра гэта настолькі прама, але шнар пранізаў востры боль, і слава выскачылі самі сабой. Ён ізноў убачыў абрысы Хогвартса. Ён наглуха зачыніў сваю прытомнасць. Спачатку трэба было разабрацца з Грыпхукам. Рон і Герміёна глядзелі на Гары так, быццам той здурэў.

— Гары, — пачала было Герміёна, але Грыпхук перапыніў яе.

— Прабрацца ў падзямелле Грынгатса? — перапытаў гоблін, прыўздымаючыся на ложку і моршчачыся ад болю. — Гэта немагчыма.

— Не, магчыма, — запярэчыў Рон. — Бо аднойчы гэта ўжо адбылося.

— Так, — сказаў Гары, — у той жа дзень, калі я сустрэў вас, Грыпхук. Мой дзень нараджэння, сем гадоў таму.

— Тое сховішча, пра якое ідзе размова, было тады пуста, — адрэзаў гоблін. Нягледзячы на тое, што Грыпхук пакінуў Грынгатс, яго абражала сама думка пра тое, што можна прабіць пралом у абароне банка. — Яго амаль не абаранялі.

— А тое, якое трэба нам — не, і, я думаю, што абарона будзе досыць моцнай, — сказаў Гары. — Яно прыналежыць Лестранжам.

Ён убачыў, што Рон і Герміёна здзіўлена пераглянуліся, але вырашыў, што будзе яшчэ досыць часу, каб усё ім растлумачыць, пасля таго, як Грыпхук адкажа.

— У цябе няма шанцаў, — спакойна заўважыў Грыпхук. — Ніводнага. Калі ты шукаеш у нашых падзямеллях скарб, які табе не прыналежыць…

— Злодзей, цябе папярэдзілі, беражыся, — так, я ведаю, я памятаю — сказаў Гары. — Але я не спрабую завалодаць нейкім скарбам, я не іду туды дзеля ўласнай выгады. Ці можаш ты мне паверыць?

Гоблін наперакос паглядзеў на Гары. Шнар у выглядзе маланкі на ілбу запульсаваў, але ён не звярнуў на гэта ўвагу, адмаўляючыся прымаць гэты боль і гэты кліч.

— Калі наогул ёсць чараўнік, якому я мог бы паверыць, што ён не пераследвае асабістай мэты, — нарэшце адказаў Грыпхук, — так гэта ты, Гары Потэр. Гобліны і эльфы не абвыклі да такога звароту і павазе, якія ты выявіў сёння. Толькі не з боку ўладальнікаў чарадзейных палачак.

— Уладальнікаў чарадзейных палачак, — паўтарыў Гары. Яму здалася дзіўнай гэтая фраза, і яго шнар хварэў, Вальдэморт накіраваў яго думкі да поўначы. Гары не трывалася пагаварыць з Алівандэрам у суседнім пакоі.

— Права мець чарадзейную палачку, — ціха сказаў гоблін, — было прадметам рознагалоссяў паміж чараўнікамі і гоблінамі.

— Але гобліны могуць вядзьмарыць без палачак, — сказаў Рон.

— Гэта няважна! Чараўнікі адмаўляюцца дзяліцца сакрэтамі мастацтва валодання чарадзейнай палачкай з іншымі магічнымі істотамі, яны пазбаўляюць нас магчымасці развіваць нашу магічную сілу.

— Ну, гобліны таксама ні з кім не дзеляць сакрэты сваёй магіі, — сказаў Рон. — Вы не дзеліцеся сакрэтамі выраба мяЦёў і зброі. Гобліны ўмеюць рабіць з металам такое, што ні аднаму чараўніку…

— Гэта няважна, — сказаў Гары, заўважыўшы, як фарба прылівае да твару Грыпхука. — Гаворка ідзе не пра супрацьстаянні чараўнікоў і гоблінаў або якіх-небудзь іншых магічных істот…

Грыпхук непрыемна хмыкнуў.

— Гаворка ідзе як раз пра гэта! Калі Цёмны Лорд стане магутней, чым калі-небудзь, то ваша раса канчаткова ўмацуецца ва ўлады над маёй. Грынгатс падпарадкуецца закону чараўнікоў, дамавыя эльфы будуць забітыя, і хто з уладальнікаў палачак запярэчыць?

— Мы! — сказала Герміёна. Яна села прама, яе вочы гарэлі. — Мы запярэчым! І мяне будуць пераследваць гэтак жа, як і любога гобліна або эльфа, Грыпхук! Я — бруднакроўка.

— Не заві сябе так, — прамармытаў Рон.

— Чаму не? — сказала Герміёна. — Бруднакроўка, і я ганаруся гэтым. Паводле новага парадку ў мяне не больш правоў, чым у вас, Грыпхук. Менавіта мяне яны абралі для катаванняў, там, у Малфоеў.

Кажучы гэта, Герміёна адкруціла каўнер і паказала тонкі парэз, які пунсавеў на яе горле, пакінуты Белатрысай.

— Вы ведалі, што менавіта Гары зрабіў Добі вольным? — спытала яна. — Вы ведалі, што на працягу шматлікіх гадоў мы жадалі, каб эльфаў вызвалілі? — Рон сцепануўся на падлакотніку крэсла. — Вы жадаеце паразы Самі-Ведаеце-Каго не менш нашага.

Гоблін паглядзеў на Герміёну з тым жа цікаўнасцю, што і на Гары.

— Што вам трэба ў сховішча Лестранжаў? — нечакана спытаў ён. — Меч, які знаходзіцца там — падробка. Вось сапраўдны — ён пільна паглядзеў на кожнага з іх. — Я думаю, вы ўжо ведалі аб гэтым. Вы прасілі мяне зманіць.

— Але падроблены меч гэта не адзінае, што ёсць у гэтым сховішчы, праўда? — спытаў Гары. — Магчыма, вы бачылі там і іншыя рэчы?

Яго сэрца білася так моцна, як ніколі. Ён падвоіў высілкі, каб не звяртаць увагі на то, як пульсаваў яго шнар.

Гоблін зноў накруціў бародку на палец.

— Гэта супраць нашага кодэкса — распавядаць аб таямніцах Грынгатса. Мы ахоўваем дзіўныя, фантастычныя скарбы. Мы выконваем абавязак перад тымі скарбамі, некаторыя з якіх мы стварылі сваімі рукамі.

Гоблін падняў меч, і яго цёмныя вочы па чарзе глядзелі на Гары, Рона, і Герміёну.

— Вы так маладыя, — вымавіў ён, нарэшце, — а процістаіце гэтулькім ворагам…

— Вы дапаможаце нам? — спытаў Гары. — Без дапамогі гобліна ў нас няма ні найменшай надзеі прабрацца туды. Вы — наш адзіны шанец.

— Так… я падумаю над гэтым, — раздражнёна адказаў Грыпхук.

— Але… — пачаў было Рон са злосцю, але Герміёна пхнула яго локцем.

— Дзякуй вам! — сказаў Гары.

Гоблін нахіліў сваю вялікую галаву ў знак удзячнасці і сагнуў свае кароткія ножкі.

— Я думаю, — сказаў ён, дэманстратыўна ўкладваючыся на ложак Біла і Флёр, — што дзеянне Косткароса ўжо скончана. І я, нарэшце, змагу заснуць. Прабачыце мяне…

— Так, вядома, — сказаў Гары, але перад тым як выйсці з пакоя, ён нахіліўся і ўзяў меч. Грыпхук не запярэчыў, але Гары здалося, што ён убачыў абурэнне ў вачах гобліна, калі зачыняў дзверы.

— Дробны гнюс, — прашаптаў Рон. — Яму падабаецца, што мы залежым ад яго.

— Гары, — прашаптала Герміёна, адштурхваючы іх абодвух ад дзвярэй, на сярэдзіну цёмнай пляцоўкі. — Ты кажаш пра тое, пра што я думаю? Ты лічыш, што Хоркрукс у сховішчы Лестранжаў?

— Так, — адказаў Гары. — Белатрыса жахнулася, калі вырашыла, што мы былі там. Чаму? Што мы маглі там ўбачыць і забраць адтуль? Відавочна, нейкі прадмет, згуба якога моцна раззлавала б Самі-Ведаеце-Каго.

— Але я думаў, што мы шукаем месца, дзе Самі-Ведаеце-Хто хадзіў, і дзе ён здзейсніў штосьці важнае… — сказаў Рон неразумеючы — Няўжо ён быў у сховішчы Лестранжаў?

— Я не ведаю, ці быў ён калі-небудзь у Грынгатсе, — сказаў Гары. — У маладосці ў яго не было золата, яму ніхто нічога не пакінуў. Магчыма, ён бачыў банк звонку, калі быў на Дыягон Алеі.

У шнары пульсаваў боль, але ён імкнуўся не адцягвацца на яго. Ён жадаў, каб Рон і Герміёна добра ўсё ўразумелі наконт Грынгатсу, перш чым яны пагавораць з Алівандэрам.

— Я думаю, што ён зайздросціў усякаму, у каго быў ключ да сховішчаў Грынгатсу. Думаю, што гэта здавалася яму знакам дачынення да міру чараўнікоў. І не забывайце, ён давяраў Белатрысе і яе мужу. Яны былі самымі адданымі яго служкамі да яго падзення і першымі сталі адшукваць яго, калі ён знік. Ён казаў пра гэта у ноч свайго вяртання, я чуў.

Гары пацёр шнар.

— Праўда, наўрад ці ён сказаў Белатрысе, што гэта Хоркрукс. Ён жа ўтаіў ад Люцыюса Малфоя праўду пра дзённік. Ён мог сказаць ёй, што гэта надзвычай каштоўная рэч, і папытаць пакласці яе ў сховішча. Самае бяспечнае месца для таго, што ты жадаеш схаваць, як сказаў мне Хагрыд… акрамя Хогвартсу.

Калі Гары скончыў, Рон пагушкаў галавой:

— Ты сапраўды разумееш яго.

— Збольшага, — сказаў Гары. — Жадаў бы я настолькі ж разумець Дамблдора. Але паглядзім. А цяпер — Алівандэр.

Рон і Герміёна былі ў замяшанні і пад уражаннем ад пачутага, ідучы следам за ім да пакоя насупраць спальні Біла і Флёр. Яны пастукалі, з-за дзвярэў раздалося ціхае "Увайдзіце!".

Майстар ляжаў на ложку аднаго з двайнят, той, што была бліжэй да акна. Ён быў у вязніцы больш года, і, прынамсі, адзін раз яго катавалі, Гары ведаў гэта напэўна. Алівандэр выглядаў знясіленым, косткі вытыркалі з-пад жаўтлявай скуры. Яго вялікія серабрыста-шэрыя вочы ўваліліся. Рукі, якія ляжалі па-над коўдрамі, маглі б прыналежаць шкілету.

Гары сеў на вольны ложак, побач з Ронам і Герміёнай. З гэтага пакоя не было відаць світанак. Вокны выходзілі на сад на боку абрыву і свежую магілу.

— Містэр Алівандэр, прабачыце, што прыйшлося вас патрывожыць, — сказаў Гары.

— Мой дарагі хлопчык, — голас Алівандэра быў слабы. — Ты выратаваў нас. Я думаў, мы памрэм там. Я ніколі не змагу аддзячыць цябе, ніколі не змагу аддзячыць за ўсё.

— Мы з радасцю зрабілі гэта.

Шнар Гары моцна пульсаваў. Ён ведаў, ён быў упэўнены, што наўрад ці застаўся час спыніць Вальдэморта на шляху да яго мэты. Ён адчуў укол панікі, але ўсёткі ён ужо зрабіў свой выбар, калі вырашыў пагаварыць спачатку з Грыпхукам. Імкнучыся выглядаць спакойным, ён дастаў з мяшочка на грудзі дзве палоўкі зламанай чарадзейнай палачкі.

— Містэр Алівандэр, мне патрэбна дапамога.

— Усё, што заўгодна, усё, што заўгодна, — адказаў той слабым голасам.

— Вы можаце яе паправіць? Гэта магчыма?

Аллівандэер працягнуў руку, якая калацілася і ўзяў у сваю далонь дзве ледзь змацаваных палоўкі палачкі.

— Востраліст і пяро фенікса — вымавіў Алівандэр дрыготкім голасам, — Адзінаццаць цаляў. Хупавая і гнуткая.

— Так, — сказаў Гары, — Маглі б вы?..

— Не, — прашаптаў Алівандэр. — Мне шкада, вельмі шкада, але палачку, якая пашкоджаная да такой ступені, немагчыма паправіць ні адным з вядомых мне спосабаў.

Гары быў гатоў гэта пачуць, але ўсё роўна словы майстра сталі для яго цяжкім ударам. Ён узяў палоўкі палачкі і прыбраў іх зваротна ў мяшочак у сябе на шыі. Алівандэр неадрыўна глядзеў на мяшочак, дзе знікла зламаная палачка, і не адарваў адтуль погляда, пакуль Гары не дастаў з кішэні дзве палачкі, якія ён прынёс ад Малфоеў.

— Вы можаце сказаць, чые яны? — спытаў ён.

Майстар палачак узяў першую і пільна паглядзеў на яе, паднясучы да самых вачэй, круцячы яе ў сваіх пальцах.

— Арэхавае дрэва і сэрца дракона — сказаў ён. — Дванаццаць і тры чвэрці цалі. Цвёрдая. Гэтая палачка прыналежыць Белатрысе Лестранж.

— А гэтая?

Алівандэр вырабіў тыя ж дзеянні.

— Глог і поўсць аднарога. Роўна дзесяць цаляў. Досыць гнуткая. Гэтая палачка прыналежыла Драка Малфою.

— Прыналежыла? — паўтарыў Гары. — Няўжо яна больш не яго?

— Думаю, не, калі ты яе забраў…

— Так, забраў…

— …тады яна, магчыма, твая. Вядома, усё залежыць ад таго, як гэта адбылося. Немалаважнае значэнне мае таксама палачка сама па сабе. Але звычайна, калі палачку захопліваюць, яна змяняе гаспадара.

У пакоі наступіла цішыня, якая парушалася толькі падаленым шумам прыбоя.

— Вы кажаце пра палачкі так, быццам у іх ёсць пачуцці, — сказаў Гары. — Быццам яны самі могуць нешта вырашаць.

— Палачка выбірае чараўніка, — сказаў Алівандэр. — Гэта заўсёды ведалі тыя з нас, хто прысвяціў сябе мастацтву іх вырабу.

— Але ж можна карыстацца палачкай, якая цябе не абрала?.. — спытаў Гары.

— Так, вядома, калі ты чараўнік, то ты можаш вядзьмарыць практычна любой палачкай. І, тым не менш, найлепшыя вынікі дасягаюцца, калі паміж чараўніком і палачкай ёсць сувязь. Гэта вельмі складаная сувязь, яна ўключае ў сябе той досвед, які палачка пераймае ў чараўніка і досвед, які чараўнік пераймае ў палачкі.

Хвалі біліся аб бераг. Гэта быў маркотны гук.

— Я адабраў гэтую палачку ў Драка Малфоя сілай, — сказаў Гары, — ці магу я спакойна ёю карыстацца?

— Думаю, так. Прыналежнасць чарадзейнай палачкі падпарадкоўваецца складаным законам, але захопленая палачка звычайна падпарадкоўваецца новаму гаспадару.

— Значыць, я магу выкарыстаць гэтую? — спытаў Рон, дастаючы з кішэні палачку Галахвоста і працягваючы яе Алівандэру.

— Каштанавае дрэва і сэрца дракона. Дзевяць з чвэрцю цаляў, далікатная. Мяне прымусілі зрабіць яе неўзабаве пасля таго, як выкралі, для Піцера Пэцігру. Так, калі ты атрымаў яе сілай, то яна будзе служыць табе лепш, чым любая іншая.

— І гэтае правіла распаўсюджваецца на ўсе палачкі? — спытаў Гары.

— Лічу, так, — адказаў Алівандэр, гледзячы ў твар Гары выпуклымі вачамі. — Вы задаеце глыбокія пытанні, містэр Потэр. Навука пра чарадзейныя палачкі вельмі складаная і заблытаная сфера магіі.

— Гэта значыць не абавязкова забіваць папярэдняга ўладальніка, каб выкарыстаць яго палачку? — спытаў Гары.

Алівандэр праглынуў.

— Абавязкова? Я б не сказаў, што трэба забіваць папярэдняга гаспадара.

— Але ёсць легенды, — сэрца Гары забілася яшчэ мацней, боль у шнары ўзмацніўся. Ён быў упэўнены, што Вальдэморт ужо вырашыў ажыццявіць свой план у жыццё. — Легенды пра чарадзейную палачку — або палачках — якія перадаваліся з рук у рукі пасродкам забойства.

Алівандэр збляднеў. Яго твар выглядаў шараватым на фоне беласнежнай падушкі, а вытарашчаныя вочы з чырвонымі прожылкамі сталі велізарнымі, быццам ад страху.

— Я лічу, толькі адна палачка, — прашаптаў ён.

— І яна патрэбна Самі-Ведаеце-Каму, ці не так? — спытаў Гары.

— Я… адкуль?.. — хрыплым голасам спытаў Алівандэр, гледзячы на Рона і Герміёну ў пошуках падтрымкі. — Адкуль вы пра гэта пазналі?..

— Ён жадаў ведаць, як пераадолець сувязь паміж нашымі палачкамі — працягваў Гары.

Алівандэр выглядаў спалоханым.

— Ён катаваў мяне, ты павінен зразумець! Ён выкарыстаў загавор Круцыё, і я… у мяне не было іншага выбару… мне прыйшлося распавесці яму, усё, што я ведаў, пра што я здагадваўся.

— Я разумею, — сказаў Гары. — Вы сказалі яму аб аднолькавых стрыжнях? І вы параілі яму проста запазычыць у каго-небудзь палачку?

Узрушаны дасведчанасцю Гары Алівандэр павольна кіўнуў.

— Але гэта не спрацавала — працягнуў Гары, — мая палачка ўсё роўна перамагла тую, запазычаную, палачку. Вы ведаеце, чаму?

Алівандэр пагушкаў галавой гэтак жа павольна, як толькі што кіўнуў.

— Я… я ніколі не чуў ні пра што падобнае. Твая палачка здзейсніла нешта ўнікальнае тым вечарам. Сувязь аднолькавых стрыжняў вельмі рэдкая, але, чаму твая палачка перамагла чужую, узятую на час, я не ведаю.

— Мы казалі пра іншую палачку. Тая, якая змяняе гаспадара пасля забойства. Калі Самі-Ведаеце-Хто зразумеў, што з маёй палачкай нешта не так, ён вярнуўся да вас і спытаў пра іншую палачку?

— Адкуль ты ведаеш?

Гары не адказаў.

— Так, ён спытаў, — прашаптаў Алівандэр, — ён жадаў ведаць ўсё, што я магу распавесці яму пра Палачку Смерці, Палачку Лёса… Старэйшую Палачку.

Гары паглядзеў на Герміёну, яна выглядала ашаломленай.

— Цёмнаму Лорду, — спалохана прашаптаў Алівандэр, — заўсёды падабалася тая палачка, якую я зрабіў для яго.. Ціс і пяро фенікса, трынаццаць з паловай цаляў… Датуль, пакуль ён не пазнаў пра аднолькавыя стрыжні. Цяпер ён шукае іншую, больш магутную палачку, таму што гэта адзіны спосаб перамагчы цябе.

— Але ён хутка пазнае, калі яшчэ не пазнаў, што мая зламаная, і яе немагчыма паправіць — сказаў Гары ціха.

— Не! — выклікнула Герміёна. — Ён не зможа гэта пазнаць, Гары, як ён...

— Прыёры Інкантатэм, — сказаў Гары. — Тваю і цярновую палачку мы пакінулі ў Малфоеў, Герміёна. Калі яны належным чынам іх даследуюць, прымусяць прайграць апошнія заклёны, яны ўбачаць, што твая палачка зламала маю, яны ўбачаць, што ты спрабавала паправіць яе, і што табе гэта не атрымалася, і яны зразумеюць, што з тых часоў я карыстаўся цярновай палачкай.

Тая слабая чырвань, якя вярнулася да Герміёны з моманту іх вяртання, зноў знікла з яе твару. Рон паглядзеў на Гары з дакорам і сказаў:

— Давайце зараз не будзем пра гэта турбавацца…

Але містэр Алівандэр перапыніў яго:

— Цёмны Лорд адшуквае Старэйшую Палачку не толькі для таго, каб знішчыць вас, містэр Потэр. Ён жадае завалодаць ёю, таму што лічыць, што яна зробіць яго непераможным.

— А яна зробіць?

— Уладальніку Старэйшай Палачкі заўсёды трэба асцерагацца нападу, — сказаў Алівандэр, — аднак, не магу ні прызнаць, ідэя пра тое, што Цёмны Лорд можа стаць гаспадаром Палачкі Смерці, здаецца мне… сапраўды жахлівай.

Гары раптам успомніў, як пры іх першай сустрэчы не мог зразумець, ці падабаецца яму Алівандэр. Нават зараз, пасля катаванняў і зняволення, думка пра Цёмнага Лорда, які завалодаў гэтай палачкай, адначасова зачароўвала і пужала Алівандэра.

— Вы… Вы сапраўды лічыце, што гэтая палачка існуе? — спытала Герміёна.

— О, так — адказаў Алівандэр, — шлях гэтай палачкі суцэль магчыма прасачыць скрозь гісторыю. Ёсць, вядома, прамежкі часу, на працягу якіх пра яе нічога не было вядома. Ёсць характэрныя прыкметы, па якіх яе адразу можа пазнаць любы, хто вывучаў Навуку пра Чарадзейныя Палачкі. Існуе шмат пісьмовых крыніц, некаторыя з іх з працай паддаюцца тлумачэнню, якія вывучылі я і іншыя вытворцы палачак. Пэўнасць іх бясспрэчная.

— Ну а вы… вы не думаеце, што гэта казка або міф? — з надзеяй спытала Герміёна.

— Не, — адказаў Алівандэр. — Ці трэба займець яе пасродкам забойства — я не ведаю. За палачкай цягнецца крывавы след у гісторыі, але, магчыма, справа проста ў тым, што жаданне завалодаць гэтай палачкай занадта вялікае, і яны здзяйсняюць страшныя ўчынкі, каб стаць яе гаспадаром. Яна надзвычай магутная, і стане небяспечнай, патрапіўшы не ў тыя рукі, але з’яўляецца аб’ектам захаплення для тых, хто вывучае сілу палачак.

— Містэр Алівандэр, — сказаў Гары, — вы сказалі Самі-Ведаеце-Каму, што Старэйшая палачка была ў Грыгаровіча?

Алівандэр збляднеў, яшчэ мацней. Ён нагадваў прывіда…

— Але адкуль, адкуль ты?..

— Усё роўна, як я пазнаў аб гэтым, — сказаў Гары, заплюшваючы вочы ад болю, які пранізаў шнар: на секунду ён убачыў галоўную вуліцу Хогсміда. Там ўсё яшчэ было цёмна, таму што Хогсмід размяшчаўся значна паўночней. — Вы сказалі Самі-Ведаеце-Каму, што палачка была ў Грыгаровіча?

— Гэта чутка, — прашаптаў Алівандэр. — Чутка, якая нарадзілася шмат гадоў таму, задаўга да таго, як нарадзіўся ты. Я думаю, што Грыгаровіч сам пусціў гэтую чутку. Вы ж разумееце, як гэта спрыяла росквіту яго бізнэсу: людзі думалі, быццам ён вывучыў якасці Старэйшай Палачкі і мог іх прайграць!

— Так, зразумела, — сказаў Гары і падняўся. — Містэр Алівандэр, апошняе пытанне, і вы зможаце адпачываць. Што вы ведаеце пра Рэліквіі Смерці?

— Пра што?.. — Алівандэр выглядаў збітым з таўку.

— Пра Рэліквіі Смерці.

— Баюся, я не разумею, пра што вы кажаце. Гэта неяк звязана з чарадзейнымі палачкамі?

Гары паглядзеў у змардаваны твар Алівандэра і зразумеў, што той не хлусіць. Ён нічога не ведаў пра Рэліквіі.

— Дзякуй, — падзякаваў Гары. — Дзякуй вам вялікі. Мы пайдзем, а вы адпачывайце.

Алівандэр выглядаў канчаткова зламаным.

— Ён катаваў мяне! — з працай прагаварыў ён. — Заклён Круцыё… вы не ўяўляеце сабе…

— Уяўляю, — адказаў Гары. — На самай справе ўяўляю. Калі ласка, адпачывайце. Дзякуй вам за ўсё тое, што распавялі нам.

Ён спусціўся з Ронам і Герміёнай па лесвіцы. Біл, Флёр, Луна і Дын сядзелі за сталом з кубкамі гарбаты. Яны ўсё паглядзелі на Гары, калі ён з’явіўся ў дзвярах, але той толькі кіўнуў і пайшоў далей у сад разам з Ронам і Герміёнай. Гары падышоў да ўзгорка зямлі які ўзвышаўся над магілай Добі, галава яго балела ўсё мацней і мацней. Станавілася ўсё цяжэй спраўляцца з бачаннямі, якія прарываліся ў яго прытомнасць, і ён разумеў, што яшчэ ледзь-ледзь, і ён не зможа ім супрацівіцца. Ён хутка саступіць, таму што яму трэба ведаць, ці дакладная яго тэорыя. Але зараз яму трэба зрабіць яшчэ адзін кароткі высілак, каб ён змог растлумачыць усё Рону і Герміёне.

— Даўным-даўно Старэйшая Палачка сапраўды прыналежыла Грыгаровічу. Калі Самі-Ведаеце-Хто асачыў яго, апынулася, што палачкі ў Грыгаровіча больш не было, яе выкраў Грындэльвальд. Адкуль Грындэльвальд пазнаў, што палачка ў Грыгаровіча, я не ведаю, хоць, калі ў Грыгаровіча хапіла розуму пускаць чуткі, знайсці палачку было нескладана.

Вальдэморт стаяў каля варот Хогвартса. Гары ўбачыў яго і ўбачыў, як ліхтар, разгойдваючыся з боку ў бок у перадсвітальным змярканні, рухаецца да яго ўсё бліжэй і бліжэй.

— І Грындэльвальд выкарыстаў Старэйшую Палачку, каб стаць магутным. На вышыні яго славы Дамблдор зразумеў, што ён адзіны, каму па сілах перамагчы Грындэльвальда, яны пазмагаліся на двубоі і Дамблдор забраў Старэйшую Палачку.

— Старэйшая Палачка была ў Дамблдора? — спытаў Рон. — Але тады дзе яна зараз?

— У Хогвартсу, — адказаў Гары, з працай утрымліваючыся ў рэальнасці, разам з Ронам і Герміёнай у садзе на боку ўцёса…

— Але тады трэба спяшацца, — сказаў Рон нецярпліва. — Гары, давай пайдзем і забярэм яе, пакуль ён не зрабіў гэтага.

— Ужо позна, — сказаў Гары. Ён не мог нічога парабіць, акрамя як здушыць галаву рукамі, каб хоць як-то процістаяць бачанням. — Ён ведае, дзе яна. Ён зараз там.

— Гары! — у лютасці закрычаў Рон. — І даўно ты аб гэтым ведаеш? Чаму мы марнуем час? Чаму ты спачатку пагаварыў з Грыпхукам? Мы маглі б адправіцца туды, мы ўсё яшчэ можам…

— Не, — адказаў Гары, і апусціўся на калены ў траву. — Герміёна права. Дамблдор не жадаў, каб я атрымаў гэтую палачку. Ён не жадаў, каб я забраў яе. Ён жадаў, каб я знайшоў Хоркруксы.

— Непераможная палачка, Гары! — праенчыў Рон.

— Я не павінен… Я павінен знайсці Хоркруксы.

Вакол было халодна і цёмна: краёчак сонца ледзь з’явіўся на даляглядзе. Ён слізгаў побач са Снэйпам, прама над зямлёй, у кірунку возера.

— Я хутка далучуся да цябе ў замку, — сказаў ён высокім, халодным голасам. — А цяпер, пакінь мяне.

Снэйп пакланіўся і пайшоў зваротна, цёмная мантыя развівалася за яго спіной. Гары ішоў павольна, чакаючы пакуль фігура Снэйпа знікне. Не трэба было Снэйпу, або каму-небудзь яшчэ, бачыць, куды ён ідзе. Але вокны замка не гарэлі, і ён мог замаскіравацца. Праз секунду ён накіраваў на сябе Маскіравалы Заклён, які схаваў яго нават ад яго ўласных вачэй.

І ён ішоў далей, уздоўж берага возера, разглядаючы абрысы свайго каханага замка, яго першай імперыі, якая належыла яму па праве нараджэння.

А вось і яна, за возерам, адлюстроўваецца ў цёмнай вадзе. Белая мармуровая магільня, лішняя пляма на знаёмым пейзажы. Яго ізноў ахапіла ледзь стрымваная эйфарыя, гэтае п’янлівае пачуццё, якое ахопвае яго кожны раз, калі ён знаходзіўся ў мэты. Ён падняў сваю старую цісавую палачку: яна вельмі падыходзіць для таго, каб апошнім для яе заклёнам здзейсніць гэтую вялікую дзею.

Магіла раскрылася ад узножжа да падгалоўя. Абгорнутае ў саван цела было такім жа доўгім і худым, як і пры жыцці. Ён зноў падняў палачку.

Тканіна саслізнула. Твар быў напаўпразрыстым, бледным, высмаглым, але ўсё жа выдатна захаваўся. Акуляры пакінулі на кручкаватым носу: ён зларадна ўсміхнуўся. Рукі Дамблдора былі складзеныя на грудзі, а пад імі — яна, пахаваная разам з ім.

Няўжо стары дурань думаў, што магіла абароніць палачку? Няўжо ён думаў, што Цёмны Лорд не адважыцца апаганіць яго магілу? Павукападобная рука накіравалася ўніз і выцягнула палачку з-пад рук Дамблдора, і яна выпусціла сноп іскраў, абсыпаючы імі магілу ранейшага гаспадара, гатовая служыць новаму.

XXV. Катэдж Шэл

Хатка Біла і Флёр самотна стаяла на ўцесе на беразе мора, яе сцены былі выкладзеныя ракавінкамі і пабеленыя. Гэта было адасобленае і прыгожае месца. Усюды, дзе б Гары не знаходзіўся — у малюсенькай хаце або ў садзе, ён чуў гукі прыліва і адліву мора, падобныя на дыханне буйнай, дрымотнай істоты. Вялікую частку свайго часу ў наступныя дні Гары выдаткаваў на тое, каб пад якой-небудзь падставай збегчы з перапоўненай людзьмі хаты і, забраўшыся на самую выршыню ўцеса, адкуль адкрываўся выглад на бязмежнае неба, прасторнае пустыннае мора, каб падставіць твар халоднаму салёнаму ветру.

Грандыёзнасць прынятага ім рашэння не спрабаваць абагнаць Вальдэморта ў пагоне за палачкай усё яшчэ пужала Гары. Ён не мог узгадаць, каб хоць раз ён рабіў выбар у карысць бяздзейнасці. Яго перапаўнялі сумневы, сумневы, якія кожны раз пры сустрэчы агучваў Рон.

"Што, калі Дамблдор жадаў, каб мы расшыфравалі знак своечасова і здабылі палачку?"

"Што, калі расшыфраваўшы знак, ты станавіўся "годным", каб атрымаць Рэліквіі?"

"Гары, а калі гэта сапраўды Старэйшая Палачка, то, халера ясна, як мы знішчым Сам-Ведаеш-Каго?"

Гары не ведаў, што адказаць: былі моманты, калі ён лічыў сучаснасцю ўтрапёнасцю тое, што паспрабаваць перашкаджаць Вальдэморту адчыніць магілу. Ён нават да канца не мог растлумачыць прычыну, па якой не зрабіў гэтага: кожны раз, калі ён спрабаваў аднавіць ланцуг аргументаў, якія прывялі яго да гэтага рашэння, яны здаваліся яму слабымі і невыразнымі.

Дзіўным было тое, што падтрымка Герміёны бянтэжыла яго не менш, чым сумневы Рона. Зараз, калі ёй прыйшлося прызнаць існаванне Старэйшай Палачкі, яна адразу ж ахрысціла яе аб’ектам зла, а з улікам таго, якім агідным спосабам Вальдэморт займеў яе, наогул вырашыла, што яе наогул не трэба прымаць да ўвагі.

— Ты б ніколі не змог зрабіць гэтага, Гары, — паўтарала яна зноў і зноў. — Ты ніколі не адчыніў магілу Дамблдора.

Але сама думка пра труп Дамблдора пужала Гары значна менш, чым магчымасць таго, што ён няправільна растлумачыў намеры жывога Дамблдора.

Гары адчуваў сабе так, быццам ідзе навобмацак у цемры. Ён абраў свой шлях, але ўсё яшчэ аглядаўся назад, задаючыся пытаннем — ці магчыма, што ён няправільна прачытаў знакі, ці не павінен ён быў пайсці іншай дарагай? Часамі на яго накатвала злосць на Дамблдора, такая ж магутная, як і хвалі, якія біліся аб уцёс над якім стаяў катэдж, злосць за тое, што Дамблдор нічога не растлумачыў яму, пакуль быў жывы.

— Але ці мёртвы ён? — спытаў Рон на трэці дзень іх знаходжання ў хаце. Рон і Герміёна знайшлі Гары, калі ён стаяў і глядзеў на сцену, якая адлучае сад ад абрыву. Ён пашкадаваў аб гэтым, таму што менш усяго жадалася ўвязвацца ў іх спор.

— Так, Рон, мёртвы, калі ласка, не пачынай зноў!

— Зірні на факты, Герміёна, — сказаў Рон, праходзячы міма Гары, які працягваў глядзець кудысьці за гарызонт. — Срэбная лань. Меч. Вока, якое Гары бачыў у люстэрку…

— Гары прызнаўся, што яму магло здацца! Праўда, Гары?

— Магло, — адказаў Гары, не гледзячы на яе.

— Але ты ж так не думаеш на самай справе, так? — спытаў Рон.

— Не, не думаю, — вымавіў Гары.

— Вось бачыш! — хутка сказаў Рон, перш чым Герміёна змагла нешта запярэчыць. — Калі гэта быў не Дамблдор, тады растлумач, адкуль Добі пазнаў, што мы ў склепе, Герміёна?

— Не магу… а ты можаш растлумачыць, як, у такім разе, Дамблдор адправіў яго да нас, калі сам ён ляжыць у магіле ў Хогвартсу?

— Не ведаю, пэўна, гэта мог быць яго прывід!

— Дамблдор не вярнуўся б ў выглядзе прывіда, — сказаў Гары. Засталося зусім мала рэчаў, датычных Дамблдора, у якіх ён быў упэўнены, але гэта ён ведаў напэўна. — Ён бы пайшоў далей.

— Што ты разумееш пад "пайшоў далей"? — спытаў Рон. Гары не паспеў адказаць, у гэты момант ззаду іх раздаўся голас.

— ̀Ары?

Флёр выйшла з хаты, яе доўгія серабрыстыя валасы раздзімаліся па ветру.

— ̀Ары, Грып’ук жадаў пагаварыць з табой. Ён у самай маленькай спальні, кажа, што не жадае, каб вас падслухалі.

Ёй відавочна не падабалася быць дзяўчынкай на пабягушкай у гобліна. Вяртаючыся ў катэдж, яна выглядала раздражнёнай.

Грыпхук, як і сказала Флёр, чакаў іх у самай маленькай спальні з трох, у якой спалі Герміёна і Луна. Ён зашморгнуў акно чырвонымі баваўнянымі фіранкамі, адгароджваючыся ад яркага, пакрытага аблокамі неба. Пакой напоўніўся агніста-пунсовымі ценямі, рэзка кантрастуючы цяпер са ўсёй астатняй светлай, прасторнай хатай.

— Я прыняў рашэнне, Гары Потэр, — сказаў гоблін, які сядзеў перакрыжаваўшы ногі на нізкім крэсле, пастукваючы па падлакотніках скрукаванымі пальцамі. — Гобліны Грынгатса падумаюць, што гэтая здрада, але я пагадзіўся дапамагчы табе…

— Гэта здарова! — палегчана выклікнуў Гары. — Грыпхук, дзякуй, мы сапраўды…

— …наўзамен, — цвёрда заявіў гоблін, — вы мне заплаціце.

Гары злёгку разгубіўся. Пахіснуўшыся, ён спытаў:

— Колькі вы жадаеце? У мяне ёсць золата.

— Золата мне не трэба, — запярэчыў Грыпхук. — Яно ў мяне ёсць.

Яго чорныя пазбаўленыя бялкоў вочы выбліснулі.

— Я жадаю меч. Меч Годрыка Грыфіндора.

Настрой Гары рэзка зваліўся.

— Я не магу вам яго аддаць, — сказаў ён. — Прабачце.

— У такім разе, — павольна сказаў гоблін, — у нас праблема.

— Мы можам аддаць вам што-небудзь іншае, — з надзеяй прапанаваў Рон. — Іду ў заклад, у Лестранжэй шмат каштоўнасцяў, вы зможаце абраць усё, што заўгодна, калі мы зойдзем у сховішча.

Ён здзейсніў памылку, сказаўшы гэта. Грыпхук успыхнуў ад злосці.

— Я не злодзей, хлопчык! Я не вазьму не прыналежныя мне скарбы!

— Меч наш…

— Гэта не так, — запярэчыў гоблін.

— Мы — Грыфіндорцы, і меч прыналежыў Годрыку Грыфіндору…

— А перш, чым ён патрапіў да Грыфіндора, чый ён быў? — патрабавальна спытаў гоблін, выпростваючыся ў крэсле.

— Нічый, — сказаў Рон. — Меч быў зроблены адмыслова для яго, няўжо не?

— Не! — натапырыўшыся, закрычаў гоблін у гневе, наставіўшы на Рона свой доўгі паказальны палец. — Зноў гэтая фанабэрыстасць чараўнікоў! Меч прыналежыў Рагнуку Першаму, яго забраў у яго Годрык Грыфіндор! Гэта шэдэўр гоблінскага майстэрства! Ён прыналежыць гоблінам! Меч — гэта кошт, які вы мне заплаціце за дапамогу! І вам вырашаць, пакінуць яго сабе або аддаць мне!

Грыпхук упіўся ў іх поглядам. Гары паглядзеў на астатніх і сказаў:

— Мы павінны абгаварыць гэта, Грыпхук, калі вы не супраць. Дайце нам пару хвілін.

Грыпхук змрочна кіўнуў.

Ён спусціліся ўніз, у пустую гасціную. Нахмурыўшыся, Гары, падышоў да каміна, абдумваючы, як ім паступіць. Ззаду яго Рон выклікнуў:

— Ды ён проста смяецца. Мы не можам дазволіць яму забраць меч.

— Гэта праўда? — спытаў Гары ў Герміёны. — Меч быў выкрадзены Грыфіндорам?

— Я не ведаю, — асуджана сказала яна. — У Гісторыі чараўніцтва часта апускаюць падрабязнасці пра тое, як чараўнікі паступалі з іншымі магічнымі расамі, і я не сустракала ніводнага згадвання пра тое, што Годрык Грыфіндор выкраў меч.

— Гэта адна іх гоблінскіх баек, — сказаў Рон, — як чараўнікі заўсёды прыгняталі іх. Я думаю, нам яшчэ пашнцавала, што ён не запатрабаваў нашы палачкі.

— У гоблінаў ёсць сур’ёзныя падставы недалюбліваць чараўнікоў, — запярэчыла Герміёна. — З імі ў мінулым жорстка звярталіся.

— Але гобліны таксама не белыя і пухнатыя? — спытаў Рон. — Яны забілі шмат нашых. Да таго ж загадай даволі бруднае дужанне.

— Але спрачацца з Грыпхукам пра тое, якая раса больш падступная і жорсткая, наўрад ці паспрыяе яго жаданню супрацоўнічаць з намі, вы так не думаеце?

Наступіла паўза, на працягу якой кожны з іх абдумваў выхад з гэтай сітуацыі. Гары паглядзеў з акна на магілу Добі. Луна усталёўвала кветку марской лаванды ў слоік з-пад джэма каля надмагільнага каменя.

— Добра, — сказаў Рон, і Гары звярнуўся да яго, — прапаноўваю такі варыянт. Мы скажам Грыпхуку, што меч патрэбен нам датуль, пакуль мы не зойдзем у сховішча, дзе ён і зможа яго забраць. Там ёсць фальшыўка, так? Мы памяняем іх, і аддадзім яму копію.

— Рон, ён заўважыць розніцу хутчэй, чым гэта зробім мы! — выклікнула Герміёна. — Ён адзіны, хто зразумеў, што адбылася падмена!

— Так, але мы можам знікнуць раней, чым ён разбярэцца…

Ён сцепануўся пад поглядам, якім узнагародзіла яго Герміёна.

— Гэта, — ціха сказала яна, — нізка. Прасіць яго аб дапамозе, а потым абдурыць? І ты яшчэ дзівішся, чаму гобліны не любяць чараўнікоў, Рон?

У Рона счырванелі вушы.

— Добра, добра! Гэта адзінае, што я змог прыдумаць! Ну а ты што прыдумала?

— Мы павінны прапанаваць яму што-небудзь іншае, што-небудзь такое ж каштоўнае.

— Выдатна, пайду прынясу адзін з іншых нашых старажытных мяЦёў гоблінскай працы, а ты спакуй яго прыгажэй.

Зноў наступіла цішыня. Гары быў упэўнены, што гоблін пагодзіцца ўзяць толькі меч, нават калі яны прапануюць якую-небудзь іншую каштоўнасць. Але меч быў іх адзінай, дзейснай зброяй супраць Хоркруксаў.

Гары закрыў вочы на некалькі імгненняў і пачуў шум мора. Думка пра тоое, што Грыфіндор, магчыма, выкраў меч, была яму непрыемная. Гары заўсёды ганарыўся тым, што ён грыфіндорац. Грыфіндор быў заступнікам магланароджаных, чараўніком, якія змагаюцца з любоўю да чыстай крыві Слізэрына…

— Што калі ён хлусіць? — сказаў Гары, зноў адкрывая вочы. — Грыпхук. Магчыма, Грыфіндор не краў меч. Як мы пазнаем, што гоблін кажа праўду?

— А няўжо ёсць нейкая розніца? — спытала Герміёна.

— Розніца ў тым, як я сябе адчуваю па гэтай падставе, — адказаў Гары.

Ён глыбока ўздыхнуў.

— Мы можам сказаць яму, што ён атрымае меч пасля таго, як дапаможа нам патрапіць у сховішча, але паспрабуем не казаць, калі менавіта аддадзім яму меч.

Па твару Рона павольна разпаўзлася ўсмешка. Герміёна, аднак, выглядала ўстрывожанай.

— Гары, мы не можам…

— Ён яго атрымае, — супакоіў яе Гары. — Пасля таго, як мы знішчым усё Хоркруксы. Я прасачу за тым, каб ён яго атрымаў. Я стрымаю сваё слова.

— Але гэта можа здарыцца праз некалькі гадоў! — выклікнула Герміёна.

— Ведаю, але яму ведаць неабавязкова. Я ж не зманю… на самай справе.

Ён прысаромлена і, у той жа час, з выклікам паглядзеў ёй у вочы. Гары ўспомніў словы, выгравіраваныя на варотах Нурменгарда: У ІМЯ ВЫШЭЙШАЙ ВЫГОДЫ. Ён выкінуў гэтую думку з галавы. Няўжо ў іх быў выбар?

— Мне гэта не падабаецца, — сказала Герміёна.

— Мне таксама не вельмі, — прызнаўся Гары.

— А я думаю, што гэта геніяльна, — устаючы з месца, сказаў Рон. — Пайдзем і скажам яму.

Вярнуўшыся ў спальню, Гары распавёў аб іх прапанове Грыпхуку, імкнучыся не згадваць дакладны час, калі яны перададуць яму меч. Герміёна падчас усёй гутаркі хмурна разглядала падлогу. Гары злаваўся на яе і баяўся, што яна можа выдаць зман. Але Грыпхук не глядзеў ні на каго, акрамя Гары.

— Ты даеш мне слова, Гары Потэр, што аддасі мне меч Грыфіндора, калі я дапамагу вам?

— Так, — паабяцаў Гары.

— Тады дамовіліся, — сказаў гоблін, працягваючы руку.

Гары паціснуў яе, думаючы, ці не западозрыў няскладнае гоблін, гледзячы сваімі цёмнымі вачамі ў яго вочы. Тады Грыпхук адпусціў яго, пляснуў у ладкі і сказаў:

— Што ж, пачнем!

Усё было гэтак жа, як калі яны планавалі уварвацца ў Міністэрства. Яны размясціліся ў самай маленькай спальні, якая па жаданні Грыпхука заставалася ў прыцемку.

— Я быў у сховішчы Лестранжэй толькі аднойчы, — распавёў ім Грыпхук. — Тады, калі мне загадалі падкінуць туды фальшывы меч. Гэта адзін з самых старых пакояў. Самыя старажытныя сямействы чараўнікоў захоўваюць свае скарбы на самім ніжнім узроўні банка, там самыя вялікія і найбольш абароненыя сховішчы…

Яны гадзінамі сядзелі, замкнуўшыся, у гэтым падобным на шафу пакою. Дні павольна перацякалі ў тыдні. З’яўляліся новыя нявырашаныя пытанні, не апошнім з якіх было значнае спусташэнне іх запасаў Адваротнага Зелля.

— Тут хопіць толькі на аднаго з нас, — сказала Герміёна, разглядаючы супраць святла лямпы бутэлечку з брудавобразным зеллем.

— Гэтага хопіць, — адказаў Гары, разглядаючы карту, намаляваную Грыпхукам, на якой былі пазначаныя самыя цяжкапраходныя глыбіні банка.

Іншыя насельнікі Катэджа Шэл не маглі не заўважыць, што Гары, Рон і Герміёна нешта ладзяць, з’яўляючыся толькі за абедным сталом. Ніхто ні пра што не пытаў, аднак Гары, пакуль яны снедалі, часта адчуваў занепакоены, задуменны погляд Біла, які глядзеў на іх траіх.

Чым больш яны праводзілі часу разам, тым ясней Гары разумеў, што гоблін яму не падабаецца. Грыпхук апынуўся нечакана крыважэрным, ён смяяўся над тымі, што можна прычыніць боль найнізкім істотам, і смакаваў магчымасць раніць каго-небудзь з чараўнікоў на шляху да сховішча Лестранжэй. Гары амаль не сумняваўся, што яго сябры падзяляюць яго агіду, але яны гэта не абмяркоўвалі. Грыпхук быў ім патрэбен.

Гоблін неахвотна сілкаваўся разам з астатнімі насельнікамі хаты. Нават пасля таго, як яго нагі вылечыліся, ён працягваў патрабаваць, каб ежу яму дастаўлялі ў пакой, як і Алівандэру, які ўсё яшчэ хварэў, датуль, пакуль Біл (пасля выбліску лютасці Флёр) не падняўся наверх, каб паведаміць яму, што гэта больш не можа працягвацца. Тады Грыпхук далучыўся да іх за перапоўненым сталом, аднак, адмовіўся есці тое самае, што і астатнія, патрабуючы велізарную колькасць волкага мяса, карэння і розных грыбоў. Гары адчуваў адказнасць за ўсё гэта: у выніку, гэта ён настаяў, каб гоблін застаўся ў Катэджы Шэл, каб распытаць яго; па яго віне ўсё сямейства Уізлі змушана было шукаць сховішча, а Біл, Фрэд, Джордж і містэр Уізлі не маглі працаваць.

— Мне вельмі шкада, — сказаў ён Флёр у адзін легкадумны красавіцкі вечар, калі дапамагаў ёй рыхтаваць абед. — Я не жадаў, каб на вас усё гэта звалілася.

Яна толькі што загадала нажам нарэзаць мяса на біфштэксы для Грыпхука і Біла, які пасля ўкусу Грэйбэка аддаваў перавагу мяса з крывёй. Калі нажы прыняліся за працу за спіной, злёгку раздражнёны выраз на яе твару змякчэў.

— ̀Ары, ты выратаваў жыццё маёй сястры, я пра гэта не забылася.

Калі быць дакладным, гэта было не зусім праўда, але Гары не стаў нагадваць ёй, што Габрыэль тады не пагражала сапраўдная небяспека.

— Тым не менш, — працягнула Флёр, паказваючы палачкай на чыгун з падліўкай на печы, які тут жа пачаткаў кіпець. — Містэр Алівандэр сёння пераязджае да Мюрыэль. Цяпер стане лягчэй. Можна перасяліць гобліна ўніз, — пры гэтым яна нахмурылася. — Ты, Рон і Дын можаце заняць яго пакой.

— Нам і ў гасцінай нядрэнна, — адмовіўся Гары, ведаючы, што Грыпхуку не спадабаецца спаць на канапе. Гоблін павінен быць задаволены, ад гэтага залежыў увесь іх план. — Не турбуйся за нас, — Флёр паспрабавала запярэчыць, але ён працягнуў. — Мы таксама хутка з’едзем, я, Рон і Герміёна. Мы затрымаемся ненадоўга.

— Ты гэта пра што? — злосна гледзячы на яго, спытала Флёр, накіраваўшы палачку на страву з запеканкай, якая застыгла ў паветры. — Вы не павінны з’яжджаць, тут вы ў бяспецы!

Яна была неверагодна падобная на місіс Уізлі у гэты момант, і Гары вельмі узрадаваўся, калі адчыніліся дзверы чорнага ходу. На кухню зашлі Луна і Дын, мокрыя ад дажджу, нясучы ў руках дровы.

— … і маленькія вушкі, — казала Луна. — Тата распавядаў, што яны трохі падобныя на бегемотаў, толькі фіялетавыя і валасатыя. І калі ты жадаеш іх паклікаць, трэба праспяваць мелодыю. Яны любяць вальс, а не хуткую музыку…

Дын збянтэжана паціснуў плечамі, гледзячы на Гары, калі праходзіў міма яго следам за Луной у аб’яднаную сталовую і гасціную, дзе Рон і Герміёна сервіравалі абедны стол.

Скарыстаўшыся выпадкам пазбегнуць наступных роспытаў Флёр, Гары схапіў два гарлача з гарбузовым сокам і рушыў услед за імі.

— … і калі ты калі-небудзь прыйдзеш да нас у гасціную, то я пакаджу табе яго рог, татачка мне пра яго напісаў, але я сама яшчэ не бачыла, таму што Пажыральнікі Смерці выкралі мяне з Хогвартс Экспрэса і я не патрапіла дадому на Каляды, — працягвала распавядаць Луна, калі яна і Дын аднавілі гутарку.

— Луна, мы казалі табе, — звярнулася да яе Герміёна. — Той рог падарваўся. Ён ад Грамаманта, а не Моршчарогага кізляка…

— Не, гэта вызначана быў рог Кізляка. — упэўнена сказала Луна. — Татачка казаў мне. Пэўна, ён ужо аднавіўся, ведаеш, яны могуць самавылечвацца.

Герміёна пагушкала галавой і працягнула раскладваць відэльцы. З’явіўся Біл, вядучы містэра Алівандэра ўніз па лесвіцы.

Майстар чарадзейных палачак усё яшчэ выглядаў змарнелым і чапляўся за руку Біла, які нёс яго валізку.

— Я буду нудзіцца па вас, містэр Алівандэр, — выклікнула Луна, набліжаючыся да старога.

— І я па табе, мая дарагая, — сказаў Алівандэр, гладзячы яе па плячу. — Ты была маім суцяшэннем у тым жудасным месцы.

— Ну, au revoir*3 , містэр Алівандэр, — сказала Флёр, цалуючы яго ў абедзве шчакі. — І ці магу я папытаць вас сёе-тое вярнуць цётачцы Біла Мюрыэль? Я усё яшчэ не аддала ёй дыядэму.

*3 Французская — Да пабачэння

— Гэта будзе гонар для мяне, — адказаў Алівандэр з невялікім паклонам, — гэта самае меншае, чым я магу адквітацца за вашу шчодрую гасціннасць.

Флёр працягнула аксамітны футляр, адчыніўшы яго, каб паказаць Алівандэру.

Ляжалая ўсярэдзіне дыядэма зіхацела і мігацела ў святле нізка вісячай люстры.

— Месяцовыя камяні і дыяменты, — заўважыў Грыпхук. Гары не заўважыў, як ён з’явіўся ў пакоі. — Праца гоблінаў, калі не памыляюся.

— І аплацілі чараўнікі, — ціха сказаў Біл, і гоблін кінуў на яго хітры і ў той жа час выклікалы погляд.

Вецер бушаваў за вокнамі катэджа, калі Біл і Алівандэр схаваліся ў ночы. Астатнія паселі за стол, седзячы локаць да локця, так шчыльна, што было складана есці. У каміне патрэскваў агонь. Гары заўважыў, што Флёр амаль нічога не ела; кожныя некалькі хвілін яна пазірала на вокны. Аднак Біл вярнуўся раней, чым яны з’елі першую страву. Яго доўгія валасы зблыталіся ад ветра.

— Усё ў парадку, — паведаміў ён Флёр. — Алівандэр уладкаваўся, мама і тата перадаюць усім прывітанне, Джыні прасіла перадаць, што ўсіх любіць, Фрэд і Джордж у цётачкі Мюрыэль, яны ўсё яшчэ рассылаюць замовы кліентам пры дапамозе соў. Яна ўзрадавалася, калі мы вярнулі дыядэму. Яна думала, мы яе выкралі.

— Ах, яна цудоўная, твая цётка, — раздражнёна сказаў Флёр, размахваючы чарадзейнай палачкай і складаючы брудны посуд у стос. Падхапіўшы яго, яна выйшла з пакоя.

— Тата зрабіў дыядэму, — уставіла Луна. — Хоць, наогул, яна больш падобная на карону.

Рон злавіў погляд Гары і ўсміхнуўся; Гары зразумеў, што сябар успомніў смяхотны галаўны ўбор, які яны бачылі, калі былі ў Ксенафіліюса.

— Так, ён спрабуе ўзнавіць страчаную дыядэму Райвенкло. Ён думае, што знайшоў большасць галоўных элементаў. Але тое, што ён дадаў крылы Брухаверткі трохі змяніла…

У дзверы пастукалі. Усё звярнуліся да іх. Флёр, спалохана гледзячы на дзверы, выбегла з кухні; Біл прыскокнуў на крэсле і накіраваў чарадзейную палачку на дзверы; Гары, Рон і Герміёна зрабілі тое ж самае. Грыпхук ціха саслізнуў са свайго крэсла пад стол.

— Хто там? — крыкнуў Біл.

— Гэта — я, Рэмус Джон Люпін! — раздаўся голас, які перакрываў скуголенні вецер. Гары адчуў трывогу: што магло здарыцца? — Я — пярэварацень, ажаніўся на Німфадоры Тонкс, і ты, Захавальнік Сакрэту Катэджа Шэл, даў мне адрас і запрасіў прыходзіць у выпадках крайняй ненеабходнасці!

— Люпін, — прамармытаў Біл і пабег адчыняць дзверы.

Люпін уваліўся ў пярэдні пакой, бледны, захутаны ў дарожны плашч, з растрапанымі сіваватымі валасамі. Ён выпрастаўся, агледзеў пакой, і, пераканаўшыся, што ўсё свае, гучна закрычаў:

— Хлопчык! Мы назвалі яго Тэдам, у гонар бацькі Доры!

Герміёна ўскрыкнула.

— Што?.. Тонкс… Тонкс нарадзіла маляня?

— Так, так, яна нарадзіла маляня! — крычаў Люпін. За сталом раздаліся радасныя воклічы і ўздыхі палягчэння. Герміёна і Флёр дружна завішчалі:

— Віншуем!

А Рон выклікнуў: "Халера дзяры, дзіця!" — як быццам ён ніколі аб такім раней не чуў.

— Так… так… хлопчык, — зноў выклікнуў Люпін, ашаломлены ўласным шчасцем. Ён падышоў да стала і абняў Гары, быццам таго, што здарылася ў сценах хаты на Плошчы Грымма, ніколі не было.

— Ты будзеш хросным? — спытаў Люпін, адпусціўшы Гары.

— Я..я? — запнуўся Гары.

— Ты, так, вядома…Дора згодна, што лепшай кандыдатуры для гэтага не знайсці…

— Я… ага… халера…

Гары быў здзіўлены, здзіўлены і дзіка шчаслівы. Біл паспяшаўся прынесці віна, а Флёр угаворвала Люпіна далучыцца да іх, каб выпіць.

— Я не магу надоўга застацца, мне трэба вяртацца, — сказаў Люпін, абводзячы ўсіх шчаслівым поглядам: Гары ніколі не бачыў яго такім маладым, як зараз. — Дзякуй, дзякуй, Біл.

Біл хутка напоўніў куфлі, і ўсё высока паднялі іх для тоста.

— За Тэдзі Рэмуса Люпіна, — сказаў Люпін, — які стане вялікім чараўніком!

— На каго ён падобны? — спытала Флёр.

— Па-мойму, на Дору, але яна думае, што на мяне. У яго так ужо шмат валос. Яны былі цёмнымі, калі ён нарадзіўся, але клянуся, што яны сталі рудымі праз гадзіну пасля родаў. Верагодна, ён будзе бландынам, калі я вярнуся. Андрамеда кажа, што валасы Тонкс пачалі змяняць колер ў дзень, калі яна нарадзілася. — Ён асушыў куфель. — А, добра, давай яшчэ адзін, — ззяючы дадаў ён, калі Біл напоўніў яго зноў.

Парывы ветра абвальваліся на сцены маленькай хаты, агонь у каміне скакаў і патрэскваў, і Біл неўзабаве адкрываў новую бутэльку віна.

Вестка, якую прынёс з сабой Люпін, здавалася, адцягнула іх і прымусіла забыцца пра аблогавае становішча, у якім яны знаходзіліся. Навіна пра з’яўленне новага жыцця падзейнічала на ўсіх узбуджальна і падбадзёрвальна. Толькі гоблін застаўся раўнадушным да раптоўнай атмасферы ўсеагульнага свята. Праз некаторы час ён адправіўся ў спальню, якую цяпер ён займаў адзін. Гары падумаў, што быў адзіным, хто гэта заўважыў, пакуль не ўбачыў погляд Біла, які сачыў за гоблінам, які аддаляўся па лесвіцы.

— Не… Не… Мне сапраўды трэба вяртацца, — нарэшце сказаў Люпін, перакуліўшы чарговы куфель віна. Ён падняўся і ўзяў свой плашч.

— Да пабачэння, да пабачэння… я паспрабую прынесці фатаграфіі праз колькі дзён… усе будуць вельмі радыя пазнаць, што я вас наведаў…

Ён зашпіліў дарожны плашч, абняў на развітанне жанчын, паціснуў рукі мужчынам, і з зіготкім тварам адышоў у бушуючую ноч.

— Хросны бацька, Гары! — выклікнуў Біл, калі яны разам ішлі на кухню, дапамагаючы прыбіраць са стала. — Які гонар! Віншую!

Калі Гары паставіў пустыя куфлі, Біл зачыніў дзверы, прыглушыўшы гэтым гучныя галасы астатніх, якія працягвалі імпрэзу нават пасля сыходу Люпіна.

— Я жадаў з табой пагаварыць сам-насам, Гары. Нялёгка знайсці магчымасць зрабіць гэта ў хаце, поўнай народа.

Біл затаптаўся.

— Гары, ты нешта плануеш з Грыпхукам.

Гэта прагучала як сцвярджэнне, не пытанне, і Гары не стаў адмаўляць. Ён проста чакальна глядзеў на Біла.

— Я ведаю гоблінаў, — пачаў Біл. — Я пачаў працаваць у Грынгатсу пасля канчатка Хогвартса. Настолькі, наколькі можна сяброўства паміж чараўнікамі і гоблінамі, то ў мяне ёсць сябры гобліны... або, прынамсі, гобліны, якіх я добра ведаю, і якія мне падабаюцца. — Біл секунду вагаўся. — Гары, што табе трэба ад Грыпхука і што ты паабяцаў наўзамен?

— Я не магу сказаць, — адказаў Гары. — Прабач, Біл.

Дзверы кухні ззаду іх адчыніліся; Флёр паспрабавала занесці некалькі пустых куфляў.

— Пачакай, — спыніў яе Біл. — Адну хвіліну.

Яна выйшла, ізноў зачыніўшы дзверы.

— Тады я павінен папярэдзіць цябе, — працягнуў Біл. — Калі ты склаў угоду з Грыпхукам, і асабліва, калі гэтая ўгода звязаная з скарбамі, ты павінен быць лімітава асцярожны. Паняцці гобліна пра уласнасці, аплаце і ўзнагародзе… яны адрозніваюцца ад чалавечых.

Гары адчуў невялікі дыскамфорт унутры, быццам у ім заварушылася маленькая змяя.

— Што ты маеш на ўвазе? — спытаў ён.

— Мы кажам пра зусім іншую істоту. — Адказаў Біл. — Дзелавыя адносіны паміж чараўнікамі і гоблінамі былі не самымі лепшымі на працягу шматлікіх стагоддзяў — але ты ведаеш гэта з Гісторыі Магіі. Вінаватыя былі абодва бакі, я б ніколі не змог сказаць, што ў гэтым няма віны чараўнікоў. Аднак, ёсць меркаванне сярод гоблінаў, і тыя, што сядзяць у Грынгатсу, ставяцца да іх ліку, што чараўнікам нельга давяраць у пытаннях золата і скарбаў, што чараўнікі не паважаюць права ўласнасці гоблінаў.

— Я паважаю, — пачаў Гары, але Біл пагушкаў галавой.

— Ты не разумееш, Гары, ніхто не зразумее, калі толькі ён не жыў з гоблінамі. У гоблінаў законны і праўдзівы ўладальнік любой каштоўнасці — не пакупнік, а вытворца, майстар. Усё, што зрабіў гоблін сваімі рукамі, па яго меркаванню, прыналежыць яму.

— Але калі рэч была набытая…

— …тады яны лічаць, што той, хто заплаціў грошы, проста ўзяў рэч у арэнду. Але, яны не прымаюць ідэю перадачы гоблінаўскіх вырабаў ад аднаго чараўніка да іншага. Ты бачыў твар Грыпхука, калі яму на вочы трапілася дыядэма? Ён гэтага не ўхваляе. Я лічу, ён думае, сапраўды гэтак жа, як і шматлікія з гоблінаў, што гэтая дыядэма павінна быць вернутая гобліну, які зрабіў яе, калі першапачатковы пакупнік памрэ. Яны лічаць нашу звычку да захоўвання зробленай гоблінам каштоўнасці, пераходу яе ад чараўніка да чараўніка, нічым іншым, як крадзяжом.

Гары ахапіла нядобрае пачуццё: няўжо Біл здагадваўся аб значна большым, чым рабіў выгляд?

— Усё, што я жадаю сказаць, — вымавіў Біл, кладучы руку на дзвярную ручку, — будзь вельмі астрожны з абяцаннямі, дадзенымі гобліну, Гары. Значна меней небяспечна ўварвацца ў Грынгатс, чым парушыць сваё слова, дадзенае гобліну.

— Добра, — сказаў Гары, калі Біл ужо адчыніў дзверы. — Добра, дзякуй. Я улічу тое, што ты мне сказаў.

Калі Гары рушыў услед за Білам да астатніх, яго наведала зласлівая думка, спароджаная, несумнеўна, выпітым ім віном. Здаецца, што ён будзе для Тэдзі Люпіна такім жа безадказным хросным бацькам, якім быў для яго Сірыюс Блэк.

XXVI. Грынгатс

Усе планы былі складзеныя, падрыхтоўкі завершаныя: у самай маленькай спальні, у маленькай шкляной бутэлечцы на каміннай паліцы ляжаў доўгі кучаравы чорны волас (зняты са швэдра Герміёны, у якім яна была ў маёнтку Малфоеў).

— І ты будзеш карыстацца яе сапраўднай палачкай, — сказаў Гары, ківаючы ў бок палачкі зробленай з драўніны арэхавага дрэва, — таму, мне здаецца, ты будзеш выглядаць вельмі пераканаўча.

Герміёна спалохана пакрывілася на палачку Белатрысы, быццам тая магла ўджгнуць або ўкусіць, калі б яна ўзяла яе ў рукі.

— Ненавіджу яе, — сказала яна ціхім голасам. — Праўда, ненавіджу. Яна няправільна ляжыць у руцэ і зусім у мяне не працуе. Гэта як бы часціца яе...

Гары не мог не падумаць пра тое, як Герміёна ўспрыняла яго слова аб агідзе да цярновай палачкі, калі яна не працавала гэтак жа добра, як яго ўласная, сцвярджаючы, што ён усё выдумляе, і што яму трэба проста патрэніравацца. Але ён упадабаў не нагадваць Герміёне пра яе ж ўласную раду, вырашыўшы, што напярэдадні іх спробы ўварвацца ў Грынгатс гэта было не самым падыходзячым момантам для сваркі.

— Але можа быць, яна дапаможа табе ўвайсці ў роль, — сказаў Рон. — Падумай, што зрабіла гэтая палачка!

— Але я ж пра гэта і кажу! — сказала Герміёна. — Гэтая палачка, якой катавалі маму і тату Нэвіла, і хто ведае, колькі яшчэ людзей. Гэтай палачкай забілі Сірыюса!

Гары не падумаў пра гэта. Ён паглядзеў на палачку, і яго наведала зверскае жаданне зламаць яе, рассячы напалову мячом Грыфіндора, які стаяў каля сцяны недалёка ад яго.

— Я нуджуся па сваёй палачцы, — маркотна сказала Герміёна. — Я жадаю, каб Алівандэр для мяне таксама зрабіў яшчэ адну.

Той раніцай містэр Алівандэр даслаў Луне новую палачку, і тая зараз на лужку выпрабоўвала яе ў прамянях дзённага сонца. Дын, у якога палачку забралі Паляўнічыя, з маркотным выглядам назіраў за ёй.

Гары паглядзеў на палачку з глогу, якая некалі прыналежыла Драка Малфою. Ён быў прыемна здзіўлены, пазнаўшы, што яна працавала ў яго руках не горш палачкі Герміёны. Успамінаючы аповяд Алівандэра пра сакрэты дзеяння чарадзейных палачак, Гары падумаў, што ведае, у чым складаецца праблема Герміёны. Яна не заслужыла адданасць арэхавай палачкі, таму што не захапіла яе асабіста ў Белатрысы.

Дзверы спальні адчынілася, і ўвайшоў Грыпхук. Гары пацягнуўся за дзяржальняй мяча і паставіў яго бліжэй да сабе, але тут жа пашкадаваў аб тым, што зрабіў. Ён быў упэўнены, што гоблін гэта заўважыў. Каб замяць узніклую няёмкасць, ён сказаў:

— Мы толькі што ўсё праверылі, Грыпхук. Мы сказалі Білу і Флёр, што з’яжджаем заўтра, і папыталі іх не ўставаць праводзіць нас.

З нагоды апошняга яны прытрымваліся цвёрдай пазіцыі, таму што Герміёне трэба было ператварыцца ў Белатрысу да таго, як яны сыдуць, і чым менш Біл і Флёр пазнаюць або западозраць пра тое, што яны збіраюцца зрабіць, тым лепш. Яны ўжо растлумачылі, што не вернуцца. Яны страцілі стары намёт Перкінса ў ноч, калі Паляўнічыя напалі на іх, і Біл пазычыў ім яшчэ адзін. Цяпер ён ляжаў ў шытай пацеркамі сумцы Герміёны, якую яна, да велізарнага захаплення Гары, змагла зберагчы ад Паляўнічых, проста схаваўшы яе ў сваёй шкарпэтцы.

І хоць ён ведаў, што будзе нудзіцца па Білу, Флёр, Луне, і Дыну, не кажучы пра хатную выгоду апошніх тыдняў, Гары з нецярпеннем чакаў, калі зможа збегчы з няволі Катэджа Шэл. Ён стаміўся правяраць, што іх не падслухоўваюць, зачыняючыся ў маленькай цёмнай спальні. Больш за ўсё, яму жадалася пазбавіцца ад Грыпхука. Аднак, як і калі яны збіраліся схавацца ад гобліна, не аддаўшы яму меч Грыфіндора, заставалася для Гары пытаннем без адказу. І яны не маглі толкам дамовіцца пра гэта, таму што, таму што гоблін амаль не пакідаў Гары, Рона і Герміёну сам-насам даўжэй пяці хвілін.

— Маёй маме ёсць чаму ў яго павучыцца, — бурчаў Рон кожны раз, калі ў шчыліну прыадчыняемых дзвярэй прасоўваліся доўгія пальцы гобліна.

Памятаючы пра папярэджанне Біла, Гары не мог адкараскацца ад думкі, што Грыпхук сачыў за імі, баючыся махлярства з іх боку. Герміёна настолькі неўхваляльна паставілася да плану ашуканства Грыпхука, што Гары спыніў спробы раіцца з ёй, як гэта лепш пракруціць. Рон, падчас рэдкіх выпадкаў, калі яны маглі правесці некалькі вольных хвілін у адсутнасці гобліна, не прапаноўваў нічога лепшага, чым:

— Прыйдзецца імправізаваць, прыяцель.

Гары дрэнна спаў гэтай ноччу. Лежучы ранняй раніцай без сну, ён падумаў пра сваі адчуванні у ноч напярэдадні іх пранікнення ў Міністэрства Магіі. Тады ён выпрабоўваў рашучасць, блізкую да ўзрушанасці. Зараз жа яго раздзіралі трывога і сумневы. Ён не мог пазбавіцца ад страху, што ўсё пайдзе не так. Ён працягваў запэўніваць сябе, што іх план быў добры, што Грыпхук ведаў, чаму яны могуць падвергнуцца, што яны былі досыць падрыхтаваныя да ўсіх складанасцяў, з якімі ім напэўна трэба будзе сапхнуцца, і ўсё жа пачуццё турботы не пакідала яго. Пару разоў ён чуў, як Рон паварушыўся і быў упэўнены, што той таксама не спіць, але яны жылі ў пакоі разам з Дынам, і Гары нічога не сказаў.

Было сучаснасным палягчэннем, калі гадзіны прабілі шэсць гадзін, і яны маглі выслізнуць з сваіх спальных мяшкоў, апрануцца ў паўцемры, затым неўзаметку пракрасціся ў сад, дзе яны павінны былі сустрэць Герміёну і Грыпхука. Світанак сустрэў іх прахалодай, але было амаль зацішна, таму што на двары стаяў травень. Гары паглядзеў на зоркі, усё яшчэ слаба зіготкія на цёмным небасхіле і прыслухаўся да мора, усхваляванага ў падножжа ўцёса. Ён ведаў, што будзе нудзіцца па гэтым гуку.

Маленькія зялёныя парасткі прабіваліся скрозь чырвоную зямлю магілы Добі: мінуе год, і магільны груд будзе ўсеяны кветкамі. Белы камень з надпісам імя эльфа выглядаў так, нібы ляжаў тут гады. Цяпер Гары ўсвядоміў, што ці ледзь яны маглі пахаваць Добі у прыгажэйшым месцы, але яму стала журботна таму, што пакідае яго тут. Зірнуўшы на магілу, ён яшчэ раз задумаўся пра тое, якім чынам эльф пазнаў, куды прыйсці і выратаваць іх.

Яго пальцы рассеяна зрушыліся да маленькага мяшочка, які ўсё яшчэ вісеў на шыі. Праз асліную скуру Гары намацаў аскепак люстэрка, у якім, як ён быў упэўнены, бачыў вока Дамблдора. Затым гук дзвярэй, якія адчыніліся, прымусіў яго азірнуцца.

Белатрыса Лестранж хуткай хадой у суправаджэнні Грыпхука ішла да іх праз лужок. На ходу яна засоўвала маленькую ўсеяную пацеркамі сумачку ўнутр кішэні адной з старых мантый, што яны захапілі на Плошчы Грыма.

Хоць Гары выдатна ведаў, што на самай справе гэта была Герміёна, ён не мог стрымаць дрыготку агіды. Яна была вышэй яго, яе доўгія чорныя валасы хваляй струменіліся па спіне, вочы былі поўныя пагарды, калі яна паглядзела на яго. Але затым яна загаварыла, і ён пачуў Герміёну ў нізкім голасе Белатрысы.

— Яна агідная на густ, горш, чым Гардыкорні! Добра, Рон, падыдзі, я цябе перараблю…

— Добра, але памятай, мне не падабаецца, калі барада вельмі доўгая…

— Дзеля ўсяго святога, не час думаць пра тое, каб выглядаць прывабна…

— Не ў гэтым справа! Мне проста падабаўся нос карацей, паспрабуй зрабіць яго такім жа, як у мінулы раз.

Герміёна ўздыхнула і прынялася за працу, нешта мармычучы сабе пад нос, змяняючы розныя часткі твара і цела Рона. Яму трэба было ператварыцца ў цалкам выдуманага чалавека, і заставалася толькі спадзявацца, што злавесная аўра Белатрысы абароніць яго. Гары і Грыпхук павінны былі схавацца пад Плашчом-Нябачнікам.

— Ну вось, — сказала Герміёна. — Як ён выглядае, Гары?

Пад маскіроўкай ледзь-ледзь можна было адрозніць рысы Рона, ды і то, толькі таму, падумаў Гары, што ён ведаў яго вельмі добра. У сябра цяпер былі доўгія хвалістыя валасы, густыя карычневыя барада і вусы, ніякіх вяснушак, кароткі прамы нос і густыя бровы.

— Не ў маім гусце, але і так сыдзе, — сказаў Гары. — Ідзем?

Усе трое павярнуліся паглядзець на катэдж Шэл, цёмны і ціхі пад зоркамі, якія згасалі, затым рушылі наперад за агароджу, дзе Заклён Пэўнасці пераставаў дзейнічаць, і яны маглі дызапарыяваць. Калі яны мінулі за вароты, Грыпхук загаварыў.

— Я думаю, я павінен залезці на цябе, Гары Потэр.

Гары нахіліўся, і гоблін ускараскаўся на яго спіну, яго рукі стуліліся на горле Гары. Ён быў зусім не цяжкім, але Гары было непрыемна адчуваць гобліна на сабе і не падабалася тое, з якой нечаканай сілай ён абхапіўся за яго горла. Герміёна выцягнула Плашч-Нябачнік з вышыванай пацеркамі сумцы і накінула яе на іх абодвух.

— Выдатна, сказала яна, нахіляючыся, каб паглядзець на ногі Гары. — Я нічога не бачу. Хадзем.

З Грыпхукам на плечах Гары павярнуўся на месцы, канцэнтруючыся як мага мацней на "Дзіравым Катле", заезным двары, які служыў уваходам на Дыягон Алею. Гоблін ухапіўся яшчэ мацней, калі яны перамяшчаліся ў цемры, якая душыла, і праз некалькі секунд ногі Гары кранулі асфальт. Адкрыўшы вочы, ён убачыў Чарынг Крос Роўд. Маглы хадзілі вакол з панурымі тварамі, характэрнымі для ранняй раніцы, зусім не падазраючы пра існаванне маленькай гасцініцы.

— Мадам Лестранж, — прамармытаў Том, і калі Герміёна спынілася, ён падлізніцка пакланіўся.

— Добрай раніцы, — сказала Герміёна. Паціху ідучы следам за ёй, усё яшчэ нясучы Грыпхука на сабе пад Плашчом, ён убачыў здзіўленне на твары Тома.

— Занадта ветліва, — прашаптаў Гары ў вуха Герміёне, калі яны выходзілі на маленькі задні панадворак. — Ты павінна ставіцца да людзей так, як быццам яны нікчэмнасць!

— Добра, добра!

Герміёна дастала палачку Белатрысы і стукнула ёю па цагліне на дзіўнай сцяне, перад якой яны спыніліся. Цагліны закруціліся. Пасярод іх з’явілася дзіра, якая станавілася ўсё шырэй і шырэй, і нарэшце, утварылася арка, вядучая на вузкую брукаваную Дыягон Алею.

Было вельмі ціха, крамы толькі пачалі адчыняцца, пакупнікоў амаль не было. Крывая выкладзеная камянямі вуліца зусім не была падобная на тую, якой ўбачыў яе Гары, упершыню адпраўляючыся ў Хогвартс шмат гадоў таму. З часу яго апошняга знаходжання зачыніліся шматлікія крамы, затое з’явілася вялікая колькасць крам, прысвечаных Цёмным Мастацтвам. З мноства плакатаў, расклееных на вітрынах, на Гары глядзела яго ўласны твар, над якім вялікімі літарамі было напісана: "НЕЖАДАНЫ НУМАР АДЗІН".

Змарнелыя людзі, збіўшыся ў купкі, сядзелі ля ўваходаў у крамы. Ён чуў, як яны енчылі, умольваючы мінакоў аб золаце, кажучы, што яны чараўнікі. У аднаго мужчыны была скрываўленая павязка на воку.

Калі яны ішлі ўздоўж вуліцы, жабракі, толькі згледзячы Герміёну, знікалі на вачах, накідваючы на галовы каптуры і кідаліся прочкі з ўсіх ног. Герміёна глядзела на іх з цікаўнасцю, пакуль мужчына з скрываўленай павязкай не заступіў ёй дарогу.

— Мае дзеці, — крычаў ён надтрэснутым і віскочачым голасам, тыкаючы ў яе пальцам. Мужчына здаваўся звар’яцелым. — Дзе мае дзеці? Што ён з імі зрабіў? Ты ведаеш, ты напэўна ведаеш!

— Я… Я… паслухайце… — асалапела Герміёна.

Абадранец нечакана накінуўся на яе, спрабуючы схапіць за горла. Затым прычуўся гучны хлапок, і выбліскам чырвонага святла ён быў адкінуты назад на зямлю, без прытомнасці. Рон усё яшчэ стаяў з паднятай палачкай, на зарослым барадой твары можна было разглядзець узрушэнне. У вокнах абапал з’яўляліся твары, а тым часам некалькі на выгляд заможных мінакоў, хутка падабраўшы мантыі, паспешна ўцякалі з месца здарэння.

Іх з’яўленне на Дыягон Алее занадта брасалася ў вочы, і на нейкі момант Гары задаўся пытаннем, ці не лепш было сысці зараз і паспрабаваць прыдумаць іншы план. Але перш, чым яны паспелі зрабіць крок або пагаварыць сябар з сябрам, ззаду хтосьці выклікнуў:

— Мадам Лестранж!

Гары хутка абгарнуўся, і Грыпхук мацней ухапіўся за яго шыю. Высокі хударлявы чараўнік з каронай густых сівых валасоў і доўгім завостраным носам хутка ішоў у іх бок.

— Гэта Трэверс, — шыпеў Гоблін у вуха Гары, але ў гэты момант Гары не мог думаць пра тое, кім быў Трэверс. Герміёна выпрасталася ў поўны рост і сказала з такой пагардай, на якое яна была толькі здольная:

— Што табе трэба?

Трэверс спыніўся, як укапаны, відавочна абражаны падобным зваротам.

— Ён таксама Пажыральнік Смерці! — выдыхнуў Грыпхук, і Гары нахіліўся, каб паўтарыць інфармацыю ў вуха Герміёны.

— Я проста жадаў прывітацца, — сказаў Трэверс халодна, — але калі маёй прысутнасці не рады…

Цяпер Гары пазнаў яго голас. Трэверс быў адным з Пажыральнікаў Смерці, якія прыбылі ў хату Ксенафіліюса.

— Не, што ты, Трэверс, — хутка адказала Герміёна, спрабуючы выправіць сваю памылку. — Як ты?

— Сапраўды кажучы, Белатрыса, я вельмі здзіўлены ўбачыць цябе тут.

— Праўда? Чаму? — спытала Герміёна.

— Ну, — Трэверс кашлянуў, — я чуў, што ўсе, хто быў у маёнтку Малфояў, зняволеныя ў хаце, пасля… эм... уцёкаў.

Гары маліўся, каб Герміёна не здуравала. Калі гэта была праўда, і Белатрыса не павінна была выходзіць…

— Цёмны Лорд прабачае тых, хто служыў яму асабліва аддана ў мінулым, — сказала Герміёна, дзіўна сапраўды капіюючы самую напышлівую інтанацыю Белатрыса. — Мабыць, ты на горшым рахунку, чым я, Трэверс.

І хоць Пажыральнік Смерці здаваўся пакрыўджаным, але падазронасці ў яго паменшылася. Ён зірнуў на мужчыну, у якога Рон толькі выпусціў Ашаламляльны заклён.

— Чым гэты вырадак цябе абразіў?

— Усё роўна, ён гэтага больш не зробіць, — стрымана адказала Герміёна.

— Гэтыя, бязпалачныя, часам вельмі назойлівыя, — сказаў Трэверс. — Я не пярэчу, пакуль яны толькі просяць міласціну, але адна з іх, уяўляеш, умольвала мяне абараняць яе справу ў Міністэрству на мінулым тыдні. "Я ведзьма, сэр, я ведзьма, дазвольце мне даказаць гэта вам!" — сказаў ён пісклява, пераймаючы ёй. — Як-быццам я збіраўся аддаць ёй сваю палачку... А чыя палачка, — сказаў Трэверс з цікаўнасцю, — зараз у цябе, Белатрыса? Я чуў, што тваю…

— Мая палачка тут, у мяне, — халодна сказала Герміёна, паказваючы палачку Белатрысы. — Я не ведаю, якіх плётак ты наслухаўся, Трэверс, але цябе, здаецца, проста ўвялі ў памылку.

Падобна, гэтым Трэверса заспелі знянацку, і ён звярнуўся да Рону.

— Хто твой сябар? Я не пазнаю яго.

— Гэта Драгамір Дэспард, — сказала Герміёна. Яны вырашылі, што выдуманы замежнік будзе самым дакладным прычыненнем для Рона. — Ён амаль не кажа па-ангельску, але цалкам падтрымлівае ідэі Цёмнага Лорда. Ён прыехаў сюды з Трансільваніі, каб азнаёміцца з нашым новым рэжымам.

— На самай справе? Як пажываеце, Драгамір?

— Як матыся? — сказаў Рон з акцэнтам, працягваючы руку.

Трэверс двума пальцамі патрос руку Рона, быццам баяўся выпацкацца.

— Такім чынам, што прывяло цябе і твайго... эм... мілага сябра на Дыягон Алею у гэтак раннюю гадзіну? — спытаў Трэверс.

— Мне трэба патрапіць у Грынгатс, — сказала Герміёна.

— Нажаль, мне таксама, — сказаў Трэверс. — Золата, пагарджанае золата! Жыць без яго нельга, але, прызнацца, мяне засмучае неабходнасць маць справы з нашымі доўгапалымі сябрамі.

Гары адчуў, як рукі Грыпхука напружыліся на яго шыі.

— Ну што, ідзем? — сказаў Трэверс, прапускаючы Герміёну наперад.

Ёй нічога не заставалася, як ісці разам з ім па выгнутай брукаванай вуліцы туды, дзе над дробнымі лавачкамі узвышаўся беласнежны будынак Грынгатса. Рон плёўся побач з імі, следам — Гары і Грыпхук.

Пільны Пажыральнік Смерці — самае горшае з таго, што ім зараз было трэба, і горш усяго было тое, што з Трэверсам, які, як яму здавалася, быў годнай роўней Белатрысе, у Гары не было магчымасці пагаварыць з Ронам або з Герміёнай. Неўзабаве яны апынуліся каля мармуровых прыступак, якія накіроўваліся наверх да масіўных бронзавых дзвярэй. Як Грыпхук ужо папярэдзіў іх, гоблінаў, якія звычайна абаранялі ўваход, замянілі два чараўніка, абодва сціскалі доўгія тонкія залатыя пруты.

— А, Непадкупныя Датчыкі, — тэатральна ўздыхнуў Трэверс. — так прымітыўна... але вельмі эфектыўна!

І падняўся па прыступках і кіўнуў направа і налева абодвум чараўнікам, якія паднялі дубцы і правялі імі ўверх і ўніз уздоўж яго цела. Гэтыя датчыкі, наколькі было вядома Гары, апазнавалі заклёны маскіроўкі і схаваныя магічныя рэчы. Ведаючы, што ў іх ёсць толькі некалькі секунд, Гары нацэліў палачку Драка спачатку на аднаго, потым на іншага ахоўніка, прамармытаўшы двойчы "Канфунда".

Неўзаметку для Трэверса, які глядзеў ва ўнутраную залу праз адчыненыя дзверы, кожны з ахоўнікаў злёгку здрыгануўся, калі заклён уразіў яго.

Доўгія чорныя валасы Герміёны струменіліся па яе спіне, калі яна паднімалася па прыступках.

— Хвіліначку, мадам, — сказаў ахоўнік, паднімаючы свой Датчык.

— Але вы толькі што гэта зрабілі! — сказала Герміёна, камандуючы напышлівым тонам Белатрысы. Трэверс абгарнуўся, падняўшы бровы. Ахоўнік быў збянтэжаны. Ён утаропіўся на тонкі залаты Датчык і затым на свайго таварыша, які сказаў ціхім голасам, нібы знаходзячыся ў здранцвенні:

— Так, ты толькі што іх праверыў, Марыюс.

Герміёна пайшла наперад. Побач з ёй ішоў Рон, нябачныя Гары і Грыпхук — ззаду іх. Гары азірнуўся назад, калі яны пераступілі парог. Абодва чараўніка збянтэжана чухалі патыліцы.

Два гобліна стаялі перад унутранымі дзвярамі з срэбра, на якіх быў верш з папярэджаннем пра суровае пакаранне для злодзеяў.

Гары паглядзеў на верш, і раптам успомніў той дзень, калі яму споўнілася адзінаццаць: ён стаяў на тым жа месцы, у самы лепшы свой дзень нараджэння, а Хагрыд быў ззаду і казаў: "Як я сказаў, трэба быць ненармальным, каб паспрабаваць абрабаваць яго".

Грынгатс здаваўся яму тады нейкім цудоўным, зачарованым сховішчам, у якім знаходзілася гара золата, якая належыла яму, пра якое ён раней нічога не ведаў, і ён ніколі нават на імгненне не мог уявіць, што вернецца сюды, каб здзейсніць крадзеж… Але праз некалькі секунд яны стаялі ў велічэзным мармуровым вестыбюлі банка.

Уздоўж доўгай стойкі на высокіх крэслах сядзелі гобліны, абслугоўваючы першых кліентаў. Герміёна, Рон і Трэверс накіраваліся да старога гобліна, які вывучаў тоўстую залатую манету праз лінзу. Герміёна дазволіла Трэверсу прайсці наперад, тлумачачы гэта тым, што ёй трэба было распавесці Рону пра вестыбюль.

Гоблін адкінуў у бок манету, сказаў камусьці: "Лепрыконава", а затым павітаў Трэверса. Апошні перадаў маленькі залаты ключык. Гоблін праверыў яго і вярнуў зваротна.

Герміёна ступіла наперад.

— Мадам Лестранж! — сказаў гоблін, відавочна спужаны. — Божа! Чым… чым магу служыць?

— Я жадаю патрапіць у сваё сховішча, — сказала Герміёна.

Здавалася, стары гоблін адхіснуўся назад. Гары агледзеўся. На іх глядзеў не толькі Трэверс: некалькі гоблінаў адарваліся ад працы і ўтаропіліся на Герміёну.

— Трэба пацвердзіць… вашу асобу. — спытаў гоблін.

— Пацвердзіць? Мяне ніколі яшчэ не прымушалі гэта рабіць! — сказала Герміёна.

— Яны ведаюць! — прашаптаў Грыпхук Гары ў вуха. — Іх напэўна папярэдзілі, што магчыма з’яўленне самазванца!

— Ваша палачка падыдзе, мадам, — сказаў гоблін. Ён працягнуў злёгку дрыготкую руку, і Гары з жахам зразумеў, што гобліны былі ў курсе таго, што палачку Белатрысы выкралі.

— Давай, дзейнічай неадкладна, — зашаптаў Грыпхук у вуха Гары. — Заклён Імперыюс!

Пад плашчом Гары падняў палачку, зробленую з глогу, і ўпершыню ў жыцці прашаптаў:

— Імперыё!

Незвычайнае адчуванне прабегла па руцэ Гары, паколванне, цеплыня, якое, здавалася, ішло з яго падсвядомасці ўніз па сухажыллях і венам, злучаючы яго з палачкай і заклёнам, які ён толькі што вымавіў. Гоблін узяў палачку Белатрысы, паглядзеў бліжэй і сказаў:

— О, у вас новая палачка, мадам Лестранж!

— Што? — сказала Герміёна, — Не, не, гэта мая…

— Новая палачка? — спытаў Трэверс, зноў набліжаючыся да стойкі. Гобліны вакол усё яшчэ глядзелі на іх. — Але як ты гэта зрабіла, да якога вытворца палачак ты звярнулася?

Гары, не разважаючы, накіраваў палачку на Трэверса і яшчэ раз прашаптаў:

— Імперыё!

— А, так, цяпер бачу, — сказаў Трэверс, гледзячы на палачку Белатрысы, — так, вельмі прыгожая, а працуе добра? Я заўсёды лічыў, што новую палачку трэба трохі "абкатаць", ты так не думаеш?

Герміёна выглядала збітай з панталыку, але да вялікага палягчэння Гары яна прыняла дзіўны паварот падзей без каментароў.

Стары гоблін за стойкай пляснуў у ладкі, і да яго падышоў іншы, маладзей.

— Мне спатрэбяцца Жалязякі, — сказаў стары, і другі імгненна знік. Ён вярнуўся хвілінай пазней з скураной сумкай, у якой ляскала нешта металічнае. Ён перадаў яе старэйшаму.

— Добра, добра, ідзіце за мной, мадам Лестранж, — сказаў стары гоблін, саскокваючы са свайго крэсла і знікаючы з вачэй, — я праводжу вас у ваша сховішча.

Ён з’явіўся поруч канца стойкі і радасна прыскокнуў да іх, змесціва скураной сумкі пры гэтым позвяківала. Трэверс стаяў нерухома з шырока раскрытым ртом. Рон прыцягваў да яго ўвагу, здзіўлена яго разглядаючы.

— Пачакай, Боград!

Яшчэ адзін гоблін паспешліва ішоў уздоўж стойкі.

— У нас ёсць інструкцыі, — сказаў ён, кланячыся Герміёне. — Прабачыце, мадам Лестранж, але мы атрымалі адмысловыя распараджэнні адносна сховішча Лестранжай.

Ён хутка зашаптаў нешта ў вуха Бограду, але той, быўшы пад заклёнам Імперыюс, адмахнуўся.

— Я ведаю пра інструкцыі, але мадам Лестранж жадае патрапіць у сваё сховішча... Вельмі старая сям’я… старыя кліенты… Сюды, калі ласка…

Працягваючы грукаць мяшком, ён падышоў да адной з мноства дзвярэй, кіроўных з вестыбюля. Гары азірнуўся на Трэверса, які дагэтуль стаяў, як укапаны, і выглядаў злёгку ненармальна. Гары прыняў рашэнне. Рэзка махнуўшы палачкай, ён прымусіў Трэверса пакорліва ісці за імі, яны дасягнулі дзвярэй і прайшлі ў няроўны, каменны праход, які быў асветлены факеламі.

— Мы ў бядзе, яны нешта падазраюць, — сказаў Гары, калі ззаду іх пляснулі дзверы, і ён зняў Плашч-Нябачнік. Грыпхук слез з плечаў Гары. Ні Трэверс, ні Боград не здзівіліся нечаканаму з’яўленню Гары Потэра.

— Яны пад Імперыюсам, — дадаў ён у адказ на пытальныя погляды здзіўленых Рона і Герміёны з нагоды Трэверса і Бограда, якія безуважна стаялі побач. — Па-мойму, яно нядосыць моцнае…

І тут яшчэ адзін успамін усплыў ў прытомнасці Гары: як ён упершыню паспрабаваў выкарыстаць Недаравальны заклён, а сапраўдная Белатрыса Лестранж крычала тады: "Ты павінен на самай справе жадаць гэтага, Потэр!"

— Што нам рабіць? — спытаў Рон. — Можа, нам лепей сысці зараз, пакуль не позна?

— Калі яшчэ не позна, — сказала Герміёна, аглядаючыся на дзверы ў галоўны хол, за якой невядома што адбывалася.

— Мы зашлі занадта далёка, трэба рухацца далей, — сказаў Гары.

— Выдатна! — сказаў Грыпхук. — Такім чынам, нам трэба, каб Боград кіраваў каляскай, у мяне больш няма паўнамоцтваў. Але там не будзе месцы для чараўніка.

Гары накіраваў сваю палачку на Трэверса.

— Імперыё!

Вядзьмак звярнуўся і хупавым алюрам пачаткаў выдаляцца па цёмным калідоры.

— Што ты загадаў яму рабіць?

— Схавацца, — сказаў Гары, накіроўваючы палачку на Бограда, які свіснуў, каб выклікаць маленькую каляску, якая кацілася да іх па рэйках з цемры. Гары быў упэўнены, што чуў крыкі з галоўнага вестыбюля, калі яны забраліся ў каляску, Боград перад Грыпхуком, а Гары, Рон і Герміёна разам ззаду.

Пасля рэзкага штуршку, каляска кранулася, набіраючы хуткасць. Яны хутка праехалі міма Трэверса, які залазіў у расколіну ў сцяне, затым каляска звярнула і, абгінаючы заблытаныя праходы, увесь час кацілася ўніз. За грукатам каляскі Гары нічога не чуў, акрамя груку колаў. Вецер церабіў валасы Гары. Каляска віляла, спускаючыся ўсё далей углыб землі, але ён працягваў аглядацца назад. Яны, магчыма, пакінулі кучу слядоў пасля сябе. Чым больш ён думаў, тым безразважней яму здавалася ідэя ператварэння Герміёны ў Белатрысу, а таксама ідэя ўзяць з сабой яе палачку, бо Пажыральнікі ведалі, хто яе выкраў…

Гары яшчэ ніколі не быў так глыбока ў Грынгатсу. Яны рэзка звярнулі і ўбачылі, што ў некалькіх секундах перад сабой вадаспад, які струменіўся прама на рэйкі. Гары чуў, як закрычаў Грыпхук:

— Не! — але тормазы не спрацавалі.

Яны ўляцелі ў вадзяную сцяну. Вада заліла Гары вочы і патрапіла ў рот. Ён не мог бачыць і дыхаць. Затым, пасля жудаснага штуршку, каляска перавярнулася, і яны выляцелі з яе. Гары чуў, як каляска дашчэнту разбілася аб сцяну, чуў, як Герміёна нешта крычала, і адчуваў, як лёгка ён слізгануў па паветры, быццам у бязважкасці і затым балюча прызямліўся на камяністую падлогу.

— П… Падушачны Заклён, — прашаптала Герміёна, калі Рон падняў яе на ногі, але Гары з жахам убачыў, што Герміёна больш не была Белатрысай. Герміёна ва ўласным абліччы стаяла перад ім у змоклай наскрозь мантыі. Рон зноў стаў рудым і без барады. Паглядзеўшы адно на аднаго, яны зразумелі гэта і сталі абмацваць свае твары.

— "Вадаспад Злодзеяў"! — сказаў Грыпхук, з працай паднімаючыся на ногі і аглядаючыся на струмень, які ліўся на рэйкі, і, як зараз ведаў Гары, які быў не проста вадой. — Ён змывае любыя чары, усе магічныя пераўвасабленні! Яны ведаюць, што ў Грынгатсу самазванцы, яны пусцілі абарону супраць нас!

Гары ўбачыў, як Герміёна пераканалася, ці на месцы яе сумачка, і хутка засунуў сваю руку пад куртку, каб праверыць, не ці страціў ён Плашч-Нябачнік. Потым ён звярнуўся паглядзець на Бограда, які трос галавой у поўным замяшанні. Вадаспад Злодзеяў, мабыць, змыў дзеянне заклёна Імперыюс.

— Ён нам патрэбен, — сказаў Грыпхук, — мы не зможам увайсці ў сховішча без гобліна Грынгатса. І нам патрэбныя Жалязякі!

— Імперыё! — сказаў Гары, яго голас рэхам пранёсся па каменным праходзе, калі ён зноў адчуў п’янлівую ўладу, якая пульсавала з падсвядомасці да палачкі. Боград яшчэ раз падпарадкаваўся яго волі, адурманены выраз змянілася на ветлівую абыякавасць, калі Рон паспяшаўся падабраць скураную сумку з жалезнымі прыладамі.

— Гары, па-мойму, хтосьці ідзе! — сказала Герміёна, яна нацэліла палачку Белатрысы на вадаспад і крыкнула:

— Пратэго!

Яны бачылі, як Ахоўны Заклён змяніў кірунак струменя зачараванай вады, і тая пацякла ўверх па праходзе.

— Добрая думка, — сказаў Гары. — Паказвай дарогу, Грыпхук!

— А як жа мы вябярэмся? — спытаў Рон, пакуль у цемры яны спяшаліся за гоблінам. Боград дыхаў так цяжка, быццам старым сабакай.

— Давайце будзем аб гэтым хвалявацца, калі прыйдзе час, — сказаў Гары. Ён спрабаваў прыслухацца. Яму здавалася, ён чуў нейкі шум і рух зусім блізка. — Грыпхук, далёка яшчэ?

— Недалёка, Гары Потэр, недалёка…

Яны згарнулі за кут, і Гары ўбачыў нешта, да чаго ён быў гатоў, але што, тым не менш, прымусіла іх усіх спыніцца.

Гіганцкі дракон быў прывязаны да пола, заступаючы ўваход да чатырох або пяці самых далёкіх сховішчаў. Луска звера стала бляклай і лушчылася з-за доўгага зняволення пад зямлёй, яго вочы набылі малочна-ружовы колер. Абедзве заднія лапы дракона былі скаваныя ланцугамі, прымацаванымі да велізарнага гапліка, умураванага ў каменную падлогу. Яго велізарныя крылы з шыпамі былі цесна прыціснутыя да тулава, і ў разгорнутым выглядзе запоўнілі б ўсю падземную залу. Ён звярнуў сваю выродлівую галаву да іх, выдаў рык праз ноздры, чаму здрыгануліся сцены, і выпусціў агністую брую, ад якой ім прыйшлося ратавацца ўцёкамі зваротна па праходзе.

— Ён амаль аслеп, — затыхаючыся, сказаў Грыпхук, — і з-за гэтага яшчэ больш азвярэў. Але мы можам яго кантраляваць. Ён ведае, што бывае, калі з’яўляюцца Жалязякі. Давайце іх сюды.

Рон перадаў мяшок Грыпхуку, і гоблін выцягнуў некалькі маленькіх жалезных прылад, якія пасля ўзварушэння выдавалі гучны працяглы звон, нібы малаточкі стукалі па кавадле. Грыпхук перадаў іх Бограду, і той пакорліва ўзяў іх у рукі.

— Вы ведаеце, што рабіць, — сказаў Грыпхук Гары, Рону і Герміёне. — Ён абвык, што за звонам рушыць услед боль, і адступіць у бок. Тады Боград павінен будзе пакласці сваю руку на дзверы сховішча.

Яны зноў звярнулі за кут, грукочучы Жалязякамі, і шум рэхам адлюстроўваўся ад каменных сцен, узмацняючыся так, што ў Гары непрыемна гудзела ў галаве. Дракон выдаў яшчэ адзін хрыплы рык, потым адступіў. Калі яны наблізіліся, Гары ўбачыў, як дракон дрыжыць, на яго пысе былі бачныя шнары ад жудасных парэзаў, і здагадаўся, што яго навучалі баяцца распаленых мяЦёў, калі ён пачуе гук жалеза.

— Прымусь яго пакласці руку на дзверы! — прыскорыў Грыпхук. Гары зноў нацэліў палачку на Бограда. Стары гоблін падпарадкаваўся, прыціскаючы далонь да дрэва. Дзверы растварылася ў паветры, і перад іх поглядамі паўстала нешта накшталт пячора, запоўненая з падлогі да столі. Тут грувасціліся залатыя манеты і кубкі, срэбныя даспехі, шкуры нябачаных істот — некаторыя з доўгімі шыпамі, іншыя — з крыламі, — зеллі ва ўпрыгожаных каштоўнымі камянямі пляшках, і нават чэрап, на якім усё яшчэ была надзетая карона.

— Хутка, шукайце! — сказаў Гары, калі яны паспяшаліся ўнутр сховішчы.

Перш ён апісваў кубак Хафлпаф Рону і Герміёне, але калі тут знаходзіўся іншы, невядомы ім Хоркрукс, Гары не ведаў, як ён выглядае. Ён ледзь паспеў агледзецца па баках, як раптам ззаду іх прычуўся глухі грук. Дзверы зноў з’явілася, зачыняючы іх у пакоі, і яны пагрузіліся ў цемру.

— Усё роўна, Боград зможа вывесці нас! — сказаў Грыпхук, калі Рон нечакана ўскрыкнуў. — Запаліце палачкі! І паспяшаецеся, у нас мала часу!

— Люмас!

Гары асвятліў сваёй палачкай усё сховішча. Яе святло зваліўся на зіготкія каштоўнасці, ён убачыў фальшывы меч Грыфіндора, які ляжаў на высокай паліцы сярод кучы ланцугоў. Рон і Герміёна таксама запалілі свае палачкі, і зараз вывучалі груды рэчаў якія атачалі іх.

— Гары, гэта не можа быць?.. Ой!

Герміёна закрычала ад болю, Гары накіраваў сваю палачку ў яе бок і ўбачыў, як з яе рукі выпаў каштоўны кубак. Стукнуўшыся аб падлогу, ён рассыпаўся цэлым градам з такіх жа кубкаў, і праз секунду, з жудасным грукатам пол быў усеяны аднолькавымі кубкамі. Знайсці сапраўдны сярод іх было ўжо немагчыма.

— Ён абпаліў мяне! — праенчыла Герміёна, аблізваючы якія пакрыліся пухірамі пальцы.

— Яны дадалі загаворы Геміно і Флагрантэ! — сказаў Грыпхук.

— Усё, да чаму вы дакранецеся, будзе гарэць і размножвацца, але копіі нічога не каштуюць… І калі вы не спыніце дакранацца да скарбаў, то, у выніку, будзеце раздушаныя да смерці грудай распаленага золата!

— Ясна, нічога не чапайце! — адчайна сказаў Гары, але як толькі ён вымавіў гэта, Рон выпадкова штурхнуў нагой адзін з упалых кубкаў, у бакі разляцелася яшчэ дваццаць, а Рон у гэты час скакаў на адной назе, паколькі частка яго бота на іншай згарэла ад дакранання да гарачага металу.

— Не рухайся! — сказала Герміёна, хапаючыся за Рона.

— Проста паглядзіце вакол! — сказаў Гары. — Памятаеце, кубак? Маленькі і залаты, на ім выгравіраваны барсук, дзве ручкі… або ж выглядвайце арла, знак Рэйвенкло…

Яны накіроўвалі свае палачкі ва ўсе куты і шчыліны, асцярожна паварочваючыся на месцы.

Нічога не ўчапіць было практычна немагчыма. Гары выклікаў каскад з фальшывых Галеонаў, якія дапоўнілі на палу кучу кубкаў, і цяпер амаль няма куды было ісці. Блішчалае золата палала, азараючы сховішча, і неўзабаве стала горача, нібы ў печцы. Гары асвятліў палачкай шчыты і шаломы гоблінскай працы, якія ляжалі на паліцах, якія ўзвышаліся да самой столі. Ён накіроўваў прамень святла ўсё вышэй і вышэй, як раптам адшукаў тое, ад чаго яго сэрца падскочыла, а рука задрыжала.

— Ён там, ён там наверсе!

Рон і Герміёна таксама накіравалі свае палачкі наверх, так што цяпер маленькі кубак зіхацеў у святле трох прамянёў. Кубак Хельгі Хафлпаф, які перайшоў у валадарства Хепзібы Сміт, у якой ён быў выкрадзены Томам Рэдлам.

— І як, халера дзяры, мы дабярэмся туды, ні да чаго не дакрануўшыся? — спытаў Рон.

— Акцыё Кубак! — крыкнула Герміёна, відавочна забыўшыся ў адчай аб тым, што ім распавядаў Грыпхук падчас іх падрыхтовак.

— Бескарысна, бескарысна! — прагыркаў гоблін.

— Што нам тады рабіць? — сказаў Гары, кідаючы погляд на гобліна. — Калі табе патрэбен меч, Грыпхук, тады ты павінен дапамагаць нам ледзь больш, чым… пачакайце! Я магу дакранацца рэчаў мячом? Герміёна, дай мне яго!

Герміёна намацала ў мантыі сумачку з пацеркамі, выцягнула яе, і, парыскаў некалькі секунд, дастала зіготкі меч. Гары схапіў яго за ўпрыгожаную лаламі дзяржальню і дакрануўся кончыкам ляза да срэбнай пляшкі, ляжалай побач. Яна не размножылася.

— Калі б я толькі мог прасунуць меч праз ручку… але як падняцца наверх?

Паліца з кубкам была так высока, што да яе не дастаў бы нават Рон, хоць быў самым высокім сярод іх. Запал ад зачараваных каштоўнасцяў працягваў узмацняцца, пот сцякаў па твару і спіне Гары, пакуль ён спрабаваў прыдумаць, як патрапіць наверх. І раптам ён пачуў рык дракона па іншым боку дзвярэй сховішча, і нейкае металічнае бразганне, якое станавілася ўсё гучней і гучней.

Цяпер яны сапраўды былі ў пастцы. Іншага выхаду, акрамя як праз дзверы, не было, і, падобна, арда гоблінаў набліжаліся да іх з іншага боку дзвярэй. Гары паглядзеў на Рона і Герміёну і ўбачыў у іх вачах страх.

— Герміёна, — сказаў Гары. Гукі станавіліся ўсё гучней. — Мне трэба падняцца наверх, мы павінны яго знішчыць…

Яна падняла палачку, накіраваўшы яе на Гары, і прашаптала:

— Левікорпус.

Гары задрала ўверх за лодыжку, ён стукнуўся аб даспехі, і іх копіі разляцеліся ў розныя бакі, нібы распаленыя тулавы, запаўняючы і без таго сціснутую прастору. Рона, Герміёну і двух гоблінаў, якія закрычалі, адкінула на іншыя рэчы, якія гэтак жа пачалі размножвацца. Яны боўталіся і крычалі, напалову пахаваныя пад лавіной распаленых да чырвані скарбаў. Гары прасунуў лязо мяча ў ручку кубка Хафлпаф і падчапіў яго.

— Імпервіюс! — хрыплым голасам крыкнула Герміёна, спрабуючы абараніць сябе, Рона і гоблінаў ад гарачага кідала. Затым раздаўся яшчэ больш жудасны крык, і Гары паглядзеў уніз. Рон і Герміёна, па поясе ў каштоўнасцях, імкнуліся ўтрымаць Бограда, каб ён не саслізнуў уніз, але Грыпхук знік з выгляду, і былі бачныя толькі кончыкі яго доўгіх пальцаў.

Схапіўшы Грыпхука за пальцы, Гары пацягнуў яго наверх. Пакрыты пухірамі гоблін з’явіўся, выцця ад болю.

— Ліберакорпус! — крыкнуў Гары, і яны з Грыпхукам з грукатам прызямліліся на паверхню каштоўнасцяў, якія павялічваліся ў колькасці, і меч выпаў з рук Гары.

— Вазьмі яго! — крыкнуў Гары, з працай вытрымоўваючы боль ад апёкаў, у той час як Грыпхук зноў вскарабкаўся на яго плечы ратуючыся ад масы жалеза.

— Дзе меч? На ім быў кубак!

Металічнае бразганне ператварылася ў аглушальны звон — было занадта позна.

— Ёсць!

Грыпхук першым убачыў меч і імкліва кінуўся за ім. У гэтае імгненне Гары зразумеў, што гоблін ніколі не верыў, што яны стрымаюць слова. Адной рукой ён дужа трымаўся Гары за валасы, каб не зваліцца ў мора золата, якое палала, а іншай схапіў эфес мяча і падняў так, каб Гары не змог дацягнуцца да яго.

У паветра паляцеў маленькі кубак, сарваўшыся з клінка. І хоць Грыпхук усё яшчэ сядзеў на ім конна, Гары кінуўся наперад і злавіў кубак. Кубак абпальваў скуру, і град незлічоных Кубкаў Хафлпаф абрынуўся на яго, Гары не выпусціў яго з рук. У гэты момант дзвяры сховішча зноў адчыніліся, і Гары адчуў, што яго, Рона і Герміёну супраць іх волі выносіць у калідор лавіна гарачага золата і срэбра.

Яго ўжо не хвалявалі апёкі, якія пакрывалі цела. Пакуль хваля скарбаў, якія павялічваліся ў колькасці, несла яго наперад, Гары засунуў кубак у кішэнь і працягнуў руку, каб адабраць меч, але Грыпхук знік. Саслізнуўшы з плечаў Гары пры першай жа магчымасці, ён прыняўся ўцякаць да астатніх гоблінаў, якія акружылі іх, размахваючы мячом і крычучы "Злодзеі! Злодзеі! Дапамажыце! Злодзеі!" Ён растварыўся ў сярэдзіне натоўпу супляменнікаў, які насоўваўся і ўсё да аднаго былі ўзброеныя кінжаламі і без пытанняў прынялі яго ў свае шэрагі.

На распаленым метале Гары з працай падняўся на ногі і зразумеў, што яны маглі абрацца вонкі, толькі прадзёршыся праз іх.

— Ступефай! — закрычаў ён. Рон і Герміёна паўтарылі заклён. Чырвоныя прамяні паляцелі ў натоўп гоблінаў, і некаторыя зваліліся, але астатнія працягвалі надыходзіць. Гары ўбачыў выбеглых з-за кута ахоўнікаў-чараўнікоў.

Прывязаны дракон загыркаў, і струмень агню лінуў на гоблінаў. Чараўнікі, прыхіліўшыся, пабеглі зваротна, адкуль прыйшлі. У гэты момант Гары ахапіла натхненне, а, можа, утрапёнасць. Нацэліўшы палачку на тоўстыя кайданы, утрымлівальныя звера на зямлі, ён закрычаў "Рэлашыё!"

Кайданы са звонам зваліліся на падлогу.

— Сюды! — крыкнуў Гары, і ўсё яшчэ страляючы Ашаламляльнымі Заклёнамі ў надыходзячых гоблінаў, ён панёсся да сляпога дракона.

— Гары… Гары… што ты робіш? — закрычала Герміёна.

— Паднімайцеся, караскайцеся, давайце…

Дракон не зразумеў, што вольны. Гары паставіў нагу на згін яго задняй лапы і ўзлез яму на спіну. Праз цвёрдую, нібы сталь, луску дракон, падобна, гэтага нават не адчуваў. Гары працягнуў руку, і з яго дапамогай Герміёна таксама паднялася наверх. Рон ускараскаўся за імі, і праз імгненне дракон усвядоміў, што больш не прывязаны.

Ён з шумам падняўся, і Гары ўпёрся каленамі, і з усіх сіл учапіўся ў вышчэрбленую луску. Крылы дракон адкрыліся, раскідваючы гоблінаў, якія крычалі, у розныя бакі, як кегелі, і ён падняўся ў паветра. Гары, Рон і Герміёна, прыціснуліся да яго спіны. Яны паддзелі столь, калі дракон накіроўваўся да ўваходу ў тунэль. Гобліны, якія пераследвалі іх кідалі нажы, але тыя адскоквалі ад яго бакоў.

— Мы ніколі не абярэмся, ён занадта вялікі! — крычала Герміёна, але дракон адкрыў пашчу і выпусціў агонь, выбухаючы тунэль, пол і столь якога трэснулі і пачалі бурыцца. Скрабучы кіпцюрамі, дракон з неймавернай сілай расчышчаў сабе шлях. Гары дужа зажмурыўся ад запалу і пылу. Аглушаны трэскам камянёў і гырканнем дракона, ён мог толькі чапляцца за яго, чакаючы, што той скіне яго ў любы момант; потым ён пачуў крыкі Герміёны:

— Дэфодыё!

Яна дапамагала дракону пашырыць праход, прабіваючы столь, каб той мог вырвацца на свежае паветра, далей ад гоблінаў, якія пранізліва крычалі. Гары і Рон рушылі ўслед яе прыкладу, выбухаючы столь пры дапамозе заклёнаў. Яны мінулі падземнае возера, і велізарны звер, здавалася, адчуў волю і адчыненую прастору наперадзе. Тунэль ззаду іх быў цалкам перагароджаны хвастом з шыпамі дракона, які кідаўся з боку ў бок, велізарнымі грудамі, гіганцкімі зламанымі сталактытамі, а звон, які выдавалі гобліны, станавіўся ўсё цішэй, пакуль дракон расчышчаў шлях агнём…

Нарэшце, з дапамогай патроенай сілы іх заклёнаў і жывёльнай сілы дракона, яны расчысцілі сабе шлях з тунэлю ў мармуровую залу. Гобліны і чараўнікі пранізліва крычалі і разбегаліся, хаваючыся ў хованкі, і, нарэшце, дракону хапіла месца, каб узмахнуць крыламі. Пачуўшы свежае прахалоднае вулічнае паветра, якое прайшло у памяшканне праз уваход, дракон звярнуў да яго сваю рагатую галаву і ўзляцеў. Нясучы на сабе Гары, Рона і Герміёну, якія прыціскаліся да яго спіны, ён сарваў металічныя дзверы з завес і вываліўся на Дыягон Алею. Затым ён узняўся ў неба.

XXVII. Апошні прытулак

Драконам немагчыма было кіраваць. Ён не бачыў, куды ляціць, і Гары разумеў, што калі дракон зробіць рэзкі віраж або перакувыркнецца ў паветры, яны не змогуць утрымацца на яго шырокай спіне. Але тым не менш, Гары перапаўняла пачуццё падзякі за выратаванне, якое здавалася такім немагчымым. А тым часам яны паднімаліся ўсё вышэй і вышэй, Лондан распасціраўся пад імі нібы сера-зялёная карта. Прыціскаючыся як мага мацней да спіны звера, ён учапіўся ў яго быццам зробленую з металу луску. Сустрэчны вецер прыемна халадзіў абпаленую, пакрытую пухірамі скуру. Крылы дракона рассякалі паветра, нібы лопасці вятрака. Ззаду яго Рон лаяўся ва ўвесь голас, і Гары не мог зразумець ад страху гэта або ад радасці. Герміёна, здаецца, плакала.

Хвілін праз пяць, або каля таго, страх, што дракон можа скінуць іх у любы момант, трохі аціх, таму што, падобна, больш за ўсё на святле зверу жадалася прыбрацца як мага далей ад яго падземнай турмы. Праўда, пытанне пра тое, дзе і якім чынам яны будуць прызямляцца, не дадавала Гары ўпэўненасці ў будучыні. Ён не меў ані найменшага ўяўлення пра тое, як доўга наогул драконы могуць ляцець без адпачынку, а што датычылася гэтага дракона, які быў практычна сляпы, то для Гары заставалася загадкай, ці зможа той абраць падыходнае для пасадкі месца. Гары стала аглядаўся вакол, яму здавалася, што шнар паколвае…

Колькі мінуе часу, перш чым Вальдэморт пазнае, што яны пабывалі ў сховішчы Лестранжай? Як хутка гобліны Грынгатсу паведамяць Белатрысе? Як хутка яны зразумеюць, што менавіта было выкрадзена? А калі яны выявяць, што знік залаты кубак, Вальдэморт, у выніку, здагадаецца, што яны палююць за Хоркруксамі…

Дракон, здаецца, у пошуках прахалоднага і больш свежага паветра пачаў паднімацца ўсё вышэй і вышэй, пакуль яны не апынуліся ў белых клубах халоднага воблака, і Гары цяпер не мог адрозніць на зямлі маленькія каляровыя кропкі аўтамабіляў, якія заязджаюць і што выязджаюць з сталіцы. Неўзабаве яны ўжо праляталі над сельскай мясцовасцю, якая зверху выглядала як коўдра, пашытая з зялёных і шэрых лапікаў, а дарогі і рэкі здаваліся матавымі і глянцавымі стужкамі.

— Як ты думаеш, што ён шукае? — пракрычаў Рон, пакуль яны ляцелі ўсё далей і далей на поўнач.

— Паняцця не маю, — праз плячо загарлапаніў Гары ў адказ. Яго рукі адубелі ад холаду, але ён не вырашаўся прыслабіць хватку. Час ад часу Гары думаў пра тое, што яны будуць рабіць, калі даляцеўшы да ўзбярэжжа, дракон вырашыць паляцець у адкрытае мора. Гэта было малапрыемным даляглядам, таму што ўжо зараз Гары змерз, усё яго цела знямела, не кажучы ўжо пра тое, што ён быў страшна галодны і паміраў ад смагі. І яшчэ яму не давала супакою думка, што дракон таксама суцэль можа прагаладацца. Напэўна, яму неўзабаве спатрэбіцца ежа. І што будзе, калі ён успомніць, дарэчы кажучы, што на яго спіне сядзяць тры вельмі нават ядомых чалавечых істоты?

Сонца паступова апускалася за гарызонт, неба пацямнела і стала колеру індыга, але дракон працягваў свой палёт. Буйныя і маленькія гарады праплывалі пад імі і, застаючыся ззаду, неўзабаве знікалі з выгляду. Велізарны цень ад дракона слізгала па зямлі, нібы гіганцкая хмара. Гары прыкладаў неверагодныя высілкі, каб не сарвацца, і ад напругі ўсё цела яго неміласэрна балела.

— Мне здаецца, — прагукаў Рон пасля працяглага маўчання, — або мы зніжаемся?

Гары паглядзеў уніз і ўбачыў вялікія цёмна-зялёныя горы і азёры, якія ў святле захаджалага сонца набылі медна-чырвонае адценне. Ён убачыў, што ландшафт унізе прагледжваўся ўсё больш выразна і дэталёва. Гледзячы ўніз, Гары падумаў, што, магчыма, дракон зразумеў, што тут ёсць вада дзякуючы блікам сонца, якія адлюстроўваюцца ад паверхні возера.

Дракон апускаўся ўсё ніжэй, апісваючы ў паветры велізарныя кругі, мабыць, абраўшы месцам пасадкі адно з невялікіх азёр.

— Калі апусцімся досыць нізка, саскочым па маёй камандзе! — пракрычаў Гары сябрам. — Прама ў ваду, каб ён нас не заўважыў!

Усё пагадзіліся, хоць Герміёна зрабіла гэта не вельмі ахвотна, і калі жоўты брух дракона апынулася амаль у паверхні вады, Гары загарлапаніў:

— СКАЧАМ!

Ён споўз на бок дракона і затым саслізнуў уніз нагамі. Як апынулася, яны былі значна вышэй, чым ён меркаваў, таму, моцна стукнуўшыся аб ваду, ён каменем пагрузіўся ў халодны, зялёны, пакрыты багавіннем і цінай падводны мір возера. Грабучы з усіх сіл рукамі, Гары абраўся на паверхню, прагна хапаючы паветра ротам. Тут ён убачыў кругі на вадзе там, дзе зваліліся Рон і Герміёна. Дракон, падобна, нічога не заўважыў; ён быў ужо ў пяцідзесяці футах ад Гары. Слізгаючы над паверхняй возера, ён на хаду апускаў спаласаваную шнарамі пысу, каб пашчай зачэрпаць воды. Раздаўся воплеск, і Рон і Герміёна, цяжка дыхаючы і кашляючы, вынырнулі з глыбіні возера, у то час як дракон, зрабіўшы яшчэ некалькі ўзмахаў сваімі велізарнымі крыламі, апусціўся на далёкім боку возера.

Гары, Рон і Герміёна паплылі да берага. Возера апынулася вельмі дробным, і праз нейкі час іх плаванне стала больш пахадзіць на бесперапыннае дужанне з трыснягом і глеем. Нарэшце, мокрыя і цалкам выбітыя з сіл, яны выбраліся на слізкую траву. Герміёна звалілася на зямлю, дрыжачы і кашляючы. З якой бы асалодай Гары зараз лёг і заснуў, аднак замест гэтага ён з працай падняўся на ногі, дастаў палачку і прыняўся прамаўляць заклёны, усталёўваючы абарону вакол іх.

Скончыўшы, ён падышоў да сябраў. Упершыню з моманту ўцёкаў з сховішча ён змог іх добранька разглядзець. Іх рукі і твары пакрывалі чырвоныя апёкі, адзежа была месцамі апаленая. Моршчачыся ад болю, яны змазвалі экстрактам ясенца свае шматлікія ранкі і драпіны. Герміёна перадала Гары бутэлечку, затым дастала тры бутэлькі гарбузовага соку, якія яна захапіла з Катэджа Шэл, і чыстую сухую адзежу для ўсіх траіх. Перапрануўшыся, рабяты з прагнасцю прыняліся за свае бутэлькі.

— Ну, з аднаго боку, — сказаў Рон, назіраючы, як гояцца яго раны на руках, — мы выкралі Хоркрукс. А вось з іншай...

— ...мяча ў нас няма, — сказаў Гары скрозь сціснутыя зубы, паліваючы ясенцам апёк скрозь дзіру на джынсах.

— Так, мяча няма, — паўтарыў Рон. — Гэты двудушны нягоднік...

Гары выцягнуў Хоркрукс з кішэні мокрай курткі, якую ён толькі што зняў, і паклаў яго на траву перад імі. Мігочучы на сонца, той нязменна прыцягваў да сабе іх погляды, пакуль яны спусташалі бутэлькі з сокам.

— Прынамсі, нам не трэба насіць яго, ён бы выглядаў дзіўна, калі б вісеў у нас на шыях, — сказаў Рон, выціраючы рот рукой.

Герміёна глядзела на далёкі бераг, дзе ўсе яшчэ піл ваду дракон.

— Як вы думаеце, што з ім будзе далей? — спытала яна — З ім нічога не здарыцца?

— Кажаш, як Хагрыд, — сказаў Рон. — Гэта — дракон, Герміёна, ён можа падбаць аб сабе сам. А у нас і без яго праблем па горла.

— Пра што гэта ты?

— Ну не ведаю нават, як растлумачыць, каб да цябе дайшло, — сказаў Рон, — думаю, яны маглі заўважыць, што мы ўварваліся ў Грынгатс.

Усе трое гучна засмяяліся і доўга не маглі спыніцца. Рэбры Гары балелі, да таго ж ад голаду злёгку кружылася галава, але ён, лежучы на траве і гледзячы ў неба, якое радзела ад заходу, працягваў смяяцца, пакуль не запершылао ў горле.

— І усё жа, што нам рабіць? — сказала Герміёна, нарэшце, становячыся сур’ёзнай. — Ён напэўна пазнае. Самі-Ведаеце-Хто здагадаецца, што мы даведаліся пра яго Хоркруксы!

— А раптам яны пабаяцца яму сказаць! — сказаў Рон з надзеяй. — Магчыма, ім атрымаецца ўсё замяць...

Неба, пах вады возера, голас Рона — усё пацьмянела і аціхла. Боль раскалоў галаву Гары, нібы ўдар мячом. Ён апынуўся ў дрэнна асветленым пакою, вакол стаялі чараўнікі, і на палу на каленах згарбацела маленькая, дрыготкая фігура гобліна.

— Што ты сказаў? — Яго голас быў высокі і халодны, у Вальдэморту булькаталі страх і лютасць. Гэта як раз то, чаго ён больш за ўсё баяўся, але ён не мог зразумець, як такое магло здарыцца.

Гоблін дрыжаў, не смеючы паглядзець у чырвоныя вочы.

— Паўтары-ка! — злаваўся Вальдэморт. — Паўтары яшчэ раз!

— М-мілорд, — заікаючыся, прамармытаў гоблін, яго чорныя вочы пашырэлі ад жаху, — м-ммлорд... мы с-спрабавалі спыніць і-іх... са-самазванцы, мілорд... ува-уварваліся... у сховішча Лестранжай...

— Самазванцы? Якія Самазванцы? Я думаў, што ў Грыгаттсу ўмеюць абвінавачваць самазванцаў. Хто гэта быў?

— Гэта быў... гэта быў... хлапчук П-Потэр і д-два саўдзельніка...

— І яны нешта ўзялі? — голас пагучнеў, Цёмным Лордам авалодаў страх. — Кажы! Што яны панеслі з сабой?!

— М... маленькі залаты кубак, мілорд...

І тут Вальдэморт закрычаў не сваім голасам. Гнеў і адчай гучалі ў гэтым крыку. Ён быў узвар’яваны, ён проста ашалеў ад лютасці. Гэта не магло быць праўдай! Гэта немагчыма! Ніхто не мог пра гэта ведаць! Як хлапчук мог здагадацца пра яго тайну?!

Старэйшая Палачка вырабіла зялёнае ззянне, якое пранеслася праз пакой, і стаялы на каленах гоблін зваліўся як нежывы. Астатнія чараўнікі ў жаху кінуліся ў бакі.

Белатрыса і Люцыюс Малфой кінуліся да дзвярэй, пакінуўшы астатніх ззаду, з палачкі Вальдэморта не спыняла вывяргацца зялёнае полымя, і тыя, хто не паспеў уцячы, былі забітыя. Забітыя, за тое, што прынеслі яму гэтыя навіны, за тое, што яны чулі пра кубак...

Застаўшыся ў адзіноце сярод ляжалых на палу трупаў, ён хадзіў узад і наперад, і перад унутраным поглядам у яго пранесліся выявы яго скарбаў, яго абаронцаў, яго надзеі на неўміручасць — дзённік быў знішчаны, чаша выкрадзена. А што калі…Што, калі хлопчык ведае пра астатнія Хоркруксы? Ці ведае ён, або, можа быць, ужо палюе за імі і здагадаўся, дзе ўсё астатнія? Ці стаіць за ўсім гэтым Дамблдор? Падобна, што так. Дамблдор, які з самога пачатку ставіўся да яго з недаверам; Дамблдор, які быў забіты па яго загаду. Дамблдор, чыёю палачкай ён зараз валодаў, той самы Дамблор усё жа дабраўся да яго ўжо з магілы пасродкам нейкага смаркача...

Але калі б хлопчык разбурыў любы з яго Хоркруксаў, няўжо ён, Лорд Вальдэморт, не ведаў бы пра гэта, няўжо не адчуў бы?

Ён, самы вялікі чараўнік із усіх; ён, наймацнейшы; ён, забойца Дамблдора і шматлікіх іншых, нічога не каштуючых, безназоўных людцаў. Як ён, Лорд Вальдэморт, мог не адчуць, што нападу і зневажанню падвергнулася найважнейшае і каштоўнае на святле — ён сам?

Праўда, ён нічога не адчуў, калі быў знішчаны дзённік, але ў яго не было цела, ён быў не больш, чым прывід... Не, вядома, астатнія былі ў бяспецы... Іншыя Хоркруксы напэўна цэлыя...

Але ён павінен ведаць напэўна, ён павінен быць упэўнены… Ён прайшоўся па пакоі, па шляху штурхнуўшы труп гобліна ў бок, і ў яго запалёным мозгу ўсплывалі карціны адна за іншай: возера, халупа, Хогвартс…

Трохі астудзіўшы свой запал, ён прыняўся разважаць. Ці мог хлапчук пазнаць, што ён схаваў пярсцёнак ў халупе Гаўнтаў? Ніхто ніколі не ведаў пра яго сувязь з Гаўнтамі, ён замятаў сляды, забіваючы ўсіх сведкаў. Пярсцёнак, несумнеўна, на месцы...

І ці мог хлопчык, або хто б то ні было, пазнаць пра пячору або пракрасціся праз яе абарону? Думка пра тое, што медальён маглі выкрасці, здавалася абсурднай...

А як наконт школы? Толькі ён ведаў, дзе ў Хогвартсе схаваны Хоркрукс, бо толькі яму была вядомая тайна гэтага месца… І яшчэ была Наджыні, якая заўсёды будзе побач, пад яго наглядам, і ён не будзе пасылаць яе куды-небудзь выконваць яго загады, каб не разлучацца з ёй...

Але каб не сумнявацца, каб быць канчаткова ўпэўненым, яму прыйдзецца вярнуцца туды, дзе ён схаваў Хоркруксы і зноў ўзвесці вакол іх абарону. Гэтая праца, якую, як і пошукі Старэйшай палачкі, яму прыйдзецца выконваць самому.

Куды адправіцца ў першую чаргу? Які Хоркрукс з усіх знаходзіўся ў большай небяспецы? Раптам Вальдэморту стала не па сабе. Дамблдор ведаў яго другое імя... Магчыма, Дамблдор мог здагадацца пра яго з Гаўнтам сувязі... Іх закінутая халупа, падобна, была самым уразлівым месцам. Стала быць, менавіта там ён і пабывае першым чынам...

Возера... Не... гэта немагчыма. Хоць, існавала малая верагоднасць таго, што Дамблдор быў у курсе яго мінулых злачынстваў, якія ён здзейсніў, жывячы яшчэ ў прытулку.

І, нарэшце, Хогвартс... Але тут, ён ведаў напэўна, Хоркрукс у недатыкальнасці; Потэр не мог бы пракрасціся ў Хогсмід незаўважаным і прабрацца ў школу. Але ўсё роўна трэба было перастрахавацца. Трэба папярэдзіць Снэйпа, што хлопец паспрабуе наведацца ў замак... Распавядаць Снэйпу, чаму хлапчуку гэта трэба, было б дурна, тым больш было б фатальнай памылкай, даверыцца Белатрысе і Малфою. Бо зусім нядаўна іх тупасць і неабдуманасць ці не з’явіліся доказам таму, што давяраць нікому нельга?

Для пачатку ён адправіцца ў халупу Гаўнтаў, узяўшы з сабой Наджыні. Ён не будзе больш разлучацца са змяёй… І імкліва выйдучы з пакоя, мінуючы праз пярэдні пакой, ён накіраваўся ў Цёмны сад да фантана. Ён паклікаў змяю на Змяінай Мове, неўзабаве яна выпаўзла з кустоў і накіравалася следам за ім, нібы яго доўгі цень...

Гары рэзка адкрыў вочы, спрабуючы сцяміць, дзе зараз знаходзіцца. Ён ляжаў на беразе возера, сонца апускалася за гарызонт. Рон і Герміёна глядзелі на яго. Судзячы па іх занепакоеным тварам і яго пульсаваламу шнару на лбу, яго раптоўнае вандраванне ў розум Вальдэморта не прайшло незаўважаным. Гары з працай падняўся, яго біла дрыготка. Ён злёгку здзівіўся, што ўсё яшчэ быў мокры з галавы да ног, потым паглядзеў на кубак, які безуважна ляжаў ў траве перад ім, потым на возера, падпаленае золатам у прамянях заходу.

— Ён ведае, — пасля крыкаў Вальдэморта ўласны голас яму здаваўся нейкім дзіўным і нізкім. — Ён ведае і збіраецца праверыць іншыя Хоркруксы. І апошні з іх, — Гары ўжо ўскочыў на ногі, — у Хогвартсу! Я ж ведаў! Я ведаў гэта!

— Што?

Рон здзіўлена ўтаропіўся на сябра, Герміёна выглядала збянтэжанай.

— Што ты бачыў? Адкуль ты ведаеш?

— Я убачыў, як ён пазнаў пра згубу кубка. Я быў у яго галаве. Ён... — Гары запнуўся, успомніўшы, як Вальдэморт забіваў чараўнікоў, — ён вельмі злы... і напалоханы. Ён не разумее, адкуль мы маглі пазнаць пра Хоркруксы, але зараз збіраецца праверыць, ці ўсё ў парадку з астатнімі, і пачне з пярсцёнка таксама. Ён думае, што Хогвартс — самае бяспечнае месца, таму што там Снэйп, і таму што мне немагчыма туды прабрацца незаўважаным. Думаю, школу ён праверыць у апошнюю чаргу, але ён будзе там ўжо праз некалькі гадзін.

— А ты бачыў, дзе менавіта ў Хогвартсу? — спытаў Рон, таксама паднімаючыся на ногі.

— Не, ён больш разважаў пра тое, як бы папярэдзіць Снэйпа, пра саму схованцу ён не думаў...

— Пастойце! Пачакаеце! — закрычала Герміёна, у той час як Рон ужо паднімаў кубак, а Гары накідваў Плашч-Нябачнік. — Мы не можам так проста пайсці... у нас нават няма плану, як дзейнічаць, нам трэба...

— Нам трэба спяшацца, — цвёрда сказаў Гары. Яшчэ зусім нядаўна ён так спадзяваўся, што зможа, нарэшце, выспацца, забраўшыся ў ізноў збудаваны намёт... Але цяпер на гэта не было часу. — Уяўляеш, што будзе, калі ён высвятліць, што пярсцёнак і медальён зніклі? Ён напэўна адправіцца ў Хогвартс, вырашыўшы, што Хоркрукс, змешчаны там, нядосыць абаронены.

— Так, але як нам туды патрапіць?

— Мы пайдзем у Хогсмід, — сказаў Гары, — а там выпрабуем стары правераны сродак. Мы аднойчы ўжо высвятлілі, што ў абароне Хогвартса ёсць прабелы. Герміёна, залазь пад Плашч. Я жадаю, каб на гэты раз мы трымаліся разам.

— Так, але мы не змесцімся ўтрох...

— Будзе цёмна, наўрад ці хто-небудзь заўважыць нашы ногі.

Гучныя воплескі велізарных крылаў рэхам пранесліся над цёмнай вадой возера. Дракон, нарэшце, здаволіў смагу і падняўся ў паветра. Сябры спыніліся, назіраючы, як ён узлятае ўсё вышэй і вышэй чорным ценем на фоне неба, якое хутка цямнела, пакуль не знік за найблізкай гарой. Затым Герміёна заняла сваё месца паміж Гары і Ронам, Гары як мага ніжэй нацягнуў Плашч, і яны крутнуліся на месцы і пагрузіліся ў задушлівую цемру.

XXVIII. Зніклае люстэрка

Ногі Гары кранулі дарогу. Ён бачыў да болю знаёмую Галоўную вуліцу Хогсміда: цёмныя фасады крам, горны ланцуг, які чарнеў удалечыні, сцяжынку, якая вяла да Хогвартса, святло, якое вырывалася з вокнаў "Трох Мёцел". Калі ён нахіліў галаву, у яго памяці з жахлівай дакладнасцю пранеслася карціна знаходжання тут каля года таму, калі ён падтрымліваў безнадзейна слабога Дамблдора — і ўсё гэта — у адно імгненне пасля прызямлення. Затым, калі Гары, Рон і Герміёна расціснулі рукі, гэта адбылося.

Паветра разарваў крык — сапраўды такі жа, які выдаў Вальдэморт, калі пазнаў, што кубак быў выкрадзены: ён стукнуў па кожным нерве Гары — той здагадаўся, што крык выкліканы іх з’яўленнем. Пакуль ён глядзеў на сябраў пад Плашчом, дзверы "Трох Мёцел" расхінулася і тузін Пажыральнікаў Смерці, апранутых у мантыі з каптурамі, кінуліся на вуліцу з палачкамі напагатове. Гары схапіў Рона за запясце, калі той паспрабаваў падняць сваю палачку; іх было занадта шмат, каб ужываць заклёны. Нават спроба гэта зрабіць адразу б выдала іх месца знаходжання. Адзін з Пажыральнікаў Смерці ўзмахнуў чарадзейнай палачкай, і крык спыніўся, але рэха ўсё яшчэ гучала ў падаленых горах.

— Акцыё Плашч! — зароў адзін з Пажыральнікаў Смерці.

Гары схапіў зморшчыну Плашча-Нябачніка, але ён і не спрабаваў выслізнуць. Прыцягвальны заклён на яго не дзейнічаў.

— Што, Потэр, ты сёння без сваёй накідкі? — выгукнуў Пажыральнік, які прамаўляў заклён, затым, звярнуўшыся да сваіх спадарожнікаў, працягнуў: — Падзеліцеся! Ён тут.

Шасцёра Пажыральнікаў Смерці збеглі ў іх бок: Гары, Рон і Герміёна адыходзілі ў самы блізкі завулак як мага хутчэй, Пажыральнікі прабеглі ў некалькіх цалях ад іх. Трое пад Плашчом чакалі ў цемры, напружана ўслухоўваючыся ў гукі крокаў, чароды святла ад палачак Пажыральнікаў хадзілі ўздоўж вуліцы.

— Сыходзім! — прашаптала Герміёна. — Апарыруем!

— Выдатная ідэя, — сказаў Рон, але перш, чым Гары паспеў адкрыць рот, Пажыральнік Смерці закрычаў:

— Мы ведаем, што ты тут, Потэр, і табе не схавацца! Мы знойдзем цябе!

— Яны былі гатовыя да нашага з’яўлення, — прашаптаў Гары — яны наклалі гэты заклён, каб ведаць, калі мы будзем тут. Я лічу, яны зрабілі нешта яшчэ, каб затрымаць нас тут, прывабіць у пастк...

— А што, калі мы заклічам Дэментараў? — выгукнуў іншы Пажыральнік. — Давайце вызвалім Дэментараў, яны знойдуць іх вельмі хутка!

— Цёмны Лорд жадае, каб Потэр памёр толькі ад яго рукі...

— Дэментары не заб’юць яго! Цёмнаму Лорду патрэбна жыццё Потэра, а не яго душа. Яму будзе лягчэй забіць хлапчука, калі таго ўжо пацалуюць!

Пачалася шумная спрэчка. Гары ахапіў жах: каб процістаяць Дэментарам, ім прыйдзецца выклікаць Патронусаў, якія адразу ж выдадуць іх.

— Мы паспрабуем апарыяваць, Гары! — прашаптала Герміёна.

Адразу пасля яе слоў ён адчуў неверагодны холад, які распаўзаўся па вуліцы. Усё святло вакол раптам сціснуўся, накіравалася кудысьці ўверх, да зорак, і там знікла. У апраметнай цемры ён адчуў дакрананне Герміёны, і яны звярнуліся на месцы. Паветра, вакол іх, здавалася, зацвярдзела. Яны не маглі апарыяваць, Пажыральнікі Смерці добра блакавалі іх заклёны. Холад пранікаў пад скуру Гары ўсё глыбей і глыбей. Ён, Рон і Герміёна працягвалі адыходзіць далей па завулку, трымаючыся бліжэй да сцен і імкнучыся рухацца як мага цішэй. Раптам з-за кута бясшумна выплылі Дэментары, з дзясятак або больш, прыкметныя толькі таму, што былі цямней неба; у чорных плашчах, з пакрытымі струп’ямі, гнілымі рукамі. Ці чуюць яны страх зблізку ад сябе? Гары быў упэўнены, што чуюць. Здавалася, што цяпер яны сталі набліжацца хутчэй, атачаючы іх, цяжка і хрыпла дыхаючы, — о, як Гары ненавідзеў гэты гук!

Ён падняў палачку. Ён не зможа, не жадае падвергнуцца Пацалую Дэментара, усё роўна, што будзе далей. Рон і Герміёна таксама — гэта пранеслася ў яго ў думках, калі ён прашаптаў "Экспекта Патронум!"

Срэбны алень вырваўся з палачкі і атакаваў Дэментараў. Тыя кінуліся ўрассыпную, а дзесьці ўдалечыні раздаўся радасны крык:

— Гэта ён, вось там! Вось там! Я бачыў яго Патронуса, гэта быў алень!

Дэментары адступілі, зоркі ізноў з’явіліся на небе, а крокі Пажыральнікаў Смерці станавіліся ўсё гучней. Але перш чым Гары, абхоплены панікай, паспеў прыняць хоць нейкае рашэнне, дзесьці непадалёк раздалася рыпанне — з левага боку вузкай вуліцы адчыніліся дзверы і грубіянскі голас сказаў:

— Потэр, сюды, хутка!

Ён падпарадкаваўся без прамаруджанняў. Усе трое ўціснуліся ў адчынены дзвярны праём.

— Наверх, не здымай Плашч і паводзь сябе ціха! — прамармытаў высокі мужчына, які затым выйшаў на вуліцу і зачыніў за імі дзверы.

У Гары не было ні найменшага падання пра тое, хто б гэта мог быць, але цяпер, у дрыготкім святле адзінай свечкі, ён убачыў брудны, пыльны бар паба "Галава вепрука". Яны прабеглі за прылавак, у другі дзвярны праём, які накіроўваўся да хісткай драўлянай лесвіцы, па якой яны ўбеглі наверх, настолькі хутка, наколькі маглі. Лесвіца вяла ў гасціную з старым дыванам і маленькім камінам, над якім вісела велізарная карціна — партрэт светлавалосай дзяўчыны, якая раўнадушна аглядвала пакой.

З вуліцы пачуліся крыкі. Не здымаючы Плашч, яны на дыбачках падышлі да запэцканага акна і паглядзелі ўніз. Іх выратавальнік, у якім Гары цяпер прызнаў бармэна "Галовы вепрука", быў адзіным чалавекам без каптура.

— І што? — крычаў ён у адзін з твараў, зачынены каптуром. — Што яшчэ? Вы пасылаеце Дэментараў на маю вуліцу, я накіроўваю на іх Патронуса. Побач са мной іх няма, я ўжо сказаў. Нікога няма!

— Гэта быў не твой Патронус! — адказаў Пажыральнік Смерці. — Гэта быў алень, гэта Патронус Потэра!

— Алень?! — зароў бармэн і дастаў палачку. — Алень! Ты ідыёт! Экспекта Патронум!

Нешта велізарнае і рагатае вырвалася з яго палачкі і, апусціўшы галаву, пранеслася па Галоўнай Вуліцы і знікла з выгляду.

— Гэта не тое, што я бачыў! — вымавіў Пажыральнік Смерці ўжо з меншай упэўненасцю

— Кашталянская гадзіна была парушана, ты чуў шум! — звярнуўся да бармэна адзін з яго спадарожнікаў. — Хтосьці выйшаў на вуліцу супраць правіл...

— Калі я жадаю выпусціць свайго ката пагуляць, я зраблю гэта, і мне пляваць на вашу кашталянскую гадзіну!

— Так гэта ты прывёў у дзеянне Чары, якія крычаць?

— І што, калі гэта я? Пассылаеце мяне ў Азкабан? Заб’еце мяне за тое, што я высунуў свой нос за сваі ж ўваходныя дзверы? Так, калі ласка, калі жадаеце. Але, я спадзяюся, вы не настолькі дурныя, каб націснуць на вашы Чорныя Пазнакі і заклікаць Яго? Паверце, Яму не спадабаецца, што вы адрываеце яго з-за мяне і майго старога ката, ці не так?

— Не хвалюйся за нас, — сказаў адзін з Пажыральнікаў. — Хвалюйся за сябе, парушальнік кашталянскай гадзіны!

— А дзе ж вы, хлопцы, будзеце гандляваць зеллямі і ядамі, калі мой паб зачыніцца? Што ж тады будзе з вашым бізнэсам?

— Ты пагражаеш?..

— Я трымаю свой рот на замку, вось чаму вы прыходзіце сюды, праўда?

— Я упэўнены, што я бачыў Патронуса ў выглядзе аленя — закрычаў першы Пажыральнік Смерці.

— Алень? — загыркаў бармэн. — Гэта казёл, ідыёт!

— Добра, мы памыліліся, — працадзіў другі Пажыральнік Смерці скрозь зубы. — Але калі ты ізноў парушыш кашталянскую гадзіну, мы не будзем так лаяльныя!

Пажыральнікі накіраваліся зваротна ў бок Галоўнай вуліцы. Герміёна праенчыла ад палягчэннія, выбралася з-пад Плашча і апусцілася на кулявае крэсла. Гары шчыльна зачыніў фіранкі, затым сцягнуў Плашч з сябе і Рона. Яны пачулі, як бармэн адкрыў дзверы бара, затым стаў паднімацца па ўсходах.

Увага Гары прыцягнула штучка на каміннай пліце — невялікае прастакутнае люстэрка, змешчанае прама пад партрэтам дзяўчыны.

Бармэн увайшоў у пакой.

— Вы па-чартоўску дурныя, — сказаў ён хрыпла, аглядаючы кожнага з іх. — І пра што вы думалі, з’яўляючыся тут?

— Дзякуй! — сказаў Гары. — Мы не ведаем, як аддзячыць вас. Вы выратавалі нашы жыцці.

Бармэн хмыкнуў. Гары наблізіўся да яго, гледзячы ў твар, спрабуючы зазірнуць за доўгія тонкія сівыя валасы і бараду. Ён насіў акуляры. Іх брудныя шклы хавалі праніклівы погляд асляпляльна-блакітных вачэй.

— Гэта ваша вока было ў люстэрку?

У пакоі запанавала маўчанне. Гары і бармэн глядзелі адно на аднаго.

— Вы паслалі Добі.

Бармэн кіўнуў і азірнуўся ў пошуках эльфа:

— Я думаў, ён будзе з вамі. Дзе вы яго пакінулі?

— Ён мёртвы, — сказаў Гары. — Белатрыса Лестранж забіла яго.

Твар бармэна застаўся абыякавым. Праз некалькі секунд ён вымавіў:

— Вельмі шкада гэта чуць. Мне падабаўся гэты эльф.

Ён адвярнуўся, запальваючы лямпы дакрананнямі палачкі, не гледзячы на сваіх госцяў.

— Вы — Аберфорт, — сказаў Гары.

Ён не пацвердзіў, але і не абвергнуў яго слова, толькі злёгку нахіліўся, каб распаліць агонь у каміне.

— Адкуль гэта ў вас? — спытаў Гары, падыходзячы да люстэрка Сірыюсу — блізнюку таго, што ён разбіў амаль два года таму.

— Купіў у Мундугулуса каля года таму, — адказаў Аберфорт. — Альбус распавёў мне, што яно з сябе ўяўляе. І я спрабаваў сачыць за табой.

Рон адкрыў рот ад здзіўлення.

— Срэбная лань! — сказаў ён з хваляваннем. — Гэта таксама былі вы?

— Пра што ты кажаш? — перапытаў Аберфорт.

— Хтосьці паслаў да нас Патронуса ў выглядзе лані!

— З такімі мазгамі табе б ў Пажыральнікі Смерці падацца, сынок. Няўжо я толькі што не давёў, што мой Патронус — казёл?

— О, так... — адказаў Рон. — Так... Вельмі есці жадаецца, — дадаў ён, калі ў яго ў жываце раздаўся гучны гук.

— У мяне ёсць ежа, — сказаў Аберфорт і выйшаў з пакоя, з’явіўшыся праз хвіліну з велізарнай булкай хлеба, сырам і алавяным гарлачом з віном, якія ён паставіў на невялікі столік перад камінам.

Сябры з прагнасцю накінуліся на ежу, і некаторы час адзіным гукам у пакоі было чмяканне.

— Ну а цяпер, — сказаў Аберфорт, калі яны пад’елі ўволю, і Гары і Рон стомлена адкінуліся на спінкі крэслаў. — Мы павінны прыдумаць, як вам выбрацца адсюль. Гэта нельга зрабіць ноччу, вы чулі, што здараецца, калі хтосьці выходзіць на вуліцу ў цёмны час сутак. Чары, якія крычаць спрацуюць, і яны збягуцца да вас як чарвямлявы на яйкі доксі. Я не думаю, што змагу выдаць казла за аленя другі раз. Мы дачакаемся світанку, калі кашталянская гадзіна скончыцца, затым вы зможаце ізноў надзець Плашч і пайсці пешшу. Выбірайцеся з Хогсміда, уверх, у горы, там вы зможаце апарыяваць. Магчыма, вы ўбачыце Хагрыда, ён хаваецца ў пячоры з Гропам з таго моманту, як яго паспрабавалі арыштаваць.

— Мы не збіраецца сыходзіць, — запярэчыў Гары. — Нам трэба патрапіць у Хогвартс.

— Не будзь дурнем, хлопец! — вымавіў Аберфорт.

— Мы павінны зрабіць гэта, — паўтарыў Гары.

— Адзінае, што ты павінен… — працягнуў Аберфорт, нахіляючыся наперад. — Так гэта прыбрацца адсюль як мага далей.

— Вы не разумееце. У нас мала часу. Нам трэба патрапіць у замак. Дамблдор... я маю на ўвазе... ваш брат — жадаў, каб мы...

Выбліск агню на імгненне адбіўся ў акулярах Аберфорта, іх каламутныя плоскія лінзы сталі белымі і непранікальнымі, нагадаўшы Гары сляпыя вочы гіганцкага павука Арагога.

— Мой брат шмат чаго жадаў, — кінуў Аберфорт. — І людзі звычайна пападалі ў вялікія непрыемнасці, пакуль ён ажыццяўляў свае грандыёзныя планы. Прыбірайся з гэтай школы, Потэр, і з гэтай краіны, калі можаш. Забудзься майго брата і яго разумныя схемы. Ён сышоў туды, дзе ні адна з іх не пашкодзіць яму, і ты нічым яму не абавязаны.

— Вы не разумееце! — паўтарыў Гары

— Я? Не разумею? — ціха спытаў Аберфорт. — Няўжо ты думаеш, што я не разумеў уласнага брата? Думаеш, ты ведаў Альбуса лепш, чым я?

— Я не меў гэта на ўвазе, — вымавіў Гары. Яго мозг працаваў з працай ад стомленасці і дзеяння ежы і віны. — Гэта... Ён пакінуў мне сёе-тое зрабіць.

— Так? Няўжо? — усміхнуўся Аберфорт. — Добрая справа, я спадзяюся? Прыемная? Лёгкая? Нешта, што нават пачынаючы чараўнік зможа зрабіць без адмысловай працы?

Рон злавесна ўсміхнуўся. Герміёна выглядала напружанай.

— Яна не лёгкая, не, — пагушкаў галавой Гары. — Але я павінен...

— Павінен? Чаму "павінен"? Ён памёр, ці не так? — грубіянска сказаў Аберфорт. — Кідай гэта ўсё, хлопец, пакуль не адправіўся ўслед за ім! Ратуйся!

— Я не магу.

— Чаму не?

— Я... — Гары быў ашаломлены. Ён не мог растлумачыць чаму, таму вырашыў перайсці ў наступ. — Але ж вы таксама змагаецеся, вы лічыцеся ў Ордэну Фенікса...

— Я лічыўся, — працягнуў Аберфорт. — Ордэна Фенікса больш няма. Сам-Ведаеш-Хто перамог, усё кончана, а той, хто думае па-іншаму, толькі падманвае сябе. Тут ты ніколі не адчуеш сябе ў бяспецы, Потэр, ён жадае забіць цябе. Таму з’яжджай за мяжу, хавайся. Ратуйся. І лепш забяры гэтых дваіх з сабой. — Ён паказаў пальцам на Рона і Герміёну. — Яны будуць у небяспецы, таму што ўсё ведаюць, што яны з табой за адно.

— Я не магу сысці. У мяне ёсць справа...

— Перадай яе каму-небудзь іншаму!

— Я не магу. Гэта павінен быць я. Дамблдор растлумачыў гэта толькі...

— А ці ўсё ён сказаў табе, ці быў сумленны з табой?

Гары ад усяго сэрца жадаў сказаць "Так", але ён ніяк не мог вымавіць гэтае простае слова. Аберфорт, падобна, ведаў, пра што думае Гары.

— Я ведаў свайго брата, Потэр. Ён увабраў утоенасць з малаком маці. Тайны і хлусня — гэта то, на чым мы выраслі, і Альбус... ён быў самародкам.

Вочы старога перамясціліся на партрэт дзяўчыны над каміннай плітай. Гары ўважліва агледзеўся, гэта была адзіная карціна ў пакоі. Тут не было ні фатаграфій Дамблдора, ні малюнкаў каго-альбо іншага.

— Містэр Дамблдор, — нясмела спытала Герміёна. — Гэта ваша сястра? Арыяна?

— Так, — вымавіў Аберфорт, не разжымая вуснаў. — Чытаеце Рыту Скітар, ці не так, міс?

Нават у ярка-чырвоным святле полымя было відаць, наколькі густа счырванела Герміёна.

— Эльфіяс Додж распавёў нам пра яе, — адказаў Гары, спрабуючы супакоіць Герміёну.

— Стары дурань, — праварчаў Аберфорт, зрабіўшы яшчэ адзін вялікі глыток віна. — Думаў, што ад майго брата зыходзіла сонечнае ззянне. Зрэшты, так думалі шматлікія, вы трое ў тым ліку, судзячы па ўсім.

Гары маўчаў. Ён не жадаў выяўляць сумневы і няўпэўненасць у Дамблдору, якія збіраліся ў ім месяцамі. Ён зрабіў свой выбар, пакуль капаў магілу для Добі, ён вырашыў працягнуць крочыць па небяспечным звілістым шляху, паказаным Альбусам Дамблдорам, прымаючы тое, што яму было сказанае не ўсё, што ён жадаў ведаць, і проста верыць. Ён больш не жадаў ізноў сумнявацца; ён не жадаў чуць нічога, што б адцягнула яго ад мэты.

Ён злавіў погляд Аберфорта, які дзіўна пахадзіў на погляд яго брата: яго ярка-блакітныя вочы, здавалася, таксама бачылі наскрозь аб’ект сваёй увагі, і Гары думаў, што Аберфорт ведаў пра яго думкі, і пагарджаў яго за гэта.

— Прафесар Дамблдор клапаціўся аб Гары... вельмі... — ціха сказала Герміёна.

— Праўда? — хмыкнуў Аберфорт. — Пацешна, што шматлікія з тых, аб кім клапаціўся мой брат, скончылі горш, чым калі б ён проста пакінуў іх у супакоі.

— Што вы маеце на ўвазе? — на адным дыханні спытала Герміёна.

— Нічога такога... — Аберфорт замоўк.

— Але ж гэта сапраўды сур’ёзная рэч, каб яе распавесці! — выпаліла Герміёна. — Вы... вы кажаце пра сваю сястру?

Аберфорт утаропіўся на яе. Яго вусны рухаліся, як быццам спрабавалі спыніць словы, якія вырываліся вонкі. Затым ён загаварыў.

— Калі маёй сястры было шэсць гадоў, на яе напалі трое хлапчукоў-маглаў. Яны ўбачылі яе, калі яна чаравала, падглядваючы праз загарадзь саду на заднім двары. Яна была дзіцем і не магла кантраляваць сябе, як і ўсе чараўнікі ў гэтым узросце. Тое, што яны ўбачылі, я лічу, іх напалохала. Яны пералезлі праз загарадзь, і калі яна не змагла паказаць, у чым быў фокус, яны занадта захапіліся, спрабуючы прымусіць маленькую ненармальную спыніць свае дзіўныя справы.

У святле агню вочы Герміёны здаваліся велізарнымі; Рон выглядаў так, быццам яго каламуціць. Аберфорт падняўся, такі ж высокі, як Альбус, ён раптам стаў страшны ў сваім гневе і невыноснай унутранай болю.

— Тое, што яны зрабілі, зламала яе. Яна ўжо не магла быць такой, як раней. Яна не выкарыстоўвала магію, але не магла пазбавіцца ад яе. Магія сышла ўнутр і зводзіла яе з глузду, вырываючыся без яе волі. І часамі Арыяна хадзіла дзіўная і небяспечная. Але вялікую частку часу яна была выдатнай, напалоханай і бяскрыўднай дзяўчынкай.

Бацька знайшоў ублюдкаў, якія гэта зрабілі, — працягнуў Аберфорт. — І пакараў іх. За гэта яго кінулі ў Азкабан. Ён ніколі не казаў, чаму так паступіў, інакш, калі б Міністр пазнаў, чым стала Арыяна, яны зачынілі б яе ў шпіталі Святога Мунга назаўжды. Яны бачылі б ў ёй сур’ёзную пагрозу Міжнароднаму Закону аб Сакрэтнасці, паколькі яна была неўраўнаважаная і не была здольная ўтрымліваць сваю магію, якая магла вырвацца з яе ў любы момант.

Нам прыйшлося ратаваць і хаваць сястру. Мы пераехалі, распаўсюдзіўшы чуткі, што яна хворая, і мая маці даглядала за ёй, спрабуючы рабіць усё, каб яна была спакойная і шчаслівая... Мяне яна любіла больш усіх, — пасля гэтых слоў пад маршчынамі і ускалмачанай барадой Аберфорта раптам праступіў неахайны школьнік. — Мяне, а не Альбуса. Калі ён быў у хаце, ён увесь час праводзіў у сваёй спальні, чытаючы кнігі і пералічваючы ўзнагароды, падтрымліваючы перапіску з "самымі значнымі магічнымі імёнамі сучаснасці", — апошнія словы былі вымаўленыя з асобай злосцю. — Ён не жадаў, каб яна яго турбавала. Я падабаўся ёй больш. Я мог угаварыць яе паесці, калі ў маці гэта не атрымлівалася, я мог супакоіць яе, калі яна выходзіла з сябе, а калі яна была ціхай, яна дапамагала мне карміць казлоў. Потым, калі ёй было чатырнаццаць... Зразумейце, мяне там не было... — сказаў Аберфорт. — Калі б я быў там, я супакоіў бы яе. У яе здарыўся чарговы прыпадак, мая маці была ўжо немаладая, і... адбыўся няшчасны выпадак. Арыяна не магла кантраляваць сілу. Мая маці загінула.

Гары адчуў жудасную сумесь жалю і агіды, ён больш не жадаў нічога чуць, але Аберфорт працягваў распавядаць, і Гары задумаўся над тым, колькі часу мінула з тых часоў, калі ён у апошні раз каму-небудзь распавядаў пра гэта, калі наогул распавядаў.

— Гэта паклала канец кругасветнаму вандраванню Альбуса з малым Доджам. Гэтая парачка з’явілася на пахаванні маёй маці. Пасля гэтага Додж змыўся, а Альбус уладкаваўся ў хаце на правах главы сям’і. Ха!

Аберфорт плюнуў у агонь.

— Я б даглядаў за ёй, я сказаў яму пра гэта. Мне было напляваць на школу, я б застаўся дома і зладзіўся са ўсім. Але ён заявіў, што мне трэба атрымаць адукацыю, і што ён заменіць маці. Так містэр Дасканаласць знізіў планку — бо за тое, што ты штодня прыглядаеш за прыдуркаватай сястрой, не дазваляючы ёй падарваць хату, не даюць узнагарод. І ён рабіў усё правільна на працягу некалькіх тыдняў... пакуль не з’явіўся ён.

Зараз Аберфорт быў відавочна раздражнёны.

— Грындэльвальд... У выніку, у майго брата з’явіўся суразмоўца, такі ж яркі і таленавіты, як ён сам. І дагляд за Арыянай сышоў на другі план, пакуль яны разважалі пра Новы чарадзейны парадак, пра пошук Рэліквій, і наогул пра ўсё, што іх цікавіла. Вялікія задумы на карысць усіх чараўнікоў... А што недаглядзелі за маленькай дзяўчынкай, так што з таго, Альбус працаваў у імя Вышэйшай Выгоды!

Праз некалькі тыдняў такога стаўлення, мне гэта надакучыла... Надакучыла! Падыходзіў час майго вяртання ў Хогвартс, таму я сказаў ім абодвум прама ў твар, як зараз вам… — Аберфорт паглядзеў на Гары зверху ўніз, і таму не трэба было асоба фантазіяваць, каб уявіць напружанага і раззлаванага падлетка, супрацьстаялага старэйшаму брату. — Я сказаў яму, што яму лепш пакінуць свае ідэі, што яна не ў тым стане, каб ён мог узяць яе з сабой, не важна, куды, дзе яны планавалі весці свае разумныя прамовы, шукаючы сабе прыхільнікаў. Яму гэта не спадабалася.

Вочы Аберфорта ненадоўга зніклі ў адлюстраванні агню ў лінзах яго акуляраў: яны ізноў сталі белымі і сляпымі.

— Грындэльвальду наогул нічога не падабалася. Ён злаваўся. Ён сказаў мне, што я дурны, становячыся на яго шляху і шляху майго геніяльнага брата... Няўжо я не разумею, што маю сястру ўжо не трэба будзе хаваць, калі яны зменяць мір, вывядуць чараўнікоў з ценю і паставяць маглаў на сваё месца?

Пачалася спрэчка... я выцягнуў сваю чарадзейную палачку, ён — сваю. Лепшы сябар Альбуса наклаў на мяне заклён Круцыатус, Альбус спрабаваў яго спыніць. Завязалася бойка, а выбліскі заклёнаў і гукі выбухаў вывялі яе з сябе, яна не магла гэтага вынесці.

Твар Аберфорта паступова бляднеў, як калі б ён быў смяротна паранены.

— Я думаю, яна жадала дапамагчы, але не ведала, што робіць, я не ведаю, хто гэта зрабіў — гэта мог быць любы з нас, але... Яна была мёртвая.

Яго голас сарваўся на апошнім слове, і ён апусціўся на самае блізкае крэсла. Твар Герміёны быў мокрым ад слёз, а Рон стаў такім жа бледным як Аберфорт. Гары не адчуваў нічога, акрамя агіды: ён не жадаў чуць гэтага, жадаў ачысціць свой розум.

— Мне... Мне так шкада, — прашаптала Герміёна.

— Сышла, — прахрыпеў Аберфорт. — Сышла назаўжды!

Ён выцер нос рукавом і пракашляўся, прачышчаючы горла.

— Вядома, Грындэльвальд збяжаў! За ім ужо лічылася сёе-тое на яго радзіме, і ён не жадаў запісваць Арыяну на свой лік. Але зараз Альбус быў вольны, няўжо не? Вольны ад грузу адказнасці за сваю сястру, вольны для таго, каб стаць самым вялікім чараўніком...

— Ён ніколі не быў вольны, — перабіў яго Гары.

— Што, прашу прабачэння? — прашыпеў Аберфорт.

— Ніколі, — паўтарыў Гары. — У тую ноч, калі ваш брат памёр, ён выпіў зелле, якое звяло яго з глузду. Ён пачаткаў крычаць, звяртацца да кагосьці нябачнага. Ён казаў: "Не прычыняй ім боль, калі ласка! Лепш зрабі гэта са мной!"

Рон і Герміёна ўтаропіліся на Гары. Ён ніколі не распавядаў пра тое, што здарылася на выспе на возеры: падзеі, якія мелі месца пасля яго з Дамблдорам вяртання ў Хогвартс хутка зацямнілі ўсё.

— Ён думаў, што быў з вамі і Грындэльвальдам, я ўпэўнены, — вымавіў Гары, успамінаючы Дамблдора, які шаптаў і ўмольваў. — Я думаю, што ён бачыў, як Грындэльвальд прычыняў боль вам і Арыяне. Гэта было катаваннем для яго. Калі б вы бачылі яго тады, вы б не казалі зараз, што ён быў вольны.

Аберфорт, здавалася, захапіўся вывучэннем сваіх перакрыжаваных гужаватых рук. Пасля невялікай паўзы ён прагаварыў:

— Як ты можаш быць упэўнены, Потэр, што мой брат не быў больш зацікаўлены ў Вышэйшай Выгодзе, чым у табе? Адкуль табе ведаць, што не злічыў магчымым занядбаць і табой, як нашай сястрой?

Сэрца Гары быццам кальнуў ледзяны аскепак.

— Я не веру ў гэта. Дамблдор любіў Гары! — выклікнула Герміёна

— Чаму ж тады ён не параіў яму схавацца? — выпаліў Аберфорт. — Чаму ён не сказаў яму "Падумай пра сабе, толькі так ты зможаш выжыць"?

— Таму што... — пачаў Гары, перш чым Герміёна адкрыла рот, — часам трэба думаць пра штосьці большае, чым пра уласную бяспеку! Часам трэба думаць пра Вышэйшую Выгоду! Гэта вайна!

— Табе семнаццаць, хлопец!

— Мне досыць гадоў, і я працягну дужацца, нават калі вы здаліся!

— Хто сказаў, што я здаўся?

— "Ордэна Фенікса больш няма", — з горкай іроніяй паўтарыў Гары слова ў слова. — "Сам-Ведаеш-Хто перамог, усё кончана, а той, хто думае па-іншаму толькі падманвае сябе."

— Я не кажу, што мне гэта падабаецца, але гэта праўда!

— Гэта не так! — адказаў Гары. — Ваш брат ведаў, як пакончыць з Самі-Ведаеце-Кім і перадаў гэтае веданне мне. І я давяду сваю справу да пераможнага канца або памру. Не думайце, што я не ведаю, як гэта можа скончыцца. Я ведаў гэта ўжо некалькі гадоў.

Ён замоўк, чакаючы, што Аберфорт пачне смяяцца або спрачацца, але той нават не зварухнуўся.

— Нам трэба ў Хогвартс, — паўтарыў Гары. — Калі вы не можаце дапамагчы, мы дачакаемся світанку, пакінем вас у супакоі і паспрабуем знайсці дарогу самі. Калі вы можаце дапамагчы нам — што ж, самы час агучыць вашу прапанову.

Аберфорт працягваў нерухома сядзець на крэсле, утаропіўшыся на Гары вачамі, незвычайна падобнымі на вочы яго брата. Нарэшце ён кашлянуў, устаў, абыйшоў невялікі стол і наблізіўся да партрэта Арыяны.

— Ты ведаеш, што рабіць, — вымавіў ён.

Яна ўсміхнулася, звярнулася і выдалілася, не так, як звычайна людзі на партрэтах — сыходзячы за канец рамкі — а ўздоўж, па доўгім тунэлі, намаляваным за ёй. Яны назіралі за стройнай фігурай, якая аддалялася, пакуль яе не паглынула цемра.

— І... што? — пачаткаў Рон.

— Цяпер у вас ёсць толькі адзін шлях, — сказаў Аберфорт. — Вы павінны ведаць, што ўсе старыя сакрэтныя тунэлі зачыненыя з абодвух канцоў, уздоўж памежнага плота — Дэментары, у школе — рэгулярныя патрулі. Так кажуць мае крыніцы. Хогвартс ніколі яшчэ так не ахоўваўся. Як вы зможаце зрабіць хоць нешта, калі на чале школы Снэйп і яго памагатымі Кэроў... Гэта ж ваша справа, ці не так? Вы сказалі, што гатовы памерці.

— Але... што? — паўтарыла пытанне Герміёна, разглядаючы партрэт Арыяны.

Маленькая белая кропка з’явілася ў канцы намаляванага тунэлю, і цяпер Арыяна вярталася да іх, павялічваючыся па меры набліжэння. Але яна была не адна. Яе спадарожнік быў вышэй, чым яна, ішоў, накульгваючы, і выглядаў усхваляваным. Гары ніколі не бачыў яго з такімі доўгімі валасамі. Ён быў бачны ўсё выразней. Абедзве фігуры станавіліся ўсё больш і больш, пакуль у раму не сталі мясціцца толькі іх галавы і плечы.

Раптам карціна ад’ехала ад сцяны як маленькая дзверы, адчыніўшы праход у сапраўдны тунэль. З яго выйшаў сапраўдны Нэвіл Лонгботам. Яго валасы моцна выраслі, увесь твар быў пакрыт ранамі, мантыя падраная. Саскочыўшы з каміннай пліты, ён выдаў захоплены крык:

— Я ведаў, што ты прыйдзеш! Я ведаў гэта, Гары!

XXIX. Згубленая Дыядэма

— Нэвіл… што за... але як?..

Але Нэвіл ужо ўбачыў Рона і Герміёну і з крыкамі радасці таксама стаў абдымаць іх. Чым больш Гары глядзеў на Нэвіла, тым горш той выглядаў: адно вока заплыло жоўта-фіялетавым сіняком, твар быў спярэшчаны паўкруглымі парэзамі, і ўвесь яго неахайны выгляд казаў пра тое, што яму прыйшлося нялёгка. Тым не менш, нават у такім пакамячаным стане ён свяціўся ад шчасця. Адпусціўшы Герміёну, ён сказаў:

— Я ведаў, што вы прыйдзеце! Я ж казаў Шэймасу, што гэта толькі пытанне часу!

— Нэвіл, што з табой здарылася?

— Што? Гэта? — Нэвіл бестурботна адмахнуўся. — А, так, нічога. Шэймасу мацней дасталася. Самі ўбачыце. Ну што, пайдзем? О! — ён павярнуўся да Аберфорта. — О, яшчэ парачка людзей збіраецца прыйсці сёння.

— Яшчэ парачка? — змрочна перапытаў Аберфорт. — Што значыць "яшчэ парачка", Лонгбатам? У вёсцы ўведзена кашталянская гадзіна, і на ўсю вёску накладзеныя Чары, якія крычаць!

— Я ведаю, менавіта таму яны будуць апарыраваць прама ў бар, — сказаў Нэвіл. — Проста адпраў іх па тунэлі, калі яны дабяруцца сюды, добра? Вялікі дзякуй.

Нэвіл працягнуў руку Герміёне і дапамог ёй падняцца наверх, на камінную пліту, а затым у тунэль; Рон рушыў услед за Нэвілам. Гары павярнуўся да Аберфорта:

— Не ведаю, як аддзячыць Вас. Вы двойчы выратавалі нашы жыцці.

— Даглядайце зараз за вашымі жыццямі самі, — панура адказаў Аберфорт. — Трэці раз можа і не атрымацца.

Гары ўзлез на камінную паліцу і пралез у адтуліну за партрэтам Арыяны. З іншага боку былі гладкія каменныя прыступкі: падобна, таемны тунэль існаваў ужо шмат гадоў. Уздоўж сцен віселі медныя лямпы, земляная падлога была утаптана. Яны ішлі, а іх цені, мудрагеліста выгінаючыся, слізгалі па сценах.

— Як доўга існуе гэты праход? — спытаў Рон, калі яны пачалі свой шлях. — Яго няма на Карце Марадзёраў, так жа, Гары? Я думаў, што было толькі сем таемных хадоў з школы?

— Яны запячаталі ўсе старыя праходы ў пачатку года, — сказаў Нэвіл. — Цяпер праз іх немагчыма прайсці, улічваючы ўсё накладзеныя на іх заклёны і Пажыральнікаў з Дэментарамі, якія вартуюць выхады, — ён павярнуўся і пайшоў спіной наперад, ззяючы, разглядаючы сяброў. — Але гэта ўсё ўсё роўна… Гэта праўда? Вы ўварваліся ў Грынгатс? А яшчэ, я чуў, што вы выратаваліся, паляцеўшы на драконе? Усё толькі пра гэта і кажуць, Кэроў ледзь не збіў Тэры Бута, калі той крычаў пра гэта у Галоўнай Зале за абедам!

— Так, гэта праўда, — сказаў Гары.

Нэвіл радасна засмяяўся.

— А куды вы дзелі потым гэтага дракона?

— Выпусцілі на волю, — сказаў Рон. — Хоць Герміёна была супраць і жадала пакінуць яго ў сябе ў якасці хатняй жывёлы…

— Не перабольшвай, Рон…

— Але што вы рабілі? Шматлікія кажуць, што вы проста ў бегах, Гары, але я так не думаю. Па-мойму, вы нешта надумваеце.

— Ты маеш рацыю, — сказаў Гары. — Але лепш распавядзі нам пра Хогвартс, Нэвіл, мы нічога не ведаем.

— Ну… гэта цяпер не зусім Хогвартс, — сказаў Нэвіл, і перастаў усміхацца. — Вы чулі аб Кэроў?

— Пажыральнікаў Смерці, якія там выкладаюць?

— Яны больш за проста выкладаюць, — сказаў Нэвіл. — Яны адказваюць за ўсю дысцыпліну. І Кэроў проста любяць усялякія пакаранні.

— Як Амбрыдж?

— Не... яна на іх фоне проста душка. Іншыя настаўнікі абавязаныя вучняў, якія правініліся пасылаць да іх. Хоць, вядома, тыя імкнуцца па магчымасці гэтага не дапушчаць. Думаю, яны ненавідзяць гэтых Кэроў не менш, чым мы.

— Амікус выкладае тое, што раней звалася Абаронай ад Цёмных Мастацтваў, праўда цяпер гэта проста Цёмныя Мастацтвы. Нам прыходзіцца трэніравацца Заклёнам Круцыятус на тых, хто правініўся…

— Што?

Галасы Гары, Рона і Герміёны ва ўнісон рэхам пранесліся па тунэлі.

— Так, — сказаў Нэвіл. — Так я зарабіў вось гэта, — ён паказаў на асабліва глыбокую рану на шчацэ. — Адмовіўся зрабіць гэта. Толькі некаторым вельмі падабаецца. Крэб і Гойл гэта любяць. Мусіць, упершыню ў іх нешта атрымліваецца.

— Алекта, сястра Амікуса, выкладае Маглазнаўства, наведванне якога, дарэчы, абавязкова цяпер для ўсіх. Нам усім прыходзіцца выслухоўваць яе аповяды пра тое, што маглы зусім як жывёлы, тупыя і брудныя, і пра тое, як яны сваім жорсткім зваротам з чараўнікамі вымусілі тых хавацца, і што цяпер аднаўляецца натуральны парадак рэчаў. Я атрымаў вось гэта, — ён паказаў на яшчэ адну глыбокую рану на твары, — спытаўшы, колькі маглаўскай крыві цячэ ў іх з браткам.

— Халера цябе дзяры, Нэвіл, — сказаў Рон, — ну ты знайшоў час і месца для жартаў.

— Вы проста яе не чулі, — сказаў Нэвіл. — Вы б таксама не вытрымалі. Справа ў тым, што, калі мы выступаем супраць іх, гэта дае людзям надзею. Я заўважаў гэта раней, калі ты паступаў так, Гары.

— Яны ж выкарысталі цябе як завострыванне для нажоў, — сказаў Рон. У святле лямпаў раны на твару Нэвіла праступілі яшчэ больш выразна.

Нэвіл паціснуў плечамі.

— Не важна. Яны не жадаюць праліваць занадта шмат чыстай крыві, і мучаць нас не так моцна, як ім жадаецца, у асноўным за лішнюю балбатлівасць. Але яны не стануць нас забіваць.

Гары не ведаў што было горш: страшныя рэчы, пра якія казаў Нэвіл або будзённы тон, з якім ён гэта рабіў.

— У самай вялікай небяспецы тыя, чые сябры і сваякі трапляют у непрыемнасці за межамі школы. Тады школьнікаў бяруць у закладнікі. Стары Ксена Лаўгуд занадта разбоўтаўся ў "Квіблеру", таму яны пацягнулі Луну з цягніка, калі яна ехала дадому на калядныя вакацыі.

— Нэвіл, з ёй усё ў парадку, мы бачылі яе…

— Так, ведаю, ёй атрымалася паслаць мне вестку.

Ён выняў залатую манету з кішэні, і Гары адразу пазнаў фальшывы Галеон, якімі карысталіся чальцы Арміі Дамблдора, каб пасылаць адзін аднаму паведамленні.

— Яны нас моцна выратавалі, — сказаў Нэвіл, шырока ўсміхаючыся Герміёне. — Кэроў не змаглі пазнаць, як мы мелі зносіны, гэта іх моцна вар’явала. Уначы мы ўпотай пісалі на сценах "Армія Дамблдора шукае добраахвотнікаў" і ўсё ў такім духу. Снэйп быў у шаленстве.

— Пісалі? — сказаў Гары, звярнуўшы ўвагу на які прайшоў час.

— З часам гэта стала складаней рабіць, — сказаў Нэвіл. — Луну мы страцілі на Каляды, Джыні так і не вярнулася пасля Вялікдня, а мы ўтрох былі накшталт лідэраў. Здаецца, Кэроў ведалі, што я стаяў за шматлікімі выхадкамі, таму яны накінуліся на мяне, а потым Майкл Конер трапіўся, калі спрабаваў вызваліць закутага імі першакурсніка, і яго моцна катавалі. Пасля гэтага людзі спалохаліся.

— Яшчэ б, — прамармытаў Рон, калі праход выгнуўся наверх.

— Так, і паколькі я не мог прымушаць людзей праходзіць праз то, праз што прайшоў Майкл, мы перасталі выкідваць гэтыя фокусы. Але мы працягнулі дужацца падпольна, пакуль пару тыдняў таму яны не прыдумалі спосаб мяне спыніць і не адправіліся за бабуляй.

— Што? — разам сказалі Гары, Рон і Герміёна.

— Так, — сказаў Нэвіл. Ён злёгку задыхаўся, паколькі ўздым стаў падымацца цяпер уверх строме, — можна зразумець, на што яны разлічвалі. Ідэя выкрадаць дзяцей, каб іх сваякі паводзілі сябе належна, спрацавала, гэта было толькі пытанне часу, калі яны пачнуць дзейнічаць наадварот. Вось толькі, — ён зноў звярнуўся да іх, і Гары, да свайго здзіўлення, убачыў, што той усміхаўся, — яны трохі аблічыліся з нагоды маёй бабулі. Маленькая старая ведзьма жыве адна… так што яны, відаць, вырашылі, што да яе не трэба пасылаць кагосьці вельмі моцнага. Увогуле, — Нэвіл засмяяўся, — Доліш дагэтуль у Святым Мунга, а бабуля ў бегах. Яна даслала мне ліст, — ён папляскаў рукой па нагруднай кішэні мантыі, — напісала, што вельмі ганарыцца мной, што я сын маіх бацькоў і каб я не маркоціўся.

— Крута, — сказаў Рон.

— Так, — радасна сказаў Невіл. — Толькі калі яны зразумелі, што не змаглі мяне ўціхамірыць, то вырашылі, што Хогвартс выдатна пражыве і без мяне. Не ведаю, што яны надумвалі: забіць мяне або адправіць у Азкабан, але я зразумеў, што прыйшоў час знікнуць.

— Але, — сказаў Рон, відавочна нічога не разумеючы, — няўжо… няўжо мы не ў Хогвартс ідзем?

— Вядома, туды, — сказаў Нэвіл. — Убачыце. Мы ўжо дашлі.

Павярнуўшы за кут, яны ўбачылі канец тунэлю. Невялікая лесвіца вяла да такіх жа дзвярэй, якія хаваліся за партрэтам Арыяны. Нэвіл пхнуў іх і пралез усярэдзіну. Паднімаючыся следам, Гары пачуў, як Нэвіл крычыць камусьці:

— Паглядзіце, хто тут! Я ж казаў!

Ступіўшы ў пакой, у які вёў праход, Гары пачуў крыкі і воклічы…

— ГАРЫ!

— Гэта Потэр, гэта ПОТЭР!

— Рон!

— Герміёна!

Яго збілі з панталыку рознакаляровыя драпіроўкі, лямпы і мноства твараў. Праз секунду яго, Рона і Герміёну абдымалі, прынамсі, дваццаць чалавек, пляскалі па спіне, лахмацячы ім валасы і ціснулі рукі, быццам яны толькі што выйгралі фінал па Квідытчу.

— Добра, добра, супакойцеся! — крыкнуў Нэвіл, і калі натоўп трохі расступіўся, Гары змог разгледзець усіх, хто іх атачаў.

Ён зусім не пазнаваў пакой. Ён быў велізарным і пахадзіў на раскошную хатку на дрэве або, хутчэй, каюту гіганцкага карабля. Рознакаляровыя гамакі звісалі з столі і з гаўбца, які цягнуўся ўздоўж сцен, аздобленых цёмнымі драўлянымі панэлямі і ўпрыгожаных яркімі сцягамі. На сцягах Гары ўбачыў: залатога грыфіндорскага льва на пунсовым фоне; чорнага хафлпафскага барсука — на жоўтым; і бронзавага арла Рэйвенкло — на сінім. Не было толькі срэбна-зялёнага герба Слізэрыну. Тут таксама былі шафы, ля сцен стаяла некалькі мёцел, а ў куце — вялікае драўлянае бесправадное радыё.

— Дзе мы?

— У Выратавальным-пакоі, зразумела! — сказаў Нэвіл. — Ён сам сябе перасягнуў. За мной беглі Кэроў, і я ведаў, што ў мяне ёсць толькі адзін шанец схавацца. Я змог увайсці і вось, што я знайшоў! Ну, ён не быў менавіта такім, калі я сюды патрапіў, ёна быў значна менш, тут быў толькі адзін гамак і сцяг Грыфіндора. Але ён стаў павялічвацца па меры таго, як членаў Арміі Дамблдора станавілася ўсё больш і больш.

— І Кэроў не могуць сюды патрапіць? — спытаў Гары, аглядаючыся ў пошуках дзвярэй.

— Не, — сказаў Шэймас Фініган, якога Гары не пазнаў, пакуль той не загаварыў: твар Шэймаса быў зраненым і апухлым. — Гэтае выдатнае сховішча, таму што пакуль хтосьці з нас застаецца тут, яны не могуць нас знайсці, і дзверы не адчыняцца. Усё дзякуючы Нэвілу. Ён разумее гэты Пакой. Трэба папытаць яго менавіта пра тое, што табе трэба, напрыклад "Я не жадаю, каб хтосьці з прыхільнікаў Кэроў смог патрапіць сюды", і яна ўсё зробіць! Трэба толькі пераканацца, што ўсе шчыліны зачыненыя! Нэвіл — малайчына!

— Занадта гучна сказана, — сціпла заўважыў Нэвіл. — Я прабыў тут амаль паўтара дня, моцна прагаладаўся і захацеў дастаць чаго-небудзь паесці, і тут адчыніўся тунэль у Галаву Вепрука. Я мінуў па ім і сустрэў Аберфорта. Ён забяспечваў нас правізіяй, таму што Пакой па нейкай прычыне гэтага не робіць.

— Таму што ежа — гэта адно з пяці выключэнняў Закона Гампа пра Элементарную Трансфігурацыю, — да ўсеагульнага здзіўлення сказаў Рон.

— І так мы хаваемся тут ужо амаль два тыдня, — сказаў Шэймас. — А ён стварае новыя гамакі, калі яны нам патрэбныя, і нават утварыўся хвацкі ванны пакой, калі пачалі прыходзіць дзяўчынкі…

— …і падумалі, што было б нядрэнна памыцца, дакладна, — дадала Лавендра Браўн, якую Гары таксама не заўважаў да гэтага моманту. Цяпер, агледзеўшыся ўважлівей, ён пазнаў шматлікіх. Абедзве блізняткі Паціл былі тут, як і Тэры Бут, Эрні Макміллан, Энтані Гальдштэйн і Майкл Корнэр.

— Распавядзіце, што вы рабілі, — сказаў Эрні. — Хадзіла гэтулькі чутак, мы спрабавалі ўсачыць за вамі, слухаючы "Потэр-Дазор", — ён паказаў на радыё. — Вы ж не ўварваліся ў Грынгатс?

— Уварваліся! — сказаў Нэвіл. — І пра дракона — таксама праўда!

Прычуліся рэдкія апладысменты і некалькі выкрыкаў. Рон пакланіўся.

— Што вы там шукалі? — з нецярпеннем спытаў Шэймас.

Перш чым адказаць пытаннем на пытанне, Гары адчуў жудасны, пякучы боль у маланкападобным шнары. Калі ён паспешна адвярнуўся ад цікаўных і радасных твараў, Выратавальны-Пакой знік, і ён апынуўся перад разбуранай каменнай халупай, а ў яго ног ляжалі кучы згнілых дошак. Выкапаная выкрытая і пустая залатая скрыначка ляжала поруч ямы, і люты крык Вальдэморта зазвінеў у яго галаве.

З велізарнай працай ён пакінуў розум Вальдэморта і зноў апынуўся ў Выратавальным-Пакою, стоячы на тым жа месцы і хістаючыся. З яго твару сцякаў пот, а Рон падтрымліваў яго.

— Ты ў парадку, Гары? — казаў Нэвіл. — Жадаеш прысесці? Вы, мусіць, стомлен…

— Не, — сказаў Гары. Ён паглядзеў на Рона і Герміёну і, моўчкі, паспрабаваў растлумачыць ім, што Вальдэморт толькі што пазнаў пра згубу аднаго з іншых Хоркруксаў. Час быў на зыходзе: калі Вальдэморт збіраўся адправіцца ў Хогвартс, то яны маглі пазбавіцца свайго шанцу.

— Нам трэба ісці, — сказаў ён і па выразах іх твараў здагадаўся, што яны зразумелі.

— І куды мы пайдзем, Гары? — спытаў Шэймас. — Які ў нас план?

— План? — паўтарыў Гары. Яму спатрэбілася неверагодны высілак волі, каб не паддацца гневу Вальдэморта: яго шнар усё яшчэ палаў. — Ну, ёсць сёе-тое, што мы — Рон, Герміёна і я — павінны зрабіць, а потым мы адсюль сыходзім.

Больш ніхто не смяяўся і нічога не выкрыкваў. Нэвіл выглядаў збянтэжаным.

— Што значыць "сыходзім"?

— Мы вярнуліся не для таго, каб застацца, — сказаў Гары, паціраючы шнар, спрабуючы ўціхамірыць боль. — Нам трэба зрабіць сёе-тое важнае…

— Што?

— Я… я не магу сказаць.

Са ўсіх бакоў прычулася мармытанне. Нэвіл нахмурыўся.

— Чаму не можаш? Гэта нешта звязанае з дужаннем супраць Сам-Ведаеш-Каго?

— Ну, так…

— Значыць, мы вам дапаможам.

Усе члены Арміі Дамблдора, заківалі: некаторыя з запалам, іншыя ўрачыста. Сёй-той саскочыў з крэслаў, каб прадэманстраваць сваю рашучасць.

— Вы не разумееце, — сказаў Гары, падумаўшы, што гэтую фразу ён ужо неаднаразова паўтарыў за апошнія некалькі гадзін. — Мы... мы не можам сказаць вам. Мы павінны зрабіць гэта ўтрох.

— Чаму? — не адыходзіў Нэвіл.

— Таму што … — страціўшы надзею пачаць пошукі Хоркрукса, які адсутнічаў або, прынамсі, сам-насам пагаварыць з Ронам і Герміёнай, адкуль трэба пачынаць гэтыя пошукі, Гары было цяжка памкнуцца з думкамі. Яго шнар усё яшчэ ныў. — Дамблдор пакінуў для нас траіх сякое-такое заданне, — сказаў ён, дбайна падбіраючы словы, — і мы не маем правы распавесці гэта яшчэ камусьці — я маю на ўвазе, што ён жадаў, каб гэта зрабілі толькі мы трое.

— Мы — яго армія, — сказаў Нэвіл. — Армія Дамблдора. Мы былі ўсё разам, і дужаліся з імі разам. І пакуль вы займаліся сваімі ўласнымі справамі…

— Мы таксама не на пікніку адпачывалі, дружа, — сказаў Рон.

— Я ніколі і не казаў гэтага, але я не разумею, чаму вы нам не давяраеце. Усе ў гэтым пакоі выявілі сябе байцамі, і знаходзяцца тут таму, што Кэроў палююць за імі па ўсім замку. Усё тут давялі, што яны адданыя Дамблдору, адданыя вам.

— Паслухайце, — пачаткаў Гары, не ведаючы, што збіраецца сказаць, але дагаварыць і не прыйшлося: дзверы ў тунэль ззаду яго адчыніліся.

— Мы атрымалі тваё паведамленне, Нэвіл! Прывітанне, троіца, мы так і думалі, што вы ўжо тут!

Гэта былі Луна і Дын. Шэймас выдаў ашалелы роў радасці і кінуўся абдымаць лепшага сябра.

— Прывітанне ўсім! — радасна сказала Луна. — О, як жа добра ізноў вярнуцца ў Хогвартс!

— Луна… — сказаў Гары ўстрывожана, — што ты тут робіш? Як ты змагла?..

— Я пасылаў за ёй, — сказаў Нэвіл, паказваючы фальшывы галеон. — Я абяцаў ёй і Джыні, што, калі вы з’явіцеся, я паведамлю ім. Усе мы думалі, што ваша вяртанне будзе азначаць сапраўдную рэвалюцыю. Мы збіраліся зрынуць Снэйпа і Кэроў.

— Вядома, гэта азначае рэвалюцыю, — сказала Луна з выклікам. — Няўжо не так, Гары? Мы будзем дзерціся, каб вызваліць Хогвартс?

— Паслухайце, — паўтарыў Гары c нарастальнай трывогай, — я шкадую, але гэта не то, дзеля чаго мы вярнуліся. Ёсць сёе-тое, што мы павінны зрабіць, і затым...

— Вы збіраецеся пакінуць нас у такі цяжкі момант? — абураўся Майкл Корнэр.

— Не! — сказаў Рон. — Тое, што мы робім, прынясе велізарную карысць усім, і спыніць Самі-Ведаеце-Каго.

— Тады дазвольце вам дапамагчы! — злосна сказаў Нэвіл. — Мы жадаем быць часткай гэтай справы!

Ззаду прычуўся шум, і Гары павярнуўся. Сэрца яго звалілася: з тунэлю выходзіла Джыні у суправаджэнні Фрэда, Джорджа і Лі Джордана. Джыні надарыла Гары зіготкай усмешкай. Ён цалкам забыўся, не, ён да канца ніколі не ўсведамляў, якая яна выдатная… але сёння менш, чым калі-небудзь, яму жадалася яе бачыць.

— Аберфорту гэта пачынае трохі надакучаць, — сказаў Фрэд, паціскаючы руку Гары і прывітаючы ўсіх сяброў. — Кажа, што жадае паспаць, а тут яго бар ператварылі ў чыгуначную станцыю.

Рот Гары адкрыўся ад здзіўлення. За Лі Джорданам у пакой увайшла былая дзяўчына Гары, Цёў Чан. Яна ўсміхнулася яму.

— Я атрымала паведамленне, — сказала яна, трымаючы ў руцэ свой фальшывы галеон, і, мінуючы праз пакой, сёлы побач з Майклам Корнэрам.

— Так, які план, Гары? — спытаў Джордж.

— Ды няма ніякага плану, — сказаў Гары, цалкам збіты з таўку з’яўленнем усіх гэтых людзей і няздольны нармалёва цяміць з-за шнара, які палаў.

— Тады будзем прыдумываць усё на хаду? Люблю такія імправізацыі! — сказаў Фрэд.

— Ты павінен спыніць усё гэта! — сказаў Гары Нэвілу. — Навошта ты ўсіх сюды паклікаў? Гэтая ўтрапёнасць...

— Ну што, будзем змагацца? — спытаў Дын, вымаючы свой фальшывы галеон. — Нам паведамілі, што Гары вярнуўся, і мы гатовыя да дужання! Трэба б мне знайсці новую палачку, а то...

— У цябе няма палачкі?.. — пачаў Шэймас.

Рон раптам павярнуўся да Гары.

— Чаму яны не могуць дапамагчы?

— Што?

— Яны могуць дапамагчы, — ён панізіў голас так, што яго магла пачуць толькі Герміёна, стаялая паміж імі. — Мы не ведаем, дзе гэта можа быць, але трэба знайсці гэта хутка. Цалкам не абавязкова казаць, што мы шукаем Хоркрукс.

Гары паглядзеў на Герміёну, і тая прамармытала:

— Я думаю, Рон мае рацыю. Мы нават не ведаем, дзе трэба шукаць, думаю, нам запатрабуецца дапамога. — Гэтыя словы не пераканалі Гары, і яна дадала: — Цалкам неабавязкова ўсё рабіць самому, Гары.

Гары напружана думаў, але яго шнар усё яшчэ пульсаваў, а галава расколвалася. Дамблдор папярэджваў яго аб тым, што акрамя Рона і Герміёны ніхто не павінен ведаць пра Хоркруксы. Таямніцы і хлусня — гэта тое, на чым мы выраслі, і Альбус... ён быў самародкам.… Ці станавіўся ён такім жа як Дамблдор, трымаючы свае сакрэты пры сабе і баючыся давяраць іншым? Дамблдор давяраў Снэйпу, і да чаго гэта прывяло? Да забойства наверсе самай высокай вежы?…

— Згодзен, — ціха сказаў ён двум сябрам.

— Добра, — звярнуўся ён гучней да ўсіх прысутным у пакоі, і гоман спыніўся: Фрэд і Джордж, якія смяяліся гучней усіх, замоўклі. Усе ў пакоі выглядалі ўстрывожанымі і ўсхваляванымі.

— Ёсць сёе-тое, што мы павінны знайсці, — сказаў Гары. — Гэтая рэч дапаможа нам усім зрынуць Самі-Ведаеце-Каго. Яна знаходзіцца тут, у Хогвартсе, але мы не ведаем дзе менавіта. Яна, магчыма, прыналежыла Рэйвенкло. Хто-небудзь з вас чуў пра такі прадмет? Нешта, што прыналежыла калісьці Рэйвенкло. Нікому не траплялася нічога з малюнкам арла, напрыклад?..

Ён з надзеяй паглядзеў на невялікую групу вучняў з Рэйвенкло: Падму, Майкла, Тэры і Цёў, але адказала Луна, якая апіралася на спінку крэсла, на якім сядзела Джыні.

— Наогул, ёсць яна зніклая дыядэма. Я казала вам пра гэта, памятаеш, Гары? Зніклая дыядэма Рэйвенкло. Тата яшчэ спрабаваў яе скапіяваць.

— Так, але зніклая дыядэма, — сказаў Майкл Корнэр, закочваючы вочы, — знікла, Луна. Гэта ўсе ведаюць.

— Калі гэта здарылася? — спытаў Гары.

— Кажуць, што некалькі стагоддзяў таму, — сказала Цёў, і сэрца Гары звалілася. — Прафесар Флітвік казаў, што дыядэма была згубленая яшчэ пры жыцці Рэйвенкло. Людзі шукалі, але... — яна звярнулася да сваіх аднакласнікаў. — Ніхто яе так і не знайшоў.

Усё сцвярджальна заківалі.

— Шкада. А як выглядае гэтая дыядэма? — спытаў Рон.

— Гэта свайго роду карона Рэйвенкло, — сказаў Тэры Бут. — Як меркавалася, дыядэма мела чарадзейныя ўласцівасці, якія давалі мудрасць уладальніку.

— Так, тата казаў, што сіфоны Рэкспутаў...

Але Гары перабіў Луну.

— І ні адзін з вас ніколі не бачыў нічога, што-небудзь падобнае на яе?

Усё адмоўна закруцілі галовамі. Гары паглядзеў на Рона і Герміёну, і, здавалася, яго ўласнае расчараванне адлюстроўвалася на іх тварах, як у люстэрку. Рэч, якая была страчаная так даўно і, відавочна, бясследна, не падыходзіла на ролю Хоркрукса, схаванага ў замку. Перш, чым ён змог сфармуляваць новае пытанне, Цёў загаварыла зноў.

— Калі Вы жадаеце ўбачыць, на тое, што павінна быць падобным на дыядэму, я магу правесці вас у нашу гасціную. Там ёсць статуя Равены Рэйвенкло ў дыядэме.

Шнар Гары ізноў абпаліла болем. На імгненне Выратавальны-Пакой паплыў перад вачамі, і замест яго ён убачыў цёмную зямлю, якая пранасілася пад ім, і адчуў гіганцкую змяю, якая абвілася вакол яго плечаў. Вальдэморт кудысьці ляцеў, але Гары не ведаў, куды — да падземнага возера або сюды, у замак. У любым выпадку, часу практычна не заставалася.

— Ён зноў у шляху, — сказаў Гары Рону і Герміёне. Потым паглядзеў на Цёў і зноў на іх. — Слухайце, я ведаю, што гэта не тое, што вы чакалі, але я збіраюся пайсці ў гасціную і зірнуць на статую. Так мы, прынамсі, пазнаем, як выглядает дыядэма. Чакайце мяне тут і будзьце асцярожныя.

Цёў ўстала, каб адвесці яго, але Джыні запратэставала:

— Не, Луна правядзе Гары. Праўда, Луна?

— Вядома, правяду, — сказала Луна шчасліва, і Цёў зноў села, відавочна расчараваная.

— Як нам выйсці? — спытаў Гары ў Нэвіла.

— Сюды.

Ён падвёў Гары і Луну да кута, дзе за маленькім буфетам апынулася стромкая лесвіца.

— Кожны дзень выхад адчыняецца ў новым месцы, так што яны ніколі не ведаюць, дзе нас знайсці, — сказаў ён. — Праўда, ёсць невялікая праблема, мы таксама ніколі не ведаем, дзе выхад. Будзь уважлівы, Гары, уначы яны заўсёды патрулююць калідоры.

— Гэта не праблема, — сказаў Гары — Хутка вернемся.

Яны з Лунай паспешліва падняліся па доўгай лесвіцы, асветленай паходнямі, якія рабілі рэзкія павароты ў самых нечаканых месцах, і неўзабаве дайшлі да, здавалася, непранікальнай сцяны.

— Залазь сюды, — сказаў Гары Луне, выцягваючы з кішэні і накідваючы на іх абодвух Плашч-Нябачнік. Ён злёгку націснуў на сцяну. Ад яго дакранання тая знікла, і яны бясшумна выслізнулі вонкі. Гары азірнуўся і ўбачыў, што дзверы ў пакой ізноў зліліся са сцяной. Яны апынуліся ў цёмным калідоры. Гары спыніўся ў цені і выцягнуў з мяшочка, які вісеў на шыі Карту Марадзёраў. Уткнуўшыся ў яе носам, ён пачаткаў шукаць месца, дзе яны зараз знаходзіліся.

Мы на пятым паверсе, — шапнуў ён, бачачы на карце, як Філч ідзе па суседнім калідоры ў процілеглы ад іх бок. — Сюды.

Яны рушылі.

Гары часта блукаў па замку ноччу, але ніколі падчас начных вылазак сэрца так ашалела не білася, ніколі гэтулькі не залежыла ад удалага зыходу мерапрыемства. Гары і Луна павольна ішлі па клетках месяцовага святла на падлозе, міма даспехаў, якія з рыпаннем паварочвалі свае шаломы на гукі іх лёгкай хадзьбы, паварочваючы за куты, за якімі магла ўтойвацца засада, стала зазіраючы ў Карту Марадзёраў у тыя моманты, калі асвятленне дазваляла ім нешта ўбачыць. Двойчы ім прыйшлося спыніцца, прапускаючы прывіды, якія праляталі міма, каб выпадкова не прыцягнуць да сабе іх увагу. Гары баяўся, што ў любую секунду яны могуць на каго-небудзь натыкнуцца або сустрэць нечаканую перашкоду, і больш за ўсё асцерагаўся Піўза, таму з усіх сіл напружваў слых, каб паспець улавіць першыя, відавочныя прыкметы набліжэння палтэргейсту.

— Сюды, Гары, — шапнула Луна, тузануўшы яго за рукаў і пхаючы да шрубавай лесвіцы.

Яны падняліся па стромкіх, выклікалым галавакружэнне прыступкам. Гары ніколі не быў тут раней. Неўзабаве яны дасягнулі дзвярэй. Але на іх не было ніякай замочнай свідравіны або ручкі: толькі плоская суцэльная паверхня з старадаўняга дрэва і невялікі бронзавы дзвярны малаточак у форме арла.

Луна выцягнула наперад бледную руку — гэта выглядала даволі злавесна: рука, здавалася, сама па сабе вісела ў паветры, не злучаная з целам. Луна адзін раз стукнула малаточкам, і ў цішыні гэта здалося Гары сучасным гарматным залпам. Раптам дзюба арла адкрыўся, але замест чаканай птушынай гаворкі яны пачулі меладычны жаночы голас: "Што было ў пачатку: полымя або Фенікс?"

— Хм … Ты як думаеш, Гары? — сказала Луна задуменна.

— Што? А што, пароля няма?

— Не, каб увайсці, трэба адказаць на пытанне, — сказала Луна.

— А калі не адгадаеш?

— Ну... тады прыйдзецца чакаць каго-небудзь, хто ведае правільны адказ, — адказала Луна. — Так ты вучышся, разумееш?

— Так … але загвоздка ў тым, што мы не можам дазволіць сабе чакаць тут каго-небудзь яшчэ, Луна.

— Я разумею, што ты маеш на ўвазе, — сур’ёзна сказала Луна. — Увогуле, я думаю, што адказ такой: "у кола няма пачатку і канца"!

— Добра разважаеш, дзяўчынка — сказаў голас, і дзверы расхінулася.

Агульная гасціная факультэта Рэйвенкло апынулася вялікім авальным памяшканнем, больш вялікім, чым любая іншая гасціная ў Хогвартсу. Прыгожыя, у выглядзе арак, вокны былі завешаныя бронзава-сінім шоўкам. Днём Рэйвенклоўцы маглі атрымліваць асалоду ад узрушаючага краявіду на самыя блізкія горы. Купалападобны столь ззяў сапраўднымі зоркамі, адлюстроўвальнымі ў сінім, як паўночнае неба, дыване на палу. Вакол былі расстаўленыя сталы, крэслы і кніжныя шафы, а ў нішы наадварот дзверы стаяла высокая белая мармуровая статуя.

Гары пазнаў у ёй Равену Рэйвенкло, таму што бачыў яе бюст у хаце Луны. Статуя стаяла каля дзвярэй, якая вяла, як ён здагадаўся, у спальні на верхнім паверсе. Ён накіраваўся прама да мармуровай жанчыны, і яму здалося, што яна паглядзела на яго, і хітрая ўсмешка з’явілася на яе прыгожай, але, у той жа час, напалоханым твару. Галаву статуі вянчаў вытанчаны абадок. Дыядэма Рэйвенкло, як здалося Гары, мала чым адрознівалася ад той, што была на Флёр у дзень яе вяселля. Дагледзеўшыся ўважлівей, ён разглядзеў надпіс на ўпрыгожванні. Гары выйшаў з-пад Плашча-Нябачніка і ўзлез наверх, на пастамент статуі, каб прачытаць высечаныя на дыядэме словы.

— Той багаты, у каго ёсць розум, а не злата, — прачытаў уголас ён.

— Значыцца, ты вельмі бедны, дурань, — сказаў хтосьці кудахтуючым голасам.

Гары рэзка павярнуўся і, саслізнуўшы з пастамента, зваліўся на падлогу. Перад хлопчыкам стаяла гарбаватая Алекта Кэроў. І, у той момант, калі Гары ўскінуў палачку, яна кранула паказальным пальцам чэрапа са змяёй, які быў на яе перадплеччы.

XXX. Звальненне Сэверуса Снэйпа

У той момант, калі яе палец дакрануўся да Пазнакі, шнар Гары пранізаў пякучы боль. Абсыпаны зоркамі пакой знік, і ён апынуўся на каменным выступе пад уцёсам, вакол плёскалася мора, яго сэрца было напоўнена весялосцю… хлапчук у іх.

Гучны гук удару вярнуў Гары зваротна. Разгублены, ён падняў сваю палачку, але ведзьма ўжо падала наперад; яна грукнулася на падлогу з такой сілай, што шкло ў кніжных шафах зазвінела.

— Я ніколі ні да каго не ўжывала Ашаламляльны заклён, не лічачы ўрокаўАрміі Дамблдора, — сказала Луна, са слабай цікавасцю ў голасе. — Гэта вырабіла значна больш шуму, чым я думала.

І сапраўды, столь пачаткаў трэсціся. Паспешлівыя крокі за дзвярамі, якія вялі ў спальні, станавіліся ўсё гучней. Заклён Луны падняў студэнтаў Рэйвенкло, якія спалі паверхам вышэй.

— Луна, ты дзе? Мне трэба залезці пад Плашч!

Ступні Луны з’явіліся з ніадкуль, Гары паспяшаўся ўстаць бліжэй да яе, і яна накінула Плашч на іх у той момант, калі натоўп вучняў Рэйвенкло ў начных піжамах лінуў у агульны пакой. Прычуліся вохканні і выкрыкі здзіўлення, калі яны ўбачылі ляжалую без пачуццяў Алекта. Павольна натоўп стуліўся вакол яе, нібы вакол дзікага звера, які можа ў любы момант ачуцца і накінуцца на іх. Затым адзін маленькі адважны першакурснік прыскокнуў да Кэроў і пхнуў ёй у спіну вялікім пальцам нагі.

— Па-мойму, яна мёртвая! — радасна закрычаў ён.

— Глядзі, — шчасліва прашаптала Луна, у той час як вучні Рэйвенкло тоўпіліся вакол Алекты. — Яны задаволеныя!

— Так…выдатна…

Гары закрыў вочы, яго шнар усё яшчэ пульсаваў, і ён вырашыў ізноў пагрузіцца ў розум Вальдэморта… Ён прасоваўся па тунэлі ў першую пячору… Ён вырашыў пераканацца, што яна зачыненая, перш чым сысці…але гэта не зойме шмат часу…

Прычуўся рэзкі грук у дзверы агульнага пакоя, і ўсе студэнты Рэйвенкло замерлі. З іншага боку Гары пачуў мяккі музычны голас, які раздаваўся ад дзвярнога кольца ў форме арла: "Куды пападаюць зніклыя рэчы?"

— Я не ведаю! Затыкніся! — прагыркаў грубіянскі голас, па якім Гары пазнаў брата Кэроў, Амікуса. — Алекта? Алекта? Ты там? Ты злавіла яго? Адчыні дзверы!

Рэйвенклоўцы спалохана шапталіся паміж сабой. Потым, без папярэджання раздалася серыя гучных воплескаў, як быццам хтосьці страляў у дзверы з стрэльбы.

— АЛЕКТА! Калі ён прыйдзе, а ў нас не будзе Потэра… ты жадаеш скончыць гэтак жа, як і Малфоі? АДКАЗВАЙ МНЕ! — роў Амікус, з усіх сіл трасучы дзверы, аднак тыя не паддаваліся. Усе студэнты адступіліся назад, а некалькі самых спалоханых пачалі бегам узбірацца па лесвіцы зваротна да сваіх ложкаў. І ў той момант, калі Гары ўжо падумваў выбухам адчыніць дзверы і аглушыць Амікуса перш, чым Пажыральнік Смерці зможа зрабіць нешта яшчэ, з-за дзвярэй данёсся іншай, добра знаёмы яму голас.

— Магу я спытаць, што вы робіце, прафесар Кэроў?

— Спрабую зладзіцца з гэтымі праклятымі дзвярамі! — закрычаў Амікус. — Ідзіце і прывядзіце Флітвіка! Хай ён адчыніць іх, зараз жа!

— Але няўжо ваша сястра не там? — спытала прафесар МакГонагал. — Няўжо прафесар Флітвік не ўпусціў яе раней гэтым вечарам па вашай настойлівай просьбе? Можа быць, хай яна адчыніць вам дзверы? Тады не трэба было б абуджаць палову замка.

— Яна не адказвае, ты, старая мятла! Ты адчыніш дзверы?! Чорт! Адчыняй, зараз жа!

— Абавязкова, калі вам заўгодна, — сказала прафесар МакГонагал ледзяным тонам. Раздаўся мяккі грук дзвярнога кольца, і музычны голас ізноў спытаў:

— Куды пападаюць зніклыя рэчы?

— У нікуды, што, па ісце, ёсць усё, — адказала прафесар МакГонагал.

— Добра сказана, — адказаў арол, і дзверы адчыніліся.

Некалькі Рэйвенклоўцаў, якія да гэтага моманту заставаліся ў пакоі, пабеглі да лесвіцы, калі Амікус уварваўся праз парог, размахваючы палачкай. Такі ж гарбаваты, як і яго сястра, ён меў змярцвела-бледны, друзлы твар і малюсенькія вочкі, якія тут жа звярнуліся да Алекты, чыё цела нерухома ляжала на палу у нязграбнай паставе. Ён выдаў крык, поўны лютасці і страху.

— Што яны нарабілі, маленькія падонкі! — залямантаваў ён. — Я буду мучыць усіх іх заклёнам Круцыё датуль, пакуль яны не прызнаюцца, хто гэта зрабіў… але што скажа Цёмны Лорд? — віскатаў ён, стоячы над сваёй сястрой, удараючы сябе кулаком па лбу. — Мы не злавілі яго, а яны прыйшлі і забілі яе!

— Яна проста аглушана, — сказала прафесар МакГонагал раздражнёна, нахіліўшыся, каб агледзець Алекту. — З ёй усё будзе ў парадку.

— Не, не будзе! — прагыркаў Амікус. — Толькі не пасля таго, як да яе дабярэцца Цёмны Лорд! Яна сышла і паслала за ім, я адчуў, як паліць мая Пазнака, і ён думае, мы схапілі Потэра!

— Схапілі Потэра? — рэзка спытала прафесар МакГонагал. — Што значыць, "схапілі Потэра"?

— Ён сказаў нам, што Потэр можа паспрабаваць прабрацца ў Вежу Рэйвенкло, і трэба паклікаць яго, калі мы яго зловім!

— Навошта Гары Потэру спрабаваць патрапіць у Вежу Рэйвенкло! Потэр з’яўляецца студэнтам майго факультэта!

За недаверам і лютасцю ў яе голасе Гары ўчуў ледзь улоўную нотку гонару, і яго перапоўнілі самыя далікатныя пачуцці да Мінервы МакГонагал.

— Нам сказалі, ён можа сюды прыйсці! — сказаў Кэроў. — Я не ведаю чаму!

Прафесар МакГонагал устала, і яе падобныя на пацеркі вока ўважліва агледзелі пакой. Двойчы яны прайшліся як раз па тым месцы, дзе стаяў Гары і Луна.

— Мы можам усё зваліць на дзяцей, — сказаў Амікус, яго твар, які нагадваў свінячую пысу раптам здабыў хітры выраз. — Так, так мы і зробім. Мы скажам, што Алекта падпільнавалі дзеці, тыя, што наверсе, — ён паглядзеў на зорную столь туды, дзе знаходзіліся спальні, — і мы скажам, што яны прымусілі яе націснуць на Пазнаку, вось чаму ён атрымаў ілжывы сігнал… Тады ён пакарае іх. Некалькі дзяцей больш або менш, якая розніца?

— Усяго толькі розніца паміж праўдай і хлуснёй, адвагай і баязлівасцю, — сказала прафесар МакГонагал, збляднеўшы. — то бок, тая розніца, якую ані вы, ані ваша сястра не здольныя зразумець. Але дазвольце мне растлумачыць адну рэч. Вы не зваліце вашы шматлікія прамашкі на студэнтаў Хогвартса. Я не дазволю вам гэтага зрабіць.

— Чаго-чаго?

Амікус зрушыўся наперад, пакуль не апынуўся пагрозліва блізка да прафесара МакГонагал, яго твар зараз быў ў некалькіх цалях ад яе. Яна не адступіла назад, і паглядзела на яго так, быццам ён быў чымсьці агідным, што яна ўбачыла яго прыліплым да сядзення ўнітаза.

— Гэта не той выпадак, калі запатрабуецца ваш дазвол, Мінерва МакГонагал. Ваш час выйшаў. Цяпер мы камандуем тут, і вы мне падпарадкуецеся або заплаціце за гэта.

І ён плюнуў ёй у твар.

Гары скінуў Плашч, падняў палачку і сказаў:

— Круцыё!

Пажыральніка Смерці адарвала ад падлогі. Ён боўтаўся ў паветры, нібы тапелец, тузаючыся і воючы ад болю, потым з трэскам і храбусценнем пабітага шкла ўрэзаўся ў кніжную шафу і, ужо без прытомнасці, паваліўся на падлогу.

— Цяпер я разумею, што мела на ўвазе Белатрыса, — сказаў Гары, кроў стукала ў яго ў скронях, — Ты павінен сапраўды гэтага жадаць.

— Потэр! — прашаптала прафесар МакГонагал, схапіўшыся за сэрца. — Потэр — вы тут! Што?.. Як?.. — яна з усіх сіл імкнулася ўзяць сябе ў рукі. — Потэр, гэта было дурна!

— Ён плюнуў у вас, — сказаў Гары.

— Потэр, я…гэта вельмі…ветліва з вашага боку…але вы разумееце?..

— Так, разумею, — запэўніў яе Гары. Нейкім чынам яе паніка надала яму цвёрдасці. — Прафесар МакГонагал, Вальдэморт на шляху сюды.

— О, нам цяпер можна казаць імя? — спытала Луна з цікавасцю, скідаючы Плашч-Нябачнік.

З’яўленне яшчэ аднаго абвешчанага па-за законам вучня, падобна, канчаткова зрынула ў шок Прафесара МакГонагал. Яна захісталася і звалілася ў стаялае паблізу крэсла, хапаючыся за каўнер сваёй старой клецістай сукенкі.

— Я не думаю, што ёсць нейкая розніца ў тым, як мы яго завем, — сказаў Гары Луна. — Бо ён ужо ведае, дзе я.

Маленечкай часткай сваёй прытомнасці, якая была звязаная з яго запаленным шнарам, які палаў, Гары мог бачыць Цёмнага Лорда, які хутка плыў па чорным возеры ў зманлівай зялёнай лодцы... Ён амаль дасягнуў выспы, на якім знаходзілася каменная чара…

— Вы павінны бегчы, — прашаптала прафесар МакГонагал, — Зараз жа, Потэр, так хутка, як толькі зможаце!

— Я не магу, — сказаў Гары. — Ёсць сёе-тое, што мне трэба зрабіць. Прафесар, вы ведаеце, дзе знаходзіцца дыядэма Рэйвенкло?

— Д-дыядэма Рэйвенкло? Вядома жа, не — няўжо яна не згубленая ўжо шмат стагоддзяў таму? — Яна села ледзь раўней. — Потэр, гэта было вар’яцтвам, дасканалым вар’яцтвам, праняцца ў замак…

— Я быў змушаны, — сказаў Гары. — Прафесар, тут нешта схавана, тое, што мне, думаю, трэба знайсці, і гэта можа быць карона… Калі б я толькі мог пагаварыць з прафесарам Флітвікам…

Хтосьці паварушыўся, зазвінела шкло. Амікус прыходзіў у сябе. Перш чым Гары і Луна маглі нешта зрабіць, прафесар МакГонагал паднялася з крэсла, накіравала сваю палачку на няцвёрда стаялага на нагах Пажыральніка Смерці і вымавіла:

— Імперыё.

Амікус устаў, падышоў да сваёй сястры, падняў яе палачку, затым паслухмяна падышоў да прафесара МакГонагал і аддаў палачку сястры разам са сваёй. Потым ён лёг на падлогу побач з Алекта. Прафесар МакГонагал узмахнула сваёй палачкай яшчэ раз, мігатлівая срэбная вяроўка з’явілася з паветра і апавілася вакол Кэроў, дужа звязваючы іх разам.

— Потэр, — сказала яна, паварочваючыся да яго тварам, раўнадушна зірнуўшы на звязаных Кэроў. — Калі Той-Каго-Нельга-Зваць сапраўды ведае, што вы тут…

Калі яна вымавіла гэтыя словы, лютасць, падобная фізічнаму болю, пранізала Гары, прымусіўшы шнар палаць ад болю, і на секунду ён зазірнуў у чару, зелле ў якой стала празрыстым, і ўбачыў, што там няма медальёна.

— Потэр, з вамі ўсё ў парадку? — раздаўся нечы голас, і Гары зноў ачуняў. Ён сціскаў плячо Луны, спрабуючы ўтрымацца на нагах.

— Час праходзіць, Вальдэморт набліжаецца, прафесар, я дзейнічаю па загадзе Дамблдора, і я павінен знайсці тое, што ён жадаў, каб я знайшоў! Але мы павінны вывесці студэнтаў, пакуль я абшукваю замак… Вальдэморту патрэбен толькі я, але яму напляваць, колькі яшчэ прыйдзецца забіць людзей, каб дабрацца да мяне. Чалавекам больш або менш, не важна, толькі не зараз… калі ён ведае, што я шукаю Хоркруксы, — скончыў Гары пра сябе.

— Ты дзейнічаеш па ўказаннях Дамблдора? — паўтарыла яна з нарастальным здзіўленнем. Затым яна паднялася з крэсла і выпрасталася ва ўвесь свой рост.

— Мы абаронім школу ад Тога-Каго-Нельга-Зваць, пакуль вы будзеце шукаць гэтую…гэтую рэч.

— Гэта магчыма?

— Думаю, так, — сказала прафесар МакГонагал суха. — Мы, настаўнікі, досыць моцныя ў магіі, як ты ведаеш. Я упэўненая, мы будзем здольныя ўтрымаць яго некаторы час, калі мы прыкладзем усе нашы высілкі. Вядома, трэба нешта зрабіць з прафесарам Снэйпам…

— Дазвольце мне…

— …і калі Хогвартс на грані аблогі, і Цёмны Лорд ужо каля яго варот, будзе, несумнеўна мэтазгодна вывесці адсюль як можна больш нявінных людзей. Камінная Сетка пад назіраннем, і апарацыя немагчыма ўнутры тэрыторый…

— Ёсць выхад, — хутка сказаў Гары, і ён распавёў пра праход, які вёў у Галаву Вепрука.

— Потэр, мы кажам пра сотні студэнтаў…

— Я ведаю, прафесар, але калі Вальдэморт і Пажыральнікі Смерці засяроджваюцца на межах школы, іх наўрад ці будзе цікавіць, хто апарырует з Галавы Вепрука.

— У гэтым нешта ёсць, — пагадзілася яна. Прафесар накіравала палачку на Кэроў, і срэбная сетка звалілася на іх звязаныя целы, абмотваючыся вакол іх і паднімаючы ў паветра, дзе яны боўталіся пад сіне-залатой столлю, як дзве вялікія выродлівыя марскія істоты.

— Пайшлі. Мы павінны папярэдзіць іншых дэканаў. Табе лепш зноў надзець гэты Плашч.

Яна пракрочыла да дзвярэй, і пасля таго, як падышла да іх, падняла сваю палачку. З кончыка сарваліся тры срэбныя коткі з меткамі ў форме акуляраў вакол вачэй. Патронусы пабеглі, пабліскваючы, наперад, асвятляючы шрубавыя лесвіцы срэбным ззяннем, пакуль прафесар МакГонагал, Гары і Луна паспешна спускаліся ўніз.

Пакуль яны хутка ішлі па калідорах, патронусы пакідалі іх адзін за іншым. Клецістая сукенка прафесара МакГонагал шастала па падлозе, а Гары і Луна ішлі следам, схаваўшыся пад Плашчом.

Яны спусціліся яшчэ на два паверха, калі раздаліся ціхія крокі. Гары, у якога яшчэ паколваў шнар, пачуў іх першым. Ён намацаў у мяшочку на шыі Карту Марадзёраў, але перш, чым ён здолеў яе выцягнуць, МакГонагал таксама, здавалася, заўважыла, што яны не адні. Яна спынілася, падняла палачку, гатовая да паядынку і сказала:

— Хто тут?

— Гэта я, — раздаўся нізкі голас.

З-за даспеха рыцара выйшаў Сэверус Снэйп.

Нянавісць ускіпела ў Гары пры яго выглядзе. Ён ужо забыўся дэталі знешнасці Снэйпа, думаючы больш пра яго злачынствы. Забыўся яго лоевыя чорныя валасы, бледны, з тонкімі рысамі, твар, яго чорныя вочы з мёртвым, халодным поглядам. Снэйп ужо быў не ў начной піжаме, а ў сваёй звычайнай чорнай мантыі і таксама трымаў палачку, гатовы даць бой.

— Дзе Кэроў? — ціха спытаў ён.

— Думаю, там, дзе ты сказаў ім быць, Сэверус, — адказала прафесар МакГонагал.

Снэйп падышоў бліжэй, і агледзеў прастору вакол яе, быццам ведаў, што Гары быў тут. Гары таксама падняў палачку, гатовы атакаваць у любую секунду.

— У мяне склалася ўражанне, — сказаў Снэйп, — што Алекта затрымала парушальніка.

— Няўжо? — працягнула прафесар МакГонагал. — І чаму вы так лічылі?

Снэйп тузануў сваёй левай рукой, на якой была выпаленая Цёмная Пазнака.

— О, ну вядома, — сказала прафесар МакГонагал, — Вы, Пажыральнікі Смерці, размяшчаеце сваімі ўласнымі спосабамі зносін, я забылася.

Снэйп зрабіў выгляд, што не пачуў яе. Ён напружана ўзіраўся на пустэчу вакол яе, і паступова падыходзіў бліжэй, так, каб тое, што ён робіць, заставалася незаўважаным.

— Я не ведаў, што сёння Ваша чарга патруляваць калідоры, Мінерва.

— У Вас ёсць пярэчанні?

— Я жадаў бы ведаць, што магло падняць Вас з ложку ў гэтак познюю гадзіну?

— Мне здалося, што я пачула нейкі шум, — адказала прафесар МакГонагал.

— Сапраўды? Але, здаецца, усё спакойна.

Снэйп паглядзеў ёй у вочы.

— Вы бачылі Потэра, Мінерва? Таму што калі так, я змушаны настойваць…

Прафесар МакГонагал дзейнічала так вокамгненна, што Гары ніколі не паверыў бы, што яна на такое здольна. Яе палачка рассякла паветра, і на дзель секунды Гары падумаў, што Снэйп павінен паваліцца без прытомнасці, але яго Шчыт ад Чар з’явіўся настолькі імкліва, што МакГонагал пахіснулася. Яна махнула палачкай у бок факела на сцяне, і той выскачыў з сваёй падстаўкі. Гары, амаль гатовы атакаваць Снэйп заклёнам, быў змушаны адапхнуць Луну, каб на яе не звалілася полымя, якое адразу ж ператварылася ў кальцо агню, які запаўняў калідор і ляцеў, падобна ласо, на Снэйпа.…

Затым полымя знікла, і з’явілася велізарная чорная змяя. МакГонагал ператварыла яе ў дым, які за некалькі секунд трансфармаваўся ў зграю кінжалаў, якія ляцелі на Снэйпа. Той выратаваўся ад іх, захіліўшыся даспехамі, і з гучным скрыгатам кінжалы ўсадзіліся, адзін за іншым, у нагрудныя латы даспеха…

— Мінерва! — крыкнуў пісклявы голас, і, азірнуўшыся назад, усё яшчэ абараняючы Луну ад заклёнаў, якія праляталі каля іх, Гары ўбачыў прафесараў Флітвіка і Спроўт, якія беглі па калідоры да іх у сваёй начной адзежы. Тоўсты прафесар Слагхорн, цяжка дыхаючы, віднеўся ззаду.

— Не! — прапішчаў прафесар Флітвік, паднімаючы сваю палачку. — Больш вы не здзейсніце забойств ў Хогвартсу!

Заклён Флітвіка стукнуў ў даспехі рыцара, за якім хаваўся Снэйп. З ляскам і грукатам тыя ажылі. Снэйп вызваліўся ад рук, якія сціскалі Яго, і запусціў даспехі ў бок тых, хто нападаў. Гары і Луна з працай увярцеліся ад іх, і тыя ўрэзаліся ў сцяну і разваліліся на часткі. Калі Гары падняў галаву, Снэйп уцякаў са ўсіх ног, а МакГонагал, Флітвік і Спроўт, яго пераследвалі. Ён з трэскам уляцеў у дзверы класа, і некалькі імгненняў праз, яны пачулі крык МакГонагал:

— Баязлівец! БАЯЗЛІВЕЦ!

— Што здарылася? Што здарылася? — спытала Луна.

Гары паставіў яе на ногі, і, валакучы за сабой Плашч-Нябачнік яны пабеглі па калідоры, у пусты клас, дзе прафесары МакГонагал, Флітвік і Спроўт стаялі каля пабітага акна.

— Ён скокнуў, — сказала прафесар МакГонагал, калі Гары і Луна убеглі ў пакой.

— Вы жадаеце сказаць, што ён мёртвы? — Гары падбег да акна, не звяртаючы ўвагі на воклічы Флітвіка і Спроўт, узрушаных яго раптоўным з’яўленнем.

— Не, ён не памёр, — з гаркатой сказала прафесар МакГонагал. — У адрозненне ад Дамблдора, у яго была палачка… і, здаецца, навучыўся некалькім трукам у свайго гаспадара.

З жахам, Гары заўважыў удалечыні сілуэт велізарнага кажана, які скрозь цемру ляцеў у бок агароджы школы.

Ззаду прычуліся цяжкія крокі і гучнае сапенне. Слагхорн толькі цяпер нагнаў іх.

— Гары! — сказаў ён, затыхаючыся і масажуючы свае велізарныя грудзі пад смарагдава-зялёнай шаўковай піжамай. — Мой дарагі хлопчык…якая неспадзеўка…Мінерва, растлумач, калі ласка…Сэверус…што?..

— Наш дырэктар бярэ невялікі адпачынак, — сказала прафесар МакГонагал, паказваючы на дзіру ў акне ў форме фігуры Снэйпа.

— Прафесар! — закрычаў Гары, хапаючыся рукой за свой ілоб.

Ён зноў бачыў возера, якое кішэла снуюшчымі пад ім Інферыямі, і адчуў, як зманлівая зялёная лодка ўперлася ў бераг, і Вальдэморт ступіў з яе, і жадаючы забойства. — Прафесар, мы павінны абараніць школу, ён ідзе зараз!

— Вельмі добрае. Той-Каго-Нельга-Зваць набліжаецца, — сказала яна іншым настаўнікам. Спроўт і Флітвік войкнулі. Слагхорн застагнаў.

— У Потэра ёсць справа ў замку паводле ўказанняў Дамблдора. Мы павінны ўсталяваць усю абарону, на якую здольныя, пакуль Потэр будзе рабіць тое, што яму трэба.

— Але ты ж напэўна разумееш, што ўсе, што мы зробім, не будзе здольна спыніць Тога-Каго-Нельга-Зваць? — прапішчаў Флітвік.

— Але мы можам яго затрымаць, — умяшалася прафесар Спроўт.

— Дзякуй, Памона, — сказала прафесар МакГонагал, і чараўніцы абмяняліся зразумелымі позіркамі.

— Я прапаноўваю ўсталяваць асноўную абарону вакол тэрыторыі, затым сабраць сваіх студэнтаў і сустрэцца ў Галоўнай Зале. Большасць з іх павінны быць эвакуяваныя, але калі хто-небудзь, хто дасягнуў паўналецця, захоча застацца і ваяваць, я думаю, мы павінны падаць ім такую магчымасць.

— Згодна, — сказала прафесар Спроўт, ужо падыходзячы да дзвярэй. — Сустрэнемся ў Галоўнай зале. Я буду там з маім факультэтам праз дваццаць хвілін.

І па меры таго, як яна выдалялася, яны чулі яе мармытанне:

— Шчупальцы, Чортаў Капкан. І струкі Снаргалафф…так. Жадалася б паглядзець, як Пажыральнікі Смерці будуць з імі дужацца.

— Я магу дзейнічаць адсюль, — сказаў Флітвік, і хоць ён ледзь мог дацягнуцца да акна, ён накіраваў палачку праз адтуліну ў шкле і пачаткаў мармытаць вельмі заблытаныя заклёны. Гары пачуў дзіўны шыпячы гук, як быццам Флітвік вызваляў сілу ветра на тэрыторыю школы.

— Прафесар, — сказаў Гары, набліжаючыся да маленькага чараўніка. — Прафесар, я шкадую, што перарываю вас, але гэта важна. Ці ёсць у вас якія-небудзь думкі з нагоды таго, дзе знаходзіцца дыядэма Рэйвенкло?

— …Пратэга Хорыбіліс… дыядэма Рэйвенкло? — тоненькім галаском перапытаў Флітвік. — Трохі мудрасці ніколі не перашкодзіць, Потэр, але я не думаю, што яна зможа дапамагчы ў гэтай сітуацыі!

— Я толькі меў на ўвазе…вы ведаеце, дзе яна? Вы яе калі-небудзь бачылі?

— "Бачылі"… Ніхто з тых, хто жывуць зараз не бачыў яе! З тых часоў, як была згубленая, хлопчык.

Гары адчуў сумесь расчаравання і панікі. Што, тады, было Хоркруксам?

— Мы сустрэнемся з вамі і вашымі Рэйвенклоўцамі у Галоўнай Зале, Філіўс! — сказала прафесар МакГонагал, ківам галавы заклікаючы Гары і Луну ісці за ёй.

Яны ўжо былі ў дзвярэй, калі Слагхорн правуркатаў:

— Дазвольце і мне сказаць, — прасіпеў ён, бледны і потны, яго маржовыя вусы падрыгвалі. — Што за мітусня! Я наогул не ўпэўнены, што гэта разумна, Мінерва. Яму ў што б то ні было неабходна патрапіць сюды, і, ведаеш, усе, хто паспрабуе стаць у яго на шляху, падвергнуцца жудаснай небяспецы...

— Я буду таксама чакаць вас і вашых слізэрынцаў праз дваццаць хвілін, — сказала прафесар МакГонагал. — Калі вы захочаце сысці разам з вашымі студэнтамі, мы не будзем вас спыняць. Але калі хтосьці з вас паспрабуе нашкодзіць супраціву або падняць руку супраць нас унутры замка, тады, Гарацый, мы будзем ваяваць. Не на жыццё, а на смерць.

— Мінерва! — ашаломлена сказаў ён.

— Настаў час для Слізэрыну зрабіць свой выбар, — перабіла прафесар МакГонагал. — Ідзіце і абудзіце вашых студэнтаў, Гарацый.

Гары не застаўся назіраць за лапатаннем Слагхорна. Ён і Луна пайшлі ўслед за прафесарам МакГонагал, якая ўстала пасярэдзіне калідора і падняла палачку.

— Пьертотум…о, дзеля ўсяго святога, Філч, не зараз…

Стары наглядчык толькі што з’явіўся і, накульгваючы, бег да іх, крычучы:

— Студэнты не ў ложках! Студэнты ў калідорах!

— Яны там і павінны быць, бездапаможны ідыёт! — закрычала МакГонагал. — Цяпер ідзі і зрабі што-небудзь карыснае! Знайдзі Піўза!

— П-піўза? — заікаючыся, спытаў Філч, быццам ён ніколі не чуў гэтага імя раней.

— Так, Піўза, дурань, Піўза! Ці не ты жаліўся на яго чвэрць стагоддзя? Ідзі і прывядзі яго, зараз жа.

Філч, судзячы па ўсім, падумаў, што ў прафесар МакГонагал не ўсё ў парадку з галавой, але, горбячыся, закульгаў прочкі, мармычучы нешта сабе пад нос.

— А цяпер…Пьертотум Лакамотар! — выклікнула прафесар МакГонагал. Па ўсім калідоры статуі і рыцарскія даспехі саскочылі са сваіх пастаментаў, і па грукату, які аддаваўся рэхам з паверхаў вышэй і ніжэй, Гары зразумеў, што тое ж самае адбылося ва ўсім замку.

— Хогвартс пад пагрозай! — пракрычала прафесар МакГонагал. — Ахоўвайце межы, абароніце нас, выканаеце свой абавязак перад школай!

Грукаючы і крычучы, арда рухаючыхся статуй, некаторыя менш, некаторыя больш натуральнай велічыні, пабегла міма Гары. Тут былі таксама жывёлы, лязгаюшчыя даспехі, якія размахівалі мячамі і шарамі з шыпамі на ланцугах.

— Цяпер, Потэр, — сказала МакГонагал. — Вам і міс Лаўгуд лепш вярнуцца да вашых сяброў і прывесці іх у Галоўную Залу — я падніму астатніх грыфіндорцаў.

Яны расталіся на наступным драбінчастым пралёце, Гары і Луна згарнулі назад да таемнага ўваходу ў Выратавальны-Пакой. Па шляху ім сустрэліся натоўпы студэнтаў, большасць з якіх было апранута ў дарожныя мантыі па-над піжам. Настаўнікі і старасты вялі іх уніз у Галоўную Залу.

— Гэта быў Потэр!

— Гары Потэр!

— Гэта быў ён, я клянуся, я толькі што яго бачыў!

Але Гары не азіраўся, і, у выніку, яны дасягнулі ўваходу ў Выратавальны-Пакой. Гары пакланіўся перад зачараванай сцяной, якая адчынілася, каб прапусціць іх, і ён і Луна панесліся ўніз па стромкай лесвіцы.

— Як…?

Калі пакой быў ў поле зроку, здзіўлены Гары праслізнуў некалькі прыступак уніз. Тут было досыць народа, значна больш, чым калі ён бачыў яе ў апошні раз. Кінгслі і Люпін былі там, гэтак жа, як і Олівер Вуд, Кэці Бэл, Анджэліна Джонсан і Алісія Спінетт, Біл і Флёр, і містэр і місіс Уізлі.

— Гары, што адбываецца? — сказаў Люпін, сустракаючы яго ўнізе лесвіцы.

— Вальдэморт на шляху сюды, вакол школы ўсталёўваюць абарону… Снэйп збег…Што вы тут робіце? Як вы пазналі?

— Мы паслалі паведамленні астаткам Арміі Дамблдора, — растлумачыў Фрэд. — Ты ж не думаў, што хтосьці прапусціць свята, Гары, і Армія Дамблдора паведаміла пра усё Ордэну Фенікса, і паехала.

— З чаго пачнем, Гары? — крыкнуў Джордж. — Што адбываецца?

— Эвакуююць малодшых дзяцей, і ўсё астатнія сустракаюцца ў Галоўнай Зале на арганізацыйны збор, — сказаў Гары. — Мы будзем ваяваць.

Раздаўся гучны роў, і хваля лінула да прыступак, Гары прыціснула да сцяны, калі прабягалі ўсё ўперамешку: члены Ордэна Фенікса, Арміі Дамблдора, і яго старая каманда па Квідытчу, — з паднятымі палачкамі накіроўваючыся ў галоўную залу школы.

— Пайшлі, Луна, — паклікаў Дын, праходзячы міма, працягнуў вольную руку, яна схапілася за яе і рушыла ўслед за ім па прыступках.

Натоўп памяншаўся. Толькі маленькая купка людзей засталася ўнізе, у Выратавальным-Пакою, і Гары падышоў да іх. Місіс Уізлі спрачалася з Джыні. Вакол іх стаялі Люпін, Фрэд, Джордж, Біл і Флёр.

— Ты непаўнагадовая! — крычала місіс Уізлі на сваю дачку, калі Гары наблізіўся. — Я не дазволю табе! Хлопчыкі — так, але ты, ты павінна адправіцца дадому!

— Ні завошта!

Валасы Джыні ускінуліся, калі яна вырвала сваю руку з хваткі маці.

— Я ў Арміі Дамблдора…

— Банда падлеткаў!

— Банда падлеткаў, якая кінула яму выклік, чаго ніхто не вырашаўся зрабіць! — умяшаўся Фрэд.

— Ёй шаснаццаць! — крычала місіс Уізлі. — Яна нядосыць дарослая! Пра што вы двое думалі, калі прыцягнулі яе сюды?!…

Фрэд і Джордж трохі прысаромленае паглядзелі адно на аднаго.

— Мама права, Джыні. — мякка сказаў Біл. — Ты не можаш туды ісці. Усё непаўналетнія павінны пакінуць школу, гэта адзінае правільнае рашэнне.

— Я не магу вярнуцца дадому! — крычала Джыні, слёзы гневу зіхацелі ў яе вачах. — Уся мая сям’я тут, я не магу застацца там і чакаць адна, нічога не ведаючы, і…

Яе вочы ўпершыню сустрэліся з вачамі Гары. Яна паглядзела на яго ўмольна, але ён пагушкаў галавой, і яна з гаркатой адвярнулася.

— Добра, — сказала яна, утаропіўшыся на праход, які вёў ў Галаву Вепрука. — Тады я скажу "пакуль" і…

Прычуўся нейкі шум і цяжкі ўдар. Хтосьці яшчэ выбраўся з тунэлю, трохі хістаючыся, і зваліўся. Ён падняўся і дабраўся да самага блізкага крэсла, азірнуўся вакол скрозь крывабокія акуляры ў рагавой аправе і сказаў:

— Я не занадта спазніўся? Ужо пачалося? Я толькі што пазнаў, так што я…я…

Мармытанне Персі неўзабаве заціхла. Відавочна, ён не чакаў сапхнуцца тут з большасцю членаў сваёй сям’і. Рушыла ўслед доўгая паўза, якую парушыла Флёр. Каб неяк разрадзіць становішча, яна звярнулася да Люпіна і спытала:

— Так…як там маленькі Тэдзі?

Люпін здзіўлена залыпаў. Маўчанне ў фігуры Уізлі, здавалася, ператваралася ў груду лёду.

— Я…о так… ён у парадку! — гучна сказаў Люпін. — Так, Тонкс з ім…яна ў сваёй маці…

Персі і астатнія Уізлі, застыгшы, па-ранейшаму нерухома глядзелі адно на аднаго.

— Вось, у мяне ёсць фатаграфія! — прагукаў Люпін, дастаючы фатаграфію з свайго пінжака і паказваючы яе Флёр і Гары, які ўбачыў малюсенькага дзіця з пучком яркіх бірузовых валасоў, які размахіваў тоўстымі кулачкамі перад камерай.

— Я быў дурнем! — прагыркаў Персі, так гучна, што Люпін ледзь не выпусціў фатаграфію. Я быў ідыётам, я быў напышлівым прыдуркам, я быў…

— Міністэрства-любам, балваном які адмовіўся ад сям’і з-за ўлады, — сказаў Фрэд.

Персі праглынуў.

— Так, быў.

— Ну, ты не мог бы сказаць сумленней, чым зараз, — сказаў Фрэд, працягваючы руку Персі.

Місіс Уізлі расплакалася. Яна пабегла наперад, адапхнула Фрэда ў бок, і ледзь было не дадушыла Персі у дужых абдымках, у той час як ён пляскаў яе па спіне, гледзячы на бацьку.

— Мне вельмі шкада, тат, — сказаў Персі.

Містэр Уізлі хутка-хутка залыпаў, а потым таксама паспяшаўся абняць сына.

— Што прымусіла цябе ачуцца, Перс? — запытаўся Джордж.

— Гэта пачалося ўжо даўно, — сказаў Персі, праціраючы свае вочы пад акулярамі кутком дарожнай мантыі. — Але я павінен быў выбрацца, а гэта не так проста ў Міністэрстве, яны ўвесь час саджаюць у турму здраднікаў. Я здолеў усталяваць кантакт з Аберфортам, і ён паведаміў мне дзесяць хвілін таму, што Хогвартс збіраецца даць бой, так што вось ён — я.

— Што ж, мы просім нашых стараст узяць на сябе цяжар лідэрства ў такія часы, як зараз, — сказаў Джордж, адлюстроўваючы напышлівую манеру прамовы Персі. — А цяпер пайшлі наверх ваяваць, а то ўсіх галоўных Пажыральнікаў Смерці разбяруць.

— Так ты цяпер мая залвіца? — сказаў Персі, паціскаючы руку Флёр, пакуль яны спяшаліся да лесвіцы разам з Білам, Фрэдам і Джорджам.

— Джыні! — раўнула місіс Уізлі.

Скарыстаўшыся сітуацыяй усеагульнага прымірэння, Джыні паспрабавала пракрасціся на лесвіцу разам са ўсімі.

— Молі, што калі мы зробім па-іншаму? — сказаў Люпін. — Чаму б Джыні не застацца тут? Тады яна хоць бы будзе на месцы дзеянняў, і будзе ведаць, што адбываецца, не знаходзячыся ў цэнтры бітвы?

— Я…

— Гэта добрая ідэя, — цвёрда сказаў містэр Уізлі. — Джыні, ты застанешся ў гэтым пакоі, ты чуеш мяне?

Джыні не вельмі падабалася гэтая ідэя, але пад незвычайна суровым поглядам свайго бацькі яна кіўнула. Містэр і місіс Уізлі і Люпін таксама накіраваліся да лесвіцы.

— Дзе Рон? — спытаў Гары. — І Герміёна?

— Яны, магчыма, ужо ў Галоўнай Зале, — крыкнуў містэр Уізлі праз плячо.

— Я не бачыў, каб яны праходзілі міма мяне, — сказаў Гары.

— Яны казалі нешта пра туалет, — сказала Джыні. — Незадоўга пасля таго, як ты сышоў.

— Туалет?

Гары пракрочыў праз пакой да адчыненых дзвярэй, які вялі з Выратавальнага-Пакоя, і праверыў туалет. Той быў пусты.

— Ты ўпэўненая, яны сказалі туа...?

І тут яго шнар прапаліла болем, і Выратавальны-Пакой знік. Ён глядзеў скрозь высокія вароты з каванага жалеза, з крылатымі лодкамі на калонах паабапал ад іх, ён глядзеў скрозь цемру на асветлены агнямі замак. Наджыні ляжала на яго плечах. Ён выпрабоўваў тое халоднае жорсткае пачуццё дасягнення мэты, напярэдадні забойства.

XXXI. Бітва пры Хогвартсу

Зачараваная цёмная столь Галоўнай Залы была абсыпана зоркамі, пад ёю ў чатырох доўгіх факультэцкіх сталоў выбудаваліся ў лінію растрапаныя студэнты: некаторыя былі ў дарожных плашчах, іншыя — у мантыях. Тут і там свяціліся жамчужна-белыя фігуры школьных прывідаў. Усе погляды, жывых і мёртвых, былі накіраваныя на прафесара МакГонагал, якая казала з высокай трыбуны на боку Галоўнай Залы. За ёй стаялі астатнія настаўнікі, уключаючы Фірэнца, кентаўра з белай грывай, і членаў Ордэна Фенікса, якія прыбылі, каб ваяваць.

— … эвакуацыя будзе праходзіць пад назіраннем Містэра Філча і Мадам Помфры. Старасты, па маім сігналу вы збярэце ваш факультэт і па чарзе адвядзеце сваіх падапечных у эвакуацыйны пункт.

Шматлікія студэнты выглядалі ашаломленымі. Аднак, калі Гары мінуў уздоўж сцены, аглядаючы Грыфіндорскі стол у пошуках Рона і Герміёны, Эрні Макміллан устаў з-за стала Хафлпафа і закрычаў:

— А што калі мы жадаем застацца і ўступіць у бой?

Прычуліся слабыя воплескі.

— Калі вы паўналетнія, можаце застацца, — сказала прафесар МакГонагал.

— Як наконт нашых рэчаў? — падахвоцілася дзяўчынка за сталом Рэйвенкло. — Нашы чамаданы, совы?

— У нас няма часу збіраць пажыткі, — сказала прафесар МакГонагал. — Зараз важна вывесці вас адсюль цэлымі.

— Дзе прафесар Снэйп? — выгукнула дзяўчынка з-за стала Слізэрыну.

— Ён, папулярна кажучы, змыўся, — адказала прафесар МакГонагал, і выбух апладысментаў данёсся са сталоў Грыфіндора, Хафлпафа і Рэйвенкло.

Гары прасоваўся па Зале ўздоўж стала Грыфіндора, усё яшчэ выглядваючы Рона і Герміёну. Калі ён праходзіў міма, усе паварочваліся ў яго бок, і адусюль даносіўся гучны шэпт.

— Мы ўжо ўсталявалі абарону вакол замка, — працягвала прафесар МакГонагал, — але вам не рэкамендуецца заставацца тут надоўга, пакуль мы не ўзмоцнім яе. Таму, я павінна прасіць вас перасоўвацца хутка і спакойна, і ісці за вашымі старастамі.

Але яе апошнія словы патанулі ў іншым голасе, які рэхам пранёсся праз усю залу. Ён быў высокім, выразным і халодным. Нельга было вызначыць, адкуль ён даносіўся. Здавалася, ён зыходзіў з саміх сцен, якія дагэтуль драмалі стагоддзямі, як і пачвара, якім ён некалі загадваў.

— Я ведаю, што вы рыхтуецеся ваяваць... — Сярод студэнтаў, якія шчыльней прыціснуліся адно да аднаго, у жаху глядзячы па баках у пошуках крыніцы гуку, прычуліся крыкі. — Вашы старанні бескарысныя. Вы не можаце дужацца са мной. Я не жадаю забіваць вас. Я вельмі паважаю настаўнікаў Хогвартсу. Я не жадаю праліваць чыстую кроў чараўнікоў.

Цяпер у зале запанавала цішыня, тая цішыні, якая душыць на барабанныя перапонкі і якая здаецца занадта велічэзнай, сцены змаглі стрымаць яе.

— Аддайце мне Гары Потэра, — сказаў голас Вальдэморта, — і вам не прычыняць шкоды. Аддайце мне Гары Потэра, і я пакіну школу некранутай. Аддайце мне Гары Потэра, і вы будзеце ўзнагароджаныя. У вас ёсць час да апаўначы.

Цішыня паглынула іх усіх. І усё павярнулі галовы, усе погляды звярнуліся да Гары, здавалася, каб назаўжды ўтрымаць яго на месцы тысячамі нябачных прамянёў. Затым з-за стала Слізэрыну паднялася фігура, у якой Гары пазнаў Пэнсі Паркінсан, яна падняла дрыготкую руку і закрычала:

— Але ён тут! Потэр тут! Хто-небудзь, схапіце яго!

Перш чым Гары змог загаварыць, натоўп ускалыхнуўся. Грыфіндорцы ўсталі перад ім, гледзячы не на Гары, а на Слізэрынцаў. Потым падняліся Хафлпафцы, і амаль у той жа момант — студэнты Рэйвенкло, усе яны стаялі спіной да Гары, усё глядзелі на Пэнсі, а Гары, ашаломлены і ўдзячны, глядзеў на ўздымаючыяся паўсюль палачкі, выцягнутыя з мантый або рукавоў.

— Дзякуй вам, міс Паркінсан, сказала прафесар МакГонагал, роўным голасам. — Вы першай пакінеце Залу з містэрам Філчам. Астатняя частка вашага факультэта рушыць услед за вамі...

Гары чуў рыпанне лаў, і шум Слізэрынцаў пераходзячых у іншую частку залы.

— Студэнты Рэйвенкло, вы наступныя! — крыкнула прафесар МакГонагал.

Павольна спусцелі лавы чатырох факультэтаў. Стол Слізэрыну цалкам спусцеў, але некаторыя з старэйшых студэнтаў Рэйвенкло працягвалі сядзець, у той час як, адзін за другім, сыходзілі іх таварышы, Хафлпафцаў засталося яшчэ больш, а за сталом Грыфіндора засталося сядзець яшчэ палова факультэта, так што прафесару МакГонагал прыйшлося сысці з выкладчыцкай трыбуны, каб выправадзіць непаўнагадовых.

— Нават не думай, Крыві, ідзі! І ты, Пікс!

Гары паспяшаўся да сям’і Уізлі, якая ў поўным складзе сядзела за сталом Грыфіндора.

— Дзе Рон і Герміёна?

— Ты іх не знайшоў? — пачаў Містэр Уізлі, ён выглядаў устрывожаным.

Але яго перапынілі, бо Кінгслі прайшоў наперад на трыбуну, звяртаючыся да пакінутых.

— У нас ёсць толькі чвэрць гадзіны да паўночы, таму нам трэба дзейнічаць хутка. План дзеянняў быў узгоднены з настаўнікамі Хогвартса і Ордэнам Фенікса. Прафесары Флітвік, Спроўт, МакГонагал будуць збіраць групы барацьбітоў наверсе трох веж: Рэйвенкло, Астранамічнай і ў вежы Грыфіндора, дзе ў іх будзе добры агляд і выдатныя пазіцыі, адкуль можна будзе пасылаць заклёны. Тым часам, Рэмус, — ён паказаў на Люпіна, — Артур, — звярнуўся ён да Містэра Уізлі, які сядзеў за Грыфіндорскім сталом, — і я будзем са сваімі групамі дзейнічаць на тэрыторыі замка. Нам патрэбен хтосьці, хто зможа арганізаваць абарону ўваходаў і калідораў школы.

— Гучыць, як праца для нас, — падахвоціўся Фрэд, паказваючы на сябе і Джорджа, і Кінгслі ухваляльна кіўнуў.

— Так, добра, камандзіры ўстаньце тут, і мы падзелімся на групы.

— Потэр, — сказала прафесар МакГонагал, спяшаючыся да яго, калі студэнты запоўнілі трыбуну, пхаючыся на месцы і атрымліваючы інструкцыі, — Няўжо вы не павінны шукаць тое, што жадалі?

— Што? А... — сказаў Гары. — Так, вядома!

Ён амаль забыўся пра Хоркрукс, амаль забыўся, што бітва пачалася, і ён мог пачаць пошукі. Незразумелая адсутнасць Рона і Герміёны імгненна прагнала іншыя думкі з яго прытомнасці.

— Тады ідзіце, Потэр, ідзіце жа!

— Сапраўды, ага...

Ён адчуваў на сабе погляды, якія праводзілі Яго, калі выбег з Галоўнай Залы ў хол, усё яшчэ перапоўнены студэнтамі, якія ратаваліся. Ён дазволіў натоўпу захапіць сябе ўверх па мармуровай лесвіцы, але на пляцоўцы згарнуў у пусты калідор. Страх і паніка затуманьвалі яго прытомнасць. Ён спрабаваў супакоіцца, сканцэнтравацца на пошуку Хоркрукса, але яго думкі вар’яцка і дарэмна гудзелі, як восы, загнаныя ў шкляную пастку. Без дапамогі Рона і Герміёны ён не мог кіраваць імі. Ён знізіў тэмп, спыняючыся на паўдарогі ў калідоры, дзе ён сеў на пастамент былой статуі і выцягнуў Карту Марадзёраў з мяшочка на сваёй шыі. Ён нідзе не бачыў імёнаў Рона і Герміёны, хоць густы натоўп кропак, якія накіроўваліся да Выратавальнага-Пакою магла, як ён думаў, схаваць іх. Ён адклаў карту, прыціснуў далоні да твару і закрыў вочы, спрабуючы засяродзіцца.

"Вальдэморт думаў, што я пайду ў вежу Рэйвенкло."

Вось яно: бясспрэчны факт, месца, з якога трэба было пачынаць. Вальдэморт аставіў Алекту Кэроў ў агульным пакоі Рэйвенкло, і гэтаму было адзінае тлумачэнне: ён баяўся, што Гары ўжо ведае, што Хоркрукс звязаны з гэтым Факультэтам.

І адзінай рэччу, з якой асацыяваўся Рэйвенкло, была згубленая дыядэма…, але як дыядэма магла стаць Хоркруксам? Як магло здарыцца, што Вальдэморт, вучань Слізэрыну, знайшоў дыядэму, якая на працягу ўжо шматлікіх пакаленняў Рэйвенкло лічылася даўно згубленым скарбам? Хто мог распавесці яму, дзе яе шукаць, калі ніхто з тых, хто жыве зараз ніколі яе нават не бачылі?..

Сярод тых, хто зараз жаве...

Вочы Гары раптам адкрыліся пад прыціснутымі да твару пальцамі, ён саскочыў з пастамента і кінуўся зваротна, туды, адкуль прыйшоў, у пагоне за сваёй апошняй надзеяй. Пакуль ён набліжаўся да мармуровай лесвіцы, гуд галасоў сотняў людзей, якія ішлі у Выратавальны-Пакой станавіўся ўсё гучней і гучней. Старасты выкрыквалі інструкцыі, спрабуючы ўсачыць за вучнямі сваіх факультэтаў, вакол усе крычалі і пхаліся. Гары ўбачыў Захарыю Сміта, які, расштурхваючы першакурснікаў локцямі, расчышчаў сабе дарогу да пачатку чаргі. Тут і там плакалі студэнты малодшых курсаў, тыя, хто быў старэй, адчайна клікалі сябраў, братоў і сясцёр.

У поле зроку Гары патрапіла напаўпразрыстая бялявая фігура, якая павольна праплывала праз дзверы хола ўнізе, і ён паклікаў так гучна, як толькі мог, спрабуючы перакрычаць гуд натоўпу:

— Нік! НІК! Мне трэба з табой пагаварыць!

Ён з працай пракладваў сабе шлях праз шчыльныя шэрагі студэнтаў, і неўзабаве дасягнуў ніжняй пляцоўкі лесвіцы, дзе яго чакаў Амаль Безгаловы Нік, прывід Вежы Грыфіндор.

— Гары, мой хлопчык!

Нік схапіў Гары за рукі, і той адчуў сябе так, быццам яго кінулі ў ледзяную ваду.

— Нік, мне патрэбна твая дапамога. Хто прывід вежы Рэйвенкло?

Па выразе твару Амаль Безгаловага Ніка было відаць, што той здзівіўся і трохі пакрыўдзіўся.

— Шэрая Лэдзі, вядома; але калі табе патрабуецца дапамога прывіда, то...

— Я упэўнены, яна зможа мне дапамагчы. Ты не ведаеш, дзе яна?

— Зараз паглядзім…

Галава Ніка злёгку пахіснулася, калі ён пачаў выцягвацца і звужацца, пралятаючы над галовамі ўсіх студэнтаў.

— Яна вось там, Гары, маладая дзяўчына з доўгімі валасамі.

Гары паглядзеў у кірунку, паказаным празрыстым пальцам Ніка, і ўбачыў, як высокая жанчына-прывід, злавіўшы яго погляд, падняла бровы і паляцела, схаваўшыся за каменнай сцяной.

Гары пабег за ёй. Уварваўшыся праз дзверы ў калідор, куды схаваўся прывід, ён убачыў яго ў канцы доўгага пераходу. Шэрая Лэдзі павольна і плаўна выслізгвала у процілеглым ад яго кірунку.

— Гэй, пачакаеце! Вярніцеся!

Яна спынілася, парачы ў некалькіх цалях ад падлогі. Гары падумаў пра сябе, што яна была прыгожай: стройны стан, доўгія валасы і мантыя амаль да самага пола, — але акрамя гэтага яна выглядала яшчэ і напышлівай. Дагледзеўшыся да прывіда лепш, ён успомніў, што некалькі разоў бачыў у калідорах замка, але ніколі не размаўляў з ёй.

— Вы — Шэрая Лэдзі?

Яна кіўнула, але не вымавіла ні словы.

— Вы — прывід Вежы Рэйвенкло?

— Правільна, — яе голас гучаў падбадзёрвальна.

— Калі ласка, мне патрэбна дапамога. Мне трэба сёе-тое пазнаць пра зніклую дыядэму.

На яе вуснах з’явілася халодная ўсмешка.

— Баюся, — кінула яна, паварочваючыся, каб паляцець, — я не змагу табе дапамагчы.

— ПАЧАКАЕЦЕ!

Ён не жадаў крычаць, але не змог стрымаць абурэнне і паніку. Калі Шэрая Лэдзі спынілася перад ім, ён паглядзеў на гадзіннік. Было чвэрць дванаццатага.

— Гэта тэрмінова, — адчайна выклікнуў ён. — Калі дыядэма ў Хогвартсу, я павінен яе знайсці, як мага хутчэй.

— Ты не першы студэнт, які жадае атрымаць дыядэму, — пагардліва адказала яна. — Пакаленнямі студэнты даймалі мяне…

— Гэта не для таго, каб атрымаць добрыя адзнакі, — крыкнуў на яе Гары. — Гэта для Вальдэморта… каб знішчыць Вальдэморта…або… Вас гэта не хвалюе?

Яна не магла счырванець, але яе шчакі сталі меней празрыстымі, а, калі яна адказала, у голасе гучала абуранасць:

— Вядома, я…. Як ты смееш так казаць?..

— Добра, тады дапамажыце мне!

Яе ўпэўненасць пахіснулася.

— Гэта…гэта…не праблема, — запнулася яна. — Дыядэма прыналежыла маёй маці…

— Вашай маці?

Яна, здавалася, раззлавалася на саму сябе.

— Пры жыцці, — суха вымавіла яна, — мяне клікалі Хэлена Рэйвенкло.

— Вы — яе дачка? Але тады вы павінны ведаць, што здарылася.

— Дыядэма даруе мудрасць, — сказала яна, робячы над сабой высілак, каб памкнуцца. — Але я сумняваюся, што яна павялічыць твае шанцы перамагчы чараўніка, які заве сябе Лордам…

— Няўжо я не казаў вам, што я не збіраюся насіць яе! — у адчаі выклікнуў Гары. — Няма часу для тлумачэнняў, але калі Вас хвалюе лёс Хогвартса, калі Вы жадаеце ведаць, што Вальдэморт пераможаны, Вы павінны мне распавесці што-небудзь пра дыядэму!

Яна замерла ў паветры, утаропіўшыся на яго, і Гары ахапіла пачуццё безвыходнасці. Вядома, калі б яна ведала што-небудзь, то распавяла б Флітвіку або Дамблдору, бо яны напэўна задавалі ёй гэтае пытанне. Гары пагушкаў галавой і ўжо паварочваўся сыходзіць, калі яна загаварыла ціхім голасам.

— Я выкрала дыядэму ў маці…

— Вы… Што Вы зрабілі?

— Я выкрала дыядэму, — шэптам паўтарыла Хэлена Рэйвенкло. — Я жадала стаць разумней, вядомей, чым мая маці. І я збегла з дыядэмай.

Гары не ведаў, як яму атрымалася заваяваць яе давер, і вырашыў не задавацца гэтым пытаннем, ён проста працягваў слухаць яе аповяд.

— Кажуць, мая маці не прызнавала згубу дыядэмы, а прыкінулася, што дыядэма ўсё яшчэ ў яе. Яна схавала яе згубу, маю агідную здраду нават ад астатніх заснавальнікаў Хогвартса. Потым, мая маці захварэла — смяротна захварэла. Нягледзячы на мае дзеі, яна адчайна прагнула адшукаць мяне зноў. Яна адправіла мужчыну, які доўгі час кахаў мяне, на мае пошукі, хоць я адпрэчвала яго заляцання. Яна ведала, што ён і не супакоіцца, пакуль не знойдзе мяне.

Гары чакаў. Яна глыбока ўздыхнула і кіўнула галавой.

— Ён знайшоў мяне ў лесе, дзе я хавалася. Калі я адмовілася вярнуцца з ім, ён ужыў сілу. Барон заўсёды быў запальчывым чалавекам. Раз’юшаны маёй адмовай, раўнуючы мяне да маёй волі, ён вырабіў удар.

— Барон? Вы жадаеце сказаць?..

— Крывавы Барон, так, — пацвердзіла Шэрая Лэдзі і адкінула ў бок свой плашч, каб паказаць цёмную рану на сваіх белых грудзях. — Калі ён зразумеў, што зрабіў, яго захапіла раскаянне. Ён узяў зброю, якая адабрала жыццё ў мяне, каб забіць сябе. І вось ужо стагоддзі ён носіць ланцугі ў знак пакаяння…. І заслужана, — горка дадала яна.

— А… а дыядэма

— Яна засталася там, дзе я схавала яе, учуўшы набліжэнне Барона. У дупле дрэва.

— У дупле дрэва? — паўтарыў Гары. — Якога дрэва? Дзе гэта было?

— У лясах Албаніі. Гэтае самотнае месца, як я думала, было па-за дасяжнасцю маёй маці.

— Албанія, — паўтарыў Гары.

Цудоўным чынам усё раптам стала на свае месцы, зараз ён зразумеў, чаму яна распавяла яму тое, што не сказала Дамблдору і Флітвіку. — Вы распавядалі гэтую гісторыю яшчэ камусьці, ці не праўда? Іншаму студэнту?

Яна закрыла вочы і кіўнула.

— У мяне…і ў думках не было…. Ён быў так пачцівы. Здавалася, што ён разумее… спагадае…

"Так", — падумаў Гары. — "Том Рэдл, вядома, зразумеў бы жаданне Хэлены Рэйвенкло валодаць неверагодным скарбам, на якое яна мела хоць трохі права"

— Ну, вы былі не першым чалавекам, якога зачараваў Рэдл, — прамармытаў Гары. — Ён умеў быць абаяльным, калі жадаў…

Так, Вальдэморт здолеў з дапамогай ліслівасці выведаць месцазнаходжанне дыядэмы ў Шэрай Лэдзі. Ён адправіўся ў той лес і забраў дыядэму з схованкі, магчыма адразу пасля заканчэння Хогвартса, нават раней, чым ён пачаў працаваць у Боргіна і Беркса.

І ці мог быць той падалены албанскі лес выдатнай хованкай пазней, калі Вальдэморту было неабходна спакойнае месца, каб чакаць дзесяць доўгіх гадоў?

Але дыядэма, як толькі яна стала Хоркруксам, не магла застацца ў тым сумніўным дрэве…. Не, дыядэма таемна была вернутая на сваё праўдзівае месца, І Вальдэморт, мабыць схаваў яе…

— …у тую ноч, калі ён прасіў выкладаць у Хогвартсу! — вымавіў Гары, сканчаючы сваю думку ўголас.

— Прашу прабачэння?

— Ён схаваў дыядэму ў замку ў ноч, калі прасіў Дамблдора прыняць яго настаўнікам! — выклікнуў Гары. Вымавячы гэта зголас, Гары раптам усё зразумеў. — Ён, хутчэй за ўсё, схаваў дыядэму па дарозе або на зваротным шляху з кабінета Дамблдора! Але, вядома, атрымаць працу трэба было таксама — тады б ў яго была магчымасць дабрацца і да мяча Грыфіндора… дзякуй, дзякую Вас!

Гары пакінуў прывіда ў поўным здзіўленні парыць у паветры. Прабягаючы праз вестыбюль, ён паглядзеў на гадзіннік. Без пяці хвілін поўнач, і хоць ён цяпер ведаў, што было апошнім Хоркруксам, ён не стаў бліжэй да яго выяўлення…

Пакаленні студэнтаў былі не ў стане знайсці дыядэму, значыць, хутчэй за ўсё, яна не ў вежы Рэйвенкло — але калі не там, то дзе? Якое таемнае месца было ў Тома Рэдла ў Хогвартсу, якое, ён верыў, застанецца ўтоеным назаўжды?

Пагружаны ва ўласныя думкі, адчайна шукаючы разгадку, Гары згарнуў за кут і зрабіў некалькі крокаў па калідоры, як раптам адчуў злева аглушальны звон пабітага шкла. Калі ён адскочыў у бок, велізарнае цела ўляцела праз акно і стукнулася аб процілеглую сцяну.

Нешта вялікае і касматае аддзялілася ад ізноў прыбылага і кінулася прама да Гары.

— Хагрыд! — загарлапаніў Гары, адбіваючыся ад пяшчот Фанга, пакуль велізарная барадатая фігура падымалася на ногі.

— Што за?..

— Гары, ты... тута! Ты... тута!

Хагрыд нахіліўся і склаў Гары ў кароткачасовыя, але зруйнавальныя абдымкі, пасля чаго падбег да пабітага акна:

— Добры хлопчык, Гроп! — пракрычаў ён праз дзіру ў акне. — Я гэта, праз секунду буду, малайчына!

За Хагрыдам, у цемры ночы, Гары ўбачыў падаленыя пошугі святла і пачуў жудасны прычытаюшчы крык. Ён паглядзеў на гадзіннік: была поўнач. Бітва пачалася.

— Каб мне праваліцца, Гары, — затыхаючыся, сказаў Хагрыд. — Гэта тое самае, так? Заварушка пачалася?

— Хагрыд, адкуль ты ўзяўся?

— Пачуў Сам-Ведаеш-Каго з сваёй пячоры, — змрочна вымавіў Хагрыд. — Во галасішча ж, а? Вось, спрабаваў дабрацца да цябе да апаўначы, Потэр. Зразумеў, што ты павінен быць тута, стала быць усё пачалося. Ды сядзь, Фанг!.. Прыйшлі табе дапамагчы — я і Гроп і Фанг. Прадзерліся праз мяжу лесам, Гроп нас цягнуў нас на сабе, Фанга і мяне. Сказаў яму, каб даставіў мяне ў замак, вось ён і ўпіхнуў мяне праз акно, хвала яму. Вядома, не тое, што я жадаў, але... А дзе Рон і Герміёна?

— Добрае пытанне, — адказаў Гары, — Пайдзем.

Яны разам паспяшаліся па калідоры, Фанг подскакам збег за імі. Гары чуў рух у калідорах вакол: гукі хуткіх крокаў, крыкі; праз вокны ён бачыў яшчэ большую колькасць выбліскаў святла на цёмнай тэрыторыі замка.

— Куды мы ідзем? — спытаў задыханы Хагрыд, ідучы за Гары след у след, масніцы пад ім скалыналіся.

— На самай справе, я не ведаю, — сказаў Гары, робячы наўздагад яшчэ адзін паварот. — Але Рон і Герміёна павінны быць дзесьці тут...

Першыя ахвяры бітвы ўжо былі раскінутыя вакол: дзве каменныя гаргуллі, якія звычайна ахоўвалі ўваход у настаўніцкую, былі пабітыя заклёнам, які патрапіў ў іх праз адно з пабітых вокнаў. Іх рэшткі слаба варушыліся на палу, і калі Гары наблізіўся да адной з аддзеленых ад цела галоў, яна слаба праенчыла:

— О, не звяртайце на мяне ўвагі... Я буду проста ціха тут ляжаць і крышыцца...

Яе выродлівы каменны твар раптам нагадаў Гары пра мармуровы бюст Равены Рэйвенкло ў хаце Ксенафіліюса, якая насіла гэтак недарэчны галаўны ўбор, а затым пра статую ў Вежы Рэйвенкло, з каменнай дыядэмай на белых кучарах…

І дайдучы да канца калідора, ён раптам успомніў пра трэцюю каменную фігуру, якая паказвала выродлівага старога чараўніка, на галаву якога Гары ўласнаручна ўзняў парык і што пакрывіўся стары капялюш. Трапятанне пранізала Гары, нібы запал Агневіскі, і ён ледзь не спатыкнуўся.

Прынамсі, цяпер ён ведаў, дзе яго чакаў Хоркрукс...

Том Рэдл, які ніколі не належыў ні ад каго і дзейнічаў у адзіноце, магчыма, быў занадта напышлівым, лічачы, што ён, і толькі ён пракраўся ў самыя глыбокія таямніцы Замка Хогвартс. Вядома, Дамблдор і Флітвік, гэтыя ўзорныя вучні, ніколі не зазіралі ў гэтае месца, але ў свой час ён, Гары, часта схадзіў з пратаптанага шляху ў школьныя гады — прынамсі, ён, як і Вальдэморт, ведаў пра гэтае таемнае месца, якое Дамблдор ніколі б не выявіў.

Яго адцягнула Прафесар Спроўт, якая з шумам прайшла міма, суправаджаная Нэвілам і яшчэ тузінам іншых студэнтаў, апранутых у слухаўкі і трымаючых у руках прадметы, які пры найблізкім разглядзе апынуліся кветкавымі чыгунамі.

— Мандрагора! — на збягу крыкнуў Нэвіл у бок Гары. — Жадаем выставіць яе на сцены — ім гэта не спадабаецца!

Цяпер ведаючы, куды ісці, Гары паскорыў крок, Хагрыд і Фанг ішлі следам. Яны праходзілі міма аднаго партрэта за іншым, і намаляваныя на іх фігуры: чараўніцы і чараўнікі ў гафрыраваных круглых каўнярах і брыджах, у даспехах і мантыях, — беглі следам, тоўпячыся ў рамах карцін адзін аднаго і выкрыкваючы навіны пра тое, што адбывалася ў іншых частках замка. Калі яны дайшлі да канца калідора, увесь замак здрыгануўся, і калі гіганцкую вазу знесла з пастамента са страшнай сілай, Гары зразумеў, што прычына гэтаму паслужыла магія значна больш моцная, чым тая, якой валодалі яго настаўнікі і члены Ордэна.

— Усё добра, Фанг... усё добра! — пракрычаў Хагрыд, але велізарны сабака, як і пасярэбраныя парцалянавыя пасудзіны, шрапнэллю панёсся па паветры, і Хагрыд пагнаўся за спалоханым Фанам, пакідаючы Гары аднаго.

Гары бег па калідорах, якія скалыналіся, з палачкай напагатове, і ў адным з іх каля яго бегаў намаляваны рыцар маленькага росту, сэр Кэдаган, з маленькай лашадкая, якая скакала за ім лёгкім трушком, перабягаў за ім ад карціны да карціны, ляскаючы даспехамі і натхнёна крычучы:

— Ашуканцы і нягоднікі, сабакі і падлы, пакончы з імі, Гары Потэр, туры іх прэч!

Гары дабег да кута і ўбачыў Фрэда з невялікай купкай студэнтаў, у якой былі Лі Джордан і Ханна Эбатт, якія стаялі у іншага спусцелага пастамента, статуя на якім раней хавала сакрэтны праход. Іх палачкі былі напагатове, і яны ўслухоўваліся ў адтуліну, якая ўтварылася.

— Ночка для ўсяго гэтага ў самы раз! — закрычаў Фрэд, калі замак ізноў затросся, і Гары панёсся міма з пачуццём захаплення і страху адначасова. Ён уляцеў у іншы калідор, і ўбачыў соў, якія кідаюцца па ім. Місіс Норрыс шыпела і спрабавала абадраць іх кіпцюрамі, несумнеўна, для таго, каб вярнуць іх у адведзенае ім месца.

— Потэр!

Аберфорт Дамблдор, стаяў, блакуючы калідор наперадзе, з палачкай напагатове.

— Сотні дзяцей прайшлі праз ход у маім пабе, Потэр!

— Я ведаю, мы эвакуюемся, — вымавіў Гары. — Вальдэморт...

— …атакуе, таму што цябе яму не падалі, так, я ведаю... — скончыў Аберфорт. — Я не глухі, увесь Хогсмід чуў яго. А вам ніколі не прыходзіла ў галаву ўзяць у закладнікі некалькі Слізэрынцаў? Сярод тых, каго вы толькі што адправілі ў бяспечнае месца, ёсць дзеці Пажыральнікаў Смерці. Не было б разумней пакінуць іх тут?

— Гэта не спыніць Вальдэморта, — адказаў Гары. — І ваш брат ніколі б так не паступіў.

Аберфорт хмыкнуў і выдаліўся ў процілеглым кірунку.

"Ваш брат ніколі б так не паступіў... І гэта праўда", — думаў Гары на бягу. — "Дамблдор, які так доўга абараняў Снэйпа, ніколі б не стаў прасіць выкуп за студэнтаў".

Звярнуўшы за яшчэ адзін, апошні, кут, ён выдаў крык адначасова радасці і палягчэння, калі ўбачыў іх: Рона і Герміёну, якія трымалі ў ахапках вялікія выгнутыя прадметы брудна-жоўтага колеру. Пад мышкай у Рона тырчала ручка мятлы.

— Дзе, халера ясна, вас насіла? — закрычаў Гары

— У Таемным Пакоі — вымавіў Рон.

— Які пакой? — спытаў Гары, з працай затармазіўшы перад імі.

— Гэта ўсё Рон, гэта была яго ідэя! — адказала задыханая Герміёна. — Блішчалая ідэя, праўда? Пасля таго, як ты сышоў, я спытала у Рона, нават калі мы знойдзем яшчэ адзін — як мы пазбавімся ад яго? Мы ж яшчэ не пазбавіліся ад кубка! А потым ён падумаў пра гэта! Васіліск!

— Што за...

— Сродак, каб пазбавіцца ад Хоркруксаў, — проста сказаў Рон

Гары апусціў вочы на прадметы ў руках Рона і Герміёны: велізарныя выгнутыя іклы, выдраныя, як ён зразумеў, з чэрапа мёртвага васіліска.

— Але як вы туды прабраліся? — спытаў ён, перакладаючы погляд з іклоў на Рона. — Бо для гэтага трэба ўмець казаць на Змяінай мове!

— Ён зрабіў гэта! — прашаптала Герміёна. — Пакажы яму, Рон!

Рон выдаў жудасны задушліва-шыпячы гук.

— Гэта тое, што ты вымавіў, каб адкрыць медальён, — сканфужана сказаў ён Гары. — Мне прыйшлося зрабіць некалькі спроб, каб вымавіць гэта дакладна, але, — ён сціпла паціснуў плечамі, — урэшце-рэшт мы свайго дамагліся.

— Ён быў пышны! — радасна вымавіла Герміёна. — Проста пышны!

— Ну і... — сказаў Гары, патрабуючы працягі аповяду. — Ну і што далей?...

— А далей, мы знішчылі яшчэ адзін Хоркрукс, — скончыў Рон і выняў з-пад курткі знявечаныя астаткі кубка Хафлпаф. — Герміёна пракалола яго. Я вырашыў, што яна павінна гэта зрабіць. Бо яна яшчэ не мела такога задавальнення.

— Ты геній! — выклікнуў Гары.

— Ды глупства, — сціпла сказаў Рон, хоць выглядаў ён надзвычай задаволеным сабой. — А што новага ў цябе?

У гэты час наверсе раздаўся выбух з столі пасыпаўся пыл. Усе трое паглядзелі наверх і пачулі падалены крык.

— Я ведаю, як выглядае дыядэма, і я ведаю, дзе яна, — хуткамоўкай вымавіў Гары. — Ён схаваў яе там жа, дзе я хаваў мой падручнік па зеллеварэнню, дзе ўсё стагоддзямі хавалі ўсякае халусце. Ён думаў, што акрамя яго пакой ніхто не знойдзе. Пайшлі.

Сцены зноў задрыжалі, ён захапіў Рона і Герміёну праз таемны уваход і далей уніз па лесвіцы у Выратавальны-Пакой. Ёна быў пусты, за выключэннем трох жанчын: Джыні, Тонкс і пажылой ведзьмы ў з’едзенай моллю капялюшу на галаве. Гары адразу ж пазнаў бабулю Нэвіла.

— А, Потэр, — рашуча сказала яна, быццам чакала яго з’яўлення. — Распавядзіце нам, што адбываецца.

— Усё цэлыя? — спыталі разам Джыні і Тонкс.

— Наколькі нам вядома, так, — адказаў Гары. — У тунэлі да Галавы Вепрука яшчэ хто-небудзь ёсць?

Ён ведаў, што пакой не можа змяніцца, пакуль у ім застаюцца людзі.

— Я прыйшла апошняй, — сказала Місіс Лонгбатам. — Я зачыніла праход. Падумала, што было б неразумным пакідаць яго адчыненым, калі Аберфорт пакінуў паб. Ты бачыў майго ўнука?

— Ён ваюе, — сказаў Гары.

— Зразумела, — ганарліва сказала пажылая дама. — Прабачце, але мне трэба пайсці і дапамагчы яму. — І з дзіўнай шпаркасцю яна закрочыла да каменных прыступак.

Гары паглядзеў на Тонкс.

— Я думаў, ты з Тэдзі у мамы.

— Я б не змагла вынесці невядомасць, — з няшчасным выглядам сказала Тонкс. — Яна нагледзіць за ім… Ты бачыў Рэмуса?

— Ён планаваў весці групу байцоў на тэрыторыю школы…

Не сказаўшы больш ніводнага словы, Тонкс выбегла прэч.

— Джыні, — сказаў Гары, — прабач, але ты таксама павінна выйсці. Ненадоўга. Потым ты можаш вярнуцца.

Джыні, судзячы па ўсім, была проста шчаслівая пакінуць сховішча.

— А потым ты павінна вярнуцца! — ізноў крыкнуў ён ёй, калі яна пабегла ўслед за Тонкс. — Ты павінна будзеш вярнуцца зваротна!

— Пачакай хвілінку! — рэзка сказаў Рон. — Мы сёе аб кім забыліся!

— Аб кім? — спытала Герміёна.

— Аб эльфах дамавіках, бо ўсе яны будуць унізе ў кухні, так?

— Ты жадаеш сказаць, што мы павінны прымусіць іх дзерціся? — спытаў Гары

— Не, — сур’ёзна адказаў Рон. — Я меў на ўвазе, мы павінны сказаць ім, каб яны сыходзілі. Мы бо не жадаем паўторы выпадку з Добі, дакладна? Мы не можам загадаць ім паміраць за нас...

Раздаўся грукат, гэта іклы васіліска выпалі з рук Герміёны. Падбегшы да Рона, яна кінулася яму на шыю, і пацалавала ўзасос. Рон адкінуў іклы і мятлу і адказаў на пацалунак з такім запалам, што прыпадняў яе над зямлёй.

— Няўжо зараз падыходны момант для гэтага? — слабым голасам пацікавіўся Гары, але, не ўбачыўшы ніякай рэакцыі з іх боку, акрамя таго, што Рон і Герміёна абняліся яшчэ мацней і сталі калыхацца на месцы, цвярдзейша вымавіў. — Гэй! Тут вайна ў поўным разгары!

Рон і Герміёна адарваліся сябар ад сябра, не размыкая абдымак.

— Я ведаю, сябар, — вымавіў Рон, які выглядаў так, быццам толькі атрымаў удар бладжэрам па патыліцы. — Менавіта таму зараз або ніколі, як думаеш?

— Добра, усё роўна, але як наконт Хоркрукса? — пракрычаў Гары. — Не маглі б вы трохі… трохі пачакаць з гэтым, пакуль мы не знойдзем дыядэму?

— Так... дакладна... прабач, — прабурчаў Рон і яны з Герміёнай прыняліся падбіраць іклы, абодва густа счырванеўшы.

Як толькі яны ўтрох вярнуліся ў калідор наверсе, стала ясна, што за тыя хвіліны, якія яны правялі ў Выратавальным-Пакою, сітуацыя ў замку моцна пагоршылася: сцены і столь скалыналіся мацней, чым раней, у паветры лётаў пыл, а праз самае блізкае акно Гары ўбачыў зялёныя і чырвоныя выбліскі зусім побач ад падножжа замка. Ён зразумеў, Пажыральнікі Смерці вельмі блізкія да таго, каб уварвацца ўнутр. Гары ўбачыў волата Гропа, які бязмэтна сноўдаўся ўнізе і размахіваў чымсьці, падобным на сарваную з даху гаргуллю, і ровам што выказвае сваё незадавальненне.

— Будзем спадзявацца, ён наступіць на каго-небудзь з іх! — сказаў Рон. Паблізу рэхам раздалося ўсё больш крыкаў.

— Калі толькі гэта не будзе хто-небудзь з нашых! — вымавіў нечы голас: Гары абгарнуўся і ўбачыў Джыні і Тонкс, якія накіроўвалі свае палачкі ў суседняе акно з выбітымі шкламі. Як раз у гэты момант Джыні трапна пусціла заклён у натоўп тых, хто змагаўся ўнізе.

— Разумніца! — пракрычаў чалавек, які прабіраўся да іх скрозь воблака пылу, і Гары ізноў убачыў Аберфорта. Яго сівыя валасы раздзімаліся, ён вёў за сабой невялікую групу школьнікаў. — Здаецца, яны збіраюцца праламаць паўночную сцяну. Яны прывялі з сабой волатаў.

— Ты бачыў Рэмуса? — паклікала яго Тонкс.

— Ён ваяваў з Долахавым, — пракрычаў Аберфорт, — не бачыў яго з тых часоў!

— Тонкс, — звярнулася Джыні, — Тонкс, я ўпэўненая, што з ім усё добра.

Але Тонкс ужо схавалася ў пыле, услед за Аберфордам.

Джыні бездапаможна паглядзела на Гары, Рона і Герміёну.

— З імі нічога не здарыцца, — сказаў Гары, хоць і ведаў, што яго словы былі пустым гукам.

— Джыні, мы зараз вернемся, толькі не лезь на ражон. Будзь асцярожна… Пайшлі! — звярнуўся ён да Рону і Герміёне, і разам яны пабеглі да сцяны, дзе знаходзіўся Выратавальны-Пакой, які чакаў іх наступных загадаў.

"Мне трэба месца, дзе ўсё схавана!" — разумова ўмольваў Гары, і, калі яны прабягалі міма ў трэці раз, дзверы паявілася.

Як толькі яны пераступілі парог пакоя і зачынілі за сабой дзверы, шум бітвы змоўк: іх атачыла абсалютная цішыня. Яны апынуліся ў памяшканні памерам з сабор і па выглядзе нагадвала горад, высокія сцены якога былі выбудаваныя з тысяч прадметаў, схаваных тут студэнтамі, якія даўно пакінулі школу.

— І ён не разумеў, што любы мог сюды ўвайсці? — спытаў Рон, яго голас рэхам адклікаўся ў цішыні.

— Ён думаў, што адзін такі, — сказаў Гары. — На яго бяду, мне прыйшлося сёе-тое тут схаваць у свой час… Сюды, — дадаў ён. — Думаю, дзесьці тут….

Ён прайшоў міма пудзіла троля і Знікаючай шафы, якую Драка Малфой паправіў летась з такімі маркотнымі наступствамі, і завагаўся, абводзячы вачамі праходы паміж грудамі халусця. Ён не мог успомніць, куды цяпер ісці...

— Акцыё, дыядэма! — у адчаі выклікнула Герміёна, але нічога не адбылося.

Падобна, Выратавальны-пакой, як і падзямеллі Грынгатсу, не выдаваў так лёгка даручаныя яму прадметы.

— Давайце разыйдземся, — прапанаваў Гары. — Шукайце каменны бюст старога ў парыку і кароне! Ён стаяў на буфеце, гэта павінна быць дзесьці паблізу...

Яны хутка пайшлі па сумежных праходах. Гары чуў гук крокаў сваіх сяброў, рэхам адлюстроўвальны ад груд разнастайнага халусця, бутэлек, капялюшоў, кошыкаў, крэслаў, кніг, зброі, мёцел і біт….

— Дзесьці побач — прамармытаў Гары сабе пад нос. — Дзесьці... дзесьці…

Паглыбляючыся ўсё далей у лабірынт рэчаў, шукаючы прадметы, знаёмыя яму яшчэ з моманту яго мінулага наведвання. Яго дыханне гучна аддавалася ў вушах, і затым, здавалася, сама душа ў ім здрыганулася. Вось ён, наперадзе, стары аблезлы буфет, у якім ён хаваў стары падручнік па зеллеварэнню, а наверсе — шчарбаты каменны вядзьмак у старым пыльным парыку і яшчэ чымсьці, падобным на старажытную збляклую дыядэму.

Заставалася ўсяго некалькі крокаў, і Гары ўжо працягнуў за ім руку, як раптам ззаду раздаўся нечы голас:

— Не спяшайся так, Потэр.

Ён рэзка спыніўся і павярнуўся. За ім, плячом да пляча, стаялі Крэб і Гойл, накіраваўшы палачкі прама на Гары. У невялікі прасвет паміж іх тварамі, якія усміхаліся, ён убачыў Драка Малфоя...

— У цябе ў руках мая палачка, Потэр, — сказаў Малфой, накіроўваючы яшчэ адну ў шчыліну паміж Крэбам і Гойлам.

— Больш не твая, — часта і цяжка дыхаючы, сказаў Гары, сціскаючы ў руках палачку з цёрну. — Хто перамог, той і гаспадар, Малфой. А хто пазычыў табе гэтую?

— Мая маці, — сказаў Драка.

Гары засмяяўся, хоць у гэтым не было нічога смешнага. Ён больш не чуў крокаў Рона і Герміёны. Мабыць, шукаючы дыядэму, яны апынуліся за межамі чутнасці.

— А што гэта вы трое без Вальдэморта? — спытаў Гары.

— Мы жадаем атрымаць узнагароду, — сказаў Крэб. Яго голас быў дзіўна мяккі для такога гмаха. Гары наогул, здаецца, ніколі не прыходзілася чуць, каб той адкрываў рот. Крэб размаўляў як маленькае дзіця, якому паабяцалі вялікі мяшок цукерак. — Мы вярнуліся, Потэр. Вырашылі нікуды не сыходзіць. Вырашылі даставіць цябе да яго….

— Добры план, — сказаў Гары з найграным захапленнем. Ён не мог паверыць, што зараз, калі ён так блізкі да мэты, яму могуць перашкодзіць нейкія Малфой, Крэб і Гойл. Ён пачаў павольна адыходзіць назад, бліжэй да Хоркрукса. Калі б ён толькі мог дастаць яго перш, чым пачнецца дужанне...

— Як вы сюды патрапілі? — спытаў ён у спробе адцягнуць іх.

— Я фактычна жыў у Пакоі-Схаваных-Рэчаў летась, — сказаў Малфой ломкім голасам. — Я ведаю, як сюды ўвайсці.

— Мы схаваліся ў калідоры звонку, — хрукнуў Гойл. — Цяпер мы можам ужываць Маскіравалыя Чары! І тут, — яго твар расплыўся ў агіднай усмешцы, — ты з’явіўся прама перад намі і сказаў, што шукаеш "дыя-дэмана". Што гэта за "дыя-дэман", а?

— Гары? — голас Рона данёсся аднекуль з-за сцены па правым боку ад Гары. — Ты з кімсьці размаўляеш?

Рухам, падобным на ўзмах канчуком, Крэб накіраваў сваю палачку на пяцідзесяціфутавую гару старой мэблі, ірваных валізак, патрапаных кніг, мантый і іншага незразумелага смецця, і закрычаў:

— Дэсенда!

Сцяна захісталася, і яе верхняя частка абрынулася на суседні праход, дзе павінен быў стаяць Рон.

— Рон! — прароў Гары, і тут жа дзесьці ўскрыкнула Герміёна. Гары пачуў гук мноства рэчаў, якія падалі, з іншага боку разбуранай сцяны. Ён паказаў палачкай на гару, якая хісталася і крыкнуў: — Фінітэ! — і ўсё тут жа аднавілася.

— Не! — закрычаў Малфой, спыняючы руку Крэба, які збіраўся паўтарыць заклён. — Калі ты разбурыш пакой, мы не зможам знайсці пад абломкамі дыядэму!

— Ды ну і што? — вырываючыся, спытаў Крэб. — Цёмнаму Лорду патрэбен Потэр, каму важны гэты "дыя-дэман"?

— Потэр прыйшоў сюды за ёй, — растлумачыў Малфой, дрэнна хаваючы нецярпенне. — Гэта значыць….

— Што значыць? — грозна перапытаў Крэб Малфоя. — Каму важна, што ты думаеш? Я больш не падпарадкоўваюся тваім загадам, Драка. Табе і твайму татцы прыйшоў канец.

— Гары? — зноў закрычаў Рон з іншага боку гары халусця. — Што адбываецца?

— Гары? — перадражніў Рона Крэб. — Што адбываецца?.. не, Потэр! Круцыё!

Гары пацягнуўся за дыядэмай. Заклён Крэба праляцеў міма, патрапіўшы ў каменны бюст, падкінуўшы яго ў паветра, дыядэма ўзляцела ўверх, і затым схавалася з вачэй дзесьці ў грудзе рэчаў, на якую прызямліўся бюст.

— СПЫНІСЯ! — закрычаў Малфой, і яго голас рэхам пранёсся па велізарным пакоі. — Ён патрэбен Цёмнаму Лорду жывым…

— Ну і што? А я яго і не забіваю, — закрычаў Крэб, скідаючы ад сябе ўтрымлівальную руку Малфоя. — Але калі змагу, то заб’ю, Цёмны Лорд усё роўна жадае яго смерці, так якая роз…

Імклівы прамень пунсовага колеру праляцеў у цалі ад Гары: Герміёна выбегла з-за кута і паслала Ашаламляльны заклён прама ў галаву Крэба. Але не патрапіла, таму што Малфой адапхнуў яго ў бок.

— Гэта тая бруднакроўка! Авада Кэдаўра!

Гары ўбачыў, што Герміёна адскочыла ў бок, і ўвесь гнеў на Крэба, які замахнуўся на забойства, зацямніў яго розум. Ён стрэліў у Крэба Ашаламляльным заклёнам, той увярцеўся і выбіў палачку з рукі Малфоя. Яна закацілася кудысьці пад гару зламанай мэблі і скрынак.

— Не забівайце яго! НЕ ЗАБІВАЙЦЕ! — закрычаў Малфой Крэбу і Гойлу, якія набліжаліся да Гары. Яны на секунду замарудзіліся, але Гары хапіла і гэтага імгнення.

— Экспеліярмус!

Палачка Гойла выпала з яго рукі і знікла ў завалах барахла побач з ім. Гойл па-дурному падскокваў на месцы, спрабуючы яе знайсці. Малфой увярцеўся ад другога Ашаламляльнага заклёну Герміёны, а Рон паслаў у Крэба Заклён Поўнага Абезрухвання, але трохі прамахнуўся.

Крэб стромка павярнуўся і зноў пракрычаў:

— Авада Кэдаўра!

Рон адскочыў у бок, каб пазбегнуць вокамгненнага зялёнага прамяня. Абяззброены Малфой сціснуўся за трохногай адзежнай шафай. Тым часам да іх падбегла Герміёна, на ходу паражаючы Гойла Ашаламляльным Заклёнам.

— Яна дзесьці тут! — крыкнуў ёй Гары, паказваючы на груду барахла, у якой згубілася дыядэма. — Пашукай яе, пакуль я пайду, дапамагу Р…

— ГАРЫ! — выклікнула яна.

Гудзячы нарастальны шум за спіной папярэдзіў Гары пра небяспецу. Ён павярнуўся і ўбачыў Рона і Крэба, якія беглі са ўсіх ног у яго кірунку.

— Што, не жадаеш, гад? — на бягу прароў Крэб. Але ён, падобна, не разумеў таго, што робіць. Іх пераследвала агністая сцяна, спальваючы гару смецця, тут жа ператвараючы яе ў сажу.

— Агуаменці! — але магутная бруя вады, якая вырвалася з яго палачкі, тут жа выпарылася.

— БЯЖЫМ!

Малфой схапіў аглушанага Гойла і пацягнуў яго за сабой. Перапуджаны Крэб абагнаў іх усіх. Гары, Рон і Герміёна кінуліся за ім, агонь іх пераследваў па пятах. Гэта быў не звычайны агонь, Крэб выкарыстаў заклён, пра які Гары не меў разумення. Калі яны загарнулі за кут, языкі полымя пагналіся за імі, нібы былі адушаўлёнымі, з уласным розумам, істотамі, якія задаліся мэтай забіць іх. Цяпер агонь змяняўся, прымаючы разнастайныя формы гіганцкіх д’ябальскіх істот: агністых змей, хімер і драконаў, — якія ўзнімаліся ўверх, апускаліся і зноў падляталі. І векавыя завалы, якія піталі іх, пападалі ў ікластыя пашчы, падкідваліся ў паветра кіпцюрастымі лапамі, перш чым знікнуць у агністым пекле.

Малфой, Крэб і Гойл зніклі з вачэй, Гары, Рон і Герміёна ўсталі, як укапаныя. З усіх бакоў на іх надыходзілі лютыя пачвары, падбіраючыся ўсё бліжэй. Цяпер іх атачала непранікальная сцяна з іклоў, рогаў і хвастоў, якія білі нібы пугай.

— Што рабіць? — Герміёна спрабавала перакрычаць румз полымя. — Што нам рабіць?

— Вось!

Гары выхапіў пару цяжкіх на выгляд мецел з самай блізкай гары халусця і кінуў адну Рону і той пасадзіў Герміёну ззаду сябе. Гары перакінуў нагу праз другую мятлу і, моцна адапхнуўшыся ад зямлі, яны падняліся ўверх, ледзь не дагадзіўшы ў пашчу рагатай агністай рэптыліі. Запал і дым станавіліся невыноснымі. Пад імі выкляты агонь пажыраў кантрабандную маёмасць вучняў, вынікі няўдалых эксперыментаў, сакрэты незлічоных душ, якія шукалі сховішча ў пакоі. Гары не бачыў, куды пабеглі Малфой, Крэб і Гойл. Ён ляцеў як мага ніжэй над звар’яцелымі монстрамі, каб знайсці іх, але не бачыў нічога, акрамя агню: якая жудасная смерць... Ён не жадаў гэтага…

— Гары, трэба выбірацца! На выхад! — крычаў Рон, але скрозь чорны дым было немагчыма зразумець, дзе знаходзілася дзверы.

Раптам Гары пачуў тоненькі, жаласны чалавечы крык дзесьці ў самім цэнтры бушуючага ўсепаглашчальнага полымя, якое гудзела.

— Гэта… занадта… небяспечна! — крычаў Рон, але Гары ўзняўся ў паветра. Яго акуляры трохі абаранялі яго вочы ад дыму, ён шукаў у агні прыкметы жыцця, фігуру або твар, якое яшчэ не выглядала, як кавалак абгарэлага дрэва…

А потым ён убачыў Малфоя. Ён абхапіў рукамі Гойла, які быў ўсё яшчэ без палачкі. Яны сядзелі на гары згарэўшых парт. Гары накіраваўся ўніз. Малфой заўважыў яго і падняў руку, але нават калі Гары ўхапіўся за яе, ён адразу зразумеў, што нічога не атрымлівалася. Гойл быў занадта цяжкім, і потная рука Малфоя тут жа выслізнула з далоні Гары…

— КАЛІ МЫ ПАМРЭМ З-ЗА ІХ, Я ЗАБ’Ю ЦЯБЕ, ГАРЫ! — пракрычаў Рон, калі велізарная палымяная хімера кінулася на іх. Ён і Герміёна зацягнулі Гойла на мятлу і падняліся ўверх, ледзь утрымліваючы раўнавагу, пакуль Малфой усаджваўся ззаду Гары.

— Дзверы! Хутка да дзвярэй, да дзвярэй! — крычаў Малфой прама ў вуха Гары. Гары паскорыўся, накіроўваючыся за Герміёнай, Ронам і Гойлам скрозь завесу чорнага дыму, з-за якога ён амаль не мог дыхаць. Тыя прадметы, якія не згарэлі ў пякельным полымі, пачалі падлятаць у паветра. Агністыя пачвары, перамагаючы, падкідвалі іх уверх: кубкі, шчыты, блішчалыя каралі, старую, пацьмянелую дыядэму…

— Што ты робіш, што ты робіш, дзверы ў іншым боку! — пракрычаў Малфой у вуха Гары, але той стромка павярнуўся і накіраваўся ўніз. Дыядэма, падала, быццам у запаволенай здымцы, круцячыся і пабліскваючы, яна ляцела прама ў адкрытую пашчу змяі, а затым ён злавіў яе, падчапіўшы пэндзлем рукі, яна павісла ў яго на запясце…

Гары зноў узняўся ўверх, калі змяя рынулася на яго, ён падняўся вышэй і накіраваўся ў бок дзвярэй. Ён маліўся, каб яны ўсё яшчэ была адчыненая. Рон, Герміёна і Гойл ужо схаваліся. Малфой крычаў і так дужа трымаўся за Гары, што таму стала балюча. Затым скрозь дым ён убачыў прастакутны лапік на сцяне і накіраваў мятлу туды. Праз некалькі секунд яго лёгкія напоўніліся чыстым паветрам, і яны ўрэзаліся ў сцяну калідора.

Малфой зваліўся з мятлы тварам уніз, затыхаючыся і кашляючы да ваніт. Гары перавярнуўся і сеў: дзверы Выратавальнага-Пакоя зніклі, а Рон і Герміёна, цяжка дыхаючы, сядзелі побач з Гойлам, які ўсё яшчэ не ачуўся.

— Крэб, — з працай вымавіў Малфой, калі, нарэшце, смог казаць. — Крэб…

— Ён мёртвы, — адрэзаў Рон.

Наступіла цішыня, якая парушалася толькі цяжкім дыханнем і кашлем. Затым некалькі моцных удараў скалынулі замак, міма пранёсся натоўп празрыстых коннікаў, іх заціснутыя пад мышкамі галавы нешта крыважэрна крычалі. Калі Безгаловае Братэрства праскакала міма, Гары падняўся на ногі і агледзеўся: вакол яго ўсё яшчэ ішла бітва. Ён чуў крыкі — і гэта быў не толькі заклік безгаловых прывідаў, якія адыходзілі. Яго ахапіла паніка.

— Дзе Джыні? — рэзка спытаў ён. — Яна была тут. Яна павінна была вярнуцца ў Выратавальны-Пакой.

— Чорт падзяры, ты што, думаеш, пакой усё яшчэ дзейнічае пасля такога пажару? — спытаў Рон. Але таксама ўстаў, паціраючы грудзі і азіраючыся па баках. — Можа нам падзяліцца і пашукаць?..

— Не, — сказала Герміёна, падымаючыся на ногі. Малфой і Гойл усё яшчэ бездапаможна валяліся на палу калідора, ні ў аднаго з іх не было палачкі. — Нам трэба трымацца разам. Давайце пайдзем… Гары, што ў цябе на руцэ?

— Што? А, так…

Ён сцягнуў дыядэму з запясця і паднёс да вачэй. Яна ўсё яшчэ была гарачай, счарнелай ад сажы, але калі ён дагледзеўся, то смог адрозніць выгравіраваныя на ёй маленькімі літарамі словы:

" Той багаты, у каго ёсць розум, а не злата "

З дыядэмы цякла нейкая вадкасць, падобная на кроў, але яна была цёмнай і цягучай як смала. Нечакана Гары адчуў, як дыядэма затрэслася ў яго руках, затым разарвалася на часткі, і адразу ж раздаўся пранізлівы нямы крык. Ён даносіўся не аднекуль з замка, а прама з прадмета, які ён трымаў у руках.

— Гэта, магчыма, быў Д’ябальскі Агонь! — сказала Герміёна, гледзячы на разламаныя кавалкі.

— Што, прабач?

— Д’ябальскі Агонь, пракляты агонь, яго выкарыстаюць, каб знішчаць Хоркруксы, але я б ніколі, ніколі ў жыцці не асмелілася б яго выкарыстаць… як Крэб пазнаў?..

— Мусіць, навучыўся ад Кэроў, — змрочна сказаў Гары.

— Вельмі шкада, што ён дрэнна слухаў, калі распавядалі пра тое, як гэты агонь спыніць, — сказаў Рон, у якога, як і ў Герміёны, трохі абгарэлі валасы, а твар быў пакрыт куравой. — Я б яго пашкадаваў, калі б ён не спрабаваў нас забіць.

— Ты што, не разумееш? — прашаптала Герміёна. — Гэта значыць, што нам трэба толькі знайсці змяю…

Але яна не дамовіла. Калідор запоўніўся крыкамі і гукамі паядынкаў, якія ні з чым нельга было зблытаць. Гары агледзеўся, і яго сэрца сышло ў пяткі: Пажыральнікі прадзерліся ў Хогвартс. Ён убачыў Фрэда і Персі, якія ваявалі з людзьмі ў масках і каптурах.

Гары, Рон і Герміёна пабеглі на дапамогу, выбліскі заклёнаў лёталі паўсюль, чалавек, з якім дзёрся Персі, хутка адляцеў у бок. Яго каптур нечакана зваліўся, і яны ўбачылі высокі лоб і тоўстыя валасы…

— Дабрыдзень, Міністр! — закрычаў Персі, пасылаючы заклён прама ў Цікнэсса, які выпусціў палачку і схапіўся за каўнер мантыі: яму відавочна было не па сабе. — Я не казаў, што сыходжу ў адстаўку?

— Ты жартуеш, Персі! — пракрычаў Фрэд, калі Пажыральнік, з якім ён дужаўся, быў аглушаны трыма рознымі заклёнамі. Цікнэсс зваліўся на зямлю, усё яго цела пачало пакрывацца шыпамі Падобна, ён ператвараўся ў нейкага марскога вожыка. Фрэд радасна паглядзеў на Персі.

— Ты праўда жартуеш, Персі…. Не памятаю, каб ты жартаваў з тых часоў як табе было…

Раздаўся воплеск. Яны стаялі побач: Гары, Рон, Герміёна, Фрэд і Персі, у іх ног валяліся два Пажыральніка, адзін аглушаны, іншы — паражаны Трансфігуруючым заклёнам. І у гэтае самае імгненне, калі непасрэдная небяспека адступіла, мір разарвала на мноства аскепкаў. Гары адчуў, як ляціць па паветры. Усё, што ён мог зрабіць, гэта моцна ўчапіцца ў палачку, яго адзіную зброю, і прыкрыць галаву рукамі. Ён чуў крыкі сваіх таварышаў, ужо не спадзяючыся пазнаць, што з імі здарылася….

Затым мір сабараўся, напоўнены болем і прыцемкам. Гары апынуўся напалову пахаваным пад руінамі разбуранага калідора. Халоднае паветра паказвала на тое, што ў замку знесла адну з сцен. Гарачая ліпкая кроў сцякала па яго шчацэ. І потым ён пачуў жудасны крык, ад якога ўсё ўнутры яго абарвалася, — крык болю, які не маглі выклікаць ні агонь, ні заклён, і ён устаў, хістаючыся, абхоплены жахам, якога ён яшчэ не выпрабоўваў за ўвесь гэты дзень, магчыма нават, за ўсё сваё жыццё…

Герміёна таксама з працай паднімалася на ногі з развалін, тры рудавалосых мужчыны сядзелі побач на палу, дзе толькі што падарвалася сцяна. Гары ўзяў Герміёну за руку, і яны, хістаючыся і спатыкаючыся, пачалі прабірацца праз абломкі каменя і дрэва.

— Не… не… не! — крычаў хтосьці. — Не! Фрэд! Не!

Персі трос свайго брата, Рон стаяў на каленах побач, але Фрэд глядзеў перад сабой нерухомымі вачамі, якія нябачылі, а на вуснах яго застыг здань апошняга смеху.

XXXII. Cтарэйшая палачка

Мір абваліўся, ды чаму бітва не спынілася, замак не замер ў маўклівым жаху, і кожны баец не склаў зброю?

Прытомнасць Гары знаходзілася ў вольным падзенні, які выйшаў з-пад кантролю, ён быў няздольны паверыць у немагчымае, таму што Фрэд Уізлі не мог быць мёртвы, гэта значыла, усе яго пачуцці ілгуць…

І тут цела правалілася ў дзіру, якая ўтварылася ў сцяне школы ў выніку выбуху, у іх бок паляцелі заклёны, удараючыся ў сцяну за іх галовамі.

— Лажыся! — закрычаў Гары. З цемры ляцела ўсё больш заклёнаў.

Гары і Рон схапілі Герміёну і пацягнулі яе на падлогу, але Персі усё яшчэ ляжаў папярок цела Фрэда, абараняючы яго ад заклёнаў. Гары закрычаў:

— Персі, уставай, нам трэба сыходзіць!

Але той затрос галавой.

— Персі!

Гары бачыў, як слёзы каціліся па брудным твары Рона, калі ён абхапіў старэйшага брата за плечы і пацягнуў, але Персі не зрушыўся з месца.

— Персі, ты ўжо нічога не зможаш для яго зрабіць! Нам трэба...

Герміёна закрычала, і Гары абярнуўся і адразу зразумеў прычыну яе жаху. Жахлівы павук памерам з невялікі аўтамабіль спрабаваў пралезці праз велізарную дзіру ў сцяне. Нашчадкі Арагога ўступілі ў бітву. Рон і Гары закрычалі разам, іх заклёны аб’ядналіся, монстра адкінула назад і ён, сутаргава тузаючы лапамі, знік у цемры.

— Ён прывёў сваіх! — закрычаў Гары сябрам, выглядаючы праз бок прабітага заклёнам праёму.

Яшчэ некалькі гіганцкіх павукоў караскаліся на бок замка, выпушчаныя на волю з Забароненага Лесу, у які, мабыць, ужо прадзерліся Пажыральнікі Смерці. Гары пальнуў Ашаламляльным Заклёнам, і пачвара, якая паўзла наперадзе паляцела ўніз, захапляючы за сабой сваіх таварышаў. Тыя таксама сарваліся са сцяны і неўзабаве схаваліся з вачэй. Новыя заклёны прасвісталі над галавой Гары, так блізка, што ён адчуў, як закалыхаліся на галаве яго валасы.

— Сыходзім, зараз жа!

Падапхнуўшы наперад Рона і Герміёну, Гары нахіліўся, каб схапіць цела Фрэда. Зразумеўшы, што ён збіраецца зрабіць, Персі перастаў чапляцца за цела брата і дапамог Гары. Прыхіліўшыся як мага ніжэй, каб пазбегнуць заклёнаў, якія ляцелі ў іх, разам яны павалаклі цела Фрэда з праходу.

— Сюды! — сказаў Гары.

Яны змясцілі яго ў нішу, дзе раней стаялі даспехі. Гары не мог прымусіць сябе глядзець на Фрэда не імгнення больш, чым неабходна, і як толькі пераканаўся, што яно добра схавана, паспяшаўся за Ронам і Герміёнай. Малфой і Гойл кудысьці зніклі, але ў калідоры скрозь заслону пылу, асыпаўшагася каменнага мура і аскепкаў бітай шыбы ён бачыў фігуры людзей, якія бегалі ўзад і наперад. І хто з іх быў вораг, а хто — сябар, было немагчыма разабраць.

Звярнуўшы за кут, Персі зароў, нібы раз’юшаны бык:

— РУКВУД! — І кінуўся па кірунку да высокага чалавека, які пераследваў некалькіх вучняў.

— Гары, сюды! — закрычала Герміёна.

Яна зацягнула Рона за габелен, дзе паміж імі пачалася нейкая валтузня, і на адно вар’яцкае імгненне Гары падумаў, што яны абдымаюцца, але потым ён зразумеў, што Герміёна спрабуе ўтрымаць Рона, не даць яму кінуцца следам за Персі.

— Паслухай… ПАСЛУХАЙ МЯНЕ, РОН!

— Я жадаю дапамагчы — я жадаю забіць Пажыральнікаў Смерці.

Яго запэцканы брудам і пылам твар сказіўся, а цела скалыналася ад гора і гневу.

— Рон, мы адзіныя, хто можа пакончыць з усім гэтым! Калі ласка, Рон, нам трэба забіць змяю… мы павінны яе забіць! — сказала яна.

Але Гары разумеў пачуцці Рона. Пагоня за чарговым Хоркруксам не магла здаволіць прагу помсты. Ён таксама жадаў ваяваць, жадаў пакараць забойцаў Фрэда, і яшчэ яму вельмі жадалася знайсці астатніх Уізлі, каб пераканацца, каб быць абсалютна ўпэўненым у тым, што Джыні не… не, ён нават у думках не павінен дапушчаць, што такое магчыма…

— Мы будзем ваяваць! — сказала Герміёна. — Нам прыйдзецца ваяваць, каб дабрацца да змяі! Нам нельга забываць пра тое, што мы павінны зрабіць… Мы адзіныя, хто можа пакончыць з усім гэтым!

Кажучы гэта, Герміёна плакала, выціраючы твар падраным, падсмаленым рукавом, але затым яна зрабіла глыбокі ўздых, каб супакоіцца, і, усё яшчэ моцна трымаючы Рона, павярнулася да Гары.

— Ты павінен пазнаць, дзе Вальдэморт, таму што змяя заўсёды з ім, так? Давай жа Гары, зазірні ў яго розум!

Чаму ж гэта было так проста? Таму што яго шнар гарэў ужо на працягу шматлікіх гадзін, нібы жадаў паказаць яму, што на розуме ў Вальдэморта? Па яе камандзе ён закрыў вочы, і адразу крыкі і ўдары, і ўсе гукі бою цішэлі, пакуль не сталі ледзь чутныя, быццам здалёку, як калі б ён знаходзіўся на велізарнай адлегласці адсюль…

Ён стаяў у цэнтры закінутага, але дзіўна знаёмага пакоя з абарванымі шпалерамі на сценах… Усе вокны, за выключэннем аднаго, былі забітыя дошкамі. Гукі штурма замка былі прыглушанымі і падаленымі. У адзінае незабітае акно можна было адрозніць яркія выбліскі з боку замка, але ў самім пакою, дзе адзінай крыніцай святла служыла газавая лямпа, стаяў прыцемак.

Гледзячы на палачку, ён круціў яе паміж пальцамі, але думкамі быў далёка, у адным з пакояў у замку: у патаемным пакоі, пра яго ніхто, акрамя яго, не ведаў, і які можа выявіць толькі хтосьці разумны, хітры і надзвычай дапытлівы… Ён быў упэўнены, што хлопец не знойдзе дыядэму... хоць, марыянетка Дамблдора зайшла вельмі далёка, чым ён мог чакаць... занадта далёка...

— Мілорд... — вымавіў хтосьці надтрэснутым голасам, у якім гучаў адчай. Ён павярнуўся: Люцыюс Малфой сядзеў у самым цёмным куце пакоя. Выгляд у яго быў змучаны, і на целе ўсё яшчэ віднеліся сляды пакарання, якое ён панёс пасля апошніх уцёкаў хлапчука. Адно з яго вачэй заплыла і не адкрывалася.

— Мілорд... калі ласка... мой сын...

— Калі твой сын мёртвы, Люцыюс, гэта не мая памылка... Ён не прыйшоў і не перайшоў на мой бок, як астатнія Слізэрынцы. Можа, ён вырашыў дапамагчы Гары Потэру?

— Не, ніколі... — шаптаў Малфой.

— Тваё шчасце, калі гэта не так.

— Няўжо Вы не баіцеся, мой Лорд, што Потэр можа памерці не ад Вашай рукі? — спытаў Малфой, яго голас дрыжаў. — Няўжо не было бы.. прабачыце мяне... разважлівей, спыніць гэтую бітву, увайсці ў замак і шукаць яго самастойна?

— Не прыкідвайся, Люцыюс. Ты жадаеш, каб бітва спынілася, таму што тады зможаш пазнаць, што здарылася з тваім сынам. І мне не трэба шукаць Потэра. Яшчэ досвета Потэр сам захоча мяне знайсці.

Вальдэморт зноў засяродзіў свой пільны погляд на палачку ў руцэ. Штосьці ў ёй яму не падабалася. А калі лорду Вальдэморту штосьці не падабалася, ён неадкладна прымаў меры…

— Пакліч Снэйпа.

— Снэйпа, мой Лорд?

— Снэйпа. Зараз жа! У мяне ёсць справа для яго... Ступай..

Перапуджаны Люцыюс, трохі спатыкаючыся ў цемры пакоя, выйшаў прэч. Вальдэморт застаўся стаяць на сваім месцы, утаропіўшыся на палачку і працягваючы круціць яе ў пальцах.

— Гэта адзіны спосаб, Наджыні, — шапнуў ён і павярнуўся. Велізарная тоўстая змяя вісела ў паветры, грацыёзна згарнуўшыся кольцам унутры акружанай чарамі, абароненай прасторы, якую ён для яе стварыў — абсыпаная зоркамі празрыстая сфера, якая з’яўляецца чымсьці сярэднім паміж залатой клеткай і акварыўмам.

Цяжка дыхаючы, Гары ачуўся і адкрыў вочы. У той жа момант, у вушы яму стукнулі крыкі і воклічы тых, хто біўся, грукат і шум боя, які працягваўся.

— Ён у Лямантуючай Халупе. Змяя з ім, яна мае сваяго рода чарадзейную абарону вакол сябе. Ён толькі што сказаў Люцыюсу Малфою, каб той знайшоў Снэйпа.

— Вальдэморт зараз у Лямантуючай Халупе? — спытала здзіўленая Герміёна. Ён не… не ВАЮЕ?

— Ён думае, што ў гэтым няма сэнсу, — адказаў Гары. — Ён лічыць, што я сам да яго прыйду.

— Але чаму?

— Ён ведае, што я прыйду за Хоркруксам… ён трымае Наджыні каля сябе. Відавочна, мне прыйдзецца пайсці да яго, каб забіць змяю...

— Дакладна! — сказаў Рон, распростваючы плечы. — Значыць, ты не можаш туды ісці, таму што ён толькі гэтага і чакае. Ты застанешся тут і падбаеш аб Герміёне, а я пайду і …

Але Гары перабіў Рона:

— Вы абодва заставайцеся тут, я пайду пад Плашчом-Нябачнікам і вярнуся, як толькі...

— Не, — сказала Герміёна, — значна разумнее будзе, калі я вазьму Плашч і...

— Нават не думай пра гэта! — рыкнуў на яе Рон.

І перш, чым Герміёна паспела вымавіць яшчэ нешта акрамя: "Рон, я суцэль здольная...", — габелен, пад якім яны стаялі на верхняй пляцоўцы драбінчастага пралёта, абарваўся.

— ПОТЭР!

Перад імі стаялі два ўтоеных пад маскамі Пажыральніка Смерці, але не паспелі тыя падняць палачкі, Герміёна закрычала:

— Гліссеа!

Прыступкі пад іх нагамі спляскаліся, лесвіца ператварылася ў стромкі пахіл, і яна, Гары і Рон заслізгалі ўніз, няздольныя кіраваць сваім спускам, так хутка, што Аглушальныя заклёны Пажыральнікаў Смерці пранесліся дзесьці высока над іх галовамі. Яны праскочылі за габелен каля лесвіцы і, скаціўшыся на падлогу, стукнуліся аб процілеглую сцяну.

— Дуро! — выгукнула Герміёна, накіраваўшы палачку на габелен, і за ім раздаліся два гучных хваравітых крыка, калі тканіна ператварылася ў каменную сцяну, і Пажыральнікі Смерці, якія пераследвалі іх, ўрэзаліся ў яе.

— Назад! — закрычаў Рон, і яны схаваліся за дзвярмі. Міма іх з гучным грукам пранёсся натоўп ажывелых парт, які падганяла прафесар МакГонагал. Падобна, яна не заўважыла сяброў. Яе валасы растрапаліся, а на шчацэ была бачная глыбокая драпіна. Калі яна звярнула за кут, яны пачулі яе крык:

— ПЛІ!

— Гары, ты павінен надзець Плашч, — сказала Герміёна. — Не думай пра нас...

Але ён накінуў яго на ўсіх траіх. Плашч быў нядосыць вялікі, але ён сумняваўся, што хто-небудзь убачыць іх бесцялесныя ногі у гэтым хаосе пылу, падаючых камянёў і выбліскаў заклёнаў, якія рассякалі паветра.

Яны прабеглі ўніз на яшчэ адзін драбінчасты пралёт і апынуліся ў калідоры, поўным дуэлянтаў. Партрэты паабапал былі бітком набітыя намаляванымі фігурамі, які гучна падбадзёрвалі абаронцаў Хогвартсу, у той час як Пажыральнікі Смерці, у масках і без, уступілі ў сутычку з вучнямі і настаўнікамі. Дын знайшоў сабе палачку і зараз вёў паядынак з Долахавым, Парваці — з Трэверсам. Гары, Рон і Герміёна імгненна паднялі палачкі, гатовыя вырабіць удар, але дуэлянты перамяшчаліся так імкліва, што лёгка маглі патрапіць у кагосьці з сваіх. І ў гэты час, калі яны стаялі, чакаючы магчымасці напасці, раздаўся гучны крык "У-І-І-І-І!" і, паглядзеўшы ўверх, яны ўбачылі, што над імі вісіць Піўз і абстрэльвае Пажыральнікаў Смерці клубнямі Снаргалаф, і на галовах у тых прарасталі доўгія зялёныя падобныя на чарвякоў парасткі.

— Ай!..

На Плашч над галавой Рона звалілася прыгаршча парасткаў, млявыя зялёныя карані неверагоднай выявай запампаваліся ў паветры, пакуль Рон адчайна спрабаваў стрэсці іх.

— Там хтосьці нябачны! — закрычаў утоены пад маскай Пажыральнік Смерці, паказваючы ў іх бок. Скарыстаўшыся тым, што Пажыральнікі на імгненне адцягнуліся, Дын уразіў большасць з іх Ашаламляльным загаворам. Долахаў паспрабаваў вырабіць зваротны ўдар, але Парваці атакавала яго Спутваючымі Чарамі.

— ПАЙДЗЕМ! — закрычаў Гары, і яны, мацней захутаўшыся ў Плашч і, прыхіліўшы галовы, слізгаючы на соку Снарглаф, пачалі прадзірацца праз гушчу байцоў у бок мармуровай лесвіцы, якая вяла ў вестыбюль.

— Я Драка Малфой, я — Драка, я на вашым боку! — умольваў Драка Пажыральніка Смерці ў масцы, стоячы на верхняй драбінчастай пляцоўцы.

Праходзячы міма, Гары аглушыў Пажыральніка. Малфой, ззяючы, пачаў глядзець па баках, шукаючы свайго выратавальніка, а Рон стукнуў яго кулаком з-пад Плашча. Цалкам ашаломлены Малфой зваліўся ніц прама на Пажыральніка Смерці, з яго пабітай губы цякла кроў.

— І гэта — другі раз, калі мы выратавалі тваё жыццё сёння ўвечар, двудушны ўблюдак! — прагукаў Рон.

Бітвы праходзілі на ўсіх лесвіцах і ў вестыбюлі. Куды б не кінуў погляд Гары, паўсюль ён бачыў Пажыральнікаў Смерці: Якслі каля ўваходных дзвярэй сышоўся ў паядынку з Флітвікам, а з адным з схаваўшыся пад маскай Пажыральнікаў Смерці процістаяў Кінгслі.

Студэнты бегалі ва ўсіх кірунках: некаторыя з іх неслі на сабе або цягнулі параненых сябраў. Гары паслаў Ашаламляльны заклён у аднаго з Пажыральнікаў у масцы, але прамахнуўся і ледзь не патрапіў у Нэвіла, які з’явіўся немаведама адкуль, размахваючы бярэмем атрутнай Тэнтакулы, якая з радасцю накінулася на самага блізкага Пажыральніка Смерці і апавілася вакол яго.

Гары, Рон і Герміёна кінуліся па мурмуровай лесвіцы, злева ад іх раздаўся звон пабітага шкла, і з пясочнага гадзінніка Слізэрыну, які вёў падлік балаў факультэта, пасыпаліся ізумруды прама пад ногі тых, хто ўцякаў. З балкона зваліліся два цела, і калі яны дасягнулі зямлі, шэрая пляма, якую Гары прыняў за жывёлу, кінулася да іх на чатырох нагах, каб усадзіць іглы ў адно з цел, якое упала.

— НЕ! — закрычала Герміёна. З аглушальным выбухам з яе палачкі вырваўся заклён, і Фенрыр Грэйбэк быў адкінуты назад ад ледзь жывой Лавендры Браўн. Ён наляцеў на парэнчы мармуровай лесвіцы і паспрабаваў падняцца на ногі. Але раптам крыштальны шар з яркім белым выбліскам і трэскам зваліўся яму на галаву. Фенрыр паваліўся на падлогу і больш не рухаўся.

— У мяне яшчэ ёсць! — крычала прафесар Трэлоні з-за парэнчаў. — Для любога, хто захоча!.. Вось...

Падобна тэнісісту, які выконвае падачу, яна выцягнула яшчэ адзін велізарны шар з сумкі, і, узмахнуўшы палачкай, паслала яго праз увесь зал. Той патрапіў у акно, разбіўшы яго дашчэнту. У той жа момант цяжкія драўляныя дзверы галоўнага ўваходу расхінуліся, і велізарная колькасць гіганцкіх павукоў уварвалася ў вестыбюль.

Крыкі жаху разарвалі паветра: Пажыральнікі Смерці і абаронцы Хогвартса, кінуліся ўрассыпную. Чырвоныя і зялёныя выбліскі паляцелі ў гушчу пачвар, якія зноў прыбылі. Павукі здрыгануліся і ўздыбіліся, і выглядалі яшчэ страшэнна, чым раней.

— Як мы выйдзем? — загарлапаніў Рон, імкнучыся перакрычаць усеагульныя крыкі, аднак, перш чым Гары і Герміёна паспелі адказаць, хтосьці адапхнуў іх у бок. Хагрыд бег па лесвіцы, размахваючы сваім ружовым, у кветачку, парасонам.

— Не чапайце… не забівайце іх! — крычаў ён.

— Хагрыд, НЕ!

Гары забыўся пра ўсё на свеце: ён выскачыў з-пад Плашча і пабег, прыгінаючася, каб пазбегнуць заклёнаў, выбліскі якіх асвятлялі ўвесь зал.

— Хагрыд, вярніся!

Але ён не прабег і паўдарогі да Хагрыда, калі здарылася страшнае.

Хагрыд знік сярод павукоў, і з неверагоднай імклівасцю агідная маса адступіла пад вялікім напорам заклёнаў, выносячы з сабой Хагрыда.

— Хагрыд!

Гары пачуў як хтосьці выгукнуў яго імя… Ён не ведаў — сябар гэта або вораг, але зараз гэта было ўсё роўна. Ён збег уніз па прыступках галоўнага ўваходу і далей на цёмную тэрыторыю... Павукі сыходзілі прочкі са сваёй здабычай шчыльнай кучай, і Гары не мог разглядзець у ёй Хагрыда.

— Хагрыд!

Яму здалося, што ён убачыў велізарную руку, якая памахала яму з сярэдзіны павуковай зграі, але калі ён паспрабаваў дагнаць іх, яго шлях заступіла гіганцкая ступня, якая апусцілася з цемры, так, што зямля пад нагамі задрыжала. Гары падняў вочы: перад ім стаяў волат дваццаці футаў вышынёй, яго галава была ўтоена ў цямрэчы. Відаць было толькі валасатыя, падобныя на дрэва, ногі, асветленыя святлом, якое лілася праз адчыненыя дзверы замка. Раптам ён з сілай ткнуў кулаком у адно з верхніх вокнаў, і на Гары пасыпаўся град аскепкаў, прымушаючы яго вярнуцца пад прыкрыццё дзвярнога праёму.

— О божа...! — завішчала Герміёна. Яна і Рон дагналі Гары і утаропіліся на гіганта, які спрабаваў схапіць людзей праз пабітае акно.

— НЕ ТРЭБА! — закрычаў Рон, хапаючы Герміёну за руку, калі яна падняла чарадзейную палачку. — Аглушыш яго, і ён разбурыць палову замка...

— ХАГЕР?

З-за кута школы нязграбнай хадой выйшаў Гроп, толькі цяпер Гары ў рэчаіснасці ўсвядоміў, што ён быў не вельмі вялікім волатам. Велізарны монстар, які спрабаваў знішчыць людзей на верхніх паверхах, азірнуўся і зароў. Пад імі задрыжалі каменныя прыступкі, калі ён накіраваўся да свайго субрата паменш, і Гроп адкрыў крывы рот, агаляючы жоўтыя зубы памерам з цагліну. Са львінай лютасцю волаты накінуліся адно на аднаго.

— Бяжым! — загарлапаніў Гары. Ноч напоўнілася жудаснымі крыкамі і ўдарамі волатаўскай бойкі. Гары схапіў Герміёну за руку і пацягнуў уніз па ступенях на вуліцу, Рон пайшоў за імі. Гары не губляў надзеі знайсці і выратаваць Хагрыда. Яны беглі вельмі хутка і спыніліся толькі на паўдарогі да лесу.

Паветра раптам стала ільдзяным, у Гары перахапіла дыханне. У цемры кружыліся, нібы вытканыя з згуслай цямрэчы, чорныя цені. Велізарнай хваляй яны ляцелі ў бок да замка, іх твары былі ўтоеныя пад каптурамі, з-пад якіх даносілася хрыплае дыханне.

Рон і Герміёна прысунуліся бліжэй да Гары, калі гукі дужання за іх спінамі раптам змоўклі, і ноч напоўнілася цішынёй, якую маглі прынесці з сабой толькі Дэментары… і Фрэд быў мёртвы… і Хагрыд напэўна гіне або ўжо загінуў…

— Давай, Гары! — голас Герміёны чуўся аднекуль здалёку. — Паклікай Патронуса, Гары. Ну жа!

Ён падняў палачку, але пачуццё безвыходнасці ўсё мацней асільвала яго: колькі людзей яшчэ памерла, пра якіх ён не ведаў? Яму здавалася, што душа ўжо напалову пакінула яго цела.

— ГАРЫ, ну давай жа! — крычала Герміёна.

Сотня Дэментараў набліжаліся да іх, слізгаючы па паветры ў прадчуванні ў поўнай меры нацешыцца адчаем Гары, які абяцаў стаць для іх сучасным баляваннем.

Ён убачыў, як серабрысты тэр’ер Рона ўскінуўся ўверх, выпусціў слабое мігаценне і знік. Ён убачыў выдру Герміёны, якая кульнулася ў паветры і таксама растварылася. Яго ўласная палачка дробна дрыжала ў руцэ, і Гары амаль узрадаваўся надыходзячаму забыццю, таму што наперадзе яго чакала толькі пустэча, таму што там ні было нічога, ні было ніякіх пачуццяў...

І тут сарэбраныя заяц, парсюк і ліса праляцелі міма Гары, Рона і галавы Герміёны: Дэментары адыходзілі перад надыходзячымі істотамі.

З цемры вышлі трое і сталі побач, палачкі ў іх выцягнутых руках працягвалі выкідваць Патронусаў. Гэта былі Луна, Эрні і Шэймас.

— Выдатна! — сказала Луна падбадзёрвальна, быццам яны зноў знаходзіліся ў Выратавальным-Пакою, і гэта быў проста практычны заклён на занятках Арміі Дамблдора. — Усё добра, Гары... давай, успомні які-небудзь шчаслівы момант…

— Шчаслівы момант? — спытаў ён надтрэснутым голасам.

— Мы ўсё яшчэ тут, — шаптала яна. — Мы ўсё яшчэ дужаемся! Давай жа....

Срэбная іскра, потым дрыготкі мір, і раптам з неверагодным высілкам з канца палачкі Гары вырваўся алень. Ён панёсся наперад, і Дэментары канчаткова зніклі, разляцеліся ў розныя бакі, і неадкладна вакол запанавала ўсё такая ж ціхая ноч, але гукі бою зноў даносіліся да яго вушэй.

— Нават ні ведаю, як вас аддзячыць, — сказаў Рон, паварочваючыся да Луны, Эрні і Шэймаса. — Вы толькі што выратавалі нас...

Зямля затрэслася, прычуўся румз, і яшчэ адзін волат, самы велізарны з усіх, размахваючы дубцом, з’явіўся з цемры з боку леса.

— Бяжым! — зноў крыкнуў Гары, але іншым не патрабаваў загад; усе сарваліся з месца якраз своечасова, паколькі праз секунду велізарная нага апусцілася якраз туды, дзе яны толькі што стаялі.

Гары азірнуўся: Рон і Герміёна ішлі за ім, а трое астатніх зніклі ў гушчы бітвы.

— Давайце прыбярэмся далей адсюль! — крыкнуў Рон, калі волат зноў размахнуўся сваім дубцом, яго румз рэхам пранасіўся ў ночы над тэрыторыяй Хогвартса, дзе чырвоныя і зялёныя выбліскі працягвалі раздзіраць цемру.

— Лупцуючая Вярба, — сказаў Гары. — Ідзем!

Нейкім чынам яму атрымалася замураваць у сваёй прытомнасці тую маленькую яго частку, у якую ён ні мог цяпер зазіраць: думкі пра Фрэда і Хагрыда, яго страх за ўсіх, каго любіць, дзе б яны ні знаходзіліся — у замку або па-за яго сцен, — усё гэта павінна пачакаць, таму што яму трэба бегчы, яму трэба забіць змяю і Вальдэморта, таму што, як сказала Герміёна, гэта адзіны спосаб спыніць усё гэта…

Ён бег, амаль верачы ў тое, што яму атрымаецца абагнаць смерць, ні звяртаючы ўвагі на струмні святла, якія прарэзалі навакольную цемру, на шум возера, якое гудзела падобна мору, на дзіўнае рыпанне дрэў Забароненага лесу пры поўнай бязветранасці; ён бег па зямлі, якая, здавалася, сама ўдзельнічала ў бітве; ён ніколі ў жыцці ні бегаў так хутка, і велізарнае дрэва Гары ўбачыў першым, Вярбу, якая абараняла сакрэт, які захоўваўся ў яе каранях, размахваючы галінамі нібы пугай.

З працай перакладаючы дыханне, Гары спыніў бег і пачаў абыходзіць вярбу па крузе па-за дасяжнасцю ад яе галін, узіраючыся ў цемру ў пошуках таго нараста на ствале, з дапамогай якога дрэва можна было абезрухоміць. Неўзабаве Рон і Герміёна далучыліся да Гары. Герміёна ды задыхалася, што ні магла казаць.

— Як мы ўвойдзем? — затыхаўся Рон. — Я бачу нараст… калі б ў нас быў Крукшанс…

— Крукшанс? — прахрыпела Герміёна, сагнуўшыся напалову і схапіўшыся за грудзі. — Ты чараўнік, ці не?

— О, дакладна, так…, — Рон агледзеўся вакол, затым накіраваў палачку на дубец, які ляжаў на зямлі, і сказаў "Вінгардым Левіоса!". Дубец падняўся ў паветра, закруціўся, нібы падхоплены парывам ветра, і паляцеў прама да ствала скрозь галіны Вярбы, якія злавесна калыхаліся. Ён уткнуўся ў ствол каля каранёў, і дрэва, якое толькі што выгіналася, замерла.

— Пышна! — цяжка дыхаючы, сказала Герміёна.

— Пачакаеце.

На нейкую долю секунды, слухаючы грукат і кананаду бою, Гары вагаўся... Вальдэморт жадаў, каб ён прыйшоў… Што калі ён вядзе Рона і Герміёну ў пастку? Але суровая рэчаіснасць узяла над ім верх. Усё вельмі проста: адзіны спосаб перамагчы — гэта забіць змяю, а там, дзе змяя, там і Вальдэморт, а Вальдэморт знаходзіўся зараз у канцы гэтага тунэлю…

— Гары, мы ідзем, захадзі! — сказаў Рон, падапхнуўшы яго наперад.

Гары ўціснуўся ў земляны праход, утоены ў каранях дрэва. Цяпер ён здаваўся вузейшым, чым калі яны былі тут у апошні раз. Столь была вельмі нізкай, і калі чатыры гады таму ім прыходзілася згінацца напалову, каб прайсці па ім, то зараз нічога ні заставалася, як паўзці на карачках.

Гары поўз першым, асвятляючы шлях чарадзейнай палачкай. У любы момант ён чакаў натыкнуцца на перашкоды, але гэтага не адбылося. Яны прасоваліся ў маўчанні, погляд Гары быў засяроджаны на вагальным святле палачкі, заціснутай у яго кулаку. Нарэшце, тунэль пачаў пашырацца, і Гары ўбачыў доўгую вузкую палоску святла наперадзе. Герміёна пацягнула яго за шчыкалатку.

— Плашч! — прашаптала Герміёна. — Надзень Плашч!

Гары памацаў рукой за спіной, і Герміёна ўклала ў яе згуртак з шаўкавістай тканіны. З працай ён нацягнуў на сябе Плашч, прамармытаўшы "Нокс", загасіў святло і рушыў далей на карачках настолькі ціха, наколькі было магчыма. Усе яго пачуцці абвастрыліся, і ён у любы момант чакаў, што яго выявяць, што пачуе халодны выразны голас або зялёны выбліск.

І затым прычуліся галасы, якія данасіліся з пакоя, змешчанага наперадзе. Яны гучалі злёгку прыглушана з-за драўлянай скрыні, якая зачыняла выхад з тунэлю.

Баючыся нават уздыхнуць, Гары прасунуўся бліжэй да выхаду і зазірнуў у вузкую шчыліну паміж скрыняй і сцяной. У блякла асветленым пакою ён змог разглядзець Наджыні, згуслую кольцам, нібы вялікі атрутны падводны гад, у зачараванай сферы, якая абараняла яе, парыла паміж падлогай і столлю.

Затым загаварыў Снэйп, і сэрца Гары падскочыла: Снэйп знаходзіўся ўсяго ў некалькіх цалях ад таго месца, дзе стаяў Гары.

— ... мой Лорд, іх супраціў слабее…

— І гэта робіцца без тваёй дапамогі, — сказаў Вальдэморт сваім высокім, чыстым голасам. — Ты моцны чараўнік, Сэверус, але не, там ужо і без цябе зладзяцца… Мы — амаль перамаглі... амаль.

— Дазвольце мне знайсці хлапчука. Дазвольце мне прыцягнуць Вам Потэра. Я ведаю, што я магу знайсці яго, мой спадар. Калі ласка.

Снэйп прайшоў міма шчылін, і Гары трохі адсунуўся назад, ні зводзячы вока з Наджыні, разважаючы над тым, ці ёсць які-небудзь заклён, здольны пракрасціся скрозь абарону, якая атачала яе, але нічога так і не змог прыдумаць. Адна няўдалая спроба, і ён выдасць сваё месцазнаходжанне.

Вальдэморт устаў. Гары цяпер мог яго бачыць цалкам: яго чырвоныя вочы, пляскаты, падобны на змяіную пысу твар, настолькі бледны, што ён, здавалася, мігацеў ў змроку.

— У мяне ёсць праблема, Сэверус, — сказаў Вальдэморт мякка.

— Якая, спадар? — спытаў Снэйп.

Вальдэморт падняў Старэйшую Палачку, трымаючы яе так хупава, нібы жазло правадыра.

— Чаму яна ні працуе, Сэверус?

У цішыні Гары здалося, што ён пачуў шыпенне змяі, якая разгортваецца і згортвалася ў кальцо… Або гэта быў доўгі свісцячы ўздых, які выдаў Вальдэморт?

— М… мой спадар? — здзіўлена сказаў Снэйп. — Я не разумею. Вы… вы дэманстравалі цудоўную магію гэтай палачкай.

— Не, — сказаў Вальдэморт. — Гэта была самая звычайная магія. Гэта я цудоўны чараўнік, але гэтая палачка... не. Яна ні паказала чараўніцтва, якое я чакаў ад яе. Я ні адчуваю ніякага адрознення паміж гэтай палачкай і палачкай Алівандэра, якой я валодаў усе гэтыя гады…

Тон Вальдэморта быў задуменны і спакойны, але шнар Гары пачаў пульсаваць: боль усё ўзмацняўся, і ён адчуваў, як Вальдэморта стрымлівае лютасць, якая нарастала ўнутры яго.

— Ніякай розніцы, — паўтарыў Вальдэморта.

Снэйп маўчаў. Гары ня мог бачыць яго твар. Ён задаваўся пытаннем, ці адчуў Снэйп небяспеку, ці спрабуе ён знайсці правільныя словы, каб пераканаць свайго гаспадара…

Вальдэморт захадзіў па пакоі: на некалькі секунд Гары страціў яго з выгляду, і ў той час як Вальдэморт працягваў блукаць кругамі і казаць усё тым жа мерным голасам, боль і гнеў у Гары ўзрасталі з кожнай секундай.

— Я шмат і напружана думаў, Сэверус... Ты ведаеш, чаму я паклікаў цябе сюды з поля бою?

На імгненне Гары ўбачыў профіль Снэйпа, вочы якога неадрыўна глядзелі на згуслую кольцам змею ў зачараванай клетцы.

— Не, мой Лорд, але я прашу Вас дазволіць мне вярнуцца. Дазвольце мне знайсці Потэра.

— Ты кажаш, як Люцыюс. Ні адзін з вас ні разумее Потэра так, як я. Яго ні трэба шукаць. Потэр прыйдзе да мяне сам. Я ведаю яго слабасць, яго вялікі недахоп. Ён ненавідзіць назіраць за тым, як вакол з-за яго гінуць людзі. Ён захоча спыніць гэта любым коштам. Ён прыйдзе.

— Але мілорд, яго можа забіць выпадкова хтосьці другі, ні вас…

— Мае інструкцыі Пажыральнікам Смерці былі цалкам выразнымі. Схапіць Потэра. Забіць як мага больш яго сяброў… і чым больш, тым лепш… але не забіваць яго самога. Але я жадаў пагаварыць пра табе, Сэверус — ні пра Гары Потэра. Ты быў вельмі карысны. Вельмі карысны...

— Мой Спадар ведае, што я прагну служыць толькі яму. Але… дазвольце мне сысці і знайсці хлапчука, мой Лорд. Дазвольце мне прыцягнуць яго да Вас. Я ведаю, што я магу…

— Я сказаў табе, не! — адказаў Вальдэморт, і Гары ўбачыў бляск у яго чырвоных вачах, калі ён зноў павярнуўся да яго тварам. Шамаценне яго мантыі пахадзіла на шолах, які выдаваўся змяёй, і Гары адчуваў нецярпенне Вальдэморта ў сваім падпаленым шнары. — У дадзены момант, Сэверус, мяне больш хвалюе пытанне, што здарыцца, калі я, нарэшце, сустрэнуся з хлапчуком?

— Мой Лорд, але тут ні можа быць ніякіх пытанняў, напэўна…

— .. пытанні ёсць, Сэверус. Ёсць.

Вальдэморт спыніўся, і Гары ўбачыў, як ён зноў пачаў круціць Старэйшую Палачку ў сваіх доўгіх белых пальцах, неадрыўна гледзячы на Снэйпа.

— Чаму абедзве палачкі, якія я выкарыстаў, падвялі мяне, калі я выкарыстаў іх супраць Гары Потэра?

— Я… я не магу адказаць на гэтае пытанне, мілорд.

— Не можаш?

Хваля яго лютасці шыпамі пранізала галаву Гары; ён прыкусіў кулак, каб ні закрычаць ад болі. Закрыўшы вочы, ён раптам стаў Вальдэмортам, які глядзеў на бледны твар Снэйпа.

— Мая цісавая палачка зрабіла ўсё, што я прасіў, Сэверус, акрамя просьбы забіць Гары Потэра. Гэта паўтарылася два разы. Алівандэр распавёў мне пад катаваннем пра стрыжні-двайняты і параіў скарыстацца чужой палачкай. Я так і зрабіў, але палачка Люцыюса, разляцелася на кавалкі пры сустрэчы з палачкай Потэра.

— Я… я не магу растлумачыць… мой спадар.

Снэйп цяпер не глядзеў на Вальдэморта. Яго цёмныя вочы ўсе яшчэ былі прыкаваныя да шчыльных кольцаў змяі ў ахоўнай сферы.

— Я шукаў трэцюю палачку, Сэверус, Старэйшую Палачку, Палачку Лёса, Смяротную Палачку. Я узяў яе ў папярэдняга ўладальніка. Я узяў яе з магілы Альбуса Дамблдора.

Цяпер Снэйп глядзеў на Вальдэморта, і яго твар нагадваў пасмяротную маску. Ён быў мармурова-белым і такім ненатуральна нерухомым, што калі ён загаварыў, было страшна ўсведамляць, што гэты пусты погляд прыналежыць жывому чалавеку.

— Мой Лорд, — дазвольце мне пайсці да хлапчука…

— Усю гэтую доўгую ноч, знаходзячыся на парозе перамогі, я сядзеў тут, — працягваў Вальдэморт. Яго голас гучаў ледзь гучней, чым шэпт, — разважаючы, варожачы, чаму ж Старэйшая палачка адмаўляецца стаць тым, чым, паводле легенды, яна павінна стаць у руках законнага ўладальніка, і, думаю, я знайшоў адказ.

Снэйп маўчаў.

— Можа быць, ты ўжо ведаеш яго? Ты ж разумны чалавек, Сэверус. Ты быў добрым і адданым служкай, і я шкадую аб тым, што мне прыйдзецца зрабіць.

— Мілорд…

— Старэйшая Палачка не можа служыць мне належным чынам, Сэверус, таму што я не яе праўдзівы гаспадар. Старэйшая Палачка прыналежыць чараўніку, які забіў яе апошняга ўладальніка. Ты забіў Альбуса Дамблдора. Пакуль ты жывы, Сэверус, Старэйшая Палачка ня можа быць маёй.

— Мой Лорд! — Снэйп пратэставальна падняў палачку.

— Гэта адзіны спосаб, — сказаў Вальдэморт. Я павінен падпарадкаваць сабе палачку, Сэверус. Калі яна стане маёй, я, нарэшце, зладжуся з Потэрам.

І Вальдэморт рассек паветра Старэйшай Палачкай. Са Снэйпам нічога ні здарылася і яму, падобна, на дзелі секунды здалося, што Вальдэморт памілаваў яго, але затым намер Цёмнага Лорда стаў зразумелым. Клетка змяі пракацілася па паветры, і Снэйп паспеў толькі ўскрыкнуць, калі Наджыні апавіла яго галаву і плечы, і Вальдэморт загадаў на змяінай мове:

— Забі.

Раздаўся жудасны крык. Гары ўбачыў, як твар Снэйпа збялеў, яго чорныя вочы пашырэлі, калі іклы змяі ўсадзіліся ў яго шыю. Ён не змог стрэсці з сябе зачараваную клетку, яго калены падхіліліся, і ён зваліўся на падлогу.

— Мне шкада, што так здарылася, — сказаў Вальдэморт холадна. Ён адвярнуўся, і не было ў ім ніякага шкадавання раскаяння. Настаў час пакінуць гэтую халупу і пачынаць дзейнічаць, гэтая палачка дазволіць цяпер дасягнуць усіх яго мэт. Ён накіраваў яе на зорную клетку, узнімальную ўверх, што ляжала на баку Снэйпа, з ран на шыі якога хвастала кроў. Вальдэморт імкліва выйшаў з пакоя, ні азірнуўшыся назад, вялікая змяя рухалася следам за ім у яе велізарнай ахоўнай сферы.

У тунэлі Гары вярнуўся ў сваю прытомнасць і адкрыў вочы. Кроў косткі яго пальцаў, якія ён скусаў, стрымліваючы крык, сыходзілі крывёй. Цяпер, гледзячы ў вузкую шчыліну паміж скрыняй і сцяной, ён бачыў толькі чорны чаравік, які дробна падрыгіваў на падлозе.

— Гары! — выдыхнула Герміёна ззаду яго, але ён ужо накіраваў палачку на скрынку, якая зачыняла праход. Яна паднялася на цалю ў паветра і бясшумна адсунулася ў бок. Як мага цішэй Гары пракраўся ў пакой.

Ён не ведаў, чаму гэта рабіў, навошта ён падыходзіць да таго, хто паміраў: ён не ведаў тое, што адчувае, гледзячы на бледны твар Снэйпа, што спрабуе заціснуць пальцамі раны на шыі.

Гары скінуў Плашч-Нябачнік і паглядзеў уніз на чалавека, якога ён ненавідзеў, чые пашыраныя чорныя вочы былі накіраваныя на Гары, нібы ён жадаў нешта сказаць. Гары схіліўся над ім, і Снэйп схапіў яго за куртку і прыцягнуў бліжэй да сабе.

З горла Снэйпа вырываўся страшны хрып і булькаючы гук.

— Вазьмі... гэта... Вазьмі... гэта...

Сёе-тое яшчэ, што не было крывёй, засачылася з Снэйпа. Нешта серабрыста-сіняга колеру, не газ і не вадкасць, стала выцякаць з яго рта, вушэй і вачэй. Гары ведаў, што гэта было, але не ведаў, што рабіць… Герміёна саўганула ў яго калаціўшуюся руку флакон, які з’явіўся прама з паветра. Гары з дапамогай палачкі напоўніў яго серабрыстай субстанцыяй. Калі флакон напоўніўся да бакоў, Снэйп выглядаў так, быццам у ім не засталося ні кроплі крыві, яго хватка саслабла.

— Паглядзі... на... мяне... — прашаптаў ён.

Зялёныя вочы сустрэліся з чорнымі, і праз секунду нешта з глыбіні цёмных вачэй знікла, яны застыглі і спусцелі. Рука, якая трымала Гары, звалілася на падлогу.

Снэйп больш ні рухаўся.

XXXIII. Аповед Прынца

Гары ўсё яшчэ стаяў на каленях каля Снэйпа, пільна гледзячы на яго, як раптам высокі халодны голас пачуўся настолькі блізка ад іх, што Гары ўскочыў і моцна сціснуў пляшку ў руках, палічыўшы, што Вальдэморт вярнуўся ў пакой. Голас Вальдэморта адбіваўся ад сценаў і падлогі, і Гары зразумеў, што Вальдэморт размаўляе з усім Хогвартсам, з усёй навакольнай мясцовасцю, каб жыхары Хогсміда і тыя, хто ўсё яшчэ змагаўся ў замку, чулі яго настолькі выразна, як быццам бы ён стаяў побач з імі і дыхаў ім у спіну, нібыта сама смерць.

— Вы змагаліся, — сказаў высокі халодны голас, — мужна. Лорд Вальдэморт ведае, як ацаніць адвагу. Тым не менш вы панеслі цяжкія страты. Калі працягнеце супрацьстаяць мне, вы ўсе загінеце, адзін за адным. Я не хачу, каб гэта здарылася. Кожная пралітая кропля магічнай крыві — гэта страта і марнатраўства. Лорд Вальдэморт літасцівы. Я загадваю маім войскам зараз жа адступіць. У вас ёсць адна гадзіна. Пахавайце сваіх памерлых з годнасцю. Паклапаціцеся пра параненых. А зараз, Гары Потэр, я звяртаюся да цябе. Ты дазволіў сваім сябрам памерці за цябе, замест таго, каб самому з’явіцца перада мной. Я буду чакаць на працягу гадзіны ў Забароненым Лесе. Калі напрыканцы гэтай гадзіны ты не прыйдзеш да мяне і не здашся, бой працягнецца. Гэтым разам я сам буду браць удзел у бітве, і я знайду цябе, Гары Потэр, і я жорстка пакараю кожнага мужчыну, кожную жанчыну, кожнае дзіця, якія паспрабуюць хаваць цябе ад мяне. Адна гадзіна.

Рон і Герміёна апантана маталі галовамі, гледзячы на Гары.

— Не слухай яго, — сказаў Рон.

— Усё будзе ў парадку, — сціснуўшы зубы вымавіла Герміёна. — Давай… давай вернемся ў замак. Калі ён сапраўды пайшоў у лес, нам трэба прыдумаць новы план…

Яна кінула позірк на цела Снэйпа і паспяшалася да выхаду з тунэлю. Рон пайшоў за ёй. Гары падабраў Плашч-нябачнік, потым паглядзеў на Снэйпа. Ён не ведаў, што адчуваць, акрама шоку ад таго, як быў забіты Снэйп, і прычыны, па якой гэта здарылася…

Яны выпаўзлі з тунэлю, ніхто з іх нічога не казаў, і Гары было цікава, ці чуюць Рон і Герміёна голас Вальдэморта, які ўсё яшчэ гучаў у яго галаве: “Ты дазволіў сваім сябрам памерці за цябе, замест таго, каб самому з’явіцца перада мной. Я буду чакаць на працягу гадзіны ў Забароненым Лесе… Адна гадзіна…”

Здавалася, што на газоне перад замкам былі раскіданыя маленькія клункі. З таго часу, як пачало віднець, прайшло каля гадзіны, і ўсё яшчэ было вельмі цёмна. Яны паспяшаліся да каменных прыступак. Самотны сабака, памерам з невялікі човен, ляжаў перад імі, пакінуты ўсімі. Не было ніводнай прыкметы Гроўпа ці яго супраціўніка.

У замку было незвычайна ціха. Не было ні бліскаў агню, ні выбухаў, ні крыкаў. Каменныя пліты пустога прыхожага пакою былі заплямлены крывёю. Па ўсёй падлозе былі раскіданыя смарагды разам з кавалкамі мармуру і трэскамі. Сям-там былі паламаныя балясы з парэнчамі.

— Дзе ўсе? — прашаптала Герміёна.

Рон увайшоў у Вялікую Залу. Гары спыніўся ў дзвярах.

Факультэцкіх сталоў больш не было, а ўся зала была набіта людзьмі. Ацалелыя стаялі групамі і абдымаліся. Параненых, якія знаходзіліся на ўзвышэнні, лячыла Мадам Помфры з памагатымі. Сярод параненых быў Фірэнц, яго бок быў заліты крывёй, ён ліхаманкава тросся ўсім целам, не маючы сіл падняцца.

Памерлыя шэрагам ляжалі пасярэдзіне Залы. Цела Фрэда не было відаць з-за сям’і, якая абступіла яго. Джордж стаяў на каленях каля яго галавы, місіс Уізлі ляжала ў яго на грудзях, яна ўся калацілася. Містэр Уізлі гладзіў яе валасы, а па ягоных шчоках каціліся слёзы.

Рон і Герміёна моўчкі адыйшлі ад Гары. Гары ўбачыў, як Герміёна падыйшла да Джыні, чый распухлы твар быў пакрыты плямамі, і абняла яе. Рон далучыўся да Біла, Флэр і Персі, якія абхапілі яго за плечы. Калі Джыні і Герміёна пасунуліся бліжэй да ўсёй сям’і, Гары ясна ўбачыў астатнія целы, якія ляжалі побач з Фрэдам. Рэмус і Тонкс, бледныя, нерухомыя і спакойныя, здавалася, ціха спалі пад цёмнай зачараванай столлю.

Вялікая Зала нібыта аддалялася, станавілася маленькай, сціскалася, і Гары пахіснуўся да дзвярэй. У яго перахапіла дыханне. Ён не мог больш глядзець ні на каго з тых, хто яшчэ загінуў з-за яго. Ён не мог далучыцца да Уізлі, не мог паглядзець ім у вочы… Калі б ён здаўся адразу, Фрэд быў бы жывы…

Ён адвярнуўся і пабег уверх па мармуровых сходах. Люпін, Тонкс… Ён жадаў нічога не адчуваць… Ён хацеў бы вырваць сваё сэрца, якое разрывалася ад невыноснага болю…

Замак быў поўнасцю пусты; нават прывіды далучыліся да тых, хто аплакваў памерлых у Вялікай Зале. Гары бег, не спыняючыся, ён сціскаў у руках крыштальную пляшку з апошнімі думкамі Снэйпа, і не запаволіўся, пакуль не дабраўся да каменнай гаргуллі, якая вартавала кабінет дырэктара.

— Пароль?

— Дамблдор! — крыкнуў Гары, не задумваючыся, таму што менавіта яго ён прагнуў зараз убачыць, і, на яго здзіўленне, гаргулля адсунулася ўбок, адкрываючы праход на вінтавую лесвіцу.

Але калі Гары ўварваўся ў круглы кабінет, ён заўважыў змены. Партрэты, якія віселі на сценах, былі пустыя. Не засталося ніводнага дырэктара, ніводнай дырэктрысы, якія б глядзелі на яго; здавалася, што ўсе яны збеглі на іншыя карціны, якія былі развешаны па ўсяму замку, каб лепш бачыць, што адбываецца.

Гары безнадзейна зірнуў на пустую раму партрэта Дамблдора, што вісеў акурат за крэслам дырэктара, і адвярнуўся. Каменны Вір Памяці знаходзіўся там жа, дзе заўсёды. Гары падняў яго на стол і выліў успаміны Снэйпа у шырокую пасудзіну са знакамі рунаў уздоўж краю. Уцячы ў чыю-небудзь памяць зараз было б блажэннай палёгкай… Нішто, нават успаміны Снэйпа не маглі быць горшымі за ўласныя думкі Гары. Успаміны бурлілі, серабрыстыя і дзівосныя, і Гары без вагання, з пачуццем безразважнага зрачэння, як быццам гэта магло палегчыць яго пакуты, нырнуў.

Ён імкліва падаў у мора сонечнага святла, пакуль не намацаў нагамі цёплую зямлю. Ён выпрастаўся і зразумеў, што знаходзіцца на амаль пустой дзіцячай пляцоўцы. На гарызонце адзінока ўзвышалася велізарная дымавая труба. Дзве дзяўчынкі гушкаліся на арэлях, а з-за кустоў за імі назіраў худзенькі хлопчык. Яго чорныя валасы былі вельмі доўгія, а адзенне яму зусім не падыходзіла: занадта кароткія джынсы, вялікае зношанае паліто, якое, мусіць, належала даросламу, і дзіўная, падобная да жаночай, кашуля.

Гары наблізіўся да хлопчыка. Снэйпу было не больш за дзевяць-дзесяць гадоў, ён быў хваравітым, маленькім і хударлявым. З непрыхаванай прагавітасцю ён глядзеў на малодшую з дзвюх дзяўчынак, якая гойдалася ўсё вышэй і вышэй за сваю сястру.

— Лілі, не рабі гэтага! — крычала старэйшая сястра.

Але дзяўчынка працягвала гойдацца ўсё вышэй і вышэй. Яна ўзлятала ў паветра і ляцела амаль па-сапраўнаму. Яна гучна смяялася і замест таго, каб зваліцца на асфальт пляцоўкі, яна ўзлятала, як артыст на трапецыі, залішне доўга затрымлівалася ў паветры, а прызямлялася вельмі лёгка.

— Мама казала, каб ты так не рабіла!

Пятуння спыніла арэлі, са скрыпам затармазіўшы абцасікамі сандаляў, саскочыла на зямлю, упёршы рукі ў бокі.

— Мама забараніла табе так рабіць, Лілі!

— Са мною ўсё добра, — хіхікнула Лілі. — Туня, паглядзі на гэта. Глядзі, што я магу рабіць.

Пятуння азірнулася па баках. Акрамя іх на пляцоўцы нікога не было, а Снэйпа яна не заўважыла. Лілі падабрала сарваную кветку побач з кустом, за якім схаваўся Снэйп. Пятуння падыйшла бліжэй, вагаючыся паміж цікаўнасцю і неадабрэннем. Лілі пачакала, пакуль Пятуння падыдзе дастаткова блізка і працягнула наперад далонь. Пялёсткі кветкі пачалі раскрывацца і закрывацца самі па сабе, як шчупальцы незвычайнай вустрыцы.

— Спыніся! — крычала Пятуння.

— Гэта не пашкодзіць табе, — адказала Лілі, але апусціла далонь з кветкай і выкінула яе на зямлю.

— Гэта няправільна, — сказала Пятуння, але яе вочы сачылі за тым, як кветка ляцела на зямлю і засталася на ёй. — Як ты гэта робіш? — дадала яна з непадробнай цікаўнасцю.

— Гэта ж відавочна, ці не так? — Снэйп не мог больш стрымліваць сябе і выскачыў з кустоў. Пятуння закрычала і адбегла да арэляў, а Лілі, хоць і спужалася, засталася на месцы. Снэйп, здавалася, саромеўся сваёй вопраткі. Яго шчокі пачырванелі, калі ён глядзеў на Лілі.

— Што відавочна? — спыталася Лілі.

Снэйп быў моцна ўсхваляваны. Зірнуўшы на Пятунню, якая хавалася за арэлямі, ён панізіў голас і вымавіў:

— Я ведаю, хто ты.

— Што ты маеш на ўвазе?

— Ты… ты ведзьма, — прашаптаў Снэйп.

Лілі здавалася абражанай.

— Нядобра казаць такое пра каго-небудзь!

Яна павярнулася, падняўшы нос угару, і пакрочыла да сваёй сястры.

— Не! — крыкнуў Снэйп. Ён расчырванеўся, і Гары дзівіўся, чаму ён не здыме нягеглае вялізнае паліто, калі толькі ён не хоча паказваць кашулю пад ім.

Ён падбег да дзяўчынак, падобны на недарэчнага кажана, вельмі нагадваючы сваю дарослую копію. Сёстры разглядвалі яго, схаваўшыся за арэлі, нібыта гэта было самае бяспечнае месца.

— Ты, — звярнуўся Снэйп да Лілі, — ты ж ведзьма. Я назіраў за табой некаторы час. Але ў гэтым няма нічога дрэннага. Мая мама таксама ведзьма, а я чараўнік.

Смех Пятунні зрабіўся халодным.

— Чараўнік! — закрычала яна, яна ўжо не баялася хлопчыка, які выскачыў адніадкуль. — Я ведаю, хто ты. Ты — сын Снэйпаў. Яны жывуць у Тупіку Прадзільшчыкаў каля ракі, — сказала яна да Лілі, і па яе тону было зразумела, што гэта далёка не пахвальная рэкамендацыя. — Навошта ты шпіёніў за намі?

— Я не шпіёніў, — адказаў Снэйп. Ён выў вельмі ўсхваляваны, пачырванелы, з растрапанымі чорнымі валасамі. — За табой я і не падумаў бы шпіёніць, — зларадна дадаў ён. — Ты магл.

І хаця Пятуння не разумела гэтага слова, яна адчула гэта па яго тону.

— Лілі, хадзем, мы сыходзім, — віскліва ўскрыкнула яна.

Лілі паслухалася сястру і, зірнуўшы яшчэ раз на Снэйпа, пайшла за ёю. Снэйп глядзеў, як яны адыходзяць ад дзіцячай пляцоўкі, а Гары, які застаўся сам-насам са Снэйпам, заўважыў у ім горкае разачараванне, і зразумеў, што Снэйп абдумваў гэтую размову, але ўсё пайшло не так, як ён планаваў…

Дзіцячая пляцоўка знікла, і раней, чым Гары здолеў зразумець, дзе ён знаходзіцца, ён убачыў вакол сябе мноства дрэў, асветленую яркім сонцам рэчку, якая струменілася паміж ствалоў дрэваў. Цені ад дрэваў напаўнялі бераг цёмнай зялёнай прахалодай. Двое дзяцей сядзелі, скрыжаваўшы ногі, адзін насупраць аднаго. На Снэйпу ўжо не было таго паліто, а яго кашуля не выглядала занадта дзіўна ў цені дрэў.

— …і міністэрства пакарае цябе, калі ты будзеш чараваць па-за школай, ты атрымаеш ліст.

— Але ж я чаравала па-за школай!

— Нам можна. У нас яшчэ няма чароўных палачак. Яны прабачаюць табе, бо ты дзіця і не можаш кантраляваць магію. Але калі табе споўніцца адзінаццаць, — важна кіўнуў ён, — і цябе пачнуць вучыць, табе давядзецца быць асцярожнай.

Наступіла невялікая паўза. Лілі падабрала галіну з зямлі і пачала круціць ёю ў паветры. Гары ведаў, што яна ўяўляе, як ад палкі ляцяць іскрынкі. Яна кінула галіну, нахілілася да хлопчыка і спытала:

— І гэта ўсё праўда? Гэта не жарт? Пятуння кажа, ты ілжэш мне. Пятуння кажа, што Хогвартсу няма. Але ён ёсць, праўда?

— Для нас ёсць, — адказаў Снэйп. — Не для яе. А мы атрымаем лісты, ты і я.

— Праўда? — прашаптала Лілі.

— Вядома, — адказаў Снэйп, і нягледзячы на яго патрэпаны выгляд, ён вельмі ўражваў яе, ён быў адзіны, хто мог ёй усё растлумачыць.

— І яго праўда прыносіць сава? — шэптам спытала Лілі.

— Звычайна, — адказаў Снэйп. — Але ты магланароджаная, таму хто-небудзь са школы прыедзе і растлумачыць тваім бацькам.

— А ёсць розніца, магланароджаны ці не?

Снэйп вагаўся. Яго чорныя вочы глядзелі ў зеленаватую цемру, мінаючы светлы тварык, цёмна-рыжыя валасы.

— Не, — адказаў ён, — няма ніякай розніцы.

— Добра, — з палёгкай вымавіла Лілі. Было відаць, што яна вельмі хвалявалася.

— У табе вельмі шмат магіі, — сказаў Снэйп. — Я бачыў гэта. Увесь час, калі я назіраў за табой…

Яго голас змоўк. Не слухаючы, яна падняла вочы з пакрытай лісцем зямлі на зялёную засень над імі, а ён працягваў глядзець на яе так жа прагавіта, як і тады, на дзіцячай пляцоўцы.

— Як справы ў цябе дома? — спытала Лілі.

Маленькая складка з’явілася ў яго паміж вачэй.

— Добра, — адказаў ён.

— Яны больш не сварацца?

— Не, яны сварацца, — адказаў Снэйп. Ён падняў бярэмя лісця і пачаў разрываць іх на мелкія кавалачкі, зусім не ўсведамляючы, што ён робіць. — але засталося не так шмат, і я паеду.

— Твайму бацьку не падабаецца магія?

— Яму шмат чаго не падабаецца.

— Сэверус?

Ён крыху ўсміхнуўся, калі яна вымавіла яго імя.

— А?

— Раскажы мне зноў пра Дэментараў.

— Што б ты хацела пра іх ведаць?

— Калі я выкарыстаю магію па-за школай….

— Цябе за гэта не аддадуць Дэментарам! Дэментары для тых, хто робіць вельмі дрэнныя ўчынкі. Яны вартуюць турму чараўнікоў, Азкабан. Ты не трапіш у Азкабан, ты занадта…

Ён зноў пачырванеў і зноў падабраў некалькі лістоў. Шаргаценне лісця за спінай Гары прымусіла яго азірнуцца: Пятуння, якая хавалася за дрэвам, аступілася.

— Туня! — ускрыкнула Лілі здзіўлена і дружалюбна, але Снэйп ускочыў на ногі.

— І хто зараз шпіёніць? — закрычаў ён, — што ты хочаш?

Пятуння, заспетая знянацку, не магла вымавіць ні слова.

Гары заўважыў, што яна шукала словы, каб як мага больш пакрыўдзіць Снэйпа.

— А што гэта ты апрануў? — сказала яна, паказваючы на Снэйпа. — Маміну блузку?

Пачуўся трэск. Галіна над галавой Пятунні ўпала. Лілі закрычала. Галіна ўдарыла Пятунню па плячу, тая адхілілася назад і заплакала.

— Туня!

Але Пятуння ўжо бегла ад іх. Лілі павярнулася да Снэйпа.

— Гэта ты зрабіў?

— Не, — ён здаваўся дзёрзкім, але і спалоханым.

— Гэта ты! — яна адвярнулася ад яго. — Гэта ты! Ты яе параніў!

— Не! Не! Гэта не я!

Але хлусня не ўпэўніла Лілі. Яна кінула на яго апошні спапяляючы позірк, і пабегла скрозь зараслі за сваёй сястрой, а Снэйп выглядаў няшчасным і збянтэжаным…

І сцэна змянілася. Гары агледзеўся. Ён быў на платформе дзевяць і тры чвэрці, Снэйп стаяў побач, злёгку згорбіўшыся, побач з хударлявай, панурай, хваравітай жанчынай, якая была вельмі падобная да яго. Снэйп глядзеў на сям’ю з чатырох чалавек недалёка ад яго. Дзве дзяўчынкі адыйшлі ад сваіх бацькоў. Лілі аб нечым упрошвала сястру. Гары падыйшоў бліжэй, каб паслухаць, пра што яны размаўляюць.

— Прабач мне, Туня, прабач! Паслухай, — яна схапіла і моцна сціснула руку сястры, нагледзячы на тое, што Пятуння вырывалася з усяе сілы. — Можа, як толькі я прыеду — не, паслухай, Туня! Можа, як толькі я прыеду туды, я змагу пайсці да прафесара Дамблдора і ўгаварыць яго перадумаць!

— Я — не — хачу — туды — ехаць! — сказала Пятуння, і вырвала сваю руку ў сястры. — Ты думаеш, я хачу паехаць ў нейкі дурацкі замак і вучыцца быць… быць….

Яе светлыя вочы хутка агледзелі платформу: катоў, якія мяўкалі, соў, якія крычалі, вучняў, некаторыя з якіх ужо пераапрануліся ў чорныя доўгія мантыі, яны загружалі свае куфары ў цягнік або віталі адзін аднаго пасля доўгага лета расстання.

— …ты думаеш, я хачу быць — быць дзівачкай?

У Лілі на вачах з’явліліся слёзы, а Пятунні ўдалося высвабадзіць руку.

— Я не дзівачка, — сказала Лілі, — Так казаць вельмі дрэнна.

— Вось куды ты едзеш, — жорстка вымавіла Пятуння. — Спецыяльная школа для вырадкаў. Ты і гэты хлопчык Снэйпаў… ненармальныя, вось вы хто. Добра, што вас ізалююць ад нармальных людзей. Гэта дзеля нашай бяспекі.

Лілі зірнула на бацькоў, якія аглядвалі платформу з задавальненнем, атрымліваючы асалоду ад пабачанага. Потым яна зноў глянула на сястру, і яе голас стаў нізкім і грубым:

— Ты не думала, што гэта школа для вырадкаў, калі пісала дырэктару і ўпрошвала яго ўзяць цябе.

Пятуння зрабілася пунсовай.

— Упрошвала? Я не ўпрошвала!

— Я бачыла яго адказ. Вельмі добразычлівы.

— Ты не павінна была чытаць, — прашаптала Пятнуння. — Гэта было маё асабістае… Як ты магла?

Лілі хуценька зірнула на Снэйпа. Пятуння адкрыла рот.

— Гэты хлопчык знайшоў яго! Ты з гэтым хлопчыкам употай пракраліся ў мой пакой!

— Не, не пракраліся… — Лілі давялося абараняцца, — Сэверус убачыў канверт, ён не мог паверыць, што маглы могуць кантактаваць з Хогвартсам, вось і ўсё! Ён сказаў, што напэўна чараўнікі падпольна працуюць на пошце, і яны клапацяцца пра…

— Відаць, чараўнікі ўсюду суюць свае насы! — сказала Пятуння, зрабіўшыся бледнай так жа хутка, як пачырванела да гэтага. — Пачварына! — выкрыкнула яна і пабегла да бацькоў…

Сцэна знікла і ўзнікла зноў. Снэйп бег па Хогвартс Экспрэсу, у той час, як цягнік ехаў па краіне. Ён ужо пераапрануўся ў школьную форму, пры першай жа магчымасці пазбаўляючыся маглаўскіх рэчаў. Ён спыніўся ў купэ, дзе размаўлялі два хлопчыка, а ля акна сядзела Лілі.

Ён адкрыў дзверы купэ і сеў насупраць Лілі. Яна зірнула на яго і адвярнулася да акна. Яна плакала.

— Я не хачу размаўляць з табой, — злосна вымавіла яна.

— Чаму?

— Туня н-ненавідзіць мяне. Таму што мы бачылі ліст ад Дамблдора.

— І што?

Яна паглядзела на яго з пагардай.

— То, што яна мая сястра!

— Яна ўсяго толькі… — спыніў ён сябе. Лілі, якая выцірала слёзы, не чула яго.

— Але ж мы едзем! — сказаў ён, не хаваючы радасці. — Вось і ўсё! Мы едзем у Хогвартс!

Яна кіўнула, выціраючы вочы, але крыху ўсміхнулася.

— Было б добра, калі б ты трапіла ў Слізэрын, — сказаў Снэйп, падбадзёраны тым, што яна крыху павесялела.

— У Слізэрын?

Адзін з хлопчыкаў, якія сядзелі ў купэ, да гэтага не звяртаўшы ўвагу на Снэйпа і Лілі, азірнуўся пры гэтым слове, і Гары, чыя ўвага была звернута на пару ля акна, убачыў свайго бацьку: хударлявага, цёмнавалосага, як Снэйп, але з тым налётам выпеставанасці, заботы, якіх Снэйпу відавочна не хапала.

— Хто хоча быць у Слізэрыне? Я б пакінуў Хогвартс у такім выпадку, а ты? — звярнуўся Джэймс да хлопчыка, які сядзеў насупраць яго, і Гары з захапленнем пазнаў Сірыюса. Сірыюс не ўсміхаўся.

— Уся мая сям’я была ў Слізэрыне, — адказаў ён.

— Госпадзі, — сказаў Джэймс, — а я думаў, ты нармальны!

Сірыюс усміхнуўся.

— Можа быць, я парушу традыцыю. А ты куды пойдзеш, ты ўжо выбраў?

Джэймс падняў нябачны меч.

— У Грыфіндор, дзе жывуць мужныя сэрцам! Як мой бацька.

Снэйп выдаў ціхі грэблівы гук. Джэймс павярнуўся да яго.

— Нешта не так?

— Не, — адказаў Снэйп, хаця яго тон казаў адваротнае, — Калі ў цябе мышцы замест мазгоў…

— А куды ты збіраешся ісці, калі ў цябе ні таго, ні другога? — умяшаўся Сірыюс.

Джэймс зарагатаў. Лілі села проста, яе твар быў чырвоным, яна з агідай паглядзела на Джэймса і Сірыюса.

— Хадзем, Сэверус, давай знойдзем іншае купэ.

— О-о-о-о-о…

Джэймс і Сірыюс перанялі яе напышлівы голас. Джэймс паспрабаваў зрабіць Снэйпу падножку.

— Пабачымся, Смаркачус! — закрычаў голас, і дзверы купэ зачыніліся.

Наступны ўспамін…

Гары стаяў акурат за Снэйпам, калі яны з’явіліся перад асветленымі свечкамі сталамі факультэтаў, у шэрагу поўных захаплення твараў. Потым прафесар Мак Гонагал сказала:

— Эванс, Лілі!

Ён убачыў, як яго маці прайшла наперад на дрыготкіх нагах і села на хісткі зэдаль. Прафесар МакГонагал апусціла Капялюш-размеркавальнік на яе галаву, і як толькі ён дакрануўся да цёмна-рыжых валасоў, капялюш закрычыў: “Грыфіндор!”

Гары пачуў, як Снэйп ціха застагнаў. Лілі зняла капялюш, вярнула прафесару Мак Гонагал, і паспяшалася да радасных грыфіндорцаў, але тут яна азірнулася на Снэйпа і сумна ўсміхнулася. Гары бачыў, як Сірыюс падзвінуўся на лаўцы, каб яна села. Яна глянула на яго, здаецца, пазнаўшы яго з цягніка, склала свае рукі, і ўпэўнена адвярнулася ад яго.

Цырымонія адбора працягвалася. Гары бачыў, як Люпін, Пецігру і яго бацька далучыліся да Сірыюса за сталом. Нарэшце, калі засталося размеркаваць толькі тузін вучняў, прафесар МакГонагал назвала Снэйпа.

Гары падыйшоў разам з ім да зэдля, глядзеў, як на яго апранаюць капялюш.

— Слізэрын! — крыкнуў Капялюш-размеркавальнік.

І Сэверус Снэйп пайшоў зусім у іншую частку залы, пайшоў ад Лілі туды, дзе слізэрынцы віталі яго, дзе Люцыюс Малфой з бліскучым значком старасты на грудзях паляпаў яго па спіне, калі ён садзіўся побач…

Наступнае…

Лілі і Снэйпп гулялі па ўнутранаму двару замка спрачаючыся аб нечым. Гары паспяшаўся, каб паслухаць іх. Калі ён падыйшоў бліжэй, ён убачыў, што абое відавочна падраслі. Відаць, прайшло некалькі гадоў.

— …хаця мы збіраліся быць сябрамі? — казаў Снэйп. — Лепшымі сябрамі?

— Так, Сев, але мне не падабаюцца некаторыя людзі, якімі ты абкружыў сябе! Прабач, але я ненавіджу Эверы і Малсібера! Малсібер! Што ты знайшоў у ім, Сев, ён жа агідны! Ты ведаеш, што ён нядаўна спрабаваў зрабіць з Мэры МакДональд?

Лілі падыйшла да слупа і абперлася на яго, гледзячы ў худы бледны твар.

— Нічога такога, — сказаў Снэйп, — гэта быў жарт, вось і ўсё…

— Гэта была цёмная магія, і калі ты думаеш, што гэта смешна…

— А што наконт учынкаў Потэра і яго сяброў? — заявіў Снэйп. На яго твары з’явілася чырвань, здавалася, ён не мог больш стрымлівацца.

— А пры чым тут Потэр? — спыталася Лілі.

— Яны цішком выходзяць уночы. З гэтым Люпінам нешта не так. Куды ён знікае?

— Ён хворы, — сказала Лілі, — Яны кажуць, ён хворы.

— Кожны месяц у поўню? — спытаў Снэйп.

— Я ведаю тваю тэорыю, — холадна вымавіла Лілі. — Чаму гэта цябе хвалюе? Навошта табе ведаць, што яны робяць уночы?

— Я проста спрабую табе паказаць, што яны не такія цудоўныя, як усім здаецца.

Яго пільны погляд прымусіў яе пачырванець.

— Але яны не выкарыстоўваюць цёмную магію, — панізіла яна голас. — І ты сапраўды няўдзячны. Я чула, што здарылася той ноччу. Ты пракраўся ў гэты тунэль, які вёў да Лямантуючай Халупы, а Джэймс Потэр выратаваў цябе ад таго, што там было…

Твар Снэйпа скрывіўся і ён выкрыкнуў:

— Выратаваў? Выратаваў? Ты думаеш, ён такі герой? Ён ратаваў сваю скуру і скуру сваіх сяброў! Ты ж не… Я табе не дазволю…

— Не дазволіш мне? Не дазволіш?

Зялёныя вочы Лілі зрабіліся вузкімі. Снэйпп нарэшце апомніўся.

— Я не меў на ўвазе… Я проста не хачу бачыць, як з цябе здзекваюцца… Ты падабаешся яму, ты падабаешся Джэймсу Потэру! — словы нібыта выляцелі без яго волі. — І ён не… Кожны лічыць… вялікі герой Квідытча… — горыч Снэйпа заставалася незразумелай, словы былі нясвязнымі, а Лілі ўсё вышэй падымала бровы.

— Я ведаю, што Джэймс Потэр фанабэрыстая свіння, — сказала яна, перарываючы Снэйпа. — Мне не трэба, каб ты мне гэта казаў. Але ідэя жарту Малсібера і Эверы проста дурная. Дурная, Сев, я не разумею, як ты можаш сябраваць з імі.

Гары здалося, што Снэйп нават не чуў тое, што яна сказала пра Малсібера і Эйверы. Як толькі яна назвала Джэймса свіннёй, ён адразу расслабіўся і, калі яны пайшлі далей, у яго хадзе з’явілася ўпэўненасць.

Потым Гары зноў убачыў, як пасля ПРАШЧАў Снэйп выйшаў з Вялікай залы і выпадкова заняў месца побач з тым букам, дзе сядзелі Джэймс, Сірыюс, Люпін і Пецігру. Але ў гэты раз Гары назіраў за ўсім здалёк, ён ведаў, што адбудзецца пасля таго, як Джэймс падніме Снэйпа ў паветра і пачне здзеквацца з яго, і яму не хацелася чуць гэтыя словы… Ён бачыў, як Лілі падыйшла да іх і пачала абараняць Снэйпа. Здалёк пачуў, як Снэйп выкрыкнуў гэтае непрабачальнае слова “бруднакроўка”.

І зноў усё змянілася….

— Прабач.

— Мне ўсё роўна.

— Прабач!

— Не траць дарэмна словы.

— Я выйшла толькі таму, што Мэры сказала мне, што ты збіраешся застацца начаваць тут.

— Гэта так. Я б застаўся. Я ніколі б не назваў цябе бруднакроўкай, гэта проста…

— Само вылецела? — у голасе Лілі не было шкадавання. — Занадта позна. Я шмат гадоў прабачала табе. Ніхто з маіх сяброў не можа зразумець, чаму я нават размаўляю з табой. Ты і твае каштоўныя маленькія сябры— Пажыральнікі Смерці — вось бачыш, ты нават не адмаўляеш гэтага! Ты нават не адмаўляеш, кім ты збіраешся стаць! Ты не можаш дачакацца, калі далучышся да Сам-ведаеш-каго, ці не так?

Ён адкрыў рот, але зноў закрыў, нічога не сказаўшы.

— Я не магу больш прыкідвацца. Ты выбраў свой шлях. Я выбрала свой.

— Не… паслухай, я не хацеў…

— Называць мяне бруднакроўкай? Але ж ты называеш усіх, такіх, як я, бруднакроўкамі, Сэверус. Чаму я павінна быць выключэннем?

Ён з усяе сілы спрабаваў нешта сказаць, але Лілі, пагардліва зірнуўшы на яго, адвярнулася і сыйшла праз партрэт Поўнай Дамы.

Калідор знік, і Гары давялося пачакаць, пакуль не з’явіцца новы ўспамін: Гары нібыта ляцеў праз розныя прадметы і колеры, пакуль яны зноў не сабраліся разам, ён стаяў на вяршыні ўзгорку, у халоднай цемры, вецер свістаў, кранаючы галіны дрэў без лісця. Дарослы Снэйп цяжка дыхаў, круцячыся на месцы, ён моцна сціскаў палачку, чакаючы чагосьці або кагосьці… Яго страх перадаўся Гары, хоць ён ведаў, што яму нічога не пагражала, ён паглядзеў праз плячо, думаючы пра тое, чаго чакаў Снэйп...

Затым асляпляльны струмень белага святла праляцеў скрозь паветра. Гары падумаў, што гэта была маланка, але Снэйп зваліўся на калені і выпусціў палачку.

— Не забівайце мяне!

— Я і не збіраўся.

Гук апарыявання Дамблдора паглынуў гук ветра сярод галінак. Ён стаяў перад Снэйпам, яго мантыя раздзімалася, а яго твар асвятляла святло ад палачкі.

— Ну, Сэверус? Якое паведамленне адправіў мне Лорд Вальдэморт?

— Не, ніякіх паведамленняў. Я прыйшоў па сваёй волі!

Снэйп заломліваў рукі. Ён выглядаў звар’яцелым, яго чорныя валасы таксама раздзімаліся па ветры.

— Я.. я прыйшоў з папярэджаннем.. не, з просьбай… калі ласка….

Дамблдор узмахнуў палачкай. Хоць лісце і галінкі ўсё яшчэ шумелі вакол іх, там, дзе яны стаялі, павісла цішыня.

— Якая просьба да мяне можа быць у Пажыральніка Смерці?

— Гэта… вяшчунства… прадказанне… Трэлані….

— Ах, так, — сказаў Дамблдор. — Што ты распавёў Лорду Вальдэморту?

— Усё… усё, што я чуў! — сказаў Снэйп. — Вось чаму… таму… я думаю, гаворка ідзе аб Лілі Эванс!

— У прадказанні гаварылася не пра жанчыну, — сказаў Дамблдор. — У ім гаварылася пра хлопчыка, народжанага ў канцы ліпеня…

— Вы ведаеце, пра што я! Ён думае, што гаворка ішла аб яе сыне, ён будзе паляваць на ёй… заб’е іх усіх…

— Калі гэта важна для цябе, — сказаў Дамблдор, — зразумела, Лорд Вальдэморт памілуе яе. Няўжо ты не можаш папрасіць выратавання маці, замест сына?

— Я ўжо… ужо прасіў…

— Ты мне агідны, — сказаў Дамблдор, і Гары ніколі не чуў гэтулькі пагарды ў яго голасе. Здавалася, Снэйп сціснуўся. — Значыць, цябе не хвалюе смерць яе мужа і дзіцяці? яны могуць памерці, калі ты атрымаеш то, што жадаеш?

Снэйп нічога не казаў, толькі зірнуў на Дамблдора.

— Тады схавайце іх усіх, — прахрыпеў ён. — Каб яны былі ў бяспецы. Калі ласка.

— А што ты мне дасі наўзамен, Сэверус?

— Наўзамен? — Снэйп глядзеў на Дамблдора, і Гары чакаў, калі ён запратэстуе, але праз некалькі імгненняў Снэйп адказаў. — Што заўгодна.

Вяршыня пагорка знікла, Гары стаяў у офісе Дамблдора, нешта выдавала жудасны гук, як быццам паранены звер. Снэйп сядзеў у крэсле, над ім стаяў змрочны Дамблдор. Снэйп падняў твар, ён выглядаў так, нібы сотню гадоў пасля сустрэчы на вяршыні пагорка ён пражыў у пакутах.

— Я думаў… вы павінны былі… выратаваць… яе…

— Яна і Джэймс даверылі свой лёс не таму чалавеку, — сказаў Дамблдор. — Як і ты, Сэверус. Няўжо ты не спадзяваўся, што Лорд Вальдэморт яе пашкадуе?

Снэйп адрывіста дыхаў.

— Яе хлопчык выжыў, — казаў Дамблдор. — У яго вочы, такія жа. Ты памятаеш форму і колер вачэй Лілі Эванс, ці не так?

— ГОДЗЕ! — закрычаў Снэйп. — Сышла… мёртвая…

— Гэта раскаянне, Сэверус?

— Я жадаю… хай лепш бы я памёр…

— І якая б была ад гэтага карысць? — халодна сказаў Дамблдор. — Калі ты кахаў Лілі Эванс, калі сапраўды кахаў яе, то твой будучы шлях мне ясны.

Снэйп з цяжкасцю спрабаваў зразумець сэнс слоў Дамблдора.

— Што… што вы маеце на ўвазе?

— Ты ведаеш, як і чаму яна памерла. Зрабі так, каб гэта было не дарма. Дапамажы мне абараніць сына Лілі.

— Яму не патрэбна абарона. Цёмны Лорд знік.

— Цёмны Лорд вернецца, і Гары Потэр тады будзе ў вялікай небяспецы.

Наступіла цішыня, і паступова Снэйп пачаў прыходзіць у сябе, ён стаў дыхаць раўней. Нарэшце ён сказаў:

— Добра. Добра. Але ніколі… ніколі не распавядайце пра гэта, Дамблдор! Гэта толькі паміж намі! Пакляніцеся! Я не вынесу… асабліва сына Потэра… дайце мне слова!

— Слова, Сэверус, аб тым, што я ніколі не адкрыю ў табе лепшыя рысы? — Дамблдор уздыхнуў і паглядзеў у пакутны, але люты твар Снэйпа. — Калі ты настойваеш…

Кабінет знік, але тут жа паўстаў зноў. Снэйп бегаў узад-наперад перад Дамблдорам.

— … пасрэдны, напышлівы, як яго бацька, непапраўны парушальнік, атрымліваючы задавальненне ад сваёй славы, прагны да ўвагі і дзёрзкі…

— Ты бачыш тое, што жадаеш бачыць, Сэверус, — сказаў Дамблдор, не паднімаючы вочы з экзэмпляра “Трансфігурацыі Сёння”. — Іншыя настаўнікі адзначаюць сціпласць, прывабнасць і талент хлопчыка. Асабіста я знаходжу яго вельмі абаялым дзіцём.

Дамблдор перавярнуў старонку і, усё яшчэ не паднімаючы вочы, сказаў:

— Прыглядзі-ка за Квірэлам.

Вір колеру зноў паглынуў яго, затым усё пацямнела, Дамблдор і Снэйп стаялі паасобку ў калідоры замка, пакуль апошнія студэнты вярталіся ў замак пасля Каляднага Балю, каб адправіцца у ложкі.

— Ну што? — прамармытаў Дамблдор.

— Пазнака Каркарава таксама цямнее. Ён у паніцы, ён баіцца пакарання, вы ведаеце, як моцна ён дапамог Міністэрству пасля падзення Цёмнага Лорда, — Снэйп паглядзеў у бок на Дамблдора. — Каркараў збіраецца збегчы, калі Пазнака загарыцца.

— Няўжо? — мякка сказаў Дамблдор, калі Флёр Дэлякур і Рождэр Дэвіс, хіхікаючы, зашлі ў замак. — І табе б хацелася да яго далучыцца?

— Не, — сказаў Снэйп, гледзячы на Флёр і Рождэра. — Я не такі баязлівец.

— Сапраўды, — пагадзіўся Дамлдор, — ты значна адважней Ігара Каркарава. Ты ведаеш, часам мне здаецца, мы размяркоўваем па факультэтах занадта хутка…

Ён сышоў, пакінуўшы Снэйпа, які выглядаў хворым…

Цяпер Гары зноў стаяў у кабінеце дырэктара. Была ноч, і Дамлдор паўляжаў у сваім крэсле. Яго правая рука нямогла звісла, абпаленая і счарнелая. Снэйп нашэптваў заклёны, накіраваўшы сваб палачку на запясце, а вольнай рукой паіў Дамблдора зеллем, залатога адцення. Праз некаторы час павекі Дамблдора ўздрыгнулі, і ён расплюшчыў вочы.

— Навошта, — спытаў Снэйп, без якога-небудзь уступа. — Навошта вы надзелі гэты пярсцёнак? На ім ляжыць заклён, і вы сапраўды ведалі гэта. Навошта да яго трэба было наогул дакранацца?

На стале перад Дамблдорам ляжаў пярсцёнак Вальдора Гаўнта. Ён быў зламаны; побач яго ляжаў меч Грыфіндора.

Дамблдор паморшчыўся.

— Я… Здзейсніў памылку. Гэта было так панадліва…

— Што было панадліва?

Дамблдор не адказаў.

— Цуд, што вы змаглі вярнуцца! — Снэйп быў у шаленстве. — На гэты пярсцёнак накладзены заклён дзіўнай сілы, нам застаецца спадзявацца, што яго атрымаецца стрымаць; я затрымаў заклён на адной руцэ на некаторы час…

Дамблдор падняў счарнелую руку, і пачаў разглядаць яе, як рэдкую знаходку.

— Ты выдатна зладзіўся, Сэверус. Як ты думаеш, колькі мне яшчэ засталося?

Голас Дамблдора быў спакойны; быццам ён казаў пра прагноз надвор’я на заўтра. Снэйп трохі памарудзіў, а потым сказаў:

— Дакладна не ведаю. Можа быць год. Немагчыма стрымліваць такі заклён вечна. Ён вызваліцца ў выніку; заклёны, падобныя да гэтага, з гадамі становяцца ўсё мацней.

Дамблдор усміхнуўся. Навіна, што жыць яму засталося менш за год, здавалася, зусім яго не засмучае.

— Мне пашанцавала, вельмі пашанцавала, што ў мяне ёсць ты, Сэверус.

— Калі б вы паклікалі мяне трохі раней, я б змог больш зрабіць, у вас было б больш часу! — у лютасці ўскрыкнуў Снэйп. Ён паглядзеў на зламаны пярсцёнак і на меч. — Вы былі ўпэўненыя, што, калі зламаць пярсцёнак, знікне і заклён?

— Нешта накшталт таго… Я быў не ў сабе, гэта дакладна… — сказаў Дамблдор. Ён з цяжкасцю выпраміўся ў крэсле. — Ну на самой справе, гэта толькі ўсё палягчае.

Снэйп быў у крайнім здзіўленні. Дамблдор усміхнуўся.

— Я маю на ўвазе план Лорда Вальдэморта з маім удзелам. Па яго плану бедны Драка павінен будзе забіць мяне.

Снэйп сеў у крэсла насупраць Дамблдора, якое часта займаў Гары, калі ён займаўся з дырэктарам. Гары быў упэўнены, што Снэйп жадаў сказаць нешта яшчэ па поваду хворай рукі Дамблдора, але той зрабіў знак, што не жадае больш казаць аб гэтым.

Снэйп нахмурыўся і сказаў:

— Цёмны Лорд на разлічвае, што ў Драка гэта атрымаецца. Гэта ўсяго толькі пакаранне за нядаўнія памылкі Люцыюса. Павольнае катаванне для яго бацькоў. Ім прыйдзецца глядзець на правал Драка, а пасля, назіраць за яго смерцю.

— Гэта значыць хлопчыку вынеслі смяротны вырак, гэтак жа як і мне, — сказаў Дамблдор. — Я мяркую, што ў выпадку, калі Драка не зможа гэта зрабіць, то гэта зробіш ты?

Наступіла невялікая паўза.

— У гэтым, я думаю, і складаецца план Цёмнага Лорда. Ці прадбачыць Лорд Вальдэморт, што ў найблізкім будучыні яму не спатрэбіцца шпіён у Хогвартсу?

— Так, ён жадае захапіць школу.

— І калі ў яго гэта атрымаецца, — сказаў Дамблдр, — То ты, як абяцаў, зробіш усё, што ў тваіх сілах, каб абараніць вучняў?

Снэйп кіўнуў.

— Добра. У такім выпадку, табе першым чынам трэба пазнаць, што выдумвае Драка. Напалоханы падлетак небяспечны для навакольных гэтак жа, як і для самога сябе. Прапануй яму дапамогу і абарону; ён дазволіць табе дапамагчы, ты яму падабаешся.

— Не менш, чым паслуга, якую яму аказаў бацька. Драка вінаваціць мяне, ён думае, што я жадаў заняць месца Люцыюса.

— Тым не менш, паспрабуй. Я менш турбуюся за сябе, чым за выпадковых ахвяр, якіх суцэль можна чакаць. У выніку, мы можам зрабіць толькі адно, каб выратаваць яго ад гневу Лорда Вальдэморта.

Снэйп здзіўлена падняў бровы і з’едлівым тонам сказаў:

— Вы збіраецеся дазволіць яму забіць сябе?

— Вядома, не. Ты павінен забіць мяне.

Рушыла ўслед доўгая паўза, якая перапынялася толькі гукамі, якія шчоўкалі: Фенікс Дамблдора Фоўкс пстрыкаў сваёй дзюбай, ядучы нешта смачнае.

— Вы жадаеце, каб я зрабіў гэта зараз? — спытаў Снэйп, голасам поўнай іроніі. — Або жадаеце спачатку злажыць эпітафію?

— Не зусім. Лічу, што момант прадставіцца з цягам часу. Судзячы па тым, што адбылося сёння, — ён паказаў на знявечаную руку, — з упэўненасцю можна сказаць, што гэта адбудзецца на працягу года.

— Калі вы не супраць памерці, — нядбайна высказаў здагадку Снэйп. — Чаму не даць Драка зрабіць гэта?

— Душа хлопчыка яшчэ не пашкоджаная, — сказаў Дамблдор. — Я б не жадаў, што б гэта здарылася з-за мяне.

— А мая душа, Дамблдор? Мая?

— Я жадаю, каб ты аказаў мне гэтую паслугу, Сэверус, таму што смерць набліжаецца да мяне гэтак жа імкліва, як Чадлі Кэнанс будзе лепшым гульцом лігі сёлета. Прызнаюся, я жадаю хуткай і бязбольнай смерці, а не павольнай і непрыемнай, якая можа апынуцца, калі, напрыклад, Грэйбэк будзе ў ёй удзельнічаць — я чуў, Вальдэморт прыняў яго ў свае шэрагі? Або чароўная Белатрыса, якая любіць гуляць са сваёй ахвярай, перш чым прыкончыць яе.

казаў ён бесклапотна, але яго вочы пранізвалі Снэйпа, гэтак жа, як яны пранізвалі Гары, і быццам бачылі душу чалавека, які сядзіць перад ім. Нарэшце Снэйп адрывіста кіўнуў.

Дамблдор выглядаў задаволеным.

— Дзякуй, Сэверус…

Кабінет знік, і цяпер Снэйп і Дамблдор у змярканні шпацыравалі па пустынных наваколлях замка.

— Чым вы займаецеся з Потэрам, падчас вашых вячэрніх заняткаў, — рэзка спытаў Снэйп.

Дамблдор выглядаў злёгку стомленым.

— Чым? Ці не спрабуеш ты зноў пакінуць яго пасля заняткаў, Сэверус? Хлопчык і так праводзіць больш часу адбываючы пакаранні, чым на адкрытым паветры.

— Ён зноў паводзіць сябе як яго бацька.

— Выглядае ён, магчыма як Джэймс, але ў глыбіні душы ён больш падобны на сваю маці. Я праводжу заняткі з Гары, таму што мне трэба абгаварыць з ім некаторыя пытанні, і паведаміць яму нейкую інфармацыю… пакуль не позна.

— Інфармацыю, — паўтарыў за ім Снэйп. — Вы давяраеце яму… вы не давяраеце мне.

— Тут справа не ў даверы. Мы абодва ведаем, што жыць мне засталося трохі. Я даю яму толькі тую неабходную інфармацыю, якой яму будзе досыць для таго, каб зрабіць тое, што неабходна яму будзе зрабіць.

— А чаму я не магу захоўваць гэтую інфармацыю?

— Я не аддаю перавагу захоўваць усе мае сакрэты ў адным кошыку, асабліва ў тым, які вельмі шмат часу праводзіць з Лордам Вальдэмортам.

— Я раблю гэта па вашым загадзе!

— І ты вельмі добра спраўляешся. Не думай, што я недаацэньваю пастаянную небяспеку, якой ты сябе падвяргаеш, Сэверус. Паведамляць Вальдэморту так званую каштоўную інфармацыю, пры гэтым, утойваючы галоўную сутнасць, я б не даверыў нікому, акрамя цябе.

— Тым не менш, вы больш давяраеце хлапчуку, які нічога не кеміць у Аклюменцыі, чые магічныя здольнасці пасрэдныя, і ў якога ёсць прамы доступ да розуму Цёмнага Лорда!

— Вальдэморт баіцца гэтай сувязі, — сказаў Дамблдор, — не так даўно ён на сабе зведаў, што для яго значыць хоць самая найтонкая сувязь з розумам Гары. Ён выпрабаваў боль, які ніколі не выпрабоўваў. Я упэўнены ў тым, што ён больш не паспрабуе захапіць розум Гары. Толькі не гэтым спосабам.

— Я не разумею.

— Знявечаная душа Вальдэморта не можа вынесці цесны кантакт з такой душой як у Гары. Як языком па ільдзяным слупе, як цела ў полымі.

— Душы? Мы казалі аб розуме!

— У выпадку з Гары і Лордам Вальдэмортам, успамянуць аб адным значыць успамінуць і аб іншым.

Дамблдор агледзіўся вакол, каб пераканацца, што яны адны. Яны ўжо набліжаліся да Забароненага Лесу, але не было і намёку на чыю—небудзь прысутнасць.

— Пасля таго, як ты заб’еш мяне, Сэверус.

— Вы адмаўляецеся паведаміць мне дэталі плану, і ўсё ж чакаеце, што я выканаю гэтую паслугу! — адгыркнуўся Снэйп, і яго худы твар пабарволеў ад гневу. Вы занадта ва ўсім упэўненыя, Дамблдор! Можа, я раздумаюся!

— Ты даў мне слова, Сэверус, а раз ужо мы загаварылі аб паслугах, якія ты мне павінен, я лічу, ты пагадзіўся прыглядаць за нашым маладым слізэрынцам?

Снэйп усё яшчэ быў злы. Дамблдор уздыхнуў.

— Прыходзь сёння да мяне ў кабінет, у адзінаццаць, і ты не будзеш больш жаліцца на тое, што я не давяраю табе…

Яны зноў стаялі ў кабінеце Дамблдора. За вокнамі было цёмна; Фоўкс сязеў ціха; Снэйп сядзеў моўчкі; а Дамблдор хадзіў па кабінеце і казаў:

— Гары не павінен гэтае ведаць, ні да апошняга моманту, ні да таго моманту, калі яму гэта спатрэбіцца, інакш як у яго хопіць сіл зрабіць тое, што яму прыйдзецца зрабіць?

— А што яму прыйдзецца зрабіць?

— Гэта толькі паміж мной і Гары. А зараз, слухай уважліва, Сэверус. Прыйдзе час — ужо пасля маёй смерці не спрачайся і не прабівай! Прыйдзе час, калі Лорд Вальдэморт будзе хвалявацца за жыццё сваёй змяі.

— За жыццё Наджыні? — Снэйп быў здзіўлены.

— Цалкам дакладна. Калі наступіць час, калі Лорд Вальдэморт не будзе даручаць ёй выконваць свае загады, а будзе трымаць яе поплеч сябе, пад магічнай абаронай, у такім разе, я думаю, будзе вярней сказаць Гары.

— Што сказаць Гары?

Дамблдор зрабіў глыбокі ўздых і закрыў вочы.

— Сказаць яму, што ў тую ноч, калі Лорд Вальдэморт спрбаваў забіць яго, калі Лілі паставіла сваё жыццё, як шчыт паміж імі, Смяротны заклён адскочыла ад Вальдэморта, і частка душы Вальдэморта аддзялілася ад цэлага, і ўсялілася ў адзіную жывую істоту, пакінутую ў будынку. Частка душы Лорда Вальдэморта жыве ў Гары, таму ён можа размаўляць са змеямі, і дае яму сувязь з розумам Лорда Вальдэморта, якую ніхто не мог растлумачыць. і пакуль гэтая частка душы, выпушчаная Вальдэмортам, знаходзіцца ў Гары, Вальдэморт не можа памерці.

Гары глядзеў на іх, быццам знахдзіўся ў канцы доўгага тунэлю, яны былі так далёка ад яго, што іх галасы як рэха аддаваліс ў яго вушах.

— Хлопчык… павінен памерці? — спытаў Снэйп даволі спакойным тонам.

— Вальдэморт сам павінен зрабіць гэта, Сэверус. Гэта — самае галоўнае.

Услед рушыла доўгая паўза. Снэйп сказаў:

— Я думаў… што ўсе гэтыя гады… мы абараняем яго дзеля яе. дзеля Лілі.

— Мы абараняем яго, таму што было важна навучыць яго, выхаваць, даць адчуць сваю сілу, — сказаў Дамблдор, яго вочы былі шчыліна закрыты. — Увесь гэты час сувязь паміж імі станавілася ўсё мацней і мацней. Часам мне здавалася, што ён здагадваецца аб гэтым.

Дамблдор адкрыў вочы. Снэйп быў у жаху.

— Вы захавалі яму жыццё, каб ён мог памерці ў падыходны момант?

— Не здзіўляйся, Сэверус. Колькі мужчын і жанчын памерлі ў цябе на вачах?

— У апошні час — толькі тыя, каго мне не атрымалася выратаваць, — сказаў Снэйп. Ён устаў на ногі. — Вы меня выкарысталі.

— У сэнсе?

— Я шпіёніў для вас, лгаў дзеля вас, падвергнуў сябе смяротнай небяспекі зеля вас. Зрабіў усё, каб абараніць сына Лілі Потэр. А зараз вы кажаце, што выгадоўвалі яго, як свінню на забой…

— Вельмі кранальна, Сэверус, — сур’ёзна сказаў Дамблдор. — Ты ўжо абвык клапаціцца аб хлопчыку?

— Аб ім? — закрычаў Снэйп. — Экпекто Патронум!

З кончыка яго палачкі вырвалася срэбная лань. Яна прызямлілася на падлогу кабінета, адзін раз прабеглася па яму і выскачыла ў акно. Дамблдор глядзеў, як яна паляцела, а калі яе серабрыстае ззянне знікла, ён звярнуўся да Снэйпу, вочы таго былі поўныя слёз.

— Нават пасля ўсяго, што здарылася?

— Заўсёды, — сказаў Снэйп.

І сцэна змянілася. Хараз Гары бачыў Снэйпа, які размаўляў з партрэтам Дамблдора ззаду яго стала.

— Паведамі Вальдэморту, калі Гары будуць везці з хаты яго дзяцькі і цёткі, — казаў Дамблдор. — Зрабі гэта так, каб не выклікаць падазронаў у Вальдэморта. Ты павінен зрабіць так, каб яны прынялі план з прынадай; я ўпэўнены, што толькі так можна забяспечыць Гары бяспеку. Паспрабуй зачараваць Мундунгуса Флетчэра. І яшчэ, Сэверус, калі ты будзеш прымаць удзел у выкраданні, паспрабуй паводзіць сябе паактыўней… Неабходна, каб Вальдэморт давяраў табе, інакш ад Хогвартса нічога не застанецца…

Цяпер Снэйп быў у невядомай карчме, тварам да твару з Мундунгусам, які выглядаў незвычайна бледна, Снэйп хмурыўся, канцэнтуючыся.

— Ты прапануеш Ордэну Фенікса, — шаптаў Снэйп, — выкарыстаць прынады. Адваротнае зелле. Аднолькавыя Потэры. Гэта адзінае, што можа спрацаваць. ты забудзшся аб тым, што гэта я прапанаваў табе. Ты скажаш, што гэта твая ідэя. Зразумеў?

— Я зразумеў, прашаптаў Мундунгус, яго вочы разбяжаліся.

Цяпер Гары ляцеў побач са Снэйпам на мятле праз бясхмарную цёмную ноч, суправаджаны іншымі Пажыральнікамі Смерці, і наперадзе іх былі Люпін і Гары, які ў рэчаіснасці быў Джорджам… Пажыральнік Смерці абагнаў Снэйпа і падняў палачку, якую накіраваў ў спіну Люпіна.

— Сэктумсемпра! — закрычаў Снэйп.

Але заклён, які быў прызначан для Пажыральніка Смерці, праляцеў і замест гэтага ўразіў Джорджа…

І наступнае. Снэйп стаяў на каленах у старой спальні Сірыюсу. Слёзы капалі з кончыка яго носу, у той час як ён чытаў стары ліст Лілі. Другая старонка ўтрымоўала толькі неклькі слоў:

“… што яна была сяброўкай Гелерта Грындэльвальда. Асабіста мне здаецца, што яна здурэла!

З каханнем,

Лілі”

Снэйп узяў старонку, якая ўтрымоўвала подпіс Лілі і яе каханне, і паклаў у сваю мантыю.

Потым ён разарваў фатаграфію, якую трымаў, на дзве часткі, так, што зараз ён трымаў частку, на якой Лілі смяецца, кідаючы частку з Джэймсам і Гары на падлогу, пад камоду…

І цяпер Снэйп зноў стаяў перад партрэтам дырэктара Фінеаса Ніггелуса, паколькі той прыбыў у свой партрэт.

Дырэктар, яны спыніліся ў Дэканавым Лесу! Бруднакроўка…

— Не кажы гэтае слова!

— Дзяўчынка Грэнджэр, тады, згадала гэтае месца, калі яна адкрыла сваю сумку і я пачуў яе!

— Дабра. Вельмі добра, — прагукаў партрэт Дамблдора ззаду стала дырэктара. — Цяпер, Сэверус, меч! Але не забывай, ён павінен быць атрыманы ва ўмовах важнасці і адвагі — ён не павінен ведаць, што ты дапамагаеш яму! Калі Вальдэморт зможа прачытаць думкі Гары і ўбачыць тваю дапамогу…

— Я ведаю, — коратка адказаў Сэверус. Ён наблізіўся да партрэта Дамблдора і адсунуў яго ў бок. Партрэт ад’ехаў наперад, прад’яўляючы паражніну ззаду яго, з якой ён узяў меч Грыфіндора.

— І вы дагэтуль не збіраецеся сказаць мне чаму так важна даць Потэру меч? — спытаў Снэйп, пакуль ён апранаў паходны плашч па-над мантыямі.

— Не, я так не лічу, — адказаў Дамблдор. — Ён павінен ведаць, што рабіць з ім. І Сэверус, будзь асцярожны, яны будуць не вельмі ветлівыя да цябе, пасля няўдачы з Джорджам Уізлі.

— Не хвалюйцеся, Дамблдор, — сказаў ён халаднавата. — У мяне ёсць план.

І Снэйп выйшаў з пакоя. Гары падняўся з Віра памяці і секунду праз на пакрытым дыванам палу, у тым самым пакоі, з якога толькі што выйшаў Снэйп.

XXXIV. Зноў лес

Нарэшце ён пазнаў праўду… Лежучы на падлозе тварам на пыльным дыване ў кабінеце, дзе як яму раней здавалася, ён пазнаваў сакрэты Перамогі, Гары нарэшце зразумеў, што ён не павінен быў выжыць. Яго роля скаладалася ў тым, каб спакойна прыйсці ў распрасцёртыя рукі Смерці. Па шляху ён павінен быў пазбавіцца ад пакінутых сувязяў з жыццём Вальдэморта і калі, нарэшце, ён устане на шляху Вальдэморта, і не падніме палачку, каб абараніць сябе, усё ўстане на свае месцы, і тое, што павінна было адбыцца яшчэ ў Годрыкавай Лашчыне, адбудзецца. Ніхто не будзе жыць, ніхто не выжыве.

Яго сэрца апантана стукала ў грудзі. Нават дзіўна, што пры яго страху перад смерцю, яно стукала ўсё мацней, і адважней захоўваючы яго ў жывых. Але яму прыдзецца спыніцца і вельмі хутка. Яго ўдары былі палічаныя. Колькі яшчэ будзе часу, калі ён устане і мінуў праз замак у апошні раз, выйдзе ў двор і затым у лес?

Пакуль ён ляжаў на падлозе з гэтым пахавальным грукам унутры, яго ахапіў жах. Ці балюча гэта, паміраць? Усе папярэдныя разы, калі ён думаў што зараз адбудзецца, усё абыходзілася, ён ніколі аб гэтым не думаў. Яго жаданне жыць было ў шмат раз мацней, чым страх перад смерцю. Цяпер яму не трэба спрабаваць выратавацца, выслізнуць, уцячы ад Вальдэморта. Ён ведаў, што гэта быў канец, заставалася толькі памерці.

Калі б ён толькі мог памерці той летняй ноччу, калі ў апошні раз пакінуў Прайвет Драйв 4, калі палачка з пяром высакароднага Фенікса выратавала яго! Калі б ён толькі мог загінуць як Хэдвіг, так хутка, каб не зразумець гэтага! Або калі б ён мог устаць перад палачкай, закрыўшы каго-небудзь, каго ён кахаў… Зараз ён нават зайздросціў смерці сваіх бацькоў. Гэта стрыманая прагулка да ўласнай смерці патрабуе іншай адвагі. Ён адчуў, што яго пальцы трохі дрыжаць, і паспрабаваў супакоіць іх, хоць ніхто яго зараз і не бачыў. Усе партрэты на сценах былі пустыя.

Павольна, вельмі павольна, ён сеў і тут жа адчуў сябе больш жывым, і больш упэўненым, чым перш, у тым, што яго цела яшчэ жывое. Чаму ён ніколі не думаў аб цудзе свайго жыцця, аб мозгу і нервах, аб б’юшчымся сэрцы? Нічога гэтага не павінна было быць… або, прынамсі, у ім не павінна было быць усяго гэтага. Ён ужо дыхаў глыбей і спакайней, рот і горла амаль цалкам перасохлі, гэтаксама было і з вачамі.

Здрада Дамблдора амаль інчога не азначала. Вядома, план быў куды больш: цяпер Гары разумеў, што проста быў занадта дурны, каб разгадаць яго. Ён ніколі не сумняваўся ў тым, што Дамблдор жадае, каб ён выжыў. Цяпер ён ведаў, што яго жыццё заўсёды залежыла ад таго, колькі часу запатрабуецца, каб знішчыць усе Хоркурксы. І Дамблдор перадаў гэтую справу Гары, і ён паслухмяна працягнуў разрэзаць усе сувязі з жыццём не толькі Вальдэморта, але і сваім ўласным! Як лаканічна, як элеганта не губляць дарэмна чужыя жыцці, а ўскласці небяспечную місію на хлопчыка, які ўжо адзначаны для ахвяры, і чыя смерць не будзе непапраўнай катастрофай, але будзе наступным ударам для Вальдэморта. І Дамблдор введаў, што Гары не адступіць, што будзе ісці да канца, нягледзячы на тое, што гэта будзе яго канец, паколькі ён узяўся за гэта сам, ці не так?

Дамблдор, як і Вальдэморт, ведаў, што Гары не дазволіць больш нікому за яго загінуць, і цяпер, калі ён гэта зразумеў, у яго сілах было спыніць гэта. Вобразы ляжалых на палу Вялікай Залы Фрэда, Люпіна, Тонкс праплылі перад вачамі і ён ледзь не задушыўся. Смерць не жадала цярпець…

Але Дамблдор пераацаніў яго. Ён не зладзіўся: змяя выжыла, Адзін Хоркуркс працягваў бы захоўваць Вальдэморта на зямлі, нават калі б Гары загінуў. Праўда, камусьці іншаму было б менш справы. Ён здзівіўся хто б мог гэта зрабіць… Рон і Герміёна вядома ведалі б што рабіць… Вось чаму Дамблдор жадаў, каб ён давяраў ім… бо калі б яго праўдзівы лёс спасціг яго трохі раней, яны змаглі б працягнуць…

Як дождж на халодным акне, гэтыя думкі стукалі па цвёрдай паверхні непазбежнай праўды, якая складалася ў тым, што ён павінен памерці. Я павінен памерці. Гэта павінна пакончыць з усім. Рон і Герміёна здавалася, былі вельмі далёка, у далёкай краіне, ён адчуваў, быццам яны расталіся вельмі даўно. Не будзе больш ні развітанняў, ні тлумачэнняў, ён ведаў гэта. Гэта было вандраванне, у якое яны не маглі пайсці разам, і ўсе спробы спыніць яго маглі б пазбавіць яго каштоўнага часу. Ён зірнуў уніз на пабіты залаты гадзіннік, які ён атрымаў на свой сямнаццаты дзень Нараджэння. Паўгадзіны, прадстаўленыя Вальдэмортам для яго здачы, амаль мінулі.

Ён падняўся. Сэрца падобна вар’яцкай птушцы, латашылася па рэбрах. Магчыма, яно ведала, што яму засталося трохі часу, можа, яно спрабавала да канца выканаць увесь жыццёвы грук. Ён не стаў аглядацца, калі зачыніў дзверы кабінета.

Замак быў пусты. Ён адчуваў, быццам ужо памёр і ідзе па ім адзін, як прывяд. Людзі ў партрэтах усё яшчэ сыходзілі са сваіх рамак: вакол было страшэнна ціха, як быццам уся пакінутая жыццёвая сіла была сабраная ў Вялікай Зале, запоўненая мёртвымі і тымі, якія смуткавалі.

Гары надзеў Плаш-Нябачнік і накіраваўся ўніз па лесвіцы, спусціўшыся нарэшце па мармуровым пралёце ў вестыбюль. Магчыма, якаясь малюсенькая частка Гары спадзявалася, што яго адчуюць, заўважаць, спыняць, але плашч быў непранікальным і ён лёгка дайшоў да ўваходных дзвярэй.

Тут у яго ледзь не ўрэзаўся Нэвіл. Ён з кімсці яшчэ ўносіў у замак цела. Гары зірнуў уніз і адчуў тупы ўдар па жываце: Колін Крыві, хоць ён быў непаўналетнім, але, мусіць, прабраўся ў замак, як гэта зрабілі Малфой, Крэб і Гойл. Мёртвы ён здаваўся яшчэ менш.

— Ведаеш што? Я магу зладзіцца адзін, Нэвіл, — сказаў Олівер Вуд, і паклаў Коліна на плячо, як пажарнік, і занёс у Вялікую Залу.

Нэвіл на секунду абапёрся на праём і выцер лоб рукой. Ён быў падобны на старога. Затым ён зноў накіраваўся ў цемру, за новымі целамі.

Гары кінуў погляд назад на ўваход у Вялікую Залу. Вакол рухаліся людзі, спрабуючы суцешыць адзін аднаго, пілі, схіляліся над мёртвымі, але Гары так і не ўбачыў нікога з блізкіх, ні намёку на Герміёну, Рона, Джыні, іншых Уізлі, Луну. Ён адчуваў, што аддаў бы ўвесь свой пакінуты час, дзеля аднаго погляду на іх; але хапіла б ў яго перастаць глядзець? Ужо лепш так.

Ён накіраваўся па прыступках уніз у цемру. Было дзесьці а чацьвёртай раніцы, і трунная цішыня стварала уражанне, быццам яны затаілі дыханне, у чаканні ўбачыць тое, што ён павінен быў зрабіць.

Гары зрушыўся да Нэвілу, які скланіўся над іншым целам.

— Нэвіл.

— Божа, Гары, ты мне ледзь сардэчны прыступ не ўстроіў!

Гары зняў плашч: думка падысці да яго з ніадкуль, нарадзілася з жадання цалкам упэўніцца ў гэтым.

— Куды ты накіраваўся адзін? — спытаў здзіўлена Нэвіл.

— Гэта частка плану, — сказаў Гары. — Мне трэба сёе-тое зрабіць. Слухай Нэвіл…

— Гары! — Нэвіл раптам стаў спалоханым. — Гары, ты ж не збіраешся здацца?

— Не, — проста зманіў Гары. — Вядома, не… Гэта сёе-тое іншае. Але мне трэба знікнуць на некаторы час. Ты ведаеш змяю Вальдэморта, Нэвіл? У яго велізарная змяя… ён заве яе Наджыні.

— Так, я чуў… І што з ёй?

— Яе трэба забіць. Рон і Герміёна ведаюць, але проста калі яны…

Жах гэтай магчымасці на момант перахапіў яго дыханне, што ён не мог дамовіць. Але ён зноў пахістаўся: гэта было вырашальным, ён павінен быць такім як Дамблдор, захоўваць халодны розум, упэўнівацца што ёсць запасныя варыянты, іншыя, хто зможа працягнуць. Дамблдор памёр, ведаючы, што тры чалавека яшчэ ведаюць пра Хоркурксы, зараз месца Гары павінен заняць Нэвіл: зноў у тайну будуць прысвечаны трое.

— Проста калі яны будуць занятыя, у цябе будзе шанец.

— Забіць змяю?

— Забіць змяю, — паўтарыў Гары.

— Дабра, Гары. Ты ж ў парадку?

— Са мной усё нармалёва. Дзякуй, Нэвіл.

Але толькі Гары зрушыўся, Нэвіл схапіў яго за руку.

— Мы ўсе збіраемся працягваць бітву. Ты ведаеш аб гэтым?

— Так, я…

Задушлівае пачуццё паглынула канец фразы; ён не зможа працягнуць. Нэвіл, здавалася, нічога не заўважыў. Ён папляскаў Гары па плячу, адпускаючы яго і пайшоў проч, шукаць яшчэ цела.

Гары зноў накінуў плашч і пайшоў. Недалёка наперадзе рухаўся хтосьці яшчэ, схіляючыся над іншым ляжалым на зямлі целам. У кроку ад яе ён зразумеў, што гэта Джыні.

Ён спыніўся. Яна наблізілася да дзяўчынкі, якая клікала маму.

— Усё добра, — вымавіла Джыні. — Усё добра, зараз мы занясем цябе ўнутр.

— Але я жадаю дадому, — прашаптала дзяўчынка. — Я больш не жадаю дзерціся! — Я ведаю, — сказала Джыні, яе голас зрываўсся. — Усё будзе добра.

Па целе Гары прабегла халодная дрыготка. Ён жадаў закрычаць скрозь ноч, жадаў, каб Джыні ведала, што ён тут, жадаў каб яна ведала куды ён збіраўся. Ён жадаў каб яго спынілі, пацягнулі назад, адправілі дадому...

Але ён ужо дома. Хогвартс быў першай і лепшай хатай якую ён калі-небудзь ведаў. Ён, Вальдэморт, Снэйп — кінутыя хлопчыкі — усе знайшлі сваю хату тут.

Джыні стаяла на каленах перад параненай дзяўчынкай, трымаючы яе за руку. З велізарным высілкам Гары прымусіў сябе рухацца. Яму нават здалося, што ён бачыў як Джыні азірнулася, калі ён праходзіў міма, і задаўся пытаннем, ці адчула яна кагосьці, які прайшоў паблізу, але ён не сказаў ні слва, і не азірнуўся назад.

У цемры вымалёўвалася халупа Хагрыда. У ёй не было ні святла, ні гукаў Фанга, які скрабецца ў дзверы, ні яго брэху. Усе гэтыя візіты да Хагрыду, паблесківання меднага імбрычка на агні, каменныя пірагі і гіганцкія чарвякі, яго велізарны барадаты твар, Рон, які адрыгваў смаўжоў, Герміёна, якая дапамагае яму выратаваць Норберта.

Ён працягваў рухацца, дайшоў да ўскрайка лесу і спыніўся. Натоўп Дэментараў слізгаў сярод дрэў; ён адчуваў іх холад, і не быў упэўнены што хможа шчасна мінуць праз іх. У яго больш не было сіл на Патронуса. Ён больш не мог стрымліваць свой страх. Але пасля ўсяго гэтага, ён не мог так проста памерці. Кожная секунда, пакуль ён удыхаў пах траў, халоднае паветра на твару было неацэным: думаць аб тым, што у людзей ёсць цэлыя гады, час каб растрачваць яго марна, шмат часу які цягнецца так доўга, а ён чапляецца за кожную секунду. У гэты час ён думаў, што ён не зможа працягваць ісці, і ведаў, што ён павінен. Доўгая гульня скончана, Снітч злоўлены, час спускацца…

Снітч. Яго слабыя пальцы на імгненне намацалі мяшочак на шыі і выцягнулі яго.

Я адчыняюся ў канцы.

Дыхаючы хутка і цяжка, ён утаропіўся ўніз на яго. Зараз яму трэба быў час, каб рухацца як можна павольней, ён, здавалася, спяшаўся, і разуменне прыходзіла ўсё хутчэй, так што здавалася мімалётным. Гэта быў канец. Гэта быў момант ісціны.

Ён прыціснуў залаты метал да вуснаў і вымавіл, “я зараз памру”.

Металічная абалонка разбілася. Ён апусцў дрыготкую руку, выцягнуў з плашча палачку Драка і прамармытаў: “Люмос”.

Чорны камень з расколінай, якая перасякала цэнтр, быў пахаваны ў двух паловах снітча. Камень Уваскрашэння быў разламаны па вертыкальнай лініі, якая прадстаўляла Старэйшую Палачку. Трохкутнік і круг, якія абазначаюць Плашч і камень былі ўсё яшчэ прыкметныя.

І зноў Гары зразумеў не задумляючыся. Неабязкова было прыносіць іх назад, бо ён павінен далучыцца да іх. У рэчаіснасці не ён прызываў іх: яны прызывалі яго.

Ён закрыў вочы і павярнуў камень у руцэ тры разу.

Ён ведаў, гэта адбылося, таму што пачуў лёгкія рухі вакол, якія азнаначалі што далікатныя целы перапухаюць сваімі нагамі па зямлі, засыпанай галінкамі наваколя, якая была далёкім ускрайкам лесу. Ён адкрыў вочы і агледзіўся. Яны не былі ні прывядамі, ні целамі наколькі ён мог бачыць. Яны больш пазадзілі на Рэдла, які так даўно выходзіў з дзённіка, і быў досыць выразным успамінам. Меней цвёрдыя чым жывыя целы, але нашмат больш за прывідаў, яны зрушыліся да яго. І на кожным твару была адна і тая ж ўсмешка. Джэймс быў дакладна такога ж росту што і Гары. На ім была адзежа, у якой ён памёр, і яго валасы былі неахайнымі і ўскудлачанымі, а яго акуляры былі злёгку скрыўленымі як у містэра Уізлі.

Сірыюс быў высокім і прыгожым і нашмат маладзей, чым Гары бачыў яго пры жыцці. Ён ішоў з нейкай простай вытанчанасцю, трымаючы рукі ў кішэнях, з усмешкай на твары. Люпін таксама быў маладзей, і меней пацёрты, і яго валасы былі гушчы і цямней. Ён выглядаў радасным зноў патрапіць у гэтае знаёмае месца, дзе праходзіла гэтулькі яго юнацкіх блуканняў.

Усмешка Лілі была самай шырокай. Яна адкінула назад доўгія валасы і наблізілася да яго, і зялёныя вочы, так падобныя на яго, нецярпліва сталі вывучаць яго твар, як быццам яна ніколі не зможа на яго нагледзецца.

— Ты быў такім адважным.

Ён не мог казаць. Яго вочы атрымлівалі асалоду ад яе, і яму здавалася, быццам ён мог стаяць і глядзець на яе весна, і нічога больш не было б трэба.

— Ты амаль на месцы, — сказаў Джэймс. — Вельмі блізка. Мы…. так ганарымся табой.

— Гэта балюча?

Дзіцячае пытанне зляцела з вуснаў Гары перш чым ён змог спыніцца.

— Паміраць? Зусім не, — сказаў Сірыюс. — Хутчэй і лягчэй чым засынаць.

— І яму захочацца зрабіць гэта хутка. Ён жадае пакончыць з гэтым, — сказаў Люпін.

— Я не жадаў каб вы загінулі, — вымавіў Гары. Словы ішлі незалежна ад яго волі. — Ніхто з вас. Прабачце…

Ён звяртаўся больш да Люпіна, чым да астатніх, умольваючы яго.

— … калі ў вас з’явіўся сын… Рэмус, прабач…

— Я таксама жадаю папрасіць прабачэння, — адказаў Люпін. — За тое, што ніколі не пазнаю яго… але ён будзе ведаць завошта я памёр і я спазяюся, ён зразумее. Я спрабаваў зрабіць мір, у якім ён мог бы пражыць шчаслівае жыццё.

Халодны ветрык, які, здавалася, ішоў з сэрца лесу, паварушыў бровы Гары. Ён ведаў, што яны не скажуць яму ісці, гэта павінна быць яго ўласнае рашэнне.

— Вы будзеце са мной?

— Да самога канца, — адказаў Джэймс.

— Яны не змогуць вас убачыць? — спытаў Гары.

— Мы — частка цябе, — казаў Сірыюс. — Нябачныя для іншых.

Гары паглядзеў на маму.

— Будзь побач са мной, — ціха сказаў ён.

І ён падняўся. Холад Дэментараў больш яго не ахапляў; ён мінуў праз іх са сваёй кампаніяй, і яны дзейнічалі на яго як Патронусы, і разам яны мінулі праз старыя дрэвы, зрослыя разам, іх галіны спляліся, карані скрывіліся і скруціліся пад нагамі. Гары ў цемры накінуў плашч, прасоўваючыся ўсё глыбей і глыбей у лес, не маючы ні найменшага падання, дзе мог быць Вальдэморт, але ўпэўнены, што зноёдзе яго. Побач з ім, амаль бязучна рухаліся Джэймс, Сірыюс, Люпін і Лілі, і іх прысутнасць стала яго адвагай, і дазваляла працягваць перастаўляць ногі наперад. Яго цела і розум адчуваліся дзіўна ізаляванымі, і канечнасці працавалі без свядомых інструкцый, быццам бы ён быў пасажырам, а не кіроўцам у целе якое вельмі хутка павінен быў пакінуць. Мёртвыя, якія ішлі зараз разам з ім праз лес здаваліся яму больш рэальнымі чым жывыя ззаду ў замку: Рон, Герміёна, Джыні, і ўсе астатнія сталі для яго быццам прывідамі пакуль ён спатыкаючыся і паслізгваючы ішоў да канца свайго жыцця, да Вальдэморта…

Глухі гук і шэпт: яшчэ нейкія жывыя істоты варушыліся зусім побач. Гары пад плашчом спыніўся, аглядаючыся вакол і слухаючы, яго маці і бацька, Люпін і Сырыўс таксама спыніліся.

— Там хтосьці ёсць, — раздаўся рэзкі шэпт зусім побач. — У яго Плашч-Нябачнік. Можа гэта..?

Дзве фігуры з’явіліся за найблізкім дрэвам: іх палачкі свяціліся, і Гары ўбачыў Якслі і Долахава углядываючыхся ў цемру, акурат ў тое месца дзе быў ён, яго маці, бацька і Сырыўс з Люпіным стаялі побач. Верагодна, яны не маглі нічога ўбачыць.

— Я сапраўды нешта чуў, — сказаў Якслі. — Жывёла? Як лічыш..?

— Гэты з’варяццелы Хагрыд трымаў цэлы статак істот тут, — адказаў Долахаў, аглядаючыся праз плячо.

Якслі зірнуў на гадзіннік.

— Час амаль мінуў. У Потэра была гадзіна. Ён не ідзе.

— А ён быў упэўнены, што той прыйдзе. Ён не будзе задаволены.

— Лепш вярнуцца, — сказаў Якслі. Пазнаем, які цяпер план.

Ён і Долахаў павярнуліся і пайшлі ўглыб леса. Гары рушыў услед за імі, ведаючы, што яны прывядуць яго як раз туды, куды і жадаў. Ён азірнуўся па баках, і мама ўсміхнулася яму, а бацька падбадзёрвальна кіўнуў.

Яны прайшлі ўсяго некалькі хвілін, калі Гары ўбачыў наперадзе святло, і Якслі з Долахавым вышлі на паляну, дзе як было вядома Гары, жыў калісьці гіганцкі Арагог. Астаткі яго велічэзнага павуціння ўсё яшчэ былі тут, але натоўпы яго нашчадства былі адпраўленыя Пажыральнікамі Смерці, дужацца за іх мэту.

У цэнтры паляны гарэў агонь, і яго мігатлівае святло падала на натоўп, абсалютна нямых, насцярожаных Пажыральнікаў Смерці. Некаторыя з іх яшчэ былі ў масках і пад каптурамі, іншыя адкрылі свае твары. Два волата сядзелі з боку, адкідаючы масіўныя цені на паляну, іх зласлівыя твары былі падобныя на грубаколатую скалу. Гары ўбачыў Фенрыра, які стаіўся і грыз свае даўгія пазногці, велізарны светлы Роўл біў сябе па крывацечнай губе. Ён убачыў Люцыюса Малфоя, які выглядаў пабітым і запалоханым, і Нарцысу, вочы якой былі запалымі і поўныя асцярогі. Кожнае вока было накіравана на Вальдэморта, які стаяў, схіліўшы галаву, і склаўшы белыя рукі на Старэйшай Палачцы перад сабой. Ён мог здавацца моляшчымся або нешта нема падлічваючы ў розуме, і Гары, усё яшчэ стаяў на боку паляны, абсурдна як дзіця што адлічвае “раз-два-тры” у гульні ў хованкі. У яго за галавой у сваёй блішчалай чарадзейнай клетцы, падобнай гіганцкаму арэолу, выгінаючыся і згортваючыся, поўзала велізарная змяя Наджыні.

Калі Долахаў і Якслі ўсталі ў круг, Вальдэморт падняў галаву.

— Ніякіх прыкмет Потэра, — сказаў Долахаў.

Выраз твара Вальдэморта не змяніўся. Чырвоныя вочы здавалася, гарэлі ў святле вогнішча. Павольна ён выцягнуў Старэйшую Палачку між доўгіх пальцаў.

— Мой Лорд…

Загаварыла Белатрыса: растрапаная, з трохі скрыўленым тварам, але ўсім цэлам непашходжаная, яна сядзела бліжэй усяго да Вальдэморта.

Вальдэморт падняў руку, абрываючы яе, і яна больш не вымавіла і гуку, але глядзела на яго з поўным глыбокай пашаны захапленнем.

— Я думаў, што ён прыйдзе, — вымавіў Вальдэморт сваім частым голасам, гледзячы на полымя. — Я чакаў яго прыходу.

Усе маўчалі. Яны здаваліся такімі ж напалоханымі, як і Гары, сэрца ў якога ў дадзены момант білася аб рэбры, быццам спрабуючы выскачыць з цела, з якім ён вось-вось растанецца. Яго рукі пацелі, пакуль ён сцягваў Плашч-Нябачнік і хаваў яго пад адзежу разам з палачкай. Ён не жадаў, каб спакуса змагацца была ў ім.

— Я… напэўна, памыляўся, — сказаў Вальдэморт.

— Не, не памыляўся.

Гары вымавіў гэта гучна, як мог, сабраўшы ўсе сілы. Ён не жадаў здавацца спалоханым. камень Уваскрашэння выслізнуў з яго знямелых пальцаў, і ўбачыўшы бокам вока, як знікаюць яго бацькі, Сірыюс, Люпін, ён выйшаў на святло вогнішча. У гэты момант ён не адчуваў нікога акрамя Вальдэморта. Іх было толькі двое.

Ілюзія знікла так жа хутка, як і прыйшла. Волаты зараўлі, Пажыральнікі цяпер падняліся, і было мноства крыкаў, уздыхаў і нават смех. Вальдэморт застыг на месцы, яго чырвоныя вочы спыніліся на Гары, і ён глядзеў, як Гары набліжаецца і нічога акрамя агню не падзяляла іх.

Затым пачуўся крык: “Гары! Не!”

Ён абгарнуўся: Хагрыд быў прывязаны да дрэва непадалёк. Яго магутнае цела скалынала галіны над галавой, пакуль ён адчайна дужаўся.

— НЕ! НЕ! ГАРЫ, ШТО ТЫ…?

— ЦІХА! — крыкнуў Роўл, і прымусіў Хагрыда замоўкнуць узмахам палачкі.

Белатрыса, ускочыўшы на ногі, цяжка дыхаючы цяпер напружна перакладала погляд з Вальдэморта на Гары. Адзіным што рухалася, былі агонь і змяя, якая згортвалася і разгортвалася ў святлівай клеткі ззаду Вальдэморта.

Гары адчуваў палачку ў грудзей, але не спрабаваў яе выцягнуць. Ён ведаў, што змяя была занадта добра абароненая, ведаў, што варта яму накіраваць палачку на Наджыні, пецьдзесят заклёнаў стукнуць па ім раней. Вальдэморт з Гары моўчкі глядзелі адно на аднаго, і Вальдэморт злёгку нахіліў галаву ў бок, намякаючы Гары ўстаць перад ім, і незвычайна журботная ўсмешка скрывіла яго рот без вуснаў.

— Гары Потэр, — вельмі павольна вымавіў ён. Здавалася, яго голас быў часткай патрэсківаюшчага агню. — Хлопчык, Які Жыў.

Ні адзін з Пажыральнікаў не паварушыўся. Яны чакалі: Усё чакала.

Толькі Хагрыд тузанаўся, Белатрыса затыхалася, і Гары невытлумачальна падумаў аб Джыні, аб яе зіготкім поглядзе, і пачуцці яе вуснаў на сваіх…

Вальдэморт падняў палачку. Яго галава ўсё яшчэ была нахіленая ў бок, і ён быў нібы цікаўнае дзіця захоплены тым, што можа адбыцца, калі ён працягне. Гары зірнуў у чырвоныя вочы, і захацеў, каб гэта збарылася зараз, хутка, пакуль ён яшчэ мог стаяць, перш чым страціць кантроль, перш чым здрадзіцца страху.

Ён бачыў, як рухаецца яго рот і выбліск зялёнага святла, і ўсё знікла.

XXXV. Кінгс-Крос

Гары ляжаў тварам уніз, слухаючы цішыню. Ён быў зусім адзін. Ніхто на яго не глдзеў. Там ноогул нікога не было. Ён быў не зусім упэўнены, што ён сам быў там. Праз доўгі час, або быць можа адразу жа, ён зразумеў, што ён павінен існаваць, павінен быць чымсьці большым, чым бесцялесная субстанцыя, таму што ён ляжаў на некай паверхні. Ён адчуваў дотык да гэтай паверхні.

Як толькі ён гэта ўсвядоміў, то зразумеў, што ён быў голым. Але, паколькі ён быў адзін, гэта яго не хвалявала, а толькі злёгку заінтрыгавала. Ён падумаў, што калі ён можа адчуваць сябе, то ён павінен яшчэ і бачыць. Такім чынам ён выявіў, што ў яго ёсць вочы.

Ён ляжаў у такой апраметнай цемры, якую ніколі раней не бачыў. Тое, што яго акружала. Было аблачынай пару, якая не мела вызначальнай формы. Пол, на якім ён ляжаў, здаваўся белым, ні цёплым, ні халодным, гэта бвло проста пустое месца. Ён прыпадняўся. Яго цела было непашкоджанным. Ён дакрануўся да свайго твара. Ён больш не насіў акуляры. Затым, праз бясформеннае нішто, якое атачала яго, Гары пачуў шум: як быццам нешта маленькае і мяккае махала крыламі, чаплялася і змагалася. Гэта быў дзіўны шум, нават трохі непрыстойны. Хлапец адчуў сябе некамфортна, як быццам падслухоўваў нешта ўтоенае і ганебнае.

У першае імгненне Гары пажадаў, каб ён быў апрануты.

Як толькі ў яго сфармавалася гэтае жаданне, недалёка ад яго з’явіліся адзежа. Ён апрануўся. Адзежа была мяккай, чыстай і цёплай. Было дзіўна, што адзежа з’явілася менавіта ў той момант. Як ён яе пажадаў.

Гары ўстаў і агледзеўся. Ці быў ён проста ў вялікім Выратавальным-Пакоі?

Чым больш ён глядзеў, тым больш ён бачыў. Вялікае купалаабразнае шело стрэхі бліскацела высока над ім у сонечным святле. Магчыма гэта быў палац. Усё было ціха і спакойна, за выключэннем тых гукаў барацьбы, якія чуліся дзесьці недалёка ў тумане.

Гары павольна паварочваўся і, здавалася, тое, што яго акружае ўзнікае перад яго вачамі. Шырока адчыненая прастора, яркая і чыстая зала з купалападобнай столлю, безумоўна большая, чым Вялікая Зала. Яна была цалкам ненаселена. Гары быў там адзіным чалавекам, за выключэннем…

Ён адскочыў і вызначыў крыніцу шуму. Яна мела форму малюсенькага голага немаўля, які быў скручаны на зямлі. Яго скура была сырой, грубіянскай і выглядала садранай. Гэтая істота ляжала злева ўздрыгваючы і барацьба была для яго дыханнем.

Гары баяўся яго. Яно выглядала маленькім, далікатным і параненым, але ён не жадаў дакранацца да немаўля. Аднак Гары павольна падыходзіў бліжэй, гатовы адскочыць у любы момант.

Неўзабаве ён стаяў досыць блізка, для таго, каб дакрануцца да істоты, але не мог сябе перадужаць. Гары адчуваў сябе баязліўцам. Ён павінен суцешыць немаўля, але яму гэта было агідна.

— Ты не можаш дапамагчы.

Гары хутка аглядзеўся вакол. Да яго ішоў жывы і непашкоджаны Альбус Дамлдор у шырокай сіняй мантыі.

— Гары, — ён раскрыў абдымкі, абедзьве яго рукі былі белыя і непашкоджаныя. — Ты дзіўны хлопчык. Ты адважны хлопчык. Пайшлі пройдземся.

Ашаломлены Гары пайшоў следам за Дамблдорам да двух крэслаў, на якія раней ён не звярнуў увагі. Дамблдор сеў у адно з іх і Гары апусціўся ў іншае, пільна гледзячы ў твар старога дырэктара. Доўгія сівыя валасы і барада Дамблдора, ясныя блакітныя вочы над акулярамі-паўмесяцамі, кручкаваты нос: усё было менавіта такім, якім Гары гэта памятаў. І яшчэ…

— Але вы мёртвыя, — сказаў Гары.

— Так, сказаў Дамблдор з лёгкасцю.

— Значыць… Я таксама мёртвы?

— Ах, — сказаў Дамблдор. Усміхаючыся яшчэ шырэй. — Гэта пытанне, ці не? У цэлым, мой хлопчык, я думаю не.

Яны паглядзелі адно на аднаго, стары ўсё яшчэ выглядаў зіготкім.

— Не? — перапытаў Гары

— Не, — адказаў Дамблдор.

— Але… — Гары інстыктыўна крануў шнара ў выглядзе маланкі. Яго там не было. — Але я павінен быў памерці — я не абараняў сябе! Я дазволіў яму забіць мяне!

— І гэта, — сказаў Дамблдор, — Я думаю, і ёсць адрозненне.

Здавалася, Дамблдор прамянее шчасцемпадобна святлу; падобна агню:: Гары ніколі не бачыў яго такім.

— Растлумачце, — сказаў Гары.

— Але ты ўжо ведаеш, — сказаў Дамблдор, пераплятаючы пальцы.

— Я дазволіў яму забіць мяне, — сказаў Гары. Так?

— Так, — сказаў Дамблдор, ківаючы. — Далей!

— Так што частка яго душы, якая занходзілася ў мяне…

Дамблдор ківаў усё больш захоплена, падтрымліваючы Гары, і на яго твары ззяла ўсмешка.

— … менавіта яна сышла?

— Так! — сказаў Дамблдор. — Так, ён знішчыў гэта. Твая душа цэлая, і яна цалкам твая ўласная, Гары.

— Але тады…

Гары здрыгануўся і паглядзеў туды, дзе дрыжала маленькая скалечаная істота.

— Што гэта, Прафесар?

— Нешта, чаму мы не можам дапамагчы, — сказаў Дамблдор.

— Але, калі Вальдэморт выкарыстаў заклён Смерці, — сказаў Гары зноў, — і ніхто не паміраў за мяне ў гэты час — як я магу быць жывым?

— Я думаю, што ты ведаеш, — сказаў Дамблдор. — Падумай яшчэ раз. Успомні, што ён зрабіў, у сваім невуцтве, прагнасці і сквапнасці.

Гары падумаў. Ён дазволіў свайму погляду расслаблена падарожнічаць па навакольнай прасторы. Калі яны сядззелі сапраўды ў палацы, гэта быў адзіны пакой, з наборам маленькіх крэслаў у шэрагах і кавалкамі рэяк, ён і Дамблдор сядзелі ў крэслах недалёка ад незразумелай істоты. Адказ прыйшоў сам.

— Ён узяў маю кроў, — сказаў Гары.

— Сапраўды! — сказаў Дамблдор. — Ён узяў тваю кроў і адрадзіўся! Твая кроў у яго венах, Гары, вы абодва пад абаронай Лілі! Ён верне цябе да жыцця, пакуль ён жывы!

— Я жыву… у той час як ён жыве? Але я думаў… Я думаў інакш! Я думаў мы абодва павінны памерці. Ці гэта адно і тое ж?

Ён быў адцягнены кныханнем незразумелай істоты і заўважыў, што яна зноў б’ецца як у агоніі.

— Вы ўпэўненыя, што мы нічога не зможам зрабіць?

— Ёй немагчыма дапамагчы.

— Тады растлумачце... яшчэ, — сказаў Гары, і Дамблдор усміхнуўся.

— Ты быў сёмым Хоркурксам, Гары, Хоркурксам, які ён і не збірался рабіць. Ён уклаў у цябе частку сябе, зачыненага ў табе, у ахвяры, якая выжыла. І ён так і не пазнаў аб гэтым, Гары! Менавіа таму Вальдэморт не разумее ў чым яго праблема. У дамавых эльфаў і дзіцячых казках, каханні, адданасці, і часціні, Вальдэморт нічога гэтага не ведае і не разумее. Нічога. Гэта ўсё мае сілу, па-за яго розумам, па-за дасяжнасцю любога чараўніка, — гэта то, чаго ён ніколі не разумеў. Ён узяў тваю кроў, лічачы, што гэта зробіць яго мацней. Ён уліў у сваё цела кропельку зачаравання тваёй маці, якое ляжала на табе з тых часоў, як яна памерла для цябе. Яго цела падтрымлівае яе ахвяру, і пакуль яна жывая, ты — апошняя надзея для Вальдэморта.

Дамблдор усміхнуўся Гары, і той ўтаропіўся на яго.

— І вы ведалі? Вы ведалі ўвесь час?

— Я здагадваўся. Але звычайна мае здагадкі бываюць дакладныя, — сказаў Дамблдор, і яны доўгі час сядзелі ў цішыні, якая толькі часам перапыняліся кныханнем або дрыгаценнем.

— А яшчэ, — сказаў Гары. — Чаму мая палачка блакуе палачку, якую ён выкарыстае?

— Я не ўпэўнены, што ведаю.

— Тады выкажыце здагадку, — сказаў Гары, і Дамблдор засмяяўся.

— Зразумей, Гары, магічная сувязь, якой звязаны ты і лорд Вальдэморт, дагэтуль не вывучаная і незразумелая. І то што адбываецца, ніхто не можа растлумачыць, ніякі майстар палачак не зможа растлумачыць гэта Вальдэморту. Ты ўжо ведаеш, што лорд Вальдэморт узмацніў сувязь паміж вамі, калі паўстаў з дапамогай тваёй крыві. Частка яго душы ўсё яшчэ была ў табе, і, думаючы, што ўзмацняе сябе ён прыняў на сябе ахвяру тваёй маці. Калі б ён мог зразумець, да якіх вынікаў гэта прывядзе, ён ніколі б не рызыкнуў нават дакрунуцца да тваёй крові… Але з іншага боку, калі б ён мог разумець, ён ніколі не быў бы Лордам Вальдэмортам, і ніколі не забіваў бы наогул. Сувязь паміж вамі, звязвае вас цясней, чым якіх-небудзь яшчэ 2-х чараўнікоў у гісторыі. Вальдэморт напаў на цябе з палачкай-сястрой тваёй. І цяпер, як мы ведаем, адбываюцца дзіўныя рэчы. Стыржні рэагуюць адно на аднаго, і лорд Вальдэморт ніколі не чакаў, што твая палачка будзе блізнюком яго. Той ноччу, Гары, ён быў яшчэ больш напалоханы чым ты. Ты прыняў смерць, чаго Вальдэморт ніколі не мог разумець. Твая адвага дапамагла табе, твая палачка перадужала яго. І тое, што здарылася паміж палачкамі, адлюстроўвала адносіны паміж уладальнікамі. Я лічу, што твая палачка ўвабрала частку сілы і ўласцівасцяў палачкі Вальдэморта ў тую ноч, адпаведна і некаторую частку Вальдэморта. Так што твая палачка прызнала яго, калі ён пераследваў цябе, прызнала мужчыну, які быў як радня, так і крэўны вораг, і гэта звярнула частку яго здольнасцяў супраць яго, а гэтае чараўніцтва значна магутней таго, якое палачка Люцыюса стварала калі-небудзь. Твая палачка цяпер утрымоўвае частку тваёй сілы і навыкаў Вальдэморта, так аб якім шанцы беднай палачкі Люцыюса Малфоя можна казаць?

— Але, калі мая палачка была так магутна, як заклён Герміёны змог гэта парушыць? — спытаў Гары.

— Мой дарагі хлопчык, яго выдатныя эфекты былі накіраваныя толькі на Вальдэморта, які так неразважна ўмяшаўся ў законы чараўніцтва. Толькі ў стаўленні яго гэтая палачка была гэтак магутная. У стаўленні іншых чараўнікоў гэтая палачка была такой жа як і ўсе… але гэта добра, я ўпэўнены скончыў Дамблдор.

Гары доўга сядзеў пагружаны ў разважанні, або магчыма секунды. Тут, гэта было самым цяжкім: быць упэўненым у часе.

— Ён забіў мяне вашай палачкай.

— Ён быў не ў стане забіць цябе маёй палачкай, — Дамблдор выправіў Гары. — Я думаю мы можам пагадзіцца. Што ты не мертвы — хоць вядома, — ён дадаў, як быццам бы, баючыся, што ён няветлівы, — я не памяньшаю твае пакуты, якія я ўпэўнены былі моцныя.

— Я адчуваю важнасць моманту, — прамармытаў Гары, гледзячы ўніз на свае чыстыя, незаляпаныя рукі. — А дзе мы?

— Добра, я жадаю спытаць у цябе, — сказаў Дамблдор, аглядаючыся вакол. — Дзе мы зараз, як ты думаеш?

Пакуль Дамблдор не пытаў, Гары не ведаў. Цяпер, аднак, ён знайшоў адказ.

— Гэта выглядае, — ён сказаў павольна, — падобна станцыі Кінгс-Крос. Толькі тут свабадней. Чысцей, пуста і няма ніякіх цягнікоў, наколькі я магу судзіць.

— Станцыя Кінгс-Крос! — засмяяўся Дамблдор. — Божа мой, сапраўды?

— Добра, а як вы думаеце, дзе мы? — спытаў Гары, абараняючыся.

— Мой дарагі хлопчык, я не маю ні найменшага падання. Гэта, як гаворацца, ваш бок.

Гары не разумеў, што гэта такое; Дамблдор прыводзіў яго ў лютасць. Ён люта паглядзеў на яго, калі ўспомніў значна больш неадкладнае пытанне, чым іх месцазнаходжанне.

— Рэліквіі Смерці, — сказаў ён, і быў рады бачыць, што яго слова сцерлі ўсмешку з твара Дамблдора.

— Ах, так. — сказаў Дамблдор. Ён выглядаў нават трохі клапатліва.

— Ну?

Упершыню з тых часоў, як Гары сустрэў Дамблдор, ён выглядаў маладзей, чым стары чалавек, нашмат маладзей. Ён нагадваў маленькага хлопчыка. Злоўленага на свавольстве.

— Ці можаш ты прабачыць мяне? — сказаў ён. — Ці можаш ты прабачыць мяне за тое, што я не верыў табе? Што не сказаў табе? Гары, я так баяўся, што ты будзеш трываць няўдачу, як я. Я толькі страшыўся таго, што ты зробіш мае памылкі. Я прашу ў цябе прабачэння, Гары. Я ведаю цяпер, што ты лепшы чалавек.

— Пра што вы? — спытаў Гары, спалоханым тонам Дамблдора і раптоўнымі слёзамі ў вачах.

— Рэліквіі, Рэліквіі, — шаптаў Дамблдор. — Адчайная чалавечая мара!

— Але яны рэальныя!

— Рэальная і небяспечная прылада для дурняў, — сказаў Дамблдор. — І я быў такі дурань. Але ты ведаеш, ці не так? Але ў мяне няма больш ад цябе сакрэтаў. Ты ведаеш.

— Што я ведаю?

Дамблдор усім целам звярнуўся да Гары і той убачыў іскрыстыя слёзы ў блакітных вачах.

— Майстар смерці, Гары, майстар Смерці! Быў я лепей, у канчатковым рахунку, чым Вальдэморт?

— Вядома вы былі, — сказаў Гары. — Вядома — як можаце, вы пытаць гэта? Вы ніколі не забівалі, калі маглі гэтага пазбегнуць!

— Так, сапраўды, — сказаў Дамблдор, і ён быў падобны на дзіцяці, які шукае суцяшэння. — Яшчэ я таксама знайшоў спосаб. Як перамагчы смерць, Гары.

— Але не той, што ён, — сказаў Гары. У выніку яго гнеў на Дамблдора мінуў, седзячы тут, унізе, і спрабуючы абараніць Дамблдора ад сябе. — Рэліквіі, не Хоркурксы.

— Рэліквіі, — прашаптаў Дамблдор, — не Хоркурксы. Сапраўды.

Ён зрабіў паўзу. Істота зноў захныкала, але Гары больш не аглядваўся вакол.

— Грындэльвальд таксама шукаў іх? — спытаў ён.

Дамблдор прычыніў вочы і кіўнуў.

— Гэта было то, галоўнае, што нас абодвух прыцягвала, — сказаў ён спакойна. — Абодва разумныя, самаупэўненыя хлопчыкі з падзеленай апанаванасцю. Ён жадаў прыбыць да Годрыкавай Лагчыны, як ты безумоўна здагадаўся, з-за долы Ігнотуса Пэвэрэла. Ён жадаў даследаваць месца смерці трэцяга брата.

— Так што, гэта верна? — спытаў Гары. — Усё гэта? Браты Пэвэрэл…

— … былі трыма братамі з казкі, — сказаў Дамблдор, ківаючы. — Ах, так, я думаю. Ты жадаеш спытаць ці сустрэлі яны Смерць на сваёй дарозе… Я думаю гэта больш верагодна. Браты Пэвэрэл былі проста таленавітымі, небяспечнымі чараўнікамі, якія ўмелі ствараць магутныя аб’екты. Гісторыя аб іх уласных Рэліквіях Смерці здаецца мне з разраду легенд, заўсёды акружалых такіх людзей. Плашч, як ты вадаеш цяпер, падарожнічае праз пакаленні, ад бацькі да сына, ад маці да дачкі, да нашчадка Ігнотуса, які нарадзіўся ў Годрыкавай Лагчыне.

Дамблдор усміхнуўся Гары.

— Я?

— Ты. Я ведаю, ты здагадаўся, чаму плашч знаходзіўся ў мяне, калі твае бацькі памерлі. Джэймс паказаў мне яго за некалькі дзён да гэтага. Гэта тлумачыла шматлікія яго свавольніцтва ў школе! Я ледзь мог паверыць у тое, што я бачыў. Я папытаў папрасіў пазычыць мне яго, каб разглядзець бліжэй. Я ужо даўным-даўно адмовіўся ад сваёй мары аб’яднаць Рэліквіі, але я не мог бы супрацівіцца, не мог адмовіцца ад бліжэйшага агляду… Гэта быў Плашч, якіх я яшчэ ніколі не бачыў, дасканалы ва ўсіх адносінах… А затым твой бацька памёр, і ў мяне было 2 Рэліквіі! — яго тон быў невыносна жорсткі.

— Плашч не мог дапамагчы ім выжыць, — хутка сказаў Гары. — Вальдэморт ведаў, дзе мая мама і тата былі. Плашч не мог бы зберагчы іх ад праклёну.

— Сапраўды, уздынуў Дамблдор. — Сапраўды.

Гары чакаў, але Дамблдор не казаў, так што ён спытаў яго.

— Так вы што адмовіліся ад пошуку Рэліквій, калі ўбачылі Плашч?

— А, так, — сказаў Дамблдор слаба. Здавалася, што ён вымусіў сябе сустрэць поглядам з Гары. —Ты ведаеш, што здарылася. Ты ведаеш. Ты не можаш пагаржаць мяне больш, чым я пагараджаю сябе.

— Але я не пагарджаю вас.

— Значыць ты павінен, — сказаў Дамблдор. Ён глыбока ўздыхнуў. — Ты ведаеш тайну хворасці маёй сястры, што тыя маглы зрабілі, чям яна стала. Ты ведаеш, як мой бедны бацька адпомсціў, і заплаціў за гэта — памёр у Азкабане. Ты ведаеш, як мая маці адмовілася ад ўласнага жыцця, каб даглядаць Арыяну. Я пакрыўдзіўся на гэта, Гары.

Дамблдор сказаў гэта адкрыта, холадна. Ён глядзеў кудысьці ў прастору над галавой Гары.

— Я быў таленавіты, я быў блішчасты, Я жадаў ззяць. Я жадаў славы. Я жадаў уцячы. Не зразумей мяне няправільна, — сказаў ён, і на яго твары адлюстраваўся такі боль, што ён зноў пастарэў. — Я любіў сваіх бацькоў, я любіў свайго брата і маю сястру, але я быў эгаістычны, Гары, больш эгаістычны, чым ты — выдатна самаадданы чалавек, якога толькі можна ўявіць. Такім чынам, калі мая маці памерла, і я зрабіўся адказны за хворую сястру і наравістага брата, я вярнуўся ў сваю вёску ў гневе і гаркоце. Пастка і бескарыснае марнаванне часу, я думаў. А затым вядома, ён прыбыў…

Дамблдор зноў зазірнуў у вочы Гары.

— Грындэльвальд. Ты не можаш сабе ўявіць, яле яго ідэі захапілі мяне, Гары, запалілі мяне. Маглы выклікалі пагарду. Мы, чараўнікі, вышэй. Грындэльвальд і я былі лідэрамі гэтай рэвалюцыі.

— Так, я меў некаторыя сумнення. Я супакоіў сваё сумленне пустымі словамі. Гэта ўсё павінна быць для большай выгоды, і любая прычыненая шкода абгарнецца стократнай выгадай для чараўнікоў. Ці ведаў я, у глыбіні душы, кім быў Гэлет Грындэльвальд? Я думаю, так, але я зачыняў на гэта вочы. Калі нашы планы прыводзілі да дабра, усе мае мары спраўджваліся.

— І ў цэнтры нашых планаў — Рэліквіі Смерці! Як яны зачаравалі яго, як яны зачаравалі нас абодвух! Старэйшая Палачка, зброя, якая прынесла б нам уладу! Камень Уваскрашэння — у стаўленні яго я, аднак, прыкідваўся, што не ведаў, што гэта значыць войска Інферні! Для мяне гэта азначала ўваскрашэнне маіх бацькоў і здыманне ўсяго грузу адказнасці з маіх плечаў.

— І Плашч… Мы ніколі асабліва не абмяркоўвалі Плашч. Гары. Абодва маглі хаваць сябе досыць добра і без Плашча, сапраўдная магія, вядома, можа выратаваць і абараніць іншых гэтак жа добра, як і гаспадара. Я думаў, што калі мы знойдзем гэты Плашч, ён будзе карысны ува ўтойванні Арыяны, але наша цікавасць да Плашча была большай часткай выклікана тым, што гэта завяршыла б лягендарнае трыё, бо чалавек, які аб’ядняў усе тры аб’екта быў бы праўдзіыам Майстарам Смерці, што магло б азначаць ”непераможным”.

— Непераможныя Майстры Смерці, Грындэльвальд і Дамблдор! Два месяца утрапёнасці, жорсткіх мер, і грэбаванне членамі маёй сям’і, пакінутых у мяне.

— А затым… гэта здарылася. Рэчаіснасць вярнулася ў выглядзе майго грубіянскага, неадукаванага, і бясконца выдатнага брата. Я не жадаў чуць праўду, якую ён крычаў мне. Я не жадаў чуць, што я не магу сядзець і шукаць Рэліквіі з хворай сястрой на буксіры.

— Аргумент стаў дужаннем. Грындэльвальд страціў кантроль. Тое, што я заўважыў у ім, але прыкідваўся, што не бачу, цяпер паўстала перад мной. І Арыяна… пасля ўсяго майго матчынага клопату і асцярогі… легла і памерла на палу.

Дамблдор узяў трохі паветра і закрычаў сур’ёзна. Гары падышоў і крануў яго: ён сціснуў яго руку і Дамблдор паступова супакоіўся.

— Добра, Грындэльвальд збег. Як і любы на яго месцы, але я мог гэта прадбачыць. Ён знік разам са сваімі планамі аб захопе ўлады, схемамі для катавання маглаў, і марамі аб Рэліквіях Смерці, марамі, якія я заахвочваў і з якімі я дапамагаў яму. Ён збег, а мне заставалася пахаваць сястру і вучыцца жыць далей з пачуццём віны і жудасным горам, коштам маёй ганьбы.

— Ішлі гады. Аб ім хадзілі розныя чуткі. Казалі, што ў яго ёсць палачка велізарнай сілы. Мне. Тым часам, прапаноўвалі пост Міністра магіі, і не адзін раз. Я адмаўляўся. Я ведаў, што мне нельга было давяраць уладу.

— Але вы былі лепш, куды лепш, чым Фадж або Скрымджар! — падарваўся Гары.

— Няўжо я павінен быў? — спытаў Дамблдор цяжка. — Я не ўпэўнены. У мяне ёсць доказы, што сіла была маёй слабасцю і маім выпрабаваннем. Гэта цікаўна, Гары, але магчыма тыя, хто лепш за ўсё падыходзіць да ўлады, у тых ніколі яе не будзе. Тыя хто, як ты, могуць быць лідэрамі, і робяць тое, што яны павінны — яны будуць добрымі кіраўнікамі.

— У Хогвартсе я быў у бяспецы. Я думаю, што я быў добрым настаўнікам.

— Вы былі лепшым!

— Ты вельмі добры, Гары. Але ў той час, пакуль я працаваў, навучаючы юных чараўнікоў, Грындэльвальд збіраў войска. Кажуць, ён баяўся мяне, і мусіць гэта так і было, але, я баяўся яго мацней.

— Не, не смерці, — сказаў Дамблдор, заўважыўшы пытанне ў вачах у Гары. — Не таго, што ён мог зрабіць не магічна. Я ведаў, што нашы магчымасці роўныя, магчыма, я лепш абараняўся. Я баяўся праўды. Разумееш, я не ведаў, хто з нас у той апошняй жудаснай бітве кінуў заклён, які забіў маю сястру. Ты можаш назваць мяне баязліўцам: ты маеш рацыю, Гары. Я баяўся таго, што я забіў яе не сваёй фанабэрыстацю і дурасцю, а сапрвўды вырабіў удар, які забіў яе.

— Я думаю, ён ведаў, чаго я баюся. Я адкладаў сустрэчу з ім датуль, пакуль гэта не стала ганебным — чакаць яшчэ даўжэй. Людзі паміралі і ён здаваўся непераможным і мне прыйшлося зрабіць, што я мог.

— Добра, ты ведаеш, што здарылася потым. Я выйграў двубой. Я выйграў палачку.

Яны ізноў замоўклі. Гары не спытаў, ці высвятліў Дамблдор, хто забіў Арыяну. Ён не жадаў ведаць, а яшчэ менш жадаў, каб Дамблдор сказаў яму гэта. У выніку, ён ведаў, што бачыў Дамблдор. Гледзячы ў люстэрка Еннадаж і чаму Дамблдор так добра разумеў яго зачараванне гэтым люстэркам.

Яны прасядзелі ў цішыні яшчэ некаторы час і кныханне незразумелай істоты ўжо больш не адцягвала Гары.

Нарэшце ён сказаў.

— Грындэльвальд спрабаваў не дапусціць Вальдэморта да палачкі. Ён ілгаў, вы ведаеце, ён вельмі добра ўмеў прыкідвацца.

Дамблдор кіўнуў, гледзячы ўніз, слёзы ўсё яшчэ біскацелі на яго кручкаватым носу.

— Кажуць, ён раскаяўся пазней, седзячы ў сваей камеры ў Нумергардзе. Я спадзяюся, што гэта праўда. Я жадаў бы меркаваць, што ён адчуваў жах і сорам за тое, што ён рабіў. Магчыма, тая хлусня Вальдэморту была яго спробай кампенсацыі… прадухіліць збор усіх Рэліквій Вальдэмортам..

— … або. магчыма, ад разлома вашай магілы? — выказаў здагадку Гары, і Дамблдор падняў на яго вочы.

Пасля яшчэ адной кароткай паўзы Гары сказаў, — Вы спрабавалі выкарыстаць Камень Уваскрашэння.

Дамблдор кіўнуў.

— Калі я выявіў яго, у канцы тых гадоў, пахаванага ў закінутай хаце Гаўнтаў — Рэліквію, якую я жадаў больш за ўсё, хоць у мяне былі зусім іншыя прычыны. Я страціў галаву, Гары. Я зусім забыўся, што пярсцёнак — Хоркуркс і яно абавязкова павінна было несці праклён. Я узяў яго і на секунду прадставіў Арыяну, маці, бацьку, і як кажу ім, што мне вельмі, вельмі шкада, я быў…

— Я быў такім дурнем, Гары. У канцы тых гадоў я нічога не ведаў. Я быў нягодны аб’яднаць Рэліквіі Смерці. Я давёў гэта неаднаразова, і гэта было апошнім доказам.

— Чаму? — сказаў Гары. — Гэта было натуральна! Вы жадалі зноў бачыць іх. Што тут няправільнага?

— Магчыма, толькі адзін з мільёна можа аб’яднаць Рэліквіі, Гары. Я быў годны валодаць сярэдняй Рэліквіяй, найменш незвычайнай. Я быў прыдатны, каб валодаць Старэйшай Палачкай, і не выхваляцца гэтым, і не забіваць ёй. Мне было дазволена карыстацца ёй, таму што я ўзяў яе не для выгоды, а захаваў іншых ад яе.

— Але Плашч, я ўзяў без марнай дапытлівасці, бо ён ніколі б не працаваў для мяне, так як для цябе, яго праўдзівага ўладальніка. Камень я выкарыстаў бы ў спробе вярнуць тых, хто ўжо памёр, у адрозненне ад цябе. Ты — годны ўладальнік Рэліквій.

Дамблдор папляскаў Гары па руцэ, і той паглядзеў на старога і ўсміхнуўся; ён не мог дапамагчы сабе. Як ён мог злавацца цяпер на Дамблдора

— Чаму вы зрабілі дасягненне мэты такім цяжкім?

Дамблдор усміхнуўся:

— Баюся, я разлічваў, што міс Грэйнджэр замарудзіць цябе, Гары. Я баяўся, што твая гарачая галава можа ўзяць верх над тваім добрым сэрцам. Я баяўся, што, калі дам табе ўсе факты аб гэтых панадлівых аб’ектах, ты, магчыма, захапіў бы Рэліквіі, як гэта зрабіў я ў свой час, з няправільнымі мэтамі. Калі табе наканавана валодаць імі, то я жадаў бы, каб гэта было бяспечна. Ты— праўдзівы Майстар Смерці, таму што праўдзівы Майстар не шукае сыходу ад Смерці. Ён прызнае, што ён павінен памерці, і разумее, што ёсць нашмат, нашмат горшыя рэчы, чым смерць.

— І Вальдэморт ніколі не ведаў аб Рэліквіях?

— Я думаю так, таму што ён не пазнаў Камень Уваскрашэння, які ён ператварыў у Хоркрукс. Але, нават калі ён ведаў аб іх, Гары, я сумняваюся, што ён быў бы зацікаўлены ў чым-небудзь акрамя першага. Ці думаў ён, што яму патрэбен Плашч і Камень, які можа вярнуць з мёртвых? Ён баіцца мёртвых. Ён іх не любіць.

— Але вы чакалі, што ён будзе шукаць палачку?

— Я быў упэўнены, што ён будзе спрабаваць, зтых часоў, як твая палачка перадужыла яго палачку на могільніку вёскі Малы Хангльтон. Спачатку ён баяўся, што ў цябе ёсць сіла. Праўзыходная яго. Але як толькі выкраў Алівандэра, яму стала вядома аб тым, што вашы палачкі — сёстры. Ён думаў, што гэта тлумачыць усё. Але нават пазычаная палачка нічога не магла супраць тваёй!

Так што Вальдэморт, замест таго, каб спытаць сябе, што з табой такое, зрабіў тваю палачку настолькі моцнай, што яна перасільвала любую іншую. Для яго, Старэйшая Палачка стала дакучлівай ідэяй, яго апанаванасцю табой. Ён верыў, што Старэйшая Палачка зробіць яго сапраўды непераможным. Бедны Сэверус.

— Калі вы планавалі сваю смерць са Снэйпам, вы думалі, што ён пакончыць са Старэйшай Палачкай, так?

— Прызнаю, што гэта было маім намерам, — сказаў Дамблдор. — Але гэта не спрацавала так, як я планаваў, верна?

— Не, — сказаў Гары. — Гэтая частка не спрацавала.

Істота побач з імі зноў захныкала, і Гары з Дамблдорам сядзелі без гутаркі яшчэ доўгі час. Усведамленне таго, што павінна было здарыцца далей прыйшло да Гары праз доўгія хвіліны, як павольнае падзенне снега.

— Я павінен вярнуцца, так?

— Гэта твой выбар.

— У мяне ёсць выбар?

— Так, усміхнуўся яму Дамблдор. — Кажаш, мы знаходзімся на станцыі Кінгс-Крос? Я думаю што, калі ты вырашыў не вяртацца, ты мог бы.. напрыклад.. сесці ў цягнік.

— І дзе мяне сустрэнуць?

— Наверсе, сказаў Дамблдор проста.

Яшчэ памаўчалі.

— Вальдэморт атрымаў Старэйшую Палачку.

— Так. У Вальдэморта ёсць Старэйшая Палачка.

— Але вы жадаеце, каб я вярнуўся?

— Я думаю, — сказаў Дамблдор, — Што, калі ты вернешся, ёсць шанец, што ўсё скончыцца добра. Я не магу абяцаць гэта. Але я ведаю, Гары, што ты меней баішся вярнуцца сюды, чым ён.

Гары зноў паглядзеў на дрыготкую істоту недалёка ад крэслаў.

— Не шкадуй мёртвых, Гары. Шкадуй жывых, і галоўнае, тых, хто жыве без кахання. Вяртаючыся, ты, магчыма, гарантуеш, што будзе менш скалечаных душ, менш разбураных сем’яў. Калі гэта здаецца цябе годнай мэтай, давай развітацца.

Гары кіўнуў і ўздыхнуў. Пакінуць гэтае месца было не так цяжка, прыкладна як прагулка па лесе, але тут было цёпла, светла і мірна, а там, куды ён ішоў было шмат болі і страху стратаў. Ён устаў, Дамблдор зрабіў гэта самае і яны доўга глядзелі адзін аднаму ў твар.

— Адкажыце мне на апошняе пытанне, — сказаў Гары, — Гэта было па-сучаснасці? Або я ўсё гэта прыдумаў?

Дамблдор паглядзеў на яго, і яго голас загучаў у вушах Гары гучна і моцна, хоць яркая імга і пачала зноў згушчацца, засланяючы яго фігуру.

— Вядома, гэта здарылася ў тваім уяўленні, Гары, але, чаму ты лічыш, што гэтага не можа быць рэальна?

XXXVI. Памылка ў плане

Ён зноў ляжаў тварам уніз на зямлю. Водар лесу напоўніў ноздры. Ён адчуваў халодную цвердую глебу каля сваёй шчакі, вось яго акуляраў, якія ўдарыліся збоку, калі ён упаў, рассекла яго скроню. У яго ўсё балела, і месца, дзе Забіваючы Праклен, трапіў у яго, адчувалася, як сіняк ад моцнага ўдара. Ён не варушыўся і заставаўся ў тым жа месцы, дзе ўпаў, з вывернутай левай рукой і разяўленым ротам. Ён спадзяваўся пачуць пераможныя воклічы і весялосць, выкліканую яго смерцю, але замест гэтага пачуліся паспешлівыя крокі, шэпт і мармытанне: “Мой лорд.. мой лорд…”

Гэта быў голас Белатрысы, яна размаўляла нібыта з каханым. Гары не асмельваўся расплюшчыць вочы, але дазволіў іншым органам пачуцця аналізаваць сітуацыю, у якую ён трапіў. Ён ведаў, што яго чароўная палачка ўсё яшчэ знаходзіцца ў складках яго мантыі, таму што ен адчуваў яе сціснутай паміж грудзямі і зямлёй. Нязначны эфект скажэння каля яго жывата казаў яму, што нябачны плашч таксама быў тут, схаваны ад вачэй.

— Мой лорд…

— Хопіць, — сказаў голас Вальдэморта.

Больш крокаў. Некалькі людзей падаліся назад ад таго месца. Адчайна жадаючы ўбачыць, што здарылася і чаму, Гары расплюшчыў вочы на міліметр. Здавалася, што Вальдэморт трымаўся за сваю нагу. Іншыя Пажыральнікі Смерці, спяшаючыся, беглі ад яго, вяртаючыся ў натоўп, выраўніваючыся на паляне. Белатрыса адзіная заставалася побач, стоячы на каленях каля Вальдэморта. Гары зноў заплюшчыў вочы і абдумваў тое, што пабачыў. Пажыральнікі Смерці сабраліся вакол Вальдэморта, які нібыта паваліўся на зямлю. Нешта здарылася, калі ён ўдарыў Гары Забіваючым. Вальдэморт таксама знясілеў? Здавалася, што гэта так. І абодва яны на некаторы момант страцілі прытомнасць, і абодва яны зараз вярнуліся…

— Мой лорд, дазвольце мне…

— Мне не патрэбныя памочнікі — суха сказаў Вальдэморт, і хаця Гары не мог гэтага бачыць, ён уявіў Белатрысу, якая адымае руку, якую працягнула для дапамогі.

— Хлопчык… Ён памёр?

На паляне стаяла поўная цішыня. Ніхто не набліжаўся да Гары, але ён адчуваў іхнія пільныя позіркі, якія, здавалася, яшчэ больш уціскалі яго ў зямлю, і ён вельмі баяўся, што яго палец ці павека могуць торгнуцца.

— Ты, — сказаў Вальдэморт, пачуліся ўдар і ўскрык ад болю. — Правер яго. Скажы мне, ці памёр ён.

Гары не ведаў, каго паслалі праверыць. Ён мог толькі ляжаць там, а яго сэрца здрадніцкі калацілася. Ён чакаў праверкі, але ў той жа час быў крыху суцешаны тым, што Вальдэморт асцерагаўся набліжацца да яго, што Вальдэморт падазраваў, што ўсё ідзе не па плану…

Рукі, больш далікатна, чым ён чакаў, дакрануліся да твару Гары, і ён адчуў сваё сэрца. Ён чуў хуткае жаночае дыханне, стук яе сэрца насупраць сваіх рэбраў.

— Драка жывы? Ён у замку?

Шэпт быў ледзь чутны, яе губы былі на цалю ад яго шрама, яе галава схілілася так нізка, што яе доўгія валасы засланялі яго твар ад наглядальнікаў.

— Так, — выдыхнуў ён у адказ.

Гары адчуў, як рука сціснулася на яго грудзях, пакалоўшы пазногцямі. Потым яна адняла руку і села.

— Ён мёртвы! — крыкнула Нарцыса Малфой да гледачоў.

І тады ўжо яны закрычалі, тады яны пераможна загарлапанілі, затупацелі, і Гары скрозь павекі ўбачыў выбухі чырвонага і срэбранага святла, запушчыныя ў неба ў знак святкавання.

Усё яшчэ прыкідваючыся мёртвым на зямлі, ён зразумеў. Нарцыса ведала, што адзіны шлях, які б дазволіў ёй увайсці ў Хогвартс і знайсці свайго сына, гэта быць часткай арміі захопнікаў. Яна больш не турбавалася аб перамозе Вальдэморта.

— Бачыце? — вішчаў Вальдэморт па-над вэрхалам, — Гары Потэр забіты маёй рукой, і ні адзіны жывы чалавек зараз не можа мне пагражаць! Глядзіце! Круцыё!

Гары чакаў гэтага, ведаючы, што яго целу не будзе дазволена заставацца незаплямленым на лясным покрыве, яно павінна падвергнуцца знявазе, каб спраўдзіць перамогу Вальдэморта. Ён быў падняты ў паветра і з усяе сілы намагаўся заставацца бязвольным, пакуль не з’явіцца боль, якога ён чакаў. Гары быў кінуты ў паветра адзін раз, другі, трэці. Акуляры зляцелі, і ён адчуваў, як чароўная палачка крыху выслізгвала з-пад мантыі, але ён стараўся матляцца, нібыта мёртвы, і калі ён быў падняты апошні раз, паляна поўнілася водгаласамі насмешлівага і пранізлівага рогату.

— А цяпер, — сказаў Вальдэморт, — мы пойдзем у замак і пакажам ім, што здарылася з іх героем. Хто пацягне цела? Не… Чакайце!

Пачуўся новы выбух рогату, і праз некалькі імгненняў Гары адчуў, як зямля задрыжала пад ім.

— Ты панясеш яго, — працягваў Вальдэморт. — Ён будзе бачны здалёк у тваіх руках, ці не так? Падымі свайго маленькага сябра, Хагрыд. І акуляры… Надзень на яго акуляры, каб яго пазналі.

Нехта моцна напхнуў акуляры на яго твар, але агромністыя рукі вельмі пяшчотна паднялі Гары ў паветра. Ён адчуваў, як рукі Хагрыда калаціліся ад гаротных усхліпаў, і велізарныя слязіны падалі на яго, калі Хагрыд калыхаў яго ў сваіх руках, а Гары не асмельваўся рухам ці словам паказаць Хагрыду, што яшчэ не ўсё згублена.

— Варушыся, — сказаў Вальдэморт, і Хагрыд, спатыкаючыся, пайшоў наперад праз лес, пракладваючы шлях сярод зарасляў дрэў.

Галіны чапляліся за валасы і мантыю Гары, але ён ляжаў нерухома, ягоны рот быў адкрыты, вочы заплюшчаны. Пажыральнікі Смерці тоўпіліся вакол іх ў цемры, а Хагрыд глуха усхліпваў, і ніхто не бачыў, як на адкрытай шыі Гары Потэра б’ецца пульс…

Два волаты з трэскам крочылі ў тым жа напрамку за Пажыральнікамі Смерці. Гары чуў, як скрыпелі і падалі дрэвы, яны нарабілі столькі грукату, што заглушылі крыкі птушак у небе і кпіны Пажыральнікаў Смерці. Пераможнае шэсце рухалася наперад, і праз нейкі час Гары скрозь закрытыя павекі адчуў, што цемра рассейваецца, значыць, дрэвы пачалі радзець.

— Пракляцце!

Нечаканы ўскрык Хагрыда прымусіў Гары расплюшчыць вочы.

— Шчаслівыя зараз, вы, што не змагаліся, вы, баязлівая куча папрокаў? Вы задаволеныя, што Гары Потэр п-памёр?....

Хагрыд не мог працягваць, і зноў пачаў раўці. Гары было цікава, колькі кентаўраў бачылі іх шэсце, але ён не адважваўся расплюшчыць вочы, каб глянуць. Некаторыя Пажыральнікі Смерці кпілі з кентаўраў, пакінуўшы іх ззаду. Крыху пазней Гары зразумеў, адчуўшы як пасвяжэла паветра, што яны дасягнулі ўзлеску.

— Стоп.

Гары падумаў, што Хагрыд быў вымушаны паслухаць каманду Вальдэморта, таму што крыху пахіліўся. У гэты час холад усталяваўся на месцы, дзе яны стаялі, Гары чуў непрыемныя подыхі Дэментараў, якія вартавалі астатнія дрэвы. Зараз яны не крануць яго. Факт таго, што ён выжыў, палымнеў у ім, талісман супраць іх, хаця бацькаў алень ў ягоным сэрцы ахоўваў яго. Нехта прайшоў побач, і Гары ведаў, што гэта сам Вальдэморт, бо той загаварыў праз момант. Яго голас быў магічна зроблены больш гучным так, што разносіўся над зямлёй, урэзваючыся ў вушы Гары.

— Гары Потэр мёртвы. Ён быў забіты, калі ўцякаў, ратуючы сябе, у той час, як вы аддавалі свае жыцці за яго. Мы прынеслі вам яго цела, як доказ таго, што вашага героя больш няма.

Бітва выйграна. Вы згубілі палову байцоў. Маіх Пажыральнікаў Смерці больш за вас, і з Хлопчыкам-Які-Выжыў усё скончана. Больше не павінна быць вайны. Кожны, хто працягне супраціўляцца — мужчына, жанчына ці дзіця — будзе жорстка забіты, як і кожны член яго сям’і. А зараз выходзьце з замка, станавіцеся на калені перада мной, і вы будзеце памілаваны. Вашыя бацькі і дзеці, вашыя браты і сёстры будуць жыць і будуць прабачаны, вы далучыцеся да мяне, і новы свет мы пабудуем разам.

На палях і ў замку стаяла цішыня. Вальдэморт быў настолькі блізка ад Гары, што той не асмельваўся зноў расплюшчыць вочы.

— Хадзем, — сказаў Вальдэморт, і Гары пачуў, як ён рухаецца наперад, а Хагрыд вымушаны ісці ўслед за ім. Гары крышачку расплюшчыў вочы і ўбачыў, як Вальдэморт крочыць перад ім і нясе на плячах агромністую змяю Нагайну, свабодную цяпер ад чароўнай клеткі. Але ў Гары не было магчымасці выхапіць палачку, схаваную пад мантыяй, каб не быць заўважаным Пажыральнікамі Смерці, якія рухаліся з другога боку ад іх скрозь цемру, якая паціху рассейвалася…

— Гары… — усхліпваў Хагрыд, — Ох, Гары… Гары…

Гары шчыльна заплюшчыў вочы зноў. Ён ведаў, што яны набліжаліся да замку і напружваў свае вушы, каб распазнаць зверху, на якой адлегласці ад яго чуюцца ўзрадаваныя галасы Пажыральнікаў Смерці і іх крокі.

— Стоп.

Пажыральнікі Смерці спыніліся. Гары чуў, як яны расцягваюцца ў рад тварам да адчыненых дзвярэй школы. Ён мог бачыць, нягледзячы на прыкрытыя вочы, чырванаваты водблеск, які азначаў свет, які струменіўся з прыхожага пакоя. Ён чакаў. Праз момант людзі, дзеля якіх ён спрабаваў загінуць, убачаць, як ён ляжыць відавочна мёртвы ў руках Хагрыда.

— Не!!!

Крык здаваўся яшчэ больш жудасным таму, што ён ніколі не чакаў і не ўяўляў, што прафесар Мак Гонагал можа так галасіць. Ён пачуў, як побач засмяялася іншая жанчына, гэта Белатрыса радавалася роспачы МакГонагал. Ён зноў на секунду кінуў вокам і ўбачыў адчынены дзвярны праём, напоўнены людзямі, у той час як ацалелыя ў бітве выходзілі на пярэднія прыступкі, каб з’явіцца перад пераможцамі і самім пабачыць праўду пра смерць Гары Потэра. Гары ўбачыў, што Вальдэморт стаіць крыху перад ім, пагладжваючы галаву Нагайны аднім белым пальцам. Ён зноў закрыў вочы.

— Не!

— Не!

— Гары! Гары!!!

Галасы Рона, Герміёны і Джыні гучалі яшчэ страшней за голас МакГонагал. Гары нічога не хацеў больш, чым адгукнуцца, але пакуль усё яшчэ прымушаў сябе ляжаць ціха. Іх крыкі падзейнічалі як штуршок для натоўпа ацалелых каб пачаць крычаць і галасіць пад насмешкамі Пажыральнікаў Смерці, пакуль…

— Цішыня!!! — закрычаў Вальдэморт.

Пачуўся ўдар і выбух асляпляльнага святла, усталявалася маўчанне.

— Усё скончана! Кінь яго тут, Хагрыд, каля маіх ног, дзе ён і павінен быць!

Гары апынуўся на траве.

— Бачыце? — казаў Вальдэморт, і Гары адчуў, што той крочыць уперад і назад якраз каля месца, дзе ён ляжыць. — Гары Потэр мёртвы! Зараз вы разумееце гэта, падманутыя? Ён быў пустым месцам, заўсёды, але спадзяваўся, што іншыя будуць ахвяраваць сабой дзеля яго!

— Ён перамог цябе! — ускрыкнуў Рон, і закляцце перастала працаваць, а абаронцы Хогвартса зноў крычалі і галасілі каля секунды, пакуль больш моцны ўдар яшчэ раз не загасіў іх галасы.

— Ён быў забіты, калі спрабаваў незаўважна ўцячы з межаў замка, — працягваў Вальдэморт, і ў яго голасе чулася мана. — Забіты, калі спрабаваў выратаваць сябе…

Але тут Вальдэморт перапыніўся. Гары пачуў валтузню і крык, потым яшчэ адзін удар, выбух святла і мыканне ад болю, ён крышачку расплюшчыў вочы. Нехта вырваўся з натоўпу і кінуўся на Вальдэморта. Гары ўбачыў, як фігура звалілася на зямлю. Абяззброіўшы, Вальдэморт кінуў палачку таго, хто нападаў, убок і зарагатаў.

— І хто гэта? — сваім ціхім змяіным голасам прасычэў ён. — Хто добраахвотна выклікаўся прадэманстраваць, што здараецца з тымі, хто працягвае біцца, калі бітва прайграна.

Белатрыса задаволена засмяялася.

— Гэта Нэвіл Лонгбатам , мой лорд! Хлопчык, які прынёс Кэраўсам столькі клопату. Сын аўрораў, памятаеце?

— А, так, памятаю, — прамовіў Вальдэморт, гледзячы ўніз на Нэвіла, які намагаўся назад на ногі, бяззбройны і безабаронны, стоячы на нічыёй зямлі паміж выжыўшымі і Пажыральнікамі Смерці. — Але ж ты чыстакроўны, ці не так, мой адважны хлопчык? — спытаў Вальдэморт Нэвіла, які стаяў перад ім, сціснуўшы пустыя рукі ў кулакі.

— І што калі так? — гучна запытаў Нэвіл.

— Ты выяўляеш моцны дух і адвагу, і ты паходзіш з высокага роду. Ты станеш вельмі вартасным Пажыральнікам Смерці. Нам патрэбна твая натура, Нэвіл Лонгбатам.

— Я далучуся да вас, калі ўсё пекла замерзне, — адказаў Нэвіл. — Армія Дамблдора! — закрычаў ён, і ў адказ пачуўся вокліч падтрымкі з натоўпу, які Закляцце Маўчання Вальдэморта, здавалася, не магло ўтрымаць.

— Вельмі добра, — вымавіў Вальдэморт аксаміцістым голасам, але гэты голас паказаўся Гары значна больш небяспесным, чым наймацнейшы заклён. — Калі ты зрабіў свой выбар, Лонгбатам, мы прыступаем да вызначанага плану. Надзьнь-ка гэта на галаву, — ціха дадаў ён.

Праз прыадчыненыя вочы Гары ўбачыў, як Вальдэморт узмахнуў палачкай, і праз секунду ў адно з адчыненых вокнаў замка выляцела нешта, падобнае на выродлівую птушку і прызямлілася на далонь Цёмнага Лорда. Ён патрос гэты пакрыты цвіллю прадмет і расправіў яго. Гэта аказаўся Капялюш-Сартыроўшчык.

— Ён больш не спатрэбіцца Хогвартсу. Няма каго будзе сартаваць, — сказаў Вальдэморт. — Больш не будзе Факультэтаў. Усе будуць насіць эмблему і колеры майго непараўнальнага высакароднага продка Салазара Слізэрына. Падабаецца такая перспектыва, Нэвіл?

Ён накіраваў палачку на капялюш. Той слізгануў у паветры і апусціўся на галаву Нэвіла так нізка, што закрыў яму вочы. У натоўпе назіральных з степенек людзей прычуўся шум, Пажыральнікі Смерці паднялі сваі палачкі і ўзялі групу абаронцаў Хогвартса пад прыцэл.

— А цяпер Нэвіл стане яркай дэманстрацыяй таго, што здарыцца з тымі, хто будзе працягваць супраціўляцца, — сказаў Вальдэморт, і зрабіўшы палачкай ледзь улоўны рух, прымусіў яе загарэцца прама на галаве Нэвіла.

Заход ускалыхнузся крыкамі. Нэвіл быў ахоплены полымем, нібы прыкаваны да аднаго месца, няздольны паварушыцца. Гары не мог гэтага выносіць. Ён павінен нешта зрабіць… І тут адбылося нешта, чаго ён не чакаў.

Прычуўся шум з далёкай часткі ўгоддзяў Хогвартса, быццам соні людзей з крыкамі набліжаліся да замка, выкрыкваючы баявыя заклікі. І ў гэты момант з-за кута замка паказаўся Гроп, равучы адзінае слова: “ХАГЕР!”. Яго роў падхапілі волаты Вальдэморта. Яны ірванулі насустрач Гропу, быццам недарэяныя сланы. Зямля пад іх ступнямі задрыжала. Затым прычуўся гук капытоў і спеў цецівы лукаў, і некалькі стрэл усадзіліся ў Пажыральнікаў Смерці. Яны закрычалі і забегалі, іх стройныя шэрагі скамячыліся. Скарыстаўшыся мітуснёй, Гары выцягнуў свой Плашч-Нябачнік, і накінуў яго на сябе. Ускочыўшы на ногі, ён пабег да Нэвіла.

Адным імклівым рухам ён вызваліў сябра ад заклёна, які звязваў яго цела, затым з галавы Нэвіла зляцеў падпалены капялюш, і ў яе глыбіні Гары ўбачыў нешта серабрыстае, з бліскучымі ізумрудамі чапяльніком…

У шуме, які стваралі волаты, тупатам капытоў кентаўраў і крыкамі Пажыральнікаў Смерці, ніхто не пачуў удару мяча, калі Нэвіл адным узмахам адсёк галаву змяі. Галава Наджыні узляцела высока ў паветра, бліснуўшы у струмяніўшымся з хола святле і звалілася на зямлю. З вуснаў Вальдэморта вырваўся лямант гневу, але ніхто гэтага не заўважыў, як не заўважылі цела змяі, якое бязжыццёва ляжала зараз каля яго ног.

Схаваўшыся пад Плашчом-Нябачнікам, Гары ўзвёў заклён Шчыта паміж Нэвілам і Цёмным Лордам, перш чым апошні паспеў нацкаваць на яго статак ваяўнічых волатаў.

Раптам над полем бітвы пачуўся магутны голас Хагрыда:

— Гары! — крычаў ён. — Гары! Дзе Гары?

Але ніхто не звяртаў на яго ўвагі ў гэтым царстве хаосу. Кентаўры ўсхадзіліся і раскідвалі ў розныя бакі Пажыральнікаў Смерці, велізарныя ступні волатаў скалыналі зямлю, і ў дадатак да ўсяго, усё бліжэй і бліжэй чуліся гукі, падомныя на грымоты, якія нарасталі з кожнай хвілінай, крыніцу якіх Гары ніяк не мог вызначыць. І раптам ён убачыў велізарных крылатых істот, якія парылі над галовамі волатаў Вальдэморта. Фестралы і гіпагрыф Бакбік падляталі да волатаў і выдрапвалі кіпцюрам ім вочы, у той час як Гроп біў і калечыў чараўнікоў, якія пападаліся яму пад руку. Абаронцы Хогвартса і Пажыральнікі Смерці адступіліся ў замак, каб знайсці там укрыццё. Схаваны пад Плашчом-Нябачнікам Гары выкрыкваў заклёны, абрушваючы іх направа і налева ў Пажыральнікаў Смерці. Тыя ўносілі яшчэ большую сумятню ў натоўпе, таму што не разумелі, хто іх атакуе. Неўзабаве Гары таксама ўварваўся ў хол Хогвартса. Ён шукаў вачамі Вальдэморта і неўзабаве ўбачыў яго на іншым баку памяшкання. Той выкрыкваў заклёны і адыходзіў у Вялікую залу, адначасова выкрыкваючы распараджэнні сваім прыхільнікам. Гары ўсталяваў яшчэ некалькі заклёнаў Шчыта, каб абараніць сваіх сяброў. Шэймас Фініган і Ханна Эббот прабеглі міма яго ў Вялікую залу, каб далучыцца ўжо да распачатага там бою.

Гары бачыў, як усё больш і больш людзей узбегалі па лесвіцам цэнтральнага ўваходу замка накіраваліся ўсярэдзіну. Сярод іх ён заўважыў Чарлі Уізлі, які абганяў Гарацыя Слагхорна, які ўся яшчэ быў апрануты ў зялёную піжаму. Падобна, яны вярнуліся, прывядучы з сабой сем’і і сяброў вучняў Хогвартса, а так жа жыхароў Хогсміда. Кентаўры Бэйн, Ронан і Магорыян уварваліся ў хол, напоўніўшы яго гукам тупату капытоў. За спіной Гары прычуўся страшны трэск. Дзверы, якія вядуць на кухню былі сорваны з вочкаў, і ў гэты дзвярны праём накіраваўся натоўп хатніх эльфаў Хогвартса, якія крычалі і размахвалі кухоннымі і мяснымі нажамі. Ва главе іх бег Крычар з медальёнам Рэгулуса Блэка, які біў яго па грудзі пры кожным кроку, лямантуючы сваім жаб’ім голасам:

— Змагайцеся! Змагайцесся за майго гаспадара, абаронца хатніх эльфаў! Змагайцеся супраць Цёмнага Лорда ў імя адважнага Рэгулуса! Змагайцеся!

Эльфы хадзілі паміж ног Пажыральнікаў Смерці, наносячы ўдары нажамі па іх лодыжкам і каленам з неверагоднай злосцю на тварах. І Гары бачыў, як некаторыя з Пажыральнікаў Смерці згіналіся пад цяжарам насеўшых на іх супернікаў, выцягвалі з ран стрэлы і падалі ад заклёнаў, якія насцігалі іх. Некаторыя з іх распачалі спробу ўцячы, але з’яўляліся ўсё новыя і новыя апалчэнцы, якія не давалі ім гэта зрабіць.

Але гэта быў яшчэ не канец. Гары прабраўся скрозь ваяўнічы натоўп у Вялікую Залу.

Вальдэморт быў у цэнтры бітвы, адкідваючы направа і налева ўсіх, каго не патрапячы. Пастаянна хтосьці аказваўся паміж Гары і Цёмным Лордам, мяшаючы тым самым яму вырабіць вырашальны ўдар, таму ён, усё яшчэ нябачны, стаў прасоўвацца бліжэй да яго. Вялікая Зала ўсё яшчэ працягвала напаўняцца людзьмі. Гары ўбачыў Якслі, якога збілі з ног Джордж і Лі Джордан. Долахаў з крыкам упаў ад рук Флітвіка. Хагрыд стукнуў Волдэна Макнэйра, і той, праляцеўшы праз усю залу, урэзаўся ў процілеглую сцяну і затым без прытомнасці паваліўся на падлогу. Рон і Нэвіл зладзіліся з Фенрырам Грэйбэкам, Аберворт паразіў заклёнам Замарожвання Руквуда. Артур і Персі атакавалі Цікнесса, а Люціюс і Нарцыса Малфой беглі скрозь натоўп, нават не спрабуючы ваяваць, толькі выкрыкваючы імя свайго сына.

Вальдэморт у гэты час адбіваўся ад МакГонагалл, Слагхорна і Кінгслі, на яго твару застыгла халодная нянавісць, пакуль яны рабілі беспаспяховыя спробы яго знішчыць.

Белатрыса таксама ўсё яшчэ працягвала ваяваць у пяцідзесяці кроках ад Вальдэморта. Як і яе гаспадар, яна адбівалася адразу ад трох супернікаў: Герміёны, Джыні і Луны. Усе трое вельмі стараліся, але Белатрыса ўмела адбівалася ад іх нападаў. І тут Гары заўважыў, як Смяротны Заклён пранёсся у цалі ад галавы Джыні… Ён вырашыў спачатку дапамагчы сябрам зладзіцца з Белатрысай, а толькі потым ісці да Вальдэморта, але перш, чым ён паспеў зрабіць некалькі крокаў у яе кірунку, хтосьці адапхнуў яго ў бок.

— НЕ СМЕЙ ЧАПАЦЬ МАЮ ДАЧКУ, КУРВА!

Місіс Уізлі імчалася на дапамогу да Джыні, скідаючы на хаду мантыю, каб вызваліць рукі. Белатрыса развярнулася і разрагаталася, убачыўшы свайго новага суперніка.

— ПРЭЧ З ДАРОГІ! — крыкнула місіс Уізлі тром дзяўчынам і сустрэлася тварам да твара з Белатрысай. Гары з жахам і захапленнем назіраў, як майстэрска місіс Уізлі варочала палачкай. Усмешка хутка сышла з твару Белатрысы Лестранж, іі з яе горла вырвалася гырканне. Выбліскі святла выляталі з абедзвюх палачак, і неўзабаве падлога пад чараўніцамі ўздыбілася і парэпалася. Абедзве жанчыны ваявалі да смерці.

— Не! — пракрычала місіс Уізлі, калі некалькі студэнтаў паспяшаліся ёй на дапамогу. — Адыдзіце! Адыдзіце! Яна мая!

Сотні чалавек зараз адступілі да сцен залы і назіралі за двума смяротнымі паядынкамі паміж Вальдэмортам і яго супернікамі і паміж Белатрысай і Молі. Гары працягваў заствацца нябачным, раздзіраючыся паміж жаданнем атакаваць або абараніць, і ў той жа час баяўся, ўто пры гэтым можа папакутаваць зто-небудзь нявінны.

— Што здарыцца з тваімі дзеткамі, калі я цябе заб’ю? — з’едліва сказала Белатрыса, гледзячы на Молі вар’яцкімі вачамі, умела адскокваючы ад накіраваных на яе заклёнаў. — Што з імі будзе, калі матуля адправіцца туды ж, куды ўжо адправіўся Фрэдзі?

— Ты-Больш-Ніколі-Не-Дакранешся-Да-Нашых-Дзяцей! — адчаканіла ў адказ місіс Уізлі.

Белатрыса разрагаталася тым жа невясёлым смехам, якім засмяяўся яе брат Сірыюс перад тым, як знік у Арцы, і тут Гары нечакана зразумеў, што адбылося імгненнем раней да гэтага: заклён Молі праляцеў пад рукой Белатрысы і ўразіў яе прама ў грудзі. Усмешка застыгла на твару ведзьмы, яна здзіўлена вытарашчыла вочы. Здавалася, на нейкую дзель імгнення яна зразумела, што толькі што здарылася, затым звалілася на падлогу. Па натоўпу поруч сцен пракаціўся шум, Вальдэморт закрычаў.

Далей дзеяннні разгортваліся для Гары, як у запаволенай здымцы: Вальдэморт, раз’юшаны стратай свайго самага вернага паплечніка з такой сілай запусціў заклёнам у МакГонагалл, Кінгслі і Слагхорна, што тыя адляцелі назад, круцячыся і куляючыся ў паветры. Затым Цёмны Лорд звярнуўся да Молі Уізлі і накіраваў на яе сваю палачку.

— Пратэга! — што было сіл закрычаў Гары, і пасярод залы ўсталяваўся нябачны шчыт, які закрываў місіс Уізлі ад заклёнаў Вальдэморта. Той стаў аглядацца па баках, каб зразумець, хто асмеліўся заступіць яму дарогу. Гары зняў Плашч-Нябачнік.

— Я не жадаю, каб мне хто-небудзь дапамагаў, — гучна сказаў Гары. Наступіла цішыня і яго голас гучаў падобна горну. — Усё павінна адбывацца менавіта так. Я павінен гэта зрабіць сам.

Вальдэморт сыкнуў:

— На самай справе ён лічыць зусім па-іншаму. Кім, як шчытом, ты збіраешся скарыстацца сёння, Потэр?

— Нікім, — спакойна адказаў Гары. — Усе Хоркурксы знішчаны. Цяпер толькі я і ты. Ні адзін не можа жыць, пакуль жывы іншы, і сёння адзін з нас растанецца з жыццём…

— Адзін з нас? — усміхнуўся Вальдэморт. Усё яго цела напружалася, крывавага колера вочы, не маргаючы, глядзелі на Гары. У гэты момант ён нагадваў змяю, гатовую да смяротнага кідку. — Ты, мусіць, лічыш што гэта будзеш менавіта ты, хлапчук. Які выпадкова застаўся жывы, і якім потым маніпуляваў Дамблдор?

— Выпадкова? Ты думаеш, што смерць маці ў імя майго жыцця было выпадковасцю? — спытаў Гары. Яны хадзілі па крузе, утаропіўшыся адно ў аднаго вачыма, і для Гары ў дадзены момат не існавала нічога, акрамя вачэй Вальдэморта. — Або выпадковасцю было тое, што я вырашыў змагацца на тых могілках? Або я выпадкова не абараняў сябе сёння і застаўся пасля гэтага жывы, каб зноў біцца з табой?

— Усё гэта выпадковые супадзенні! — закрычаў Вальдэморт, але не напаў на Гары. Натоўп. Які атачаў іх, быў нібы падвержаныя заклёнам замарожвае. Усе некалькі сотняў чалавек у зале стаялі нерухома і, здавалася, нават не дыхалі. — Выпадак і шчаслівы збег абставін, не больш, а таксама вялікая колькасць людзей, за спінамі якіх ты хаваўся, дазваляючы ім памерці замест цябе!

— Сёння ты больш нікога не заб’еш! — сказаў Гары. Яны працягвалі апісваць круг у цэнтры залы, працягваючы гэты двубой вачамі, зялёныя супраць чырвоных. — Ты проста не зможаш забіць каго-небудзь зноў. Ты не разумееш? Я быў гатоў сёння памерці за ўсіх гэтых людзей…

— Але ты не памёр!

— Я жадаў,але гэтага не адбылося. Я паўтарыў тое, што калісьці зрабіла мая маці. Я абараніў іх ад цябе. Няўжо ты не заўважыў, што ні адзін з тваіх заклёнаў не вырабіў ім вялікай шкды? Ты не можаш прычыніць ім боль? Ты нават не зможаш ні да каго з іх дакрануцца. Ты не вучышся на ўласных памылках, Рэдл, ці не так?

— Ды як ты смееш…

— Смею! — адказаў Гары. — Я ведаю то, пра што ты не маеш паняцця, Том Рэдл. Я ведаю шмат вельмі важных рэчаў, аб якіх ты нават не здагадваешся. Жадаеш пачуць хоць бы некаторыя з іх, перш чым ты здзейсніш яшчэ адну вялікую памылку?

Вальдэморт маўчаў, але працягваў свой рух па крузе, і Гары ведаў, што на нейкі час заінтрыгаваў яго слабой магчымасцю таго, што Гары на самай справе ведае нейкую важную тайну…

— Няўжо зноў Каханне? — вымавіў Цёмны Лорд, і яго падобны на змяіную пысу твар скрывіла ўсмешка. — Любімыя “лекі ад усіх хваробаў” Дамблдора, якія па яго сцвярджэнню, могуць перамагчы смерць. Аднак гэтае хваленае каханне не выратавала яго, калі ён зваліўся з вежы расплыўся па зямлі, нібы старая васковая постаць. Каханне, якое не змагло спыніць мяне, калі я расціснуў тваю бруднакроўную матульку, як прусака, Потэр. А цяпер наўрад ці хтосьці кахае цябе столькі, каб спыніць мой заклён, накіраваны на цябе. Так што зможа зберагчы цябе ад смерці, калі я зраблю вырашальны ўдар?

— Толькі адно, — сказаў Гары, працягваючы глядзець Вальдэморту ў вочы, і нічога цяпер не стрымлівала Цёмнага Лорда, акрамя як жадання пазнаць апошнюю тайну.

— Калі гэта не каханне, — сказаў Вальдэморт. — Тады гэта павінна быць магія, якой я не валодую, або ж зброя, значна больш магутная, чым мая.

— Думаю, што ў мяне ёсць і тое і іншае, — адказаў Гары, і ён убачыў узрушэнне на змяяпадобным твару, з якім, аднак Вальдэморт хутка зладзіўся і разгаргатаўся. Яго смех, невясёлы і вар’яцкі, яшчэ больш палохаючы, чым крыкі, рэхам разнасіўся пад зборамі залы.

— Ты думаеш, што валодаеш сакрэтамі магіі, якія мне невядомыя? — выклікнуў ён. — мне, Лорду Вальдэморту, які ведае такую магію, аб якой Дамблдор нават не падумваў?

— О, ён як раз падумваў, — адказаў Гары. — І ён ведаў значна больш, чым ты, ведаў досыць для таго, каб не пайсці па тваім шляху і зрабіць тое, што зрабіў ты…

— Значыць, ён быў вельмі слабы! — закрычаў Вальдэморт. — Занадта слабы для таго, каб вырашыцца на такое, і ўзяць то, што хутка па праве будзе прыналежаць мне!

— Не, ён быў разумней цябе, — запярэчыў Гары. — Ён быў значна лепш цябе як чараўнік, і як чалавек.

— Я вырак Дамблдора на смерць!

— Ты думаў, што гэта так, — сказаў Гары. — Але ты памыляўся.

Упершыню з пачатку іх дыялогу натоўп страпянуўся, і сотні чалавек, якія стаялі па перыметру залы, здавалася, адначасова ўздыхнулі ад здзіўлення.

— Дамблдор мёртвы! — закрычаў Вальдэморт гэтак жа моцна, як тады, на падыходзе да замка. — Я сам бачыў яго цела, якое раскладаецца ў белай грабніцы на тэрыторві школы, Потэр, і ён не зможа ўваскрэсіцца!

— Так, Дамблдор мёртвы, — холадна пагадзіўся Гары. — Але ён памёр не па тваёй волі. Ён абраў свой уласны спосаб памерці. Ён абраў свой шлях за некалькі месяцай да смерці. І чалавекам, які дапамог яму ўсё арганізаваць, стаў той, каго ты заўсёды лічыў сваім верным слугой.

— Што за дзічачыя казкі? — усміхнуўся Вальдэморт, працягваючы глядзець сваімі чырвонымі вачамі ў вочы Гары.

— Сэверус Снэйп ніколі не быў на тваім баку, — сказаў Гары. — Ён стаў на бок Дамблдора з тых самых часоў, як ты пачаў паляванне на маю маці. І ты ніколі аб гэтым не здагадваўся, таму што не ў сілах зразумець такія рэчы. Ты ніколі не бачыў Патронус Снэйпа, ці не так, Рэдл?

Вальдэморт не адказаў. Яны працягвалі хадзіць па крузе, нібы ваўкі, гатовыя ўчапіцца адзін аднаму ў глоткі.

— Патронусам Снэйпа была лань, — сказаў Гары. — Як і ў маёй маці, таму што ён кахаў яе амаль усё сваё жыццё, з тых часоў, калі яны былі яшчэ дзецьмі. Ты напэўна здагадваўся аб гэтым, — дадаў ён, калі ўбачыў, як пачалі уздымацца ноздры Вальдэморта. — Ён прасіў цябе пашкадаваць яе жыццё, ці не так?

— Ён жадаў яе, вось і ўсё, — усміхнуўсяы Вальдэморт. — Але калі яна памерла, ён пагадзіўся з тым, што існуюць іншыя жанчыны, не бруднакроўкі, якія больш годныя яго…

— Не дзіўна, што ён казаў гэта табе, — сказаў Гары. — Але Снэйп стаў шпіёнам Дамблдора адразу, як толькі ты пачаў яе пераследваць, і з тых часоў ваяваў супраць цябе! Дамблдор ужо паміраў, калі Снэйп вымавіў заклён!

— Гэта не мае значэння! — крыкнуў Вальдэморт, які вельмі ўважліва ўслухоўваўся ў кожнае слова, сказанае Гары, але зараз дазволіў сабе засмяяцца. — Зараз цалкам усё роўна, на чыім баку быў Снэйп, або якія перашкоды ён спрычыняў на маім шляху! Я знішчыў яго гэтак жа, як калісьці знішчыў тваю маці, якую, па тваіх словах Снэйп вар’яцка кахаў! Не, Потэр, усё, што я зрабіў, мае сэнс, толькі ты занадта далёкі ад яго разумення! Дамлдор з усіх сіл імкнуўся, каб Старэйшая Палачка не патрапіла ў мае рукі, таму ён вырашыў, што праўдзівым яе ўладальнікам стане Снэйп! Але я здагадаўся аб гэтым раней цябе, маляня, — я завалодаў палачкай перш, чым яна патрапіла ў тваі рукі! Я дабраўся да ісціны раней цябе! Сэверус Снэйп загінуў ад маёй рукі тры гадзіны таму, і цяпер я сапраўдны ўладальнік Старэйшай Палачкі, або, як яе яшчэ завуць, Смяротнай палачкі, Палачкі Лёса! Апошні план Дамблдора не атрымаўся, Гары Потэр!

— Так, сапраўды, — сказаў Гары. — Пэўна, ты маеш рацыю. Але перш, чым ты вырашыш забіць мяне, я параіў бы табе падумаць аб тым, што ты зрабіў… Падумай і паспрабуй хоць трохі раскаяцца, Рэдл…

— Што гэта ты такое кажаш?

Нішто з раней вымаўленага Гары не зрабіла на Вальдэморта такога ўражання. Калі раней ён усё успрымаў з усмешкай, то зараз яго вочы ператварыліся ў вузкія шчылінкі, а скура вакол іх збялела.

— Гэта твой апошні шанец, — адказаў Гары. — Гэта ўсё, што табе засталося… Я бачыў цябе ў іншым святле… Калі б ты быў чалавекам… Так што паспрабуй раскаяцца…

— Ды як ты смееш… — зноў прагаварыў Вальдэморт.

— Смею, — зноўў паўтарыў Гары, — таму што план Дамблдора не мае адносін да мяне, ён мае стаўленне да цябе, Рэдл.

Рука Вальдэморта, у якой ён трымаў Старэйшую палачку, затрэслася, Гары мацней сціснуў у пальцах палачку Драка. Ён ведаў, рашучы момант ужо хутка наступіць.

— Гэта палачка ў тваіх руках працуе няправільна, таму што ты забіў не таго чалавека. Сэверус Снэйп ніколі не быў яе праўдзівым уладальнікам. Ён не перамагаў Дамблдора.

— Ён забіў…

— Ты што, зусім мяне не слухаеш? Снэйп не парамагаў Дамблдора! Смерць Дамблдора была дамоўленасцю паміж ім і Снэйпам! Дамблдор намерваўся памерці непераможаным, як апошні ўладальнік палачкі! Калі б ўсё пайшло па плану, то ўлада памерла б разам з ім, таму што ніхто б ніхто не адабраў яе ў яго сілай!

— Але ў такім выпадку, Потэр, Дамблдор сам аддаў мне яе! — саманадзейна ўсміхнуўся Вальдэморт. — Я выкраў палачку з магілы яе апошняга ўладальніка! Я забраў яе супраць яго волі, так што ўлада палачкі перайшла да мяне!

— Да цябе так і не дайшло, ці не так, Рэдл? Проста ўладанне палачкай не дае табе нічога! Ты можаш трымаць яе ў руках, карыстацца ёю, але ад гэтага яна не будзе тваёй. Ты чуў, што заўсёды казаў Алівандэр: “Палачка выбірае чараўніка…”? Старэйшая Палачка абрала новага ўладальніка да таго, як Дамблдор памёр, таго, хто ніколі на яе нават не прэтэндаваў. Новы ўладальнік палачкі ўзяў яе з рук Дамблдора супраць яго волі, сам не разумеючы, што робіць, або нават не мяркуючы, што ў яго рукі патрапіла самая небяспечная палачка ў міры…

Вальдэморт часта задыхаў, і Гары ведаў, што развязка ўжо набліжаецца. Ён адчуваў, як напруга ў палачцы, якая яму ў твар, узрастае з кожнай секунды.

— Сапраўдным ўладнікам палачкі быў Драка Малфой.

Узрушаны Вальдэморт на імгненне збляднеў, але затым зноў узяў сябе ў рукі.

— Але якое гэта мае значэнне? — Мягка прагаварыў ён. Нават калі ты маеш рацыю, Потэр, для цябе і для мяне зараз няма ніякай розніцы. У цябе ўжо ўсё роўна больш няма палачкі з пяром феніікса. Уся справа зараз упіраецца ва ўменне весьці двубой… і пасля таго, як я заб’ю цябе, я вазьмуся за Драка Малфоя…

— Ты спазніўся, — адказаў Гары. — Ты выпусціў свой шанец. Я разабраўся з Драка першым, некалькі тыдняў таму. Я забраў у яго яго палачку.

Гары тузануў палачку, зробленую з галінкі глогу, усе погляды ў зале зараз былі прыкаваныя да яе.

— Зараз усё зводзіцца да яе, ці не? — прашаптаў Гары. — Палачка, якая зараз знаходзіцца ў тваёй руцэ, ведае, што яе апошні гаспадар быў атакаваны з дапамогай Заклёна Раззбраення? Таму што калі гэта так…. То тады я з’яўляюся сапраўдным ўладальнікам Старэйшай Палачкі.

На зачараваным небасхіле Вялікай Залы раптам шуганула пунсовага світанкам, калі першы прамень узыходзячага сонца, вызірнуў з-за падваконніка аднаго з блізкіх вокнаў. Святло асвяціла іх твары, ператварыўшы твар Вальдэморта ў адно суцэльнае яркая пляма. Гары пачуў, як высокі голас Вальдэморта вымавіў заклён, і сам закрычаў у адказ:

— Авада Кэдаўра!

— Экспеліярмус!

Раздаўся аглушальны выбух, падобны стрэлу з артылерыйскай прылады, і ў месцы, дзе сустрэліся заклёны рассыпаўся сноп залатых іскраў. Гары ўбачыў, як Старэйшая Палачка ўзляцела высока ўверх, цямнеючы на фоне ўзыходу, выгнулася падобна шыі Наджыні і пачала апускацца да свайго ўладальніка, да таго, каго забіць не магла, таго, хто цяпер стаў паўнапраўным яе ўладальнікам. Гары, з уменнем лаўца, злавіў палачку вольнай рукой, у той час як Вальдэморт ужо падаў на спіну, распластаўшы рукі і закаціўшы вочы. Том Рэдл скончыў свой зямны шлях. Яго бязвольнае цела зморшчылася і паменшылася. Твар стаў знежывелым і безуважным. Вальдэморт быў мёртвы, насцігнуты сваім уласным заклёнам, а Гары стаяў, трымаючы абедзьве палачкі ў сваіх руках і пільна ўзіраючыся ў рэшткі пераможанага ворага.

На нейкае імгненне ўсе вакол замерлі, узрушаныя толькі што ўбачаным, затым паветра напоўнілася радаснымі крыкамі, смехам і захопленым воклічамі. Яскравае ранішняе сонца зараз пракралася ва ўсе вокны, і сотні людзей накіраваліся да яго. Першымі, хто апынуўся побач, былі Рон і Герміёна, абдымаючы яго, нешта гучна і непераборліва крычучы так, што ледзь было не аглушылі яго. Тут жа падаспелі Джыні, Нэвіл і Луна, затым усе Уізлі і Хагрыд, потым Кінгслі і МакГонагал, Флітвік і Спроўт. Гары не мог зразумець ні слова з таго, што яму крычалі, не кажучы ўжо аб тым, чые рукі яго абдымалі, кудысьці цягнулі, спрабуючы абняць хоць нейкую частку яго, сотні людзей напіралі з ўсіх бакоў у надзеі дакрануцца да Хлопчыка, Які Выжыў, і падзякаваць за тое, што ўсё, нарэшце, скончылася…

Сонца няўхільна паднімалася над Хогвартсам, і неўзабаве Вялікая Зала напоўнілася жыццём і святлом. Гары быў нязменнай часткай усеагульнага струменя весялосці і жалобы, смутку і ўрачыстасці. Усе жадалі, каб ён быў тут, з імі, іх лідэр, іх знак і іх пуцяводная зорка, і тое, што ён смяротна стаміўся і меў патрэбу ў кампаніі толькі некаторых з іх, здаецца, мала каго хвалявала. Ён павінен быў прамаўляць прамовы, паціскаць рукі, атрымліваць падзякі і слухаць навіны, якія ляцелі цяпер сюды з ўсіх куткоў краіны аб тым, што ўсе, хто знаходзіўся пад заклёнам Імперыюс, цяпер ачунялі; што Пажыральнікі Смерці альбо выратаваліся ўцёкамі, альбо былі схоплены; што нявінна асуджаныя вязні Азкабана адпушчаны на волю і што Кінгслі Шэкболт прызначаны часовым Міністрам Магіі.

Цела Вальдэморта было перанесена ў памяшканне па-за замкам, далей ад цел Фрэда, Тонкс, Люпіна, Коліна Крыві і пяцідзесяці іншых прыхільнікаў Гары, якія ваявалі і памерлі за яго. МакГонагалл прыбрала таблічкі факультэтаў, і цяпер вучні з розных факультэтаў сядзелі за сталамі ўпярэмежку. Усе: вучні і настаўнікі, бацькі і прывіды замка, кентаўры і хатнія эльфы, Фірэнц, які аднаўляўся пасля ранення, ляжаў у куце, Гроп прасунуўся ў выбітае акно, а людзі ў Зале кідалі ежу ў яго смяючыйся рот. Канчаткова змучаны, выціснуты, як цытрына, Гары выявіў, што сядзіць побач з Луной.

— На тваім месцы, мне захацелася б знайсці ціхае і спакойнае мястэчка, — сказала яна.

— Так, я б не адмовіўся, — пагадзіўся ён.

— Я усіх адцягну, — прапанавала яна. — А ты скарыстайся Плашчом-Нябачнікам.

І перш, чым ён паспеў хоць нешта сказаць, яна закрычала:

— Ой, паглядзіце Бліберын Хумдынар! — і паказала пальцам у акно. Усе, хто пачуў яе вокліч, адвярнуліся, і ў гэты момант Гары накінуў на сябе Плашч і падняўся на ногі.

Зараз ён мог бесперашкодна мінуць праз Залу. Ён убачыў Джыні праз два стала ад сябе. Яна сядзела каля місіс Уізлі, апусціўшы галаву ёй на плячо. Ён пагаворыць з ёй пазней, слава богу, часу для гэтага будзе звышдастаткова — гадзіны, дні, а, можа, і галы. Яшчэ ён убачыў Нэвіла, які быў акружаны групай заўзятых прыхільнікаў. Меч Грыфінлора ляжаў на стале побач з яго талеркай. Мінуючы паміж шэрэгаў сталоў, у далёкім канцы залы ён заўважыў усю сям’ю Малфояў, якія, па ўсёй бачнасці, не маглі вырашыць, ці павінны яны зараз знаходзіцца тут або не, але ніхто ўсё роўна не звяртаў на іх увагі. Паўсюль, куды б ён не кінуў погляд, ён бачыў уз’яднаныя сем’і, і, нарэшце, ён заўважыў дваіх чалавек, у кампаніі якіх зараз асабліва патрабаваўся.

— Гэта я, — прашаптаў ён, нагінаючыся паміж імі. — Хадзем са мной.

Яны усталі, і ўсе трое выйшлі з Вялікай Залы. Велізарная частка мармуровых лесьвіц была разбурана, частка балюстрады таксама зніклі, а на некалькіх драбінчастых ступеньках валяліся камяніі былі бачныя плямы крыві.

Дзесьці ў далёкіх калідорах яны чулі голас Піўза, які спяваў пераможную песню ўласнага выканання.:

Мы гэта зрабілі, усіх іх пабілі,

Маленечкі Потэр прымусіў іх здацца,

А Волдзі бяссільны, увесь стаўся цвільны,

Дык будзем жа зараз усе забаўляцца!

— Так… Яго твор дае поўнае паданне аб маштабах і трагедыі якая адбылася, — прагаварыў Рон, адкрыўшы дзверы і прапускаючы наперад Гары і Герміёну.

Адчуванне шчасце абявязкова наступіць, падумаў Гары, але ў дадзены момант яно заглушалася неверагоднай стомленасцюі болем страты Фрэда, Люпіна і Тонкс, якая дастаўляла яму неверагодныя душэўныя пакуты. І ўс жа наймацнейшым пачуццём, якое перапалняла яго зараз, было велізарнае палягчэнне і амаль непераадольнае жаданне паспаць. Але спачатку ён павінен быў перагаварыць з Ронам і Герміёнай, з якімі ён правёў гэтулькі часу разам, і якія несумненна заслужылі праўду. Вельмі дасканала ён распавёў аб тым, што бачыў у Віры Памяці і што здаралася ў лесе. Яго сябры нават не паспелі выказаць сваё ўзрушэнне і здзіўленне ад пачутага, калі яны падышлі да таго месца, куды, з агульнай маўклівай згоды, ішлі падчас усёй гутаркі.

Гаргулля, якая ахоўвала ўваход у кабінет дырэктара школы, была адсунута ў бок, трохі перакошаная і выглядала трохі ўзрушанай, відавочна ад выпіўкі. Гары нават задаўся пытанне, ці зможа яна ў такім стане адрозніваць паролі.

— Мы можам падняцца? — спытаў ён у гаргуллі.

— Праходзіце, — праенчыла статуя.

Яны пералезлі праз яе і па спіральнай лесвіцэ зрушыліся ўверх. Наверсе Гары адчыніў дзверы. Ён паспеў мімаходам заўважыць Вір Памяці на стале, там жа, дзе ён яго пакінуў, як раптам неверагодны шум прымусіў яго ўскрыкнуць і падумаць аб заклёнах, вяртанні Пажыральнікаў Смерці і ўваскрашэння Вальдэморта… Але гэта былі ўсяго толькі бурныя авацыі. Са ўсіх сцен кабінета былыя дырэктары і дырэктрысы школы апладыявалі яму стоячы, махалі яму капялюшамі, у асобных выпадках — парыкамі, паціскалі адзін аднаму рукі праз рамы і танчылі у намаляваных крэслах, у якіх яны; Дыпіс Дэрвент, не саромеючыся плакаў, Дэкстар Фортэскью ўзмахіваў сваёй слыхавой трубкай, Фінеас Нігелус высокім тонкім галаском выкрыкваў лозунгі: “Факультэт Слізэрына таксама уклаў сваё ўкладанне ў агульную перамогу! Не забывайце аб гэтым!”

Але гледзячы на ўсё гэта багацце каларытных твараў, толькі адна карціна прыкавала да сабе погляд Гары — самы вялікі партрэт у кабінеце, на якім мужчына стаяў акурат за спінкай дырэктарскага крэсла. На ім былі акуляры з лінзамі ў выглядзе паўмесяца, з-пад якіх па шкоках цяклі слёзы, якія знікалі затым ў доўгай сівой барадзе. Ад яго зыходзіла столькі гонару і падзякі, што яны напоўнілі душу Гары такім жа бальзамам, як і песня фенікса.

Нарэшце, Гары падняў рукі, і партрэты паважна замоўклі, шчасліва ўсміхаючыся і абціраючы вочы, чакаючы, што ён ім скажа. Аднак, сваю прамову Гары адрасаваў выключна Дамблдору. Хай ён зараз валіўся з ног ад стомленасці, але ён павінен распачаць апошнюю спробу, спытаць у настаўніка апошні савет. Гары загаварыў, дбайна падбіраючы кожнае слова.

— Тое, што было схавана ў Снітчу… — сказаў ён. — Я пакінуў ў лесе і не збіраюся туды вяртацца, каб знайсці. Ці правільна я паступаю?

— Так, мой дарагі хлопчык, правільна, — адказаў Дамблдор. Яго таварышы на карцінах выглядалі заінтрыгаванымі і збятэжанымі. — Гэта вельмі мудрае і мужнае рашэнне, і менавіта такога я ад цябе і чакаў. Хто-небудзь яшчэ ведае. Дзе яно звалілася?

— Ніхто, — сказаў Гары, і Дамблдор здаволена кіўнуў.

— Я збіраюся пакінуць падарунак Ігнотуса ў сябе, — сказаў Гары, і на твару дырэктара адлюстравалася зіготкая ўсмешка.

— Вядома, Гары, ён твой навекі!

— Ну тады яшчэ адно…

Гары падняў старэйшую палачку, Рон і Герміёна паглядзелі на яе з такой глыбокай павагай, якую ён не жадаў бы бачыць нават у сне.

— Яна мне не патрэбна, — сказаў Гары.

— Што?! — выклікнуў Рон. — Ты што звар’яцеў?

— Я ведаю, што яна валодае вялікай сілай, — стомлена сказаў Гары. — Але з маёй мне было значна лепш… Так што…

Ён парыўся ў мяшочку, які вісеў у яго на шыі, і дастаў адтуль дзве палоўкі палачкі, злучаных паміж сабой толькі пяром фенікса. Герміёна сказала яму, што палачку немагчыма паправіць, што пашкоджанні занадта сур’ёзныя. Калі гэта не дапаможа, то тады ўжо нічога не дапаможа.

Ён паклаў зламаную палачку на стол і крануў яе канцом Старэйшай Палачкі, вымаўляючы “Рэпара!”

Калі зламаныя бакі злучыліся, і з яе канца пасыпаліся чырвоныя іскры, ён зразумеў, што ўсё атрымалася. Ён узяў у рукі любімую палачкуі адчуў цеплыню ў пальцах, нібы рука і палачка весела святкавалі сустрэчу пасля доўгага расстання.

— Я пакладу Старэйшую Палачку туды, — сказаў Гары Дамблдору, які глядзеў на яго з няўяўным каханнем і захапленнем. — Адкуль яе ўзялі. Яна можа заставацца там наколькі заўгодна доўга. Калі я памру натуральнай смерцю, як Ігнотус, яе сіла знікне, так жа? Таму што ранейшы ўладальнік палачкі не быў пераможаны. І так яна скончыць сваё існаванне.

Дамблдор кіўнуў. Яны ўсміхнуліся адзін аднаму.

— Ты ўпэўнены? — спытаў Рон.

— Думаю, Гары мае рацыю, — сказала Герміёна ціха.

— Гэта палачка прыносіць больш непрыемнасцей, чым карысці, — сказаў Гары. — І, калі сапраўды, — ён адвярнуўся ад партрэтаў, думаючы цяпер толькі аб утульным ложку, які чакаў яго зараз у Вежы Грыфіндор і аб тым, што было б нядрэнна, калі б Крычар прынёс туды сэндвіч, — у мяне было столькі праблем, што іх хопіць на ўсё астатняе жыццё…

ЭПІЛОГ

Праз дзевятнаццаць гадоў

Восень, здавалася, прыйшла ў той год знячэўку. Раніца першага верасня была свежая, як яблык, і калі маленькая сям’я перабягала праз шумную дарогу ў бок вялікага цёмнага вакзала, выхлапныя газы машын і дыханне пешаходаў зіхацелі ў халодным паветры, нібыта павуцінне. Дзве вялізныя клеткі бразгацелі наверсе нагружаных калясак, якія штурхалі бацькі, совы ўнутры клетак абурана крычалі. Рудая дзяўчынка са слёзамі цягнулася следам за сваімі братамі, сціснуўшы бацькаву руку.

— Гэта не будзе занадта доўга, і хутка ты таксама паедзеш, — сказаў ёй Гары.

— Два гады, — шморгала носам Лілі. — Я хачу ехаць зараз!

Пасажыры здзіўлена глядзелі на соў, у той час як сям’я накіроўвалася да бар’ера паміж дзевятай і дзесятай платформамі. Голас Альбуса вярнуў Гары да навакольнага гоману: яго сыны ўзнавілі спрэчку, якую яны пачалі ў машыне.

— Я не буду, я не буду слізэрынцам!

— Джэймс, хопіць! — сказала Джыні.

— Я толькі сказаў, што ён можа быць, — адказаў Джэймс, усміхаючыся малодшаму брату. — Няма нічога дзіўнага, што ён можа трапіць у Слізэрын.

Але тут хлопчык злавіў позірк маці і заціх. Пяць Потэраў наблізіліся да бар’ера. Крыху самаўпэўнена зірнуўшы цераз плячо на малодшага брата, Джэймс узяў сваю каляску ў маці і пабег. Праз момант ён знік.

— Вы ж будзеце мне пісаць? — адразу ж запытаўся ў бацькоў Альбус, карыстаючыся часовай адсутнасцю свайго брата.

— Кожны дзень, калі ты хочаш, — запэўніла яго Джыні.

— Не кожны дзень, — хуценька вымавіў Альбус. — Джэймс кажа, што большасць людзей атрымліваюць лісты з дому прыкладна раз у месяц.

— У мінулым годзе мы пісалі Джэймсу тры разы на тыдзень, — сказала Джыні.

— І не вер усяму, што ён кажа пра Хогвартс, — дадаў Гары. — Ён любіць пажартаваць, твой брат.

Ідучы поруч, яны пакацілі другую каляску наперад, набіраючы хуткасць. Калі яны дасягнулі бар’ера, Альбус уздрыгнуў, але сутыкнення не адбылося. Замест гэтага сям’я апынулася на платформе дзевяць і тры чвэрці, напоўненай густой белай парай, якая валіла з пунсовага Хогвартс Экспрэсу. Невыразныя фігуры тоўпіліся ў тумане, у якім ужо знік Джэймс.

— Дзе яны? — трывожна спытаў Альбус, прыглядаючыся да засмужаных сілуэтаў, якіх яны міналі на сваім шляху ўздоўж платформы.

— Мы знойдзем іх, — упэўнена адказала Джыні.

Але пара была вельмі густая, і таму пазнаць чые-небудзь твары было цяжка.

Аддзялёныя ад уласнікаў галасы гучалі ненатуральна моцна. Гары, здаецца, пачуў, як Персі голасна абмяркоўвае правілы палётаў на мятле, і быў задаволены адгаворкай, каб не спыняцца і не вітацца…

— Я думаю, гэта яны, Ал, — раптам сказала Джыні.

Група з чатырох чалавек, якая віднелася скрозь туман, стаяла каля самага апошняга вагона. Твары людзей сталі бачнымі толькі калі Гары, Джыні, Лілі і Альбус падышлі да іх.

— Прывітанне, — надзвычай ціха прамовіў Альбус.

Роза, якая ўжо была апранута ў навюсенькую мантыю Хогвартса, усміхнулася яму.

— Ну як, прыпаркаваўся добра? — спытаў Рон у Гары. — Я здолеў. Герміёна не верыла, што ў мяне атрымаецца здаць тэст на маглаўскія правы, ці не так? Яна мяркуе, што я зачараваў экзаменатара Канфундусам.

— Зусім не, — адказала Герміёна. — Я была поўнасцю ўпэўнена ў табе.

— Кажучы шчыра, я зачараваў яго, — прашаптаў Рон да Гары, калі яны разам падымалі куфар і саву Альбуса ў цягнік. — Я ўсяго толькі забыўся зірнуць у бакавое люстэрка, і давай паглядзім праўдзе ў вочы — я магу выкарыстоўваць дзеля гэтага Звышадчувальныя Чары.

Вярнуўшыся на платформу, яны ўбычылі, што Лілі і Х’юга, малодшы брацік Розы, вядуць ажыўленую дыскусію пра тое, на які факультэт яны трапяць, калі нарэшце прыедуць у Хогвартс.

— Калі ты будзешь не ў Грыфіндоры, мы пазбавім цябе спадчыны, — сказаў Рон. — але ніякага прымусу.

— Рон!

Лілі і Х’юга засмяяліся, але Альбус і Роза выглядалі сур’ёзна.

— Ён не меў гэтага на ўвазе, — сказалі Герміёна і Джыні, але Рон больш не зважаў на гэта. Злавіўшы позірк Гары, ён прыхавана кіўнуў галавой на месца, якое знаходзілася за пяцьдзесят ярдаў. Смуга на нейкі момант парадзела, і яны ўбачылі трох чалавек, чые фігуры вельмі выразна вымалёўваліся сярод туману, які рассеяўся.

— Глядзі, хто гэта.

Там стаяў Драка Малфой з жонкай і сынам. Яго цёмная вопратка была зашпілена да горла, валасы крыху парадзелі і падкрэслівалі вострае падбароддзе. Хлопчык гэтаксама нагадваў Драка, як Альбус нагадваў Гары. Драка заўважыў Гары, Рона, Герміёну і Джыні, якія пільна глядзелі на яго, коратка кіўнуў і зноў адвярнуўся.

— Гэта маленькі Скорпіюс, — прашаптаў Рон, — Я ўпэўнены, што ты пераможаш яго ў любым практыкаванні, Розі. Дзякуй Богу, розумам ты пайшла ў маці.

— Рон, на міласць Бога, — сказала Герміёна напалову строга, напалову вясёла. — Не трэба нацкоўваць іх адзін на аднаго яшчэ да таго, як яны пачалі вучыцца ў школе!

— Твая праўда, прабач, — сказаў Рон, але, не здолеўшы стрымацца, дадаў: — Не будзь з ім занадта прыветнай, Розі. Дзядуля Уізлі ніколі не прабачыць табе, калі ты выйдзеш замуж за чыстакроўнага.

— Гэй!

Джэймс з’явіўся зноў, ён пазбавіўся куфара, савы і каляскі, і проста разрываўся ад навінаў.

— Там Тэдзі, — сказаў ён засопшыся, паказваючы праз плячо назад, у клубы пары. — Толькі заўважыў яго! І здагадайцеся, што ён робіць! Цалуе Вікторыю!

Ён пільна глядзеў на дарослых, відавочна расчараваны адсутнасцю рэакцыі.

— Наш Тэдзі! Тэдзі Люпін! Цалуе нашу Вікторыю! Нашу кузіну! І я спытаў Тэдзі, што ён рабіў...

— Ты перашкодзіў ім? — спытала Джыні. — Ты такі ж, як Рон...

— І ён сказаў, што прыехаў, каб правесці яе! А потым ён сказаў, каб я адышоў. Ён цалуе яе! — дадаў Джэймс, як быццам турбуючыся, што не высветліў усяго.

— О, было б цудоўна, калі б яны пажаніліся, — у захапленні прашаптала Лілі. — Тэдзі тады сапраўды стане членам сям’і!

— Ён ужо заходзіць паабедаць па чатыры разы на тыдзень, — сказаў Гары. — Чаму б нам не запрасіць яго жыць з намі і не здаволіцца гэтым?

— Так! — з энтузіязмам усклікнуў Джэймс. — Я не супраць жыць з Алам — а Тэдзі можа заняць мой пакой!

— Не, — цверда сказаў Гары. — Вы з Алам будзеце жыць разам толькі ў тым выпадку, калі я захачу знесці дом.

Ён зірнуў на стары зношаны гадзіннік, які калісьці належаў Фабіяну Прывіту.

— Ужо амаль адзінаццаць, вам лепш сесці ў цягнік.

Не забудзь сказаць Нэвілу, як мы яго любім — сказала Джыні Джэймсу, абдымаючы яго.

— Мам! Я не магу сказаць прафесару, што яго любяць!

— Але ж ты ведаеш: Нэвіл....

Джэймс закаціў вочы.

— Па-за школай — так, але ж у школе ён прафесар Лонгбатам, ці не праўда? Я не магу прыйсці на травалогію і перадаць яму, што яго любяць...

Абураны матчынай неразумнасцю, ён спагнаў свае пачуцці на тым, каб піхнуць Альбуса:

— Пабачымся, Ал. Асцярожней з фестраламі.

— Я думаў, яны нябачныя. Ты казаў яны нябачныя!

Але Джэймс толькі засмяяўся, дазволіў маці пацалаваць яго, хуценька абняў бацьку і ўскочыў у цягнік, які імкліва напаўняўся. Хлопчык махнуў рукой бацькам і пабег у калідор шукаць сваіх сяброў.

— Наконт фестралаў няма чаго хвалявацца, — сказаў Гары Альбусу. — Яны лагодныя істоты, і ў іх няма нічога страшнага. Ува ўсякім разе, ты не паедзеш у школу ў брычцы, ты паплывеш у чоўне.

Джыні пацалавала Альбуса на развітанне.

— Убачымся на Каляды.

— Бывай, Ал, — сказаў Гары, калі сын абдымаў яго. — Не забудзься, што Хагрыд запрашае цябе на гарбату ў наступную пятніцу. Не дурэй з Піўзам. Не выклікай нікога на дуэль, пакуль не навучышся гэтаму. І не дазваляй Джэймсу нерваваць цябе.

— А што, калі я буду ў Слізэрыне?

Ціхія словы прызначаліся адзінаму бацьку, і Гары ведаў, што толькі момант ад’езду мог прымусіць Альбуса паказаць, якім моцным і шчырым быў яго страх. Гары схіліўся так, што твар Альбуса быў крыху вышэйшы за ягоны. У адзінага з траіх дзяцей Гары ў Альбуса былі вочы Лілі.

— Альбус Сэверус, — ціха сказаў Гары, каб не пачуў ніхто, акрамя Джыні, але яна была дастаткова тактоўнай, каб рабіць выгляд, што махае рукой Розе, якая была ў цягніку. — Табе далі імя ў гонар двух дырэктараў Хогвартса. Адзін з іх быў слізэрынцам, і, магчыма, ён быў самым мужным чалавекам з усіх, каго я ведаў.

— Але скажы толькі…

— І Слізэрын атрымае выдатнага студэнта, ці не так? Гэта не мае значэння для нас, Ал. Але калі гэта важна для цябе, ты зможаш выбраць Грыфіндор ці Слізэрын. Капялюш-размеркавальнік дазволіць табе выбраць.

— Сапраўды?

— Ён даў выбар мне, — сказаў Гары.

Ён ніколі не казаў гэтага сваім дзецям, і таму ўбачыў здзіўленне на твары Альбуса. Але паколькі ва ўсім пунсовым цягніку пачалі бразгаць дзверы, і затуманеныя абрысы бацькоў зтоўпіліся для апошніх пацалункаў і напамінаў, Альбус ўскочыў у вагон, а Джыні зачыніла за ім дзверы. З бліжэйшых вокнаў звешваліся студэнты. Вельмі шмат твараў і ў цягніку, і на вуліцы, здавалася, былі павернуты да Гары.

— Чаму яны ўсе ўтаропіліся? — выпытваў Альбус, калі яны з Розай выцягвалі шыі,

разглядаючы іншых студэнтаў.

— Не турбуйся, — адказаў Рон. — Гэта праз мяне. Я надзвычай знакаміты.

Альбус, Роза, Х’юга і Лілі засмяяліся. Цягнік пачаў рухацца, Гары крочыў побач, гледзячы на худы твар сына, які ўжо гарэў ад хвалявання. Гары працягваў усміхацца і махаць, хаця бачыць, як сын пакідае яго, было нібыта невялікая страта…

Апошнія рэшткі пары знікалі ў восеньскім паветры. Цягнік павярнуў. Рука Гары ўсё яшчэ была паднятая ў развітанні.

— З ім усё будзе добра, — прамармытала Джыні.

Гары паглядзеў на яе і бяздумна апусціў руку, дакрануўшыся да маланкавага шнару на ілбе.

— Я ведаю.

Шнар не балеў ужо дзевятнаццаць гадоў. Усё было добра.

Канец

Content

Дж. К. Роўлінг
Гары Потэр і Рэліквіі Смерці

I. Узвышэнне Цёмнага Лорда

II. Вечная памяць

III. Ад’езд Дурслі

IV. Сем Потэраў

V. Смерць ваяра

VI. Упір у піжаме

VII. Завяшчанне Альбуса Дамблдора

VIII. Вяселле

IX. Прытулак

X. Аповед Крычара

XI. Подкуп

XII. Магія можа ўсё

XIII. Камісія па рэгістрацыі магланароджаных

XIV. Выкрадальнік

XV. Помста гобліна

XVI. Годрыкава лагчына

XVII. Сакрэт Бацільды

XVIII. Жыццё і хлусня Альбуса Дамблдора

XIX. Срэбная лань

XX. Ксенафіліюс Лаўгуд

XXI. Казка пра трох братоў

XXII. Рэліквіі Смерці

XXIII. Маёнтак Малфояў

XXIV. Стваральнік палачак

XXV. Катэдж Шэл

XXVI. Грынгатс

XXVII. Апошні прытулак

XXVIII. Зніклае люстэрка

XXIX. Згубленая Дыядэма

XXX. Звальненне Сэверуса Снэйпа

XXXI. Бітва пры Хогвартсу

XXXII. Cтарэйшая палачка

XXXIII. Аповед Прынца

XXXIV. Зноў лес

XXXV. Кінгс-Крос

XXXVI. Памылка ў плане

ЭПІЛОГ Праз дзевятнаццаць гадоў